Кіріспе

Уильямс әуе базасы – Аризона штатының Марикопа округінде орналасқан, бұрынғы АҚШ Әуе күштері (USAF) базасы. Ол Чандлер қаласының шығысында және Феникс қаласының оңтүстік-шығысында шамамен 30 миль (48 км) қашықтықта жатыр. Топырақ пен жер асты суларының ластануына байланысты бұл жер Суперфонд учаскесі ретінде белгіленген. 1941 жылдан бастап 1993 жылы жабылғанға дейін ол АҚШ Армиясының Әуе күштері және АҚШ Әуе күштері үшін оқу базасы ретінде пайдаланылды. Уильямс АҚШ Әуе күштерінің ұшқыштарды даярлаудағы жетекші орталығы болды және барлық ұшқыштардың 25%-ын даярлаған. База жабылғаннан кейін, Аризона штатының Меса қаласы оның көп бөлігін өз құрамына қосты. Ол Williams Gateway әуежайына айналдырылды, кейін Феникс-Меса Gateway әуежайы деп аталды. Соңғы жылдары бұл жер Аризона мемлекеттік университетінің Политехникалық кампусы және Чандлер-Гилберт қоғамдық колледжімен бекітілген білім беру және өнеркәсіптік кампусқа айналды.

Екінші дүниежүзілік соғыс

Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Уильямс-филд 89-армиялық әуе күштері базасының бөлімшесінің, AAF Батыс жағалауы оқу орталығының басқаруында болды. Ұшу ұйымы 38-ші (Бомбардиер және мамандандырылған екі және төрт қозғалтқышты) Ұшу оқу қанаты болды. Мыңдаған болашақ P-38 Lightning ұшқыштары Уильямсте Beech AT-10 Wichita ұшағында екі қозғалтқышты ұшу дағдыларын үйренді. 1942 жылдың шілдесіне қарай 79 AT-10 ұшағы майданға жіберілді, бірақ Аризонаның ыстық, құрғақ климаты ағаш AT-10 ұшақтарының ағаш және желімін кептіріп, кем дегенде 10 ұшу курсанттарының апатта қаза тауына себеп болды. AT-10 ұшақтарымен жаттығу тоқтатылып, ұшақтар ылғалды жерлерге ауыстырылды. Олар Cessna AT-17 Bobcat екі қозғалтқышты жаттықтырушыларымен алмастырылды, алайда AT-17 "ұшуға тым оңай" деп танылды және оларды талаптырақ Curtiss Wright AT-9 алмастырды. 1943 жылдың қаңтарына қарай әуеайлақта 200-ге жуық AT-9 ұшағы болды. P-38-дің RP-322 оқу нұсқасы 1944 жылдың басында да келіп түсе бастады, ал мамыр айына дейін ұшу мектебі төрт оқу курсына қатысты. Ең үлкен курсы – бір қозғалтқышты жоғары деңгейдегі курс болды, онда курсанттар AT-6 Texan ұшағында оқытылды. Бітірушілер екі қозғалтқышты AT-9-ға, содан кейін RP-322-ге көшті. Бұл оқу-жаттығу ұшқыштарды фотоэскери барлау миссиясына дайындауды мақсат етті. Тағы бір курс екі қозғалтқышты ұшаққа ауысып жатқан тәжірибелі ұшқыштарға берілді, сонымен қатар RP-322 ұшағында. Кейіннен, RP-322 ұшағында түнгі күресшілерді даярлау бағдарламасы құрылды, олар кейін Калифорниядағы Хаммер Филдте P-61 Black Widow ұшағына ауысты. 1944 жылдың соңында екі қозғалтқышты ұшқыштар жеткілікті деңгейде дайындалды, ал 1944 жылдың соңында бір қозғалтқышты T-6 жаттығулары тоқтатылды. Содан кейін Уильямс желтоқсан айында Boeing B-17 Flying Fortress бомбалаушыларымен төрт қозғалтқышты жаттығуды ұсынды. Оның студенттері төрт қозғалтқышты бомбалаушы ұшаққа ауысып жатқан тәжірибелі ұшқыштар болды. 1945 жылдың сәуір айында B-17 ұшқыштарының дайындығы аяқталып, Ұшқыш бекініс бағдарламасына 608 офицер бітірді. Базаның оқу миссиясы сонымен қатар икемді оқ-дәрілік жаттығулар мен радиолокациялық бақылаушыларды оқытуды жүргізді. АҚШ соғысқа кіргеннен кейін, Армия Әуе күштері Қытай Әуе күштері үшін ұшқыштарды даярлау бағдарламасын да әзірледі. Әуе корпусы оқу-жаттығу жұмыстарын көбінесе Лук, Уильямс және Аризонадағы Түндербэрд алаңында жүргізді. Қытайлықтарды оқытуда ерекше қиындықтар болды, өйткені олардың кейбіреулері кішкентай болғандықтан барлық басқару элементтеріне жете алмады. Бұл мәселе көбінесе қосымша төсемдер арқылы шешілді, кейде оларды басқа типтегі ұшаққа ауыстырып отырды. Бірақ тілдік кедергі одан да үлкен мәселе болды. Қытайлықтарды оқыту бағдарламасын қолдау үшін Әскери-әуе күштері барлық аудармашыларды жинады. Нәтижесінде, 3553 қытайлық ұшу және техникалық дайындық алды, оның ішінде 866 ұшқыш.

