Кіріспе

Б.з.б. 1 және 2 ғасырларында Ұлыбританияда салынған Рим жолы, оңтүстік-батыстағы Иска Думнониорум (Эксетер) мен солтүстік-шығыстағы Линдум Колония (Линкольн) қалаларын Линдинис (Ильчестер), Аквае Сулис (Бат), Кориний (Циренсестер) және Ратае Кориелтауворум (Лейстер) арқылы байланыстырған.

Топоним

Фоссе сөзі латын тіліндегі "fossa" сөзінен шыққан, ол "қазаншұңқыр" немесе "арық" деген мағынаны білдіреді. 43 жылы Британияға римдіктердің басып кіргенінен кейінгі алғашқы онжылдықтарда Фосс жолы Темір ғасырындағы Британиядағы римдік биліктің батыс шекарасын көрсетеді. Бұл жол бастапқыда қорғаныс арығы ретінде салынған, кейін толтырылып жолға айналған болуы мүмкін, немесе жолдың бойымен кем дегенде бір бөлігінде қорғаныс арығы жүрген болуы да мүмкін.

Бағыт

Жол Сиренчестерде Акеман көшесі мен Эрмин жолымен қосылып, Лестерден оңтүстікке қарай Венонис (Жоғарғы Крест) жерінде Уотлинг көшесімен қиылысты, ал Линкольн қаласында Эрмин көшесімен бірікті. Антониндік саяхатнама (2-ғасырдағы римдік жолдар тізілімі) Жоғарғы Крест пен Линкольн арасындағы бөлікті қамтиды және Веромето (Уиллоуби-он-Волдс), Маргидуно (Бингемге жақын Кастл-Хилл), Ад-Понтем (Ист-Сток) және Кроколана (Брау) сияқты аралық нүктелерді көрсетеді. Линкольннан Сомерсеттегі Илчестерге дейінгі 293 км қашықтықтағы жол тік сызықтан ешқашан 10 км-ден аспайды.

Сақтау

Фосс жолының көптеген бөліктері қазіргі заманғы жолдар мен жолақтардың, сондай-ақ приход, аудан немесе облыс шекараларының құрамдас бөліктері болып табылады, бірақ кейбір бөліктеріне қазір тек жаяу өтуге болады. Бұл маршрут бойындағы бірнеше жер-атаулардың соңында -честер немесе -кестер жұрнағы қолданылады, ол ежелгі ағылшын тіліндегі ceaster / cæster (латын тіліндегі castra сөзінен шыққан, мағынасы – "әскери лагерь") сөзінен туындаған. Кейбір елді мекендердің аттары жолдың өзімен байланысты, мысалы, Фоссе немесе Фосседе, ал басқалары көне ағылшын тіліндегі strǣt / strēt (латын тіліндегі strata сөзінен шыққан, мағынасы – "төселген жол") сөзінен туындаған, мысалы, Көше, Стрете, Ле-Көше, Страттон, Стреттон, Стратфорд және Стретфорд сияқты жалпылама атауларға ие. Маршрут Эксетерден Линкольнге дейін созылады.

Линкольн - Лестер

Линкольн мен Лестер арасында A46 Фосс Уэй жолымен өтеді. A46 шығыс Госкотте Фосс Уэйден бұрылып, Лестер батыс айналма жолына шығады. Алғашқы бағыт, қазір классификацияланбаған Fosse Way жолы ретінде көрінеді, Систон арқылы өтеді, кейін Тюрмастоннан Мелтон жолымен жалғасады, содан соң A607 (ескі A46) жолымен қосылып, ескі бағыт бойынша қала орталығына дейін жетеді, бірінші Мелтон жолы, сосын Белгрейв жолы және Белгрейв қақпасы арқылы. Бұл бағыт Сағат мұнарасында аяқталып, Соар өзенінен өте соң Нарбороу-роудта (A5460) қайта басталады. Видмерпул мен Ньюарк-он-Трент арасындағы 31 шақырымдық (19 миль) жол бөлігі 2012 жылы аяқталған екі бағытты жолға жаңартылды. Жаңа жол бірнеше учаскеде тарихи жол бағытынан ауытқып өтеді.

