Кіріспе
Көппіршіктің ықтимал аумағы Портлендтен оңтүстікке және батысқа, ОР-дан Юджиннің оңтүстікке дейін созылады. Көпшілік Kincaid's lupine-де орналасқан, ол өсімдіктің көбеюі мен өсуіне байланысты. Аталық пен аналық құс қанатының түсімен ерекшеленеді. Фендердің көк көбелектері 2000 жылдың қаңтарында жойылып бара жатқан түрлер тізіміне қосылды, бірақ 2023 жылдың ақпанынан бастап "қауіппен" қайта жіктелді. Фендердегі көк көбелек популяциясы соңғы 20 жылда өсті және оны қорғау шаралары арқылы одан әрі көбейтеді деп болжанады. Орегон штатының Уилламет аңғарында қазіргі уақытта 90 орын Фендер көк түсіне толы.
Fender's blue butterfly (Icaricia icarioides fenderi) is a subspecies of Boisduval's blue (Icaricia icarioides) endemic to the Willamette Valley of northwestern Oregon, United States. The potential range of the butterfly extends from south and west of Portland, OR to south of Eugene, OR. The butterfly is host specific on the Kincaid's lupine, which it relies on for reproduction and growth. The male and female can be identified by their difference in wing color. The Fender's Blue Butterfly was added to the endangered species list in January 2000, but as of February of 2023, has been reclassified as "threatened". The Fender's blue butterfly population has increased over the past 20 years and projected to increase more through conservation efforts. In Willamette Valley, Oregon, there are currently 90 sites filled with Fender's blue.
Тарих
Бұл түрдің тұқымдық түрі алғаш рет 1920 жылдары тіркеліп, 1931 жылы биолог Ральф Мейси ғылыми тұрғыдан сипаттап берді. Ол оны досы Кеннет Фендердің есімімен атады. Бұл түрдің тұқымы 1930 жылдан кейін табылмады және Кинкейдтің люпині мекенін жоғалтудан кейін жойылып кеткен деп болжалды. Кішкентай популяцияларды 1989 жылы доктор Пол Хаммонд қайтадан тапты. Оның епонимі, Фендер, тоғыз жыл бұрын қайтыс болды. 2013 жылы Fender's Blue Butterfly Icaricia тұқымдасына жатқызылды.
Морфология
Барлық Fender's Blue Butterflies қанаттарының ұзындығы шамамен бір дюйм. Бұл түрдің аталықтарын қанатының жоғарғы жағы көк түсті болып көрінетінінен анықтауға болады. Аналықтарды қанаттарының тоңған қоңыр түсіне қарап таниды. Екі жыныстың да қанаттарының артқы немесе жоғарғы жағында ақ жиекпен шектелген қара жиек бар. Қанаттарының төменгі жағы ақ түсті сызықпен қара немесе қоңыр дақтардан тұратын інжу-маржан сұр түсті. Әйелдер көбірек маскировка болу үшін қоңыр түске ие.
Қабылдаушы өсімдік
Фендер көк көбелегі - Кинкейдтің люпині (Lupinus sulphureus kincaidii) - жалпы күкірт люпинының сирек кездесетін түрлерінің бірі. 2000 жылдың қаңтарында Кинкейдтің люпині қауіп төндіретін түрлер тізіміне енді. Әйелдер, әсіресе, жергілікті нектарды артық көреді, Томас пен Шульц зерттеулері бойынша нектардың тек 20% -ы жергілікті емес өсімдіктерден алынған. Фендер көк көбелекінің жейтін нектарының басым бөлігі даладағы жабайы гүлдерден келеді. Жұмыртқалар май мен маусым айларында Кинкейдтің лупина жапырақтарының астына салынады. Жұмыртқа бірнеше аптадан кейін шығады, ал личинкалар шілде айының басына дейін Кинкейдтің люпино жапырақтарымен қоректенеді.
Өзаралық
Фендер көк көбелегі бірнеше құмырсқа түрлерімен, соның ішінде Prenolepis imparis және Aphaenogaster occidentalis-пен факультативті өзара қарым-қатынасқа қатысатыны байқалды. Құмырсқалардың көмегін көрген көбелектердің личинкаларының тіршілік ету деңгейі басқаларға қарағанда жоғары екені байқалды.