Соғыстан кейінгі кезең

Соғыс 1945 жылдың қыркүйегінде аяқталғаннан кейін, уақытша оқу базаларының көпшілігі белсенділік статусынан шығарылып, ақырында жабылды. Бұл әсіресе Уильямс сияқты, бір түндік бойы бой көтеріп, уақытша ағаш конструкциялармен салынған базаларға қатысты. Дегенмен, Уильямс ерекшелік танытып, Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін де ашық қалды. 1945 жылдың басында Уильямста алғашқы P-80 Shooting Star реактивті ұшқыштар мектебі ашылды. Армия Әуе күштерінің оқу басқармасы Әуе оқу басқармасы болып қайта аталып, 1946 жылы барлық ұшу оқулары жаңа біріктірілген бағдарламаға енгізілді. Уильямс-филдтегі P-80 реактивті ұшқыштарға көшу және ұшқыштардың артиллериялық дағдыларын жетілдіру мектептері сақталды; алайда, артиллериялық мектеп тек зерттеу міндеттемелерін орындау үшін ғана жұмыс істеді. 1947 жылдың басында артиллериялық оқу қайта жаңартылды. Жаңа бағдарлама реактивті артиллерияны, бомбалауды және ракеталық жабдықты пайдалануды зерттеді. Студенттер P-51 Mustang, P-47 Thunderbolt және жылдың ортасынан бастап P-80 ұшақтарымен ұшты. Бірақ, 1948 жылдың 1 маусымында артиллериялық мектеп қайтадан жабылып, Невада штатындағы Лас-Вегас әуе базасына көшірілді. 1947 жылдың басына қарай ӘӘК реактивтік авиацияға көшуді үдетті. Алайда, оқу бағдарламасы екі орынды реактивтік оқу ұшақтарының әлі жоқ екендігіне байланысты қиындыққа тап болды. Дайындығы жетілмеген реактивтік ұшқыштарды бір орынды истребительге отырғызу қызметкерлерді және қымбат жабдықты қауіпке тікелей ұшыратты. Бұл мәселені шешу үшін Әуе оқу басқармасы жаңадан әзірленген "captivair" оқу құрылғысын пайдалануға шешім қабылдады. Ол 1947 жылдың басында Уильямсқа жеткізіліп, орнатылды. 1949 жылы F-80 негізінде жасалған T-33 Shooting Star реактивтік оқу ұшақтары келе бастады.

F-5 бостандық күрескері

1963 жылы Уильямс F 5A/B Freedom Fighter әскери көмек бағдарламасы бойынша сатуға қолдау көрсету үшін таңдалды, MAP бағдарламасы арқылы истребитель сатып алған елдерге ұшқыштар мен техникалық қызметкерлерді даярлауды қамтамасыз етті. F-5 – одақтас елдер үшін жасалған жеңіл истребитель, ол АҚШ Әскери-әуе күштерінде қолдануға арналмаған. 1964 жылдың сәуірінен бастап алғашқы жеткізілімдер F-5 мектебін өткізу үшін құрылған 4441-ші жауыгерлік экипажты даярлау эскадрильясына жіберілді. F-5A истребительдеріне алғашқы шетелдік тапсырысты Норвегия жасады, ол 1964 жылдың 28 ақпанында 64 ұшақ және төрт қосалқы ұшаққа тапсырыс берді. Уильямста оқытылған басқа елдер: Оңтүстік Вьетнам, Иран, Оңтүстік Корея, Грекия, Филиппин, Тайвань, Түркия, Марокко, Пәкістан, Эфиопия, Ливия, Иордания, Испания және Йемен.

