Кіріспе
Мемлекет басқару кезеңі – бұл адамның немесе әулеттің бір елдің (мысалы, Сауд Арабиясы, Бельгия, Андорра) монарх лауазымын, халықтың (мысалы, франктар, зулустар) немесе рухани қауымдастықтың (мысалы, католицизм, тибет буддизмі, низари исмаилизм) билеу кезеңін білдіреді. Көптеген мұрагерлік монархияларда және кейбір сайлау монархияларында (мысалы, Киелі Рим империясы) билеушінің билік ету мерзіміне шектеу қойылмаған, қызмет мерзімі де болған емес. Сондықтан, монархтың билік етуі монархия жойылғанға, монарх тақтан басқанға немесе қуылғанға дейін жалғасады. Сайланатын монархияларда монархтың қызмет мерзімі белгілі бір уақытқа шақталуы мүмкін (мысалы, Малайзия). Билік ету мерзімі монархтың атынан кейін "r." (латынша rexit сөзінің қысқартылған түрі) арқылы көрсетіледі, мысалы: VI Георг, Ұлыбритания, Ирландия және Британ доминиондарының королі, Үндістан императоры (r. 1936–1952).
A reign is the period of a person's or dynasty's occupation of the office of monarch of a nation (e. g., Saudi Arabia, Belgium, Andorra), of a people (e. g., the Franks, the Zulus) or of a spiritual community (e. g., Catholicism, Tibetan Buddhism, Nizari Ismailism). In most hereditary monarchies and some elective monarchies (e. g., Holy Roman Empire) there have been no limits on the duration of a sovereign's reign or incumbency, nor is there a term of office. Thus, a reign usually lasts until the monarch dies, unless the monarchy itself is abolished or the monarch abdicates or is deposed. In elective monarchies, there may be a fixed period of time for the duration of the monarch's tenure in office (e. g., Malaysia). The term of a reign can be indicated with the abbreviation "r." (for Latin rexit) after a sovereign's name, such as the following:
George VI, King of Great Britain, Ireland and the British Dominions, Emperor of India (r. 1936–1952)
Жаңбырлы кезеңдер
Ерекше билік еткен монархиялардың ішінде келесілері бар. Ұлыбритания және Ирландия Біріккен Корольдігінің королевасы Виктория, Үндістан императрицасы 1837 жылдан 1901 жылға дейін тақтан ие болды. Италияның королі Виктор Эммануэль III 1900 жылдан 1946 жылға дейін тақтан ие болды. Таиландтың королі Бумибол Адульядеж 1946 жылдан 2016 жылға дейін тақтан ие болды. Ұлтаралық қауымдастықтың королевасы Елизавета II 1952 жылдан 2022 жылға дейін тақтан ие болды. Папа Иоанн XXIII 1958 жылдан 1963 жылға дейін тақтан ие болды. Жапония императоры Акихито 1989 жылдан 2019 жылға дейін тақтан ие болды.
Тағзылық
Австрия императоры I Фердинанд, Венгрия және Богемия королі, Ломбардия-Венеция королі (1835–1848 жылдары билеген) денсаулығының нашарлауына байланысты (ақыл-естің кемістігі және эпилепсия) тақтан бас тарды. Оның ізбасары император Франц Иосиф (1848–1916 жылдары билеген) 68 жыл патшалық құрды. Англия королі VIII Эдуард 1936 жылғы қаңтардан желтоқсанға дейін биледі, содан кейін тақтан бас тарды. Тақтан бас тарғаннан кейін ол Виндзор герцогы деп аталды. Ұлыбритания Корольдігінің (1707–1800), Ұлыбритания және Ирландия Біріккен Корольдігінің, Ұлыбритания және Солтүстік Ирландия Біріккен Корольдігінің, сондай-ақ кез келген Доминион немесе Ұлттар Достастығының аймағының ешбір монархы тақтан бас тармаған, бірақ 1707 жылы бірігуге дейін Англия Корольдігі мен Шотландия Корольдігінде сирек жағдайларда мәжбүрлі бас тартулар болған. Нидерланды королевасы Вильгельмина 1890 жылдан 1948 жылға дейін биледі, содан кейін оның қызы, королева Юлиананың пайдасына тақтан бас тарды. Ол 1980 жылға дейін биледі, содан кейін оның қызы, королева Беатрикс пайдасына тақтан бас тарды. Беатрикс та осылай істеді және 2013 жылы өзінің ұлы және мұрагері Виллем-Александрдың пайдасына тақтан бас тарды.
Монархияны жою
Франция королі Людовик XVI 1770 жылдардан бастап 1792 жылы монархия құлатылғанға дейін, ал келесі жылы өлім жазасына кесілгенге дейін билік жүргізді. Қытай императоры Сюаньтун 1912 жылы Синьхай төңкерісінен кейін тақтан бас тарды, бұл Қытай монархиясының аяқталуын білдірді. Италия королі Хумберт II Италия монархиясы жойылғанға дейін 1946 жылы бірнеше апта ғана билік етті. Грекия королі Константин II 1964 жылдан 1973 жылы Грекия монархиясы жойылғанға дейін билік жүргізді. Ресей императоры Николай II 1894 жылдан 1917 жылға дейін билік құрды, ол Ресей революциясы кезінде Ресей империясы құлатылып, тақтан түсуге мәжбүр болды. Эфиопия императоры Хайле Селассие I 40 жылдан астам (1930-1974) билік етті, содан кейін Дерг оны 3000 жылдық монархияны жоюға мәжбүр етті, осылайша ол Эфиопияның 225-ші және соңғы императоры атанды. Иран шаһы Мохаммад Реза Пахлави Иран революциясына дейін 37 жылдан астам (1941-1979) билік етті, ол 2500 жылдық монархияны исламдық республика үкімет жүйесімен алмастырды. Шах келесі жылы қайтыс болып, Каирде жерленді.