Чемпион Джек Дюпри: Американдық блюз сазгері мен әншісі
Champion Jack Dupree
Чемпион Джек Дюпри – америкалық блюз және буги-вуги пианиношысы, әнші. Боксшы ретінде танымал болған, Жаңа Орлеан мектебінің өкілі. Биографиясы, шығармашылығы туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Американдық пианист және әнші
American pianist and singer
Уильям Томас "Чемпион Джек" Дюпри (23 шілде 1909 жыл немесе 4 шілде 1910 жыл – 21 қаңтар 1992 жыл) – американдық блюз және буги-вуги пианиношысы және әнші. Оның лақап аты боксерлік карьерасының басындағы тәжірибесінен туындаған.
William Thomas "Champion Jack" Dupree (July 23, 1909 or July 4, 1910 – January 21, 1992) was an American blues and boogie woogie pianist and singer. His nickname was derived from his early career as a boxer.
Өмірбаян
Дюпри – Нью-Орлеан блюз және буги-вуги пианиношысы, "профессор" атанған. Оның әкесі Бельгиялық Конгодан, ал анасы афроамерикан және чероки тайпасынан шыққан. Оның туған күні ретінде 4 шілде, 10 шілде және 23 шілде, 1908, 1909 немесе 1910 жылдары деп айтылады; зерттеушілер Боб Игл мен Эрик ЛеБланк 4 шілде 1910 жылды нақтырақ көрсетеді. Дюпри өздігінен пианинода ойнауды үйреніп, кейін Тутс Вашингтон мен Вилли Холлдан шәкірттік білім алды, оларды әкесі деп сыйлап, олардан "Дюнкердің блюзін" үйренді. Ол Марди Гра Индейлерінің Сары Покахонтас тайпасының "шпион-баласы" болды. Жақын арада ол баррлхаустарда және басқа да ішімдікке дастархан жайылған орындарда ойнай бастады. Ол Чикагоға саяхаттап, Джорджия Томмен бірге жұмыс істеді, ал Индианаполисте, Индиана штатында Скраппер Блэкуэлл мен Лерой Каррмен танысты. Ол сондай-ақ аспаздыққа да бейімділік танытты. Детройтта Джо Луис оны бокспен айналысуға ынталандырғаннан кейін, ол 107 жекпе-жекке қатысып, "Алтын қолғаптар" және басқа да чемпионаттарды жеңіп, "Чемпион Джек" деген лақап атын алды, ол өмірінің соңына дейін сақталды. Ол 30 жасқа келгенде Чикагоға оралып, Big Bill Broonzy және Tampa Red сияқты музыканттардың тобына қосылды, олар оны жазу студиясының продюсері Лестер Мелроузбен таныстырды. Дюпридің көптеген әндері кейін Мелроуздың авторлық құқығына берілді, ал Мелроуз оларға баспа құқығын талап етті. Дюпридің мансабы Екінші дүниежүзілік соғыстағы әскери қызметімен тоқтап қалды. Ол АҚШ Әскери-теңіз күштерінде аспаз болып жұмыс істеді және жапондықтар тарапынан екі жылға соғыс тұтқындығына алынды. Франклин Д. Рузвельт қайтыс болғаннан кейін Дюпри "F. D. R. Blues" әнін шығарды. Соғыстан кейін оның ең үлкен коммерциялық жетістігі "Walkin' the Blues" болды, оны ол Тедди МакРеймен дуэт ретінде жазды. Бұл оны бірнеше ұлттық және Еуропалық гастрольдерге алып келді. 1959 жылы ол Лондон экономика мектебінде Алексис Корнермен бейресми (ақысыз) дуэт концертінде өнер көрсетті. Дюпри 1960 жылы Еуропаға көшіп, алдымен Швейцарияда, содан кейін Данияда, Англияда, Швецияда және, ақырында Германияда қоныстанды. 1971 жылы 17 маусымда ол Монтрё джаз фестивалінде, Казино Курсаалда Кинг Кертиспен бірге, гитарада Корнелл Дюпри, бас-гитарада Джерри Джеммот және барабанда Оливер Джексонмен бірге ойнады. Концерт жазбасы 1973 жылы Atlantic лейблінде "King Curtis & Champion Jack Dupree: Blues at Montreux" альбомы ретінде шықты. 1970 жылдардың ортасында Дюпри Англияның Галифакс қаласындағы Овенденде тұрды, ол Лондоннан танысқан жергілікті әйел Ширли Энн Харрисонға үйленгеннен кейін. Ол қолданған пианино кейіннен Галифакстағы Кальдердейл колледжінде табылған. 1976 жылы ол Ширлиден ажырасып, Копенгагенге көшіп, анархистер басып алған Фритаун Кристианияда тұрды, онда ол гитарист Кенн Лендингпен танысты. Дюпри мен Лендинг 1992 жылы Дюпри қайтыс болғанға дейін жалғасқан серіктестік құрды. Оның өмірінің осы кезеңі 1975 жылы суретшілер Лори Грунт пен Ева Акингтің "Баррелхаус блюз: Сезімдер мен жағдайлар" атты фильмінің тақырыбы болды, онда Дюпри барабан ойнайтын бірнеше фильмдер де бар. Кейін Дюпри Германияның Ганновер қаласына көшіп барды. Ол Еуропада Кенн Лендинг, Луизиана Ред және Аксель Цвингенбергермен бірге жаздырып, көптеген концерттерде өнер көрсетті. Ол сондай-ақ Нью-Орлеан асханасына маманданған аспаз ретінде жұмыс істеді. 1990 жылы Дюпри Нью-Орлеан джаз және мұра фестивалінде өнер көрсету үшін АҚШ-қа оралды. Бұл оқиға "Нью-Орлеандағы үйге оралу" альбомын жазумен белгіленді.
