Кіріспе

Американдық философ Сьюзан Роуз Вольф (1952 жылы туған) – американдық моральдық философия және іс-қимыл философиясы саласындағы философ, қазіргі уақытта Солтүстік Каролина университетінің (Шапел-Хилл) философия профессоры, Эдна Дж. Кури атындағы профессор. Бұрын Джонс Хопкинс университетінде (1986–2002), Мэриленд университетінде (1981–1986) және Гарвард университетінде (1978–1981) оқытумен айналысты.

Білім және мансап

Вольф 1974 жылы Йель университетінің философия және математика мамандықтары бойынша бакалавр дәрежесін алды, ал 1978 жылы Принстон университетінде философия докторы ғылымын қорғады. Оның диссертациялық жұмысына Томас Нагель жетекшілік етті. Докторлық диссертациясын аяқтағаннан кейін Вольф Гарвард университетінде оқытушылық қызметін бастады. 1981 жылы Мэриленд университетіне жұмысқа орналасты. 1986 жылдан 2002 жылға дейін Джонс Хопкинс университетінде сабақ берді, онда философия кафедрасының меңгерушісі болды. 2002 жылы Чапел-Хиллдегі Солтүстік Каролина университетіне Эдна Дж. Кури атындағы ерекше профессор ретінде ауысты. Оның күйеуі Дуглас Маклин де UNC Chapel Hill-де философия пәнінен сабақ береді. 2014 жылдан бері Вольф Ұлттық гуманитарлық орталықтың қамқорлар кеңесіне мүше болып кіреді.

Философиялық еңбектері

Вольфтың шығармашылығында еркіндік, мораль, бақыт және өмірдің мәні арасындағы байланыс орталық орын алады. Оның "Ақылға негізделген еркіндік" (Оксфорд, 1990) атты кітабы ерік бостандығының, адамның дұрыс деп санайтынын істеу қабілеті ретінде қарастырылуын қорғайды. Бұл, детерминистік әлемде де жауапкершілік пен тәуелсіздік сезімінің болуын мүмкін етеді. Вольф сонымен қатар, моральдық сәйкессіздік тақырыбында жазған, рационалистік және иррационалистік көзқарастарды қабыстыруға тырысқан. Ол сондай-ақ, моральдің қатал талаптары туралы маңызды еңбектер жариялаған. Осы саладағы оның "Моральдық қасиеттілер" атты мақаласы ерекше ықпалды болды, ол моральдық тұрғыдан мінсіз адамның шынайы этикалық идеал емес екенін сынады. Филиппа Фут пен Бернард Уильямспен бірге ол, практикалық ойлауда моральдың басымдылығына қарсы шықты. Вольф адам өмірінің мәні туралы кеңінен жазған. Ол өмірдің мәні тақырыбын "Бақыт және мән: жақсы өмірдің екі жағы" атты эссесінде қарастырады, онда ол өз көзқарасын былай қорытындылайды: "Мән, субъективті тартымдылық объективті тартымдылықпен кездескенде туындайды, яғни субъект бір немесе көбінесе бірнеше құнды нәрселерге қызығушылық танытқанда немесе оларды дамытқанда туындайды". Басқаша айтқанда, мәнді өмір сүру – объективті түрде құнды нәрселермен белсенді айналысудан тұрады.

Марапаттар мен құрметтер

1999 жылы Вольф Америка өнер және ғылым академиясының, ал 2006 жылы Америка философиялық қоғамының мүшесі сайланды. 2002 жылы ол гуманитарлық ғылымдар саласындағы Mellon Distinguished Achievement Award сыйлығымен марапатталды.