Лестерден Сиренчестерге дейін

Лестерден оңтүстікке қарай B4114 (бастапқыда A46, бірақ M69 ашылған кезде қайта нөмірленді) жолымен жүреді. Бұл Нарбороу маңындағы қысқаша ауытқудан басқа, онда бастапқы бағыт көрінбейді. A5 тас жолының солтүстігіне жақын жерде B4114 Fosse Way сызығынан бөлініп, Sharnford ауылынан өтеді. 2 мильге (3 км) дейін Fosse Way бағытымен "Римдік жол" деп аталатын шағын жол жалғасады, ол бір бағытты болғанымен, екі жағында терең орлар бар, әлдеқайда кең және сәл дөңгелектелген жер учаскесімен өтеді (аггер). Қазіргі заманғы жол пикникке арналған тұраққа дейін созылады, ал оңтүстікке қарай 1.5 мильге (2 км) дейін жаяу жүріп танысуға болады. Fosse Way мен Watling Street (қазір A5) қиылысы High Cross (римдік атауы Venonis) жерінде орналасқан. Watling Street – Лестершир мен Уорвикшир округтерінің шекарасы. Fosse Way В4455 арқылы Уорвикширді кесіп өтеді, Street Ashton, Stretton under Fosse, Brinklow, Bretford, Stretton on Dunsmore, Princethorpe және Честертон маңындағы римдік қала орнынан өтіп, Глостерширмен шекараға жақын A429 тас жолымен қосылады. Содан кейін маршрут A429 арқылы Stretton on Fosse, Moreton in Marsh, Stow on the Wold, Northleach және Fossebridge қалаларынан өтіп Cirencester қаласына жетеді, онда Akeman Street және Ermin Way тас жолдарымен қиылысады.

Сиренчестер - Бат

Циренсестердің оңтүстігінде Фосс жолы A433 тас жолының қысқа бөлігімен жүреді, содан кейін далалық жолға бұрылады. Фосс жолы Темза өзенін кесіп өтеді және Глостер арқылы салынған Оңтүстік Уэльс темір жолының алғашқы Алтын аңғар сызығының астынан өтеді. Жол жалғасады, кейін Глостершир мен Уилтшир округтерінің шекарасын құрайды, RAF Кемблдегі ескі әуежай арқылы өтеді, содан кейін елді мекендердегі жолақтардың бөлінген бөліктеріне айналады; осы учаскенің екі бөлігі күтілмейтін жолдар, ал осы бағыттардың кейбір жерлерінде 60 футқа (18 метрге) дейін кеңейеді. Ол Темір ғасырындағы Бьюри Камп төбешігінің жанынан өтеді және округ шекарасының тағы бір бөлігіне айналады, Оңтүстік Уэльс темір жолын екінші рет кесіп өтеді, ол Оңтүстік Уэльс Басты жолы, содан кейін ескі шапель мен Фосс Лодждағы бұлақтың орналасқан жері, одан кейін М4 тас жолы. Одан кейін ол Аяқ киім және Неттлтон бұталары арқылы өтеді, онда пошта станциясының қалдықтары табылған, және Батестонға жетеді. Содан кейін ол тура батысқа бұрылып, Авон өзенімен Бат қаласына дейін жүреді.

