Крис Пэттен – британдық саяхатшы (1944 ж.т.), консерватор, Парламент депутаты, Тэтчер мен Мейджор үкіметтерінде қызмет еткен. Саяси өмірі мен мансабы туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Британдық саясаткер (1944 жылы туған)
British politician (born 1944)
Паттен Ланкаширдегі Торнтон Кливлейсте дүниеге келді, кейін Лондонның батысында өсті. Ол Оксфордтың Баллиол колледжінде тарихты оқыды және 1965 жылы бітіргеннен кейін Консервативтік партияда жұмыс істей бастады. Паттен 1979 жылы Батқа парламент депутаты болып сайланды. 1989 жылы Маргарет Тэтчердің үшінші үкіметінде ол қоршаған ортаны қорғау министрі болып тағайындалды, соның ішінде халық арасында наразылық тудырған салықты енгізуге жауапты болды. 1990 жылы Джон Мейджор премьер-министр болғаннан кейін Паттен Консервативтік партия төрағасы және Ланкастер герцогтігінің канцлері болды. Партия төрағасы ретінде ол 1992 жылы консерваторлардың күтпеген сайлауда жеңіске жеткенін қамтамасыз етті, бірақ өзінің мандатын жоғалтты. Содан кейін Паттен Гонконгтың соңғы губернаторы болып тағайындалды, ол колониядағы британдық басқарудың соңғы жылдарын бақылап, 1997 жылы Қытайға беруге дайындады. Оның қызмет ету кезеңінде үкімет аумақтың әлеуметтік көмек бағдарламаларын кеңейтті және сайлау жүйесіне демократиялық реформалар енгізді. Губернаторлық қызметтен кейін Паттен 1998-1999 жылдары Ұлы жұма келісіміне сәйкес Солтүстік Ирландиядағы бейбіт процестің маңызды қадамы болған Солтүстік Ирландия полициясы жөніндегі тәуелсіз комиссияны басқарды. 1999 жылдан 2004 жылға дейін ол сыртқы қатынастар жөніндегі Еуропалық комиссар, ал 2011 жылдан 2014 жылға дейін BBC Траст төрағасы болды.
Patten was born in Thornton Cleveleys in Lancashire and subsequently raised in west London. He studied history at Balliol College, Oxford, and, after graduating in 1965, he began working for the Conservative Party. Patten was elected Member of Parliament for Bath in 1979. He was appointed Secretary of State for the Environment by Margaret Thatcher in 1989 as part of her third ministry, becoming responsible for implementation of the unpopular poll tax. On John Major's succession as Prime Minister in 1990, Patten became Chairman of the Conservative Party and Chancellor of the Duchy of Lancaster. As party chairman, he successfully orchestrated a surprise Conservative electoral victory in 1992, but lost his own seat. Patten was then appointed the last governor of Hong Kong, to oversee the final years of British administration in the colony and prepare for its transfer to China in 1997. During his tenure, his government significantly expanded the territory's social welfare programmes and introduced democratic reforms to the electoral system. Following his governorship, Patten led the Independent Commission on Policing for Northern Ireland, a major implementation step of the Northern Ireland peace process pursuant to the Good Friday Agreement from 1998 to 1999. He was European Commissioner for External Relations from 1999 to 2004 and Chairman of the BBC Trust from 2011 to 2014.
Ерте өмір және білім
Паттен Ланкаширдегі Торнтон Кливлейс қаласында дүниеге келді, онда оның анасы Эксетерден қашып келді, ол жақында Бейдекер шабуылдарынан қатты зардап шеккен еді. Паттен Лондон батысындағы ирландтық католик отбасында өсті, ата-бабалары Англияға Ирландияның Роскоммон графтығынан келген, табысқа жете алмаған музыка баспагерінің ұлы. Паттеннің әкесі Фрэнк Лондон батысындағы Илингтегі тәуелсіз Сент-Бенедикт мектебіне оқуға түсті, онда ол Оксфордтың Баллиол колледжінде қазіргі заманғы тарихты оқуға стипендия жеңіп алды. 1965 жылы екінші сыныпты құрмет дипломымен бітіргеннен кейін және АҚШ-қа саяхат етуге Уильям Кулидждің «Жол іздеуші» стипендиясын жеңіп алғаннан кейін, Паттен сол кездегі республикалық Нью-Йорк мэрі Джон Линдсейдің сайлауалды штабында жұмыс істеді, онда ол қарсыласы Уильям Ф. Баклидің теледидардағы өнерін баяндады. Ол 1966 жылдан бастап Консервативтік партияда жұмыс істеді, бастапқыда кеңсе қызметкері болып, кейін Консервативтік зерттеу департаментінің директоры қызметін атқарды (1974 жылдан 1979 жылға дейін).
Patten was born in Thornton Cleveleys in Lancashire, where his mother had fled to from Exeter, which had recently been significantly damaged by the Baedeker raids. Patten grew up in an Irish Catholic family in west London, the son of an unsuccessful music publisher whose ancestors had come to England from County Roscommon, Ireland. Patten's father, Frank, dropped out to the independent St Benedict's School in Ealing, west London, where he won an exhibition to read Modern History at Balliol College, Oxford. After graduating with a second class honours degree in 1965 and winning a William Coolidge Pathfinder Award travelling scholarship to the US, Patten worked for the campaign of then Republican New York Mayor John Lindsay, where he reported on the television performance of rival William F. Buckley Jr. He worked for the Conservative Party from 1966, first as desk officer and then director (from 1974 to 1979) of the Conservative Research Department.
