Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Рона-Альпі (Rhône Alpes) – Францияның әкімшілік аймағы. 2016 жылдың 1 қаңтарынан бастап ол жаңа Овернь-Рона-Альп аймағының құрамына кіреді. Аймақ елдің шығыс шекарасында, оңтүстікке қарай орналасқан. Рона-Альпі аты Рона өзені мен Альп тауларының құрметіне берілген. Оның астанасы Лион – Парижден кейін Францияның екінші ірі қалалық агломерациясы. Рона-Альпі Еуропаның ірі экономикаларының алтыншысы болып табылады.
Rhône Alpes (ʁon alp) was an administrative region of France. Since 1 January 2016, it is part of the new region Auvergne Rhône Alpes. It is located on the eastern border of the country, towards the south. The region was named after the river Rhône and the Alps mountain range. Its capital, Lyon, is the second largest metropolitan area in France after Paris. Rhône Alpes has the sixth largest economy of any European region.
Тарих
Рон-Альп аймағында тас дәуірінен бері адамдар қоныстанған, бірақ бұл аймақтың ең алғашқы жазбадағы қоныс салушылары – галдар (кельттер) болды. Лион сияқты қалалар олар құрған, және аймақ солтүстік және оңтүстік Еуропамен сауда жасаған. Аймақтың көп бөлігі Юлий Цезарь басқарған кельт Галлиясына жасалған шапқындар кезінде Римнің құрамына кірді, және түрлі уақыттарда Лугдуненсис және Галлия аймақтарының бөлігі болды. Лион өзі Рим империясында маңызды қалаға айналды. Савойяны қоспағанда, аймақ Капетиялықтар тұсында патшалыққа қарасты аумаққа айналғанға дейін Меровинг және Каролинг патшалықтарының құрамында болды. Франция тарихының ерте кезеңінде патшалық аумаққа айналғандықтан, оның мәдени, саяси және экономикалық әсері мен дамуы Францияның даму бағытымен бірге жүрді. (Франция тарихына қараңыз).
Although there have been people in Rhône Alpes since pre historic times, the earliest recorded settlers of the region were the Gauls (Celts). Cities such as Lyon were founded by them and the region traded with both northern and southern Europe. Most of the area became part of Roman territory during the invasion of Celtic Gaul led by Julius Caesar and was at various times part of the regions of Lugdunensis and Gallia. Lyon itself became a major city in the Roman Empire. The region, excepting Savoy, was part of the Merovingian and Carolingian Kingdoms before becoming a royal territory under the Capetians. As it became a royal territory early on in French history, its cultural, political and economic influences and developments paralleled those of greater France. (See History of France.)
Көлік
Рона-Альп аймағы – Еуропаның маңызды транзиттік торабы, Францияның солтүстігі мен Еуропаны Жерорта теңізі аймағымен байланыстырады. Жаз айларында миллиондаған адам Парижден теңізге демалысқа автомобиль жолдары арқылы саяхаттайды. Е15 Еуромаршруты (Ұлыбританиядан Испанияға) аймақтан өтеді. Лион, Гренобль және Сент-Этьенде халықаралық әуежайлар, сондай-ақ көптеген ұсақ әуежайлар мен аэродромдар бар. Аймақ теміржол желісі үшін де маңызды көлік торабы болып табылады, себебі TGV пойзы Париж бен солтүстіктен Лион арқылы Жерорта теңізіне қатынайды. Лионнан Туринге дейін жоғары жылдамдықты теміржол құрылысын жоспарлап отыр.
Rhône Alpes is a major European transit hub, linking northern France and Europe to the Mediterranean area. Millions travel along its motorways in summertime from Paris to holidays at the sea. The E15 Euroroute (Britain to Spain) runs through the region. There are international airports at Lyon, Grenoble and Saint Étienne and many other minor airports and airfields. The region is also a transport hub for the rail network with the TGV running through Lyon from Paris and the north, to the Mediterranean. A high speed rail link is planned from Lyon to Turin.
Қысқы Олимпиада ойындары
Рона-Альп аймағы үш рет Қысқы Олимпиада ойындарын қабылдаған: 1924 жылы Шамониде, 1968 жылы Гренобльде және 1992 жылы Альбервилде.
Rhône Alpes region has hosted the Winter Olympics three times; in 1924 at Chamonix, 1968 at Grenoble, and 1992 at Albertville.
