Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Бад-Лаусик - Германияның Лейпциг ауданындағы қала. Ол Гриммадан оңтүстік-батысқа қарай 12 км, Лейпцигтен оңтүстік-шығысқа қарай 29 км жерде орналасқан.
Bad Lausick is a town in the Leipzig district, in Saxony, Germany. It is situated 12 km southwest of Grimma, and 29 km southeast of Leipzig.
Орта ғасырдан XVIII ғасырға дейін
1096 жылы Бад-Лаусик алғаш рет Луске ретінде аталды. Кейінгі құжаттарда Лузиц (1181), Лузич (1219) және Лусигк (1414 ж.) деген атаулар қолданылған. 1497 жылы бұл жер алғаш рет Лауссигк деп сипатталды. 1106 жылы Пегау монастырының қадағалауымен Килиан шіркеуінің құрылысы басталды, ол шіркеу сияқты Випрехт фон Гройцш құрған болатын. Ол Саксониядағы ең көне сақталған шіркеу ретінде белгілі. 1158 жылы Лузехе базар құқығы бар бекіністі орын ретінде аталды. Лейпциг келісімінен кейін Лауссигк Саксония Виттенберг герцогтігінің құрамына енді. 1529 жылы мектеп жұмыс істей бастады. 1605 жылы бұл жерге қала мәртебесі берілді, бірақ сол жылы өртеніп, жойылды. 1649, 1667, 1693 және 1719 жылдары да өрттер болып, үлкен залал келтірді. Отыз жылдық соғыс кезінде 1633 жылы індет халықтың көпшілігін өлтірді. Шіркеудің маңында орналасқан ескі мектеп үйі алғаш рет 1736 жылы аталып өткен. 1739 жылы ескі ратуша мен қазіргі шіркеу мұнарасы салынған. 1772 жылы егіннің нашар жиналуы қалада ашаршылыққа себеп болды.
In 1096 Bad Lausick was mentioned for the first time as Luzke. In later documents the names Luzic (1181), Luzich (1219) and Lußigk (1414) were used. In 1497 the place was described as Laussigk for the first time. In 1106 the construction of the St. Kilian church was begun under the supervision of Pegau monastery, which like the church had been founded by Wiprecht von Groitzsch. It is known as the oldest preserved church in Saxony. In 1158 Luzeche was mentioned as a fortified place with market rights. Following the Treaty of Leipzig, Laussigk became part of the Duchy of Saxe Wittenberg. A school started work in 1529. In 1605 the place was awarded town privileges, but was destroyed in a fire in the same year. More fires causing major damages occurred in 1649, 1667, 1693, and 1719. During the Thirty Years' War the plague caused the death of the larger part of the population in 1633. The old schoolhouse near the church was first mentioned in 1736. In 1739 the old town hall and the current church tower were built. A crop failure in 1772 caused a famine in the town.
19 ғасыр
Қала маңында лигнит кен өндіру 1813 жылы басталды, ол әк пештеріне отынмен қамтамасыз етілді. 1820 жылы тау-кен жұмыстарының барысында дәрілік бұлақ табылды. Бір жылдан кейін алғашқы шипажай ашылып, оның негізін қалаушының есімімен Хермансбад деп аталды. 1840 жылы 500 оқушыға қызмет көрсететін төрт сынып және төрт мұғалімнің пәтері бар жаңа мектеп салынды. 1878 жылды көмір көмірін өндіру және әк жағу саласының шыңы деп қарастыруға болады, тек Кёлсдорфта 36 шұңқыр мен 20 пеш бар. 1882 жылы жылы қала жылыжайды сатып алды, ал тоқыма саудагері Иоганн Готфрид Беккер өзінің бизнесін қала орталығында құрды. 1886 жылы 900 оқушыға арналған Bügerschule (азаматтық мектеп) құрылысы басталды, ал 1887 жылы Лаузик арқылы Лейпциг-Гейтайн темір жолы ашылды. 1890 жылы қала ғимаратында болған өрт көптеген құжаттарды жойды. 1890 жылы қалада 25 иірімшік өндірісі осы саланың гүлдену кезеңін білдірді. Бұл уақытта 11 көмір шахтасы, 5 әк пештері, 30 ауыл шаруашылығы кәсіпорны, 20 нан пісіруші, 25 аяқ киім жасаушы, 25 тігінші, 17 тоқымашы, 10 союшы және 43 басқа да қолөнер мекемелері, сондай-ақ 23 мейрамхана мен қонақүй болды. 1895 жылдан бастап қыш өңдеу өндірісі дамып, кейін силикат зауыты пайда болды. 1897 жылы жаңа қалалық зал мен пошта кеңсесі, ал 1898 жылы сот ғимараты салынды. 1928 жылы шипажай жаңғыртылды, ал Бад-Лаусик танымал шипажайға айналды. 1935 жылы Рейхерсдорф пен Хайнерсдорф қалаға қосылды. 1948 жылы Querbahn темір жолы соғыс репарациялары үшін бұзылды. 1990 жылы Бад-Лаусик Верхняя Франкониядағы Баунахпен туыстық қатынасқа түсті. 1994 жылы Бад-Лаусик және оның айналасы жаңа Мулдентал округіне көшірілді. 1995 жылы жаңа шипажай ғимараты, қонақ үй және Riff шипажай мен демалыс моншалары ашылды. 1996 жылы қала туралы алғашқы деректі жазбаның 900 жылдығы атап өтілді, ал 1998 жылы жаңа жылу көзі бұрғыланды. Қазіргі уақытта Bad Lausick-тің негізгі экономикалық қызметі - шипажайлар. Көршілес ауылдар Штейнбах, Беуха, Кляйнбеуха және Стокхайм 1999 жылы Бад-Лаузикке қосылды. Бақ-ауыз және қала мұражайы 2008 жылы ашылды, ал 2010 жылы қала ресми түрде Хайльбад деп бағаланды. 2008 жылы Бад-Лаусик пен Мулдентал округінің бірігіп Лейпциг округінің құрамына енді.