Баттан Илчестерге дейін

Бат пен Шептон Маллет арасындағы Фосс Уэй жолы A367 тас жолының бір бөлігімен өтеді, Кландаун, Радсток, Вестфилд және Фосстағы Страттон елді мекендері арқылы салады. Ол Шептон Маллеттің солтүстігіндегі A37 тас жолына параллель, ашық дала мен шаруа жолдары арқылы жүреді, Мейсбери темір дәуіріне жататын төбешігіне жақын орналасқан. Оакхиллдің оңтүстігіндегі Бикон төбесінде ол Олд Сарумнан Чартерхаус қорғасын және күміс кендеріне дейінгі Мендип жотасымен өтетін римдік жолды кесіп өтеді. Фосс Уэй Шептон Маллеттің шығыс жағындағы A361 тас жолының қысқа бөлігімен Каннард қабіріне дейін созылады, содан кейін A37 тас жолына қосылады. Фосс Уэй A37 тас жолы арқылы Фосстағы Стрит және Фосстағы Лидфорд елді мекендерінен тікелей Илчестерге барады. Бұл бағыт A37 тас жолынан A303 тас жолының қиылысынан солтүстікке қарай, Илчестерден кейін шағын жолмен (бұрынғы A37 тас жолының бөлігі, айналма жол ашылғаннан кейін қазіргі A372 және A303 тас жолдарымен бөлінген) жүріп, қала арқылы B3151 тас жолына шығады. Ол B3151 тас жолынан Илчестердің Бас көшесіне бұрылады, содан кейін Батыс көшесі мен Роман жолынан өтеді – бұл бұрын A303 тас жолының бөлігі болған шағын жол, қазіргі A303 тас жолы қаладан батысқа қарай орналасқан. Илчестерден Дорчестерге (Дорсет) дейінгі римдік жол A37 тас жолымен Йеувилден оңтүстік-шығысқа қарай жалғасады. Фосстағы Илчестер мен Лидфордтан Стритке және Полден төбелері бойындағы A39 бағытына дейін басқа шағын римдік жолдар салады, Сомерсет жазықтарындағы римдік тұз өндіріс орындарына және Комбвич, Крандон көпірі мен Хайбридж порттарына жетелейді.

Илчестер - Эксетер

Илчестерден кейін Фосс жолы А303 тас жолының бір бөлігімен жалғасады, бұл темір дәуіріне жататын Хэм төбесінің қамал қорғандарының астынан өтеді, оны Дорсеттегі Дюротригтерді жаулағаннан кейін Екінші легион басып алған. Бұл бағыт Пэтэртон көпірінен кейін Паррет өзені арқылы өтетін ірі жолдарды қалдырып, Овер Страттон мен Диннингтонға дейін шағын жолдармен жалғасады. 2002 жылы Channel 4 телеарнасының Time Team бағдарламасының мүшелері жолдың жанында мозаиканы тапты. Жол Стретфорд Уотер деп аталатын өзенді кесіп өтеді, төбеге көтеріліп, Виндвистл төбесінде A30 тас жолының қысқа бөлігімен жалғасады. Содан кейін B3167 тас жолына бұрылып, Стрит және Перри Стрит ауылдары арқылы өтеді, A358 тас жолына қосылып, бұрын Стратфорд (қазір Уэйкрофт) деп аталған жерде Акс өзенін кесіп өтеді және Акминстерге жетеді. Фосс жолының соңғы орны белгісіз. Акминстерден оңтүстікке қарай Болл фермасы және Масбериде A358 тас жолында қосымша сәйкес келулер бар, бұл римдік жол Акс өзені бойымен Аксмут пен Ситонға қарай жалғасқандығын көрсетеді. Бұл бөліктер Ordnance Survey карталарында Fosse Way деп белгіленген. Акминстердегі жол торабы қаланың оңтүстік жиегіндегі Вудбери фермасындағы римдік бекініспен бақыланатын. Батысқа қарайғы бағыт Акс және Ярти өзендерін кесіп өтіп, Килмингтонға дейін, A35 тас жолының бөліктерімен және шағын жергілікті жолдармен Хонитонға дейін жалғасады. Хонитоннан бағыт ескі A30 тас жолымен оңтүстік-батысқа қарай, Strete Ralegh-ке дейін жетеді, онда қысқа үзіліс бар, содан кейін бұрынғы A30 тас жолымен, қазір шағын жолмен Эксетерге қарай бағытталған.