Dupree was a New Orleans blues and boogie woogie pianist, a barrelhouse "professor". His father was from the Belgian Congo and his mother was part African American and Cherokee. His birth date has been given as July 4, July 10, and July 23, 1908, 1909, or 1910; the researchers Bob Eagle and Eric LeBlanc give July 4, 1910. Dupree taught himself to play the piano there and later apprenticed with Tuts Washington and Willie Hall, whom he called his father and from whom he learned "Junker's Blues". He was also a "spy boy" for the Yellow Pocahontas tribe of the Mardi Gras Indians. He soon began playing in barrelhouses and other drinking establishments. He began a life of travelling, living in Chicago, where he worked with Georgia Tom, and in Indianapolis, Indiana, where he met Scrapper Blackwell and Leroy Carr. He also worked as a cook. In Detroit, after Joe Louis encouraged him to become a boxer, he fought 107 bouts, winning Golden Gloves and other championships and picking up the nickname Champion Jack, which he used the rest of his life. He returned to Chicago at the age of 30 and joined a circle of recording artists, including Big Bill Broonzy and Tampa Red, who introduced him to the record producer Lester Melrose. Many of Dupree's songs were later credited to Melrose as composer, and Melrose claimed publishing rights to them. Dupree's career was interrupted by military service in World War II. He was a cook in the United States Navy and was held by the Japanese for two years as a prisoner of war. Following Franklin D. Roosevelt's death in office, Dupree composed the "F. D. R. Blues". After the war, his biggest commercial success was "Walkin' the Blues", which he recorded as a duet with Teddy McRae. This led to several national tours and eventually a European tour. In 1959, he played an unofficial (and unpaid) duo gig with Alexis Korner at the London School of Economics. Dupree moved to Europe in 1960, settling first in Switzerland and then Denmark, England, Sweden and, finally, Germany. On June 17, 1971, he played at the Montreux Jazz Festival, in the Casino Kursaal, with King Curtis, backed by Cornell Dupree on guitar, Jerry Jemmott on bass and Oliver Jackson on drums. The recording of the concert was released in 1973 as the album King Curtis & Champion Jack Dupree: Blues at Montreux on the Atlantic label. In the mid 1970s Dupree lived at Ovenden in Halifax, England, after marrying a local woman, Shirley Ann Harrison, whom he had met in London. A piano he used was later discovered at Calderdale College in Halifax. In 1976 he divorced Shirley and moved to Copenhagen, where he lived in the anarchist occupied Freetown Christiania, where he met guitarist Kenn Lending. Dupree and Lending would form a partnership that lasted until Dupree's death in 1992. This period of his life was the subject of the 1975 film Barrelhouse Blues Feelings and Situations by the artists Laurie Grundt and Eva Acking which includes several filmed performances, including one where Dupree plays drum set. Dupree later moved to Hanover, Germany. He continued to record in Europe with Kenn Lending, Louisiana Red and Axel Zwingenberger and made many live appearances. He also worked again as a cook, specializing in New Orleans cuisine. In 1990 Dupree returned to the United States to perform at the New Orleans Jazz & Heritage Festival. The event was marked with the recording of the album Back Home in New Orleans.
