Кіріспе

Джон Китстің тастап кеткен эпостық поэмасы "Hyperion, a Fragment" – 19 ғасырдағы ағылшын романтик ақыны Джон Китстің аяқталмаған эпостық поэмасы. Ол "Ламия, Изабелла, Сент-Агнес түні және басқа да өлеңдер" (1820) жинағында жарық көрді. Поэма Титаномахияға негізделген, және Олимпиада құдайларына жеңілгеннен кейін Титандардың сезімталдық пен үмітсіздікке толы халдерін бейнелейді. Китс бұл өлеңді 1818 жылдың соңынан бастап 1819 жылдың көктеміне дейін жазды. Өлең үшінші кітабының ортасында, шамамен 900 жолы аяқталғаннан кейін күрт тоқтап қалады. Ақын оны "Мильтонға тән қайталаулардың көп болуы" себебімен тастап кеткен. Сонымен қатар, ол 1818 жылдың 1 желтоқсанында туберкулезден қайтыс болған кіші інісі Томға күтім жасап, оны емдеп жатқан болатын. Китс бұл идеяларды өлімінен кейін жарық көрген аяқталмаған "Гиперионның құлауы: Арман" (1856) поэмасында қайта қолға алды. Ол бұл эпосты шындық пен түсінікті іздеу желісімен байланыстырып, жаңаша құруға тырысты. Бұл өлеңдер Китстің өлімнің жойқындығы мен мәңгілік құндылықтар арасындағы қақтығысты қабылдауға жасаған соңғы тынысы болды.

Стиль

Гиперионның тілі Милтонның тіліне өте ұқсас, өлең ырғағы мен стилі жағынан. Дегенмен, оның кейіпкерлері мүлдем өзгеше. Аполлон «Жоғалған жұмақтың» «Ұлы» және «Қайта келген жұмақтың» «Иса» бейнесіне ұқсаса да, ол Шайтанға қарсы тұрғандай Гиперионға тікелей қарсы келмейді. Сонымен қатар, рөлдер ауысып кетеді, және Аполлон таққа «талапкер» ретінде қарастырылады, ол оны «шындыққа» жақын және осылайша «сұлу» болғандықтан жеңіп алады.

Қабылдау

Өлең мен оны қамтыған жинақ жарық көргеннен кейін жағымды қарсы алды. 2022 жылға дейін ол Романтизм поэзиясының ең маңызды туындыларының бірі деп есептеледі.