Кіріспе

Голландиялық суретші (1858–1928)

Йоханнес Теодорус "Ян" Туроп (20 желтоқсан 1858 – 3 наурыз 1928) – символизм, модерн және пуантилизм сияқты әртүрлі стильдерде жұмыс істеген голландиялық суретші. Оның ерте туындыларына Амстердам импрессионизмі әсер еткен.

Өмірбаян

Иоганн Теодорус Тороп 1858 жылғы 20 желтоқсанда Голландиялық Шығыс Үндістанда (қазіргі Индонезия) Ява аралындағы Пурворёжо қаласында дүниеге келді. Ол бес баланың үшіншісі болды және тоғыз жасқа дейін Суматраға жақын Банка аралында өмір сүрді. Содан кейін оны Явадағы Батавия қаласындағы мектепке жіберді. 1882 жылдан 1886 жылға дейін ол Брюссельде тұрып, Джеймс Энсорды орталық еткен Les XX (Les Vingts) суретшілер тобына қосылды. Осы жылдары Тороп реализм, импрессионизм, неоимпрессионизм және постимпрессионизм сияқты әртүрлі стильдерде жұмыс істеді. 1886 жылы британдық Энни Холлға үйленгеннен кейін Тороп уақытын Гаага, Англия және Брюссель арасында, ал 1890 жылдан кейін голландиялық теңіз жағалауындағы Катвик-ан-Зе қаласында өткізді. Осы кезеңде ол өзінің ерекше символистік стилін дамытты, оның динамикалық, болжауға болмайтын сызықтары явандық мотивтерге негізделген, өте стильді, жалбыр сияқты бейнелер және иілімді дизайндармен ерекшеленді. XIX ғасырдың соңында (1897 жылы) Тороп Зеландияның Волхерен аймағындағы Домбург қалашығындағы базардағы шағын үйде 20 жыл өмір сүрді. Ол Маринус Зварт және Пит Мондриан сияқты суретшілер тобымен жұмыс істеді. Олардың арасында ортақ мақсат немесе стиль болған жоқ. Әрқайсысы жеке ерекшеліктерін сақтап, бірақ шабытты «Зеланд жарығынан», құм төбелерден, орманнан, жағажайлардан және Зеланд халқының ерекшелігінен алды. Тороп осы топтың орталық тұлғасы болды. Ол 1900 жылы досы Мари Жанетт де Лангедің портретін жасағанда, ол сәнді (қиын) киім кимеген еді және ол пуантилизм стилінде салынған. Содан кейін ол декоративтік мақсаттарда қолданылатын, бірақ ешқандай символдық мағынасы жоқ ұқсас сызықтармен ойнайтын Ар-Нуво стиліне бет бұрды. 1905 жылы ол католицизмге өтіп, діни туындылар жасауды бастады. Ол сонымен қатар кітапқа иллюстрациялар, плакаттар және витраждар жасады. Өмірі бойы Тороп портреттер, эскиздер және картиналар жасады, олардың стилі реалистік емес, импрессионистік болды. Тороп 1928 жылғы 3 наурызда Гаагада қайтыс болды. Оның қызы Чарли Тороп (1891–1955) және немересі Эдгар Фернхаут та суретшілер болды.