Туризм
Париж мен Лазурлық жағалау арасында, Швейцария және Италиямен шекарада орналасқан Рона-Альп аймағы екі халықаралық әуежайға (Лион және Женева), теміржол қатынастарына және кең автожол желісіне қол жеткізеді. «Еуропаның торабында» деп аталатын бұл аймақта сегіз табиғи саябақ пен Монблан және Ардеше шатқалы сияқты бірегей орындар бар. Рона-Альп таулар, жүзімдіктер мен жайлы аңғарлар, лаванда далалары мен зәйтүн тоғайларынан тұратын алуан түрлі ландшафттарды ұсынады. Табиғи фонға қарсы барлық спорт түрлерін оңай таба аласыз: шаңғы тебу, жаяу серуендеу, тау велосипедімен жүру, тіпті парашютпен секіру және каноэмен жүзу. Әлемдегі ең ірі шаңғы курорты болғандықтан, Рона-Альп үш қысқы Олимпиада ойындарына қабылдаған, сонымен қатар Франциядағы гольф спортының екінші ірі аймағы болып табылады, онда 60-тан астам гольф алаңы бар. Өнер мен мәдениетті жақсы көретіндер Лион (ЮНЕСКО-ның Дүниежүзілік мұра тізіміне енген), Аннеси, Гренобль, Шамбери және Сент-Этьен сияқты «Өнер қалаларына» риза болады. Соңғысы емес, дәмді тағам мен шарапты ұнататындар аймақтағы Beaujolais немесе Côtes du Rhône шараптарымен бірге дәм татуға болатын жергілікті тағамдардың көптеген нұсқаларымен және әйгілі мейрамханалардың (олардың ішінде Paul Bocuse ең білгіштісі) таңдауына ие болады.
Situated between Paris and the Côte d’Azur, on the border with both Switzerland and Italy, and offering access to two international airports (Lyon and Geneva), rail connections and a vast motorway network, the Rhône Alpes region is at "the crossroads of Europe". Boasting eight natural parks and peerless sites such as Mont Blanc and the Gorges de l’Ardèche, Rhône Alpes offers a wide range of different landscapes: mountains, vineyards and gentle valleys, fields of lavender and olive groves. Every form of sport is readily available, set against a natural backdrop: skiing, hiking, mountain biking or even paragliding and canoeing. Besides hosting three Winter Olympics games due to its being the largest ski area in the world, Rhône Alpes is the second most important golfing region in France with over 60 courses. Enthusiasts of art and culture will not be disappointed by the region's Villes d’Art: Lyon, which is classified by UNESCO as a World Heritage site, Annecy, Grenoble, Chambéry, and Saint Étienne. And last but not least, connoisseurs of good food and wine will be spoilt for choice by the range of local specialties available to taste along with a Beaujolais or a Côtes du Rhône, and by the sheer number of famous restaurants (with Paul Bocuse at the top of the list) in the region.
Гастрономия
Лион Францияның гастрономиялық орталығы ретінде белгілі және оның дәстүрлі бушондарында қызмет ететін ерекшеліктерге Лион шұжығы, таңсық салам (онда "розетка" деп аталады), қарын және кенельдер жатады. Аймақтың шығысында тағамдар Альпілік дәмге ие, фонда, раклет, гратен дофинуа және гратен савуар сияқты тағамдар кең таралған. Аймақ сондай-ақ Bresse құсымен және Tomme de Savoie, Bleu de Bresse, Reblochon, Saint Marcellin және Vacherin du Haut Doubs сияқты көптеген ирім түрлерімен де танымал. Осы аймақтағы шараптарға Божоле, Кот-дю-Рон және Савой шараптары жатады. Шартауыз ликері осы аймақта жасалады. Лион – өте ерекше және дәстүрлі мейрамханалардың – бушондардың отаны. Бушондар әдетте жергілікті тағамдар мен жергілікті шараптар ұсынатын көңілді мейрамханалар. Лион таңғы сырға ұқсас шағын тағамдары – машондарымен танымал, олар жергілікті шұжық өнімдерінен, әсіресе розеткадан жасалады және көбінесе Божоле қызыл шарабымен бірге беріледі. Дәстүрлі жергілікті тағамдарға Лион сосискасы (saucisson de Lyon), андуйет, шарапқа малған әуежай (coq au vin), эзокс (шоқыр) кенелі, пиязбен қайнатылған қарын (gras double), бекон, крутон және жұмыртқасы бар Лион салаты (salade lyonnaise), глазурланған каштан (marron glacés) және гратенмен жасалған арпабас (cardoon au gratin) жатады.
Lyon is noted as a gastronomic centre of France and specialities served in its traditional bouchons include Lyon sausage, sophisticated salami (known there as "rosette"), tripe and quenelles. In the east of the region the food has an Alpine flavour with dishes such as fondue, raclette common, gratin dauphinois and gratin savoyard. The region is also famous for its Bresse poultry and the many varieties of cheese including Tomme de Savoie, Bleu de Bresse, Reblochon, Saint Marcellin and Vacherin du Haut Doubs. Wines in this region include Beaujolais, Côtes du Rhône and Savoy wine. Chartreuse liqueur is made in the region. Lyon is the home of very typical and traditional restaurants: the bouchons. Bouchons are usually convivial restaurants serving local dishes, and local wines. Lyon is famous for its morning snacks, the mâchons, made up of local charcuterie, especially the rosette and usually accompanied by Beaujolais red wine. Traditional local dishes include saucisson de Lyon (sausage), andouillette, coq au vin, esox (pike) quenelle, gras double (tripe cooked with onions), salade lyonnaise (lettuce with bacon, croûtons and a poached egg), marrons glacés and cardoon au gratin.