Lignite mining in the vicinity of the town started in 1813, supplying fuel for lime kilns. In the course of the mining operations, a medicinal spring was discovered in 1820. One year later, the first spa opened, named Hermannsbad after its founder. In 1840 a new school with four classrooms and four teachers' quarters was built, serving 500 pupils. 1878 can be considered as the zenith of the lignite mining and lime burning industries, with 36 pits and 20 kilns in Köllsdorf alone. In 1882 the spa was acquired by the town, and textile merchant Johann Gottfried Becker established his business in the town centre. Construction of the Bügerschule (civic school) for 900 pupils started in 1886, and in 1887 the Leipzig–Geithain railway via Lausick opened. A fire in the town hall in 1890 destroyed a large inventory of documents. 25 felt making businesses in the town in 1890 signified the heyday of this industry. At this time, there were also 11 lignite mines, five lime kilns, 30 agricultural businesses, 20 bakers, 25 shoemakers, 25 tailors, 17 weavers, 10 butchers and 43 other craftsman's establishments as well as 23 restaurants and inns. Starting around 1895, clay processing developed and gave later rise to the silicate factory. A new town hall and a post office were built in 1897, and a court of law in 1898. The spa was modernised in 1928, and Bad Lausick became a popular health resort. In 1935, Reichersdorf and Heinersdorf were incorporated into the town. The Querbahn railway line was dismantled for war reparations in 1948. In 1990, Bad Lausick became twinned with Baunach in Upper Franconia. In 1994, Bad Lausick and ist surroundings were transferred into the new district Muldentalkreis. A new spa building, a hotel, and the spa and leisure baths Riff were opened in 1995. The 900th anniversary of the first documentary mention of the town was celebrated in 1996, and a new thermal spring was drilled in 1998. Spa operations are the main economic activity in Bad Lausick now. The neighbouring villages Steinbach, Beucha, Kleinbeucha, and Stockheim were incorporated into Bad Lausick in 1999. The spa and town museum opened in 2008, and in 2010 the town was officially rated as Heilbad. Bad Lausick together with Muldentalkreis district joined the new district Landkreis Leipzig in 2008.
Экономика
Басты экономикалық қызмет санаторийлер мен денсаулық сақтау саласы болып табылады. 1821 жылы ашылған Херманнсбад шипажайы жүрек және қан айналымы ауруларына арналған санаторийге айналды. 1989 жылы ол "Германнсбадклиника" деп аталды. 1995 жылы ескі шипажай ғимараты ауыстырылды. 1993 жылы екі жеке оңалту клиникасы ашылды, оның ішінде Median Klinik жүрек және қан айналымы бұзылуларын және ортопедиялық шағымдарды емдеуге маманданған, ал Sachsenklinik ортопедия, неврология және психосоматикалық медицинаға маманданған. Сонымен қатар, негізінен орта бизнес құрамына темірден жасалған жиһаздар мен хирургиялық маталар, тазалаушы компаниялар, инженерлік құрылыс (мысалы, құбырлар мен күн энергиясын өндіруші кәсіпорындар) салалары кіреді.
Spa operations and health care are the main economic activities. The Hermannsbad spa was opened in 1821 and developed into a sanatorium for cardiac and circulatory disorders. It was named Hermannsbadklinik in 1989. The old spa building was replaced by 1995. In 1993 two private rehabilitation clinics opened, of which Median Klinik specialises in the treatment of cardiac and circulatory disorders and orthopedic complaints, while Sachsenklinik specialises in orthopedics, neurology, and psychosomatic medicine. Further, mostly medium sized enterprises include the manufacturing of steel furniture and of surgical dressing materials, cleaning contractors, and businesses in engineering construction (namely of pipework and of solar energy plants).
Білім беру, мәдениет және спорт
1886 жылы ашылған мектеп ғимаратында антифашист Вернер Силенбиндер есімімен аталған орта мектеп орналасқан. 1992 жылы 20 ғасырдың екінші жартысында салынған заманауи ғимаратта бастауыш мектеп ашылды. 1953 жылы құрылған "Luise Höpfner" Evangelische Schule für Sozialwesen (әлеуметтік қамқорлық жөніндегі евангелистік мектеп) қалада кәсіптік білім беру мекемесі бар. Германияның жалғыз симфониялық концерттік оркестрі - Sächsische Bläserphilharmonie және үрмелі аспаптар музыкасына мамандандырылған Deutsche Bläserakademie білім беру мекемесі Бад-Лаусикте орналасқан. 1982 жылы құрылған және жыл сайын бірнеше жарыстар ұйымдастыратын KSV Bad Lausick e. V. пауэрлифтинг клубының бірнеше мүшесі осы тәртіпте ұлттық спорттық командаға дейін жетті.
The secondary school, named after the antifascist Werner Seelenbinder, occupies the schoolhouse opened in 1886. A primary school has been established in 1992 in a modern building erected in the second half of the 20th century. A vocational training establishment is present in the town with the Evangelische Schule für Sozialwesen (Evangelical School for Social Welfare) "Luise Höpfner", founded in 1953. Deutsche Bläserakademie, an educational institution specialising in wind instrument music and Sächsische Bläserphilharmonie, Germany's only symphonic concert band, are based in Bad Lausick. Several members of the powerlifting club KSV Bad Lausick e. V., founded in 1982 and organising multiple yearly competitions, have also advanced to the national sports team in this discipline.