Жауыздық
Фендер көк көбелекін Nebria brevicollis қарақұмық жуанқұмығы жыртқышы болуы мүмкін. Бұл кеміргіш жұмыртқа, личинка, құрт немесе ересек көк Fender-ді жей алады. Екі түрдің де ұқсас мекендейтін жерлерінде өсіп-өркендеуі белгілі.
Өркеннің жойылуы
Фендер көк көбелектері Орегон штатындағы Уилламет аңғарында мекендейді, онда олардың тіршілік ету ортасы 13 бөлікке бөлінген. Көппірлердің таралуы мен ұшу үлгілерін бақылау олардың Кинкейдтің люпині бар далалық жерлерді артық көретінін көрсетті. Фрагментация люпиндер арасын кеңейте түскендіктен, бір жерден екінші жерге ұша алмайтындықтан, көбелектер тіршілік ортасын жоғалтады. Көппірлердің қозғалыс үлгілері олардың таралу жылдамдығына қоршаған ортаның әсерін түсіну үшін люпинді және люпинсіз ортада қадағаланды. Люпин мол аймақтарда көбелектердің таралу жылдамдығы баяу (3 шаршы метрден кем секундқа), ал люпин аз аймақтарда таралу жылдамдығы едәуір жылдам (15 шаршы метрден астам секундқа). Күнделікті мінез-құлық талдауынан бұл көбелектердің күніне шамамен 2,3 сағат белсенді екені, ал қайтадан ұстап алуды зерттеу арқылы олардың орташа өмір сүру мерзімі 9,5 күн екені анықталды. Диффузия жылдамдықтары мен ұшу сағаттарының жалпы санын қосу арқылы, Фендер көк көбелектерінің өмір бойына өте алатын қашықтығы анықталады. Фендер көк түстес итбалық бай аймақтарда 0,75 шақырымдай жерді басып өтуге болады, ал итбалықтардың арасында жүргендер 2 шақырымнан аса жолды басып өтуге болады. Бұрын Уилламет алқабы биік жерлер мен ылғалды далалардың араласқан жерлерін көрсетті, онда люпиндер бір-бірінен 0,5 шақырым қашықтықта орналасқан. Осы кезеңде Фендердің көк көбелектерінің бұл жерлер арасында қозғалу мүмкіндігі жоғары болуы ықтимал. Инвазивті өсімдік түрлері де мекендеу ортасын жоюға ықпал етеді, мысалы, Гималай қара жидегі және шотландтық қоқыс. Бұл екі түр де Кинкейдтің люпиноз ортасында өркендейді және Кинкейдтің люпиноз ресурстарын басып алу қабілетіне ие. Бұл өсімдіктер биік өсіп, күн сәулесінің лупин өсімдіктері мен жабайы гүлдерге жетуіне кедергі келтіреді. 2000 жылдан бастап, табиғатты қорғау жұмыстары Уилламет аңғарындағы шөптесін алқаптарды қалпына келтіруге көмектесті. Алайда бұл омыртқасыз жануар болғандықтан, оны Орегонның құрып кету қаупі төнген түрлер туралы заңы қорғамайды. Қазіргі кезде ең үлкен популяция Баскетт-Слуг ұлттық жануарлар қорығында бар. 2014 жылғы зерттеу бұл түрді Уильям Л. Финли ұлттық жануарлар қорымына қайта енгізді. Бұл қорықта көпшілік көбеюі үшін далалық мекендерді бақылаулы түрде өртеп жіберуді жүзеге асырады. 2006 жылдың қазанында Орегон штатында шамамен 3,010 акр жер Fender's Blue Butterfly үшін қорғалған тіршілік ету ортасы болып заңды түрде анықталды. 2021 жылдан бастап қорғалған тіршілік ортасы қалпына келтірудің өсуін көрді. Әртүрлі табиғат қорғау агенттіктері жеке меншік жер иелерімен, шамамен Уилламет өзенінің 96% -ымен, олардың жерлерін Фендер көк көбелектерінің тіршілік ортасын қалпына келтіру үшін пайдалану туралы жұмыс істеді.