Парламент мүшесі: 1979-1992
Паттен 1974 жылдың ақпан айында өткен жалпы сайлауда Ламбет-Централ округінен Консервативтік партияның үміткері болды, бірақ Лейбористік партияның үміткері Маркус Липтонға жеңіліп қалды. Ол 1979 жылы Бат округінен парламент депутаты болып сайланды және 1992 жылы орнынан алынғанға дейін қызмет етті.
Patten was the Conservative Party candidate for Lambeth Central at the February 1974 general election, but lost to the Labour Party candidate, Marcus Lipton. He was elected as the Member of Parliament for Bath in 1979, and served until he was unseated in 1992.
Үкіметте
Паттен 1983 жылғы маусымда Солтүстік Ирландия кеңсесінің парламенттік хатшысы болып тағайындалды. 1985 жылғы қыркүйекте білім және ғылым министрлігінде мемлекеттік министр болып тағайындалды, ал 1986 жылғы қыркүйекте Сыртқы істер және Достастық кеңсесінде Шетелдік даму министрі болып тағайындалды. 1989 жылы ол Министрлер кабинетіне Қоршаған орта жөніндегі мемлекеттік хатшы болып көтерілді және танымал емес Қоғамдық салыққа (немесе "Жеке басты салыққа") жауапты болды. Ол сол кездегі саясатты қатты қорғағанмен, 2006 жылы жарияланған "Не до Diplomaat" (АҚШ-та "Cousins and Strangers: America, Britain and Europe in the New Century" деген атпен) кітабында Маргарет Тэтчердің қателігі деп ойлағанын айтты. Сонымен қатар ол 1990 жылғы Қоршаған ортаны қорғау туралы заңға айналған маңызды заң жобасын әзірледі және парламент арқылы өткізді. 1990 жылы Джон Мейджор Паттенді Ланкастер герцогтігінің канцлері және Консервативтік партия төрағасы етіп тағайындады, ол алдағы жалпы сайлауда Консервативтік партияның қайта сайлау науқанын ұйымдастыруға жауапты болды. Партия төрағасы ретінде ол 1992 жылғы жалпы сайлаудағы күтпеген Консервативтік партияның жеңісіне басты себепкер деп есептелді. Алайда, ол сол сайлауда Бат округіндегі өкілдігін Либерал-демократтардың үміткері Дон Фостерге жоғалтты. Паттеннің жеңілісі "Жеке басты салық" сияқты факторларға байланысты болды.
Patten was appointed Parliamentary Under Secretary for the Northern Ireland Office in June 1983. He was promoted to be a Minister of State in the Department of Education and Science in September 1985, and was named Minister for Overseas Development at the Foreign and Commonwealth Office in September 1986. In 1989, he was promoted to the Cabinet as Secretary of State for the Environment and became responsible for the unpopular Community Charge (or so called "Poll Tax"). Though he robustly defended the policy at the time, in his 2006 book Not Quite the Diplomat (published in the United States as Cousins and Strangers: America, Britain and Europe in the New Century) he claims to have thought it was a mistake on Margaret Thatcher's part. He also introduced, and steered through Parliament, the major legislation that became the Environmental Protection Act 1990. In 1990, John Major made Patten Chancellor of the Duchy of Lancaster and Chairman of the Conservative Party, with responsibility for organising the Conservative Party's re election campaign for the upcoming general election. As party chairman, he was widely considered to be the main architect of the somewhat unexpected Conservative victory at the 1992 general election. However, he lost his marginal seat of Bath to the Liberal Democrat candidate Don Foster at that election. Patten's defeat was attributed to factors such as the Poll Tax.
Гонконгтың губернаторы: 1992-1997
Егер Паттен 1992 жылы қайта сайланғанда, БАҚ-тың бір бөлігі оның Сыртқы істер министрі болып тағайындалатынын күткен, бірақ Джон Мейджор автобиографиясында Паттенді Қаржы министрі ететінін айтты. Паттен жаңа қызметтен бас тартып, 1992 жылдың шілдесінде Гонконгтың 28-ші және соңғы губернаторы болды, ол 1997 жылдың 30 маусымында Қытайға егемендігін тапсырғанға дейін қызмет етті. Оған ресми қытайша есім – Пан Динхун (Pang Dinghong) берілді, оның этимологиясы «тұрақтылық» және «тыныштық, қуаныш, денсаулық» сөздеріне негізделген. Гонконгтың бұрынғы губернаторларынан өзгеше, ол Ұлыбритания Сыртқы істер министрлігінің мансапты дипломаты емес еді, бірақ Гонконг губернаторы болған бұрынғы парламент депутаты да емес. Паттеннің қызметі бірнеше қиындыққа тап болды, себебі Гонконгтағы көптеген адамдар бірнеше жыл бұрын Тяньаньмэнь алаңындағы оқиғадан әлі де әсерлі болған. Дегенмен, көпшілік оған жағымды көзқараспен қарады. Ол колония тұрғындарымен байланыс орнатуға тырысты және Гонконг көшелерінде серуендеуге және БАҚ назарында болуға бейім екенімен белгілі болