Кіріспе

Қауіптіліктің физикалық көрінісі Соматикалық қауіптілік, соматизация деп те аталады, бұл қауіптіліктің физикалық көрінісі. Ол көбінесе когнитивтік уайыммен салыстырылады, бұл уайымның психикалық көрінісі немесе уайым немесе уайым сияқты уайым кезінде болатын нақты ойлау процестері. Қауіптіліктің осы түрлі компоненттері спорт психологиясында, әсіресе, алаңдаушылық симптомдарының спорттық өнімділікке қалай әсер ететіндігімен байланысты зерттеледі. "Қорқыныштың және басқа да психикалық бұзылыстардың симптомы іштің ауырсынуы, тамақ ішудің нашарлауы, кеуде ауруы, шаршау, жүрек айнуы, ұйқысыздық және бас ауруы". Зерттеулер көрсеткендей, кейбір медициналық тұрғыдан ескерілмеген жағдайлар, олар физикалық ауырсынуды ағзалардың кез келген түрінің бұзылуымен байланыстыра алмайды, әдетте соматикалық алаңдаушылық болуы мүмкін. спортшы білікті де, ынталы (соматикалық және танымдық қорқынышпен) болса, онда спортшы жақсы нәтижеге қол жеткізеді.

Кері бұрылған-U гипотезасы

Кері қаралған U гипотезасы (Yerkes and Dodson, 1908), сондай-ақ Yerkes Dodson заңдары (Yerkes 1908) деп те аталады, ол соматикалық және когнитивтік алаңдаушылықтың айырмашылығына негізделген. Теория соматикалық және когнитивтік алаңдаушылықтың арасында теріс, сызықтық байланыс бар екенін, соматикалық алаңдаушылық пен өнімділік арасында кері байланыс болатынын және соматикалық алаңдаушылық өнімділік басталғаннан кейін төмендеуі керектігін болжайды, бірақ когнитивтік алаңдаушылық жоғары болуы мүмкін, егер сенімділік төмен болса.

Апат теориясы

Апат теориясы (Харди, 1987) стресс соматикалық және танымдық уайыммен бірігіп, өнімділікке әсер етеді деп болжайды, соматикалық уайым әр спортшыға әр түрлі әсер етеді және өнімділік бірегей әсер етеді, бұл жалпы ережелерді қолдану арқылы нәтижеді болжауды қиындатады. "Егер спортшының уайым деңгейі "оңай жұмыс істеу аймағына" кірсе, онда ол ең жақсы нәтижеге қол жеткізеді" деп жазылған.