Скоши жолбарысы бағдарламасы

F 5A/B өндірісінің барлығы MAP үшін көзделгенімен, АҚШ Әскери-әуе күштері Вьетнам соғысында қолдану үшін кем дегенде 200 F 5 сұрады. Бұл күтпеген сұраныс, бұрын жеңілдеу ұшақтарға мұқтаждық сезінбеген АҚШ Әскери-әуе күштері тарапынан туды, себебі Оңтүстік-Шығыс Азияда күтілгеннен де көп шығын болды және F 5 салыстырмалы түрде қысқа мерзімде қолжетімді болады деп болжанып еді. Оңтүстік-Шығыс Азиядағы жауынгерлік сынақтарды жүргізу жөніндегі АҚШ Әскери-әуе күштерінің өтініші 1965 жылдың шілдесінде Қорғаныс министрлігі (DoD) тарапынан мақұлданды және сынақтар 1965 жылдың 26 шілдесінде басталды. Бағдарламаға "Skoshi Tiger" (жапон тілінде "Кішкентай жолбарыс") атауы берілді, бұл атау "Sukoshi Tiger" (жапон тілінде "Кішкентай жолбарыс") сөзінің бұрмалануы еді. 1965 жылдың қазан айында АҚШ Әуе күштері MAP қорынан 12 жауынгерлік дайын F 5A ұшағын (5 F-5A 15 және 7 F-5A 20) "қарызға алып", Williams әуе базасында 4503-ші тактикалық ұрыс қанатын (Уақытша) құрды және оларды жедел қызметке сынау үшін пайдаланды. 4503-ші тактикалық ұрыс эскадрильясы (Уақытша) 1965 жылдың 29 шілдесінде сынақтарды жүргізу үшін құрылды, оның ұшқыштары Уильямс әуе базасында оқудан өтті, ал Northrop ұшақтарды Оңтүстік-Шығыс Азиядағы қызметке бейімдеді. Ұшақтар 1965 жылдың 20 қазанында Уильямс әуе базасынан Оңтүстік-Шығыс Азияға ұшып, 23 қазанда Бьен-Хоа әуе базасына жетті. Олар сол күні түстен кейін алғашқы жауынгерлік миссиясын орындады. "Freedom Fighter" ұшағы Вьетнамда техникалық тұрғыдан сәтті деп танылғанымен, "Skoshi Tiger" бағдарламасы көбінесе саяси жоба болды, ол ұшаққа сенімді болған бірнеше АҚШ Әскери-әуе күштерінің офицерлерін қанағаттандыруға бағытталған. "Freedom Fighter" АҚШ Әскери-әуе күштерімен салыстырмалы түрде қысқа операциялық қызметке ие болды, ал Қорғаныс министрлігі F 5 ұшақтарын қайта сұрауды қабылдамады, оның орнына басқа типтерді, мысалы, АҚШ Әскери-теңіз күштерінің A 7 Corsair II ұшағын қарастыруға шешім қабылдады. 1966 жылдың наурыз айында аман қалған F 5 ұшақтары Оңтүстік Вьетнамға берілді. "Skoshi Tiger" бағдарламасынан кейін Вьетнам Республикасы Әуе күштеріне көптеген "Freedom Fighter" ұшақтары жеткізілді. АҚШ Әскери-әуе күштері Оңтүстік Вьетнамның F 5 ұшқыштарының орнын толтыру үшін оқу бағдарламасын дереу бастауды әскери-әуе күштеріне тапсырды. Уильямстағы 4441-ші оқу орталығы 1966 жылдың 15 сәуірінде оқуды бастады, бірақ базаның оқу мүмкіндіктері мектептің бакалавриат бағдарламасымен толып кеткен еді. 1966 жылдың тамызында алғашқы вьетнамдық экипаждар Уильямс әуе базасына оқуға кетті. 1969 жылдың 15 қазанында 4441-ші оқу орталығы Тактикалық әуе командасына берілді және 425-ші тактикалық ұрыс оқу эскадрильясы болып қайта аталды. Ол 58-ші тактикалық ұрыс оқу қанатының құрамына кірді, бірақ эскадрилья физикалық тұрғыдан Уильямс әуе базасында Географиялық бөлек бөлім (GSU) ретінде қалды. Оңтүстік Вьетнамдық ұшқыштардың F 5 ұшақтарындағы оқуы 1975 жылдың сәуірінде Оңтүстік Вьетнам үкіметінің құлауына дейін жалғасты, кейбір ұшқыштар Сайгон құлаған кезде Уильямста болды.