Музыкалық стиль және шығармашылық
Дюпридің ойнауы көбінесе таза блюз бен буги-вуги стилінде болды. Ол аса шебер музыкант немесе әнші емес еді, бірақ сөздерді өткір және тапқыр қолдану арқылы ерекшеленді: "Ана, жасанды тістеріңді жылжыт, әкең қызыл иегіңді қысып көргісі келеді". Кейде ол тіс жарғағы бар адамдай ән айтқан, тіпті Harelip Jack Dupree деген атпен жазба жасаған. Бұл оның көркемдік қиялы еді, себебі ол, әсіресе блюз әншісі үшін, өте анық айта білді. Оның көптеген әндері түрме, ішімдік және есірткіге тәуелділік туралы болған, бірақ ол өзі шамалы ішетін және басқа есірткілерді қолданбаған. Оның "Junker's Blues" әні Фэтс Доминоның "The Fat Man" әніне айналды, бұл Доминоның алғашқы хиті болды. Дюпридің кейбір әндері "TB Blues" және "Angola Blues" (Луизиана штатының жазалау колониясы, танымал Луизиана түрме фермасы) сияқты мұңды тақырыптарды қамтыды, бірақ ол "Dupree Shake Dance" сияқты көңілді әндер де айтты: "Кел, анам, қолдарың мен тізеңмен, қалағаныңдай билеп, шайқалып тұр". Ол шебер әңгімешіл болған және көптеген әңгімелерін әндерге айналдырған, мысалы, полицияның баррельді үйге шабуылы туралы рифмаланған әңгіме – "Big Leg Emma's". Джерри Ли Льюистің "Whole Lotta Shakin' Goin' On" әнінің мәтіні – "Мен үшін бір рет шайқалып бер!" – Дюпридің "Shake Baby Shake" әнімен үндеседі. Оның ең танымал альбомы "Blues from the Gutter", 1958 жылы Atlantic Records компаниясы шығарған, онда гитарада Ларри Дейл сүйемелдеген, оның осы жазбадағы ойнауы Роллинг Стоунз тобының Брайан Джонсына шабыттандырды. Кейінірек Дюпри Джон Мейолл, Мик Тейлор, Эрик Клэптон және The Band тобымен бірге жазды. Дюпри қайтыс болғаннан кейін британдық винтажды би өнерінде оған қызығушылық қайта жанданды. Оның "Shakin' Mother for You" әні қазір Ұлыбританиядағы Линди-хоп диджейлерінің көптеген плейлисттеріне енген және "Cardiff Stroll" биі үшін де-факто стандартты әнге айналды.
Dupree's playing was almost all straight blues and boogie woogie. He was not a sophisticated musician or singer, but he had a wry and clever way with words: "Mama, move your false teeth, papa wanna scratch your gums." He sometimes sang as if he had a cleft palate and even recorded under the name Harelip Jack Dupree. This was an artistic conceit, as he had clear articulation, particularly for a blues singer. Many of his songs were about jail, drinking and drug addiction, although he himself was a light drinker and did not use other drugs. His "Junker's Blues" was transmuted by Fats Domino into "The Fat Man", Domino's first hit record. Some of Dupree's songs had gloomy topics, such as "TB Blues" and "Angola Blues" (about Louisiana State Penitentiary, the infamous Louisiana prison farm), but he also sang about cheerful subjects, as in "Dupree Shake Dance": "Come on, mama, on your hands and knees, do that shake dance as you please". He was a noted raconteur and transformed many of his stories into songs, such as "Big Leg Emma's", a rhymed tale of a police raid on a barrelhouse. The lyrics of Jerry Lee Lewis's version of "Whole Lotta Shakin' Goin' On"—"You can shake it one time for me! "—echo Dupree's song "Shake Baby Shake". On his best known album, Blues from the Gutter, released by Atlantic Records in 1958, he was accompanied on guitar by Larry Dale, whose playing on that record inspired Brian Jones of the Rolling Stones. In later years Dupree recorded with John Mayall, Mick Taylor, Eric Clapton and The Band. Since his death, Dupree has undergone a revival of interest on the British vintage dance scene. His recording of "Shakin' Mother for You" now features on the playlist of most DJ's on the UK Lindy Hop scene and it has become the de facto standard track for the 'Cardiff Stroll'.