F-5E/F Tiger II

1973 жылғы 4 сәуірде бірінші жаңартылған F-5 Tiger II 425-ші тактикалық истребитель эскадрильясына жеткізілді. Бұл эскадрильяға MAP бағдарламасы бойынша F-5E ұшақтарын алған экипаждарды даярлау міндеті жүктелді. 1970 және 1980 жылдары Уильямс базасында 20-дан астам елдің ұшқыштары F-5E-де оқытылды. 425-ші эскадрильяға оқу үшін берілген F-5E/F ұшақтары USAF тіркеу нөмірлерін алып, әдеттегі ұшақтарды сатып алу рәсімдері мен арналары арқылы сатып алынды. Алғашқыда олар "LZ" бортық кодымен ұшқан, ал 1974 жылы "LA" жалпы қанаттық кодына өзгертілді. АҚШ Әскери-әуе күштері F-5E-ні майдандық истребитель ретінде қабылдамаса да, оны жауынгерлік оқу үшін арнайы ұшақ ретінде пайдаланды. 1975 жылдан бастап, 70 F-5E ұшағы Невада штатындағы Неллис әуе базасында орналасқан 57-ші тактикалық истребитель қанатының 64-ші және 65-ші истребительлік қару-жарақ эскадрильяларына берілді. F-5E ұшақтары шетелде құрылған тағы екі бөлімшеге бөлінді: Ұлыбританиядағы RAF Alconbury әуе базасындағы 10-шы ұйымдық-тактикалық эскадрильяның 527-ші агрессорлық эскадрильясы және Филиппиндегі Кларк әуе базасындағы 3-ші тактикалық истребитель қанатының 26-шы агрессорлық эскадрильясы. 1979 жылғы 29 тамызда 425-ші TFTS эскадрильясы 58-ші TTW Люк әуе базасына қайта орналасқаннан кейін 405-ші тактикалық оқу қанатына қайта бағындырылды. Өндіріс желісінен соңғы екі F-5E ұшағы 1987 жылғы 16 қаңтарда Бахрейнге жеткізілді. Бірақ, тағы бірнеше ұшақ қосалқы бөлшектерден құрастырылды, соңғылары 1989 жылғы 29 маусымда жеткізілді. Сол айда эскадрильяның F-5 оқу бағдарламасы 1499 түлек даярлағаннан кейін аяқталды, ал 425-ші эскадрилья 1989 жылғы 1 қыркүйекте таратылды.

1990 жылдары жабылуы

1993 жылғы базаларды қайта құру және жабу комиссиясының нәтижесінде Әуе оқу командалығына төрт оқу базасын жабу бұйрығы берілді. Иллинойс штатындағы Шанут әуе базасындағы ұшқыш емес офицерлер мен қатардағы әскери қызметшілердің техникалық оқу орталығы және Калифорния штатындағы Матер әуе базасындағы бакалавр навигаторларды даярлаудың жалғыз базасы бірінші кезеңде жабылуға таңдалды. Шануттың техникалық оқу қызметі басқа USAF техникалық оқу орталықтарына немесе басқа әскерлердің ұқсас қызметтеріне көшірілді, ал аталған UNT қызметі Техас штатындағы Рэндольф әуе базасына көшірілуге жоспарланды. Лаури әуе базасындағы ұшқыш емес офицерлер мен қатардағы әскери қызметшілердің техникалық оқу орталығы және Уильямс әуе базасы бакалавр ұшқыштарды даярлау базасы ретінде екінші кезеңде таңдалды. 1992 жылы ATC-нің ізбасары болған Әуе білімі және оқу командалығы (AETC) Уильямс әуе базасындағы құрылымдық бөлімшені – 82-ші Ұшу оқу қанатын 1993 жылдың 31 наурызында таратып, оны 82-ші Оқу қанаты деп қайта атап, Техас штатындағы Шеппард әуе базасына көшірді, онда ол ұшқыш емес офицерлер мен қатардағы әскери қызметшілердің техникалық оқуын бақылайтын болады, және осы рөлін бүгінге дейін атқарып келеді. Бұл енді тәуелсіз 82-ші Жедел топты Уильямс әуе базасын жабуға қалдырды. Командалық 1993 жылдың 30 қыркүйегінде жедел топты таратып, база 1993 жылдың 30 қыркүйегінде жабылды. Ресми жабылу салтанатында 1941 жылы Уильямс Филд алғаш ресми ашылғанда алғашқы туды көтерген екі ер адам, елу жылдық әскери қызметтен кейін база жабылып жатқанда туды ресми түрде түсірді. Бүгінде Уильямс Финикс аймағына өсіп келе жатқан индустриалды парк және коммерциялық әуежай ретінде қызмет етуді жалғастыруда.

Тарихи орындар

Уильямс әуе күштері базасының тарихи ресурстары 1995 жылғы зерттеуде анықталды. 19 маусымда 1995 жылы тарихи орындардың ұлттық тізіліміне жеті жеке нысан немесе ғимарат енгізілді. Олар:

Ескерткіш атауы Суреті Орналасқан жері Қысқаша сипаттама Тудың бағанасы Бұрын 10-шы көшеде, D және E көшелерінің арасында, Уильямс әуе күштері базасында орналасқан. Қазір Феникс Меса шлюзі әуежайының кіреберісінде орналасқан, бұл жер бұрын Уильямс әуе күштері базасына тиесілі болған. 1941 жылы Del E. Webb Construction Company компаниясы тұрғызған. Су сорғы станциясы және су мұнарасы Innovation және Unity даңғылдарының солтүстік-шығыс бұрышында (бұрын 12-шы және B көшелерінің қиылысы) Аризона мемлекеттік университетінің Политехникалық кампусында, бұрын Уильямс әуе күштері базасының бөлігі болған жерде орналасқан. Оқ-дәрі бункері (S 1007) Вослер көшесінің оңтүстік-батысында (бұрынғы Аляска драйві), Аризона мемлекеттік университетінің Политехникалық кампусында, бұрын Уильямс әуе күштері базасының бөлігі болған жерде орналасқан. 1942 жылы Del E. Webb Construction Company компаниясы салған. Оқ-дәрі бункері (S 1008) Вослер көшесінің оңтүстік-батысында (бұрынғы Аляска драйві), Аризона мемлекеттік университетінің Политехникалық кампусында, бұрын Уильямс әуе күштері базасының бөлігі болған жерде орналасқан. Сондай-ақ 1942 жылы Del E. Webb Construction Company компаниясы салған. Азаматтық инженериялық техникалық қызмет шеберханасы Unity даңғылының солтүстік-шығыс бұрышында (бұрын 11-ші және A көшелерінің қиылысы), Аризона мемлекеттік университетінің Политехникалық кампусында, бұрын Уильямс әуе күштері базасының бөлігі болған жерде орналасқан. 1941 жылы Del E. Webb Construction Company компаниясы салған. Демонтаждалатын ангар Феникс Меса шлюзі әуежайының солтүстік алаңында, бұрын Уильямс әуе күштері базасының бөлігі болған жерде орналасқан. 1942 жылы салынған және Вебб, Дель Е., Construction Company компаниясымен Армия Әуе күштерінің әскери ұшқышының белгішесіне ұқсатып жобаланған. 1995 жылы тарихи орындардың ұлттық тізіліміне енгізілген, сілтеме #95000743. Ыңғайлы сақтау Жабдықтар қоймасы Innovation және Unity даңғылдарының солтүстік-батыс бұрышында (бұрын 11-ші және A көшелерінің қиылысы), Аризона мемлекеттік университетінің Политехникалық кампусында, бұрын Уильямс әуе күштері базасына тиесілі болған жерде орналасқан. 1941 жылы Del E. Webb Construction Company компаниясы салған.

Апаттар мен оқиғалар

Уильямс-Филд аэродромы ашылғанына алты ай толып, оқу-жаттығу базасы ретінде жұмыс істеген 1942 жылғы 3 маусымда алғашқы қайғылы оқиғасын бастан өткерді. 333-ші оқу эскадрильясына қарасты Куртисс Райт AT 9 CS Fledgling, 41 5867 ұшағы базадан солтүстік-шығысқа қарай бес миль қашықтықта құлап, жерге шағылысқан. Салдарынан 23 жастағы Джон Клиффорд Эустис (Солт-Лейк-Сити, Юта штаты) және 24 жастағы Ирвинг С. Фрэнк (Бруклин, Нью-Йорк штаты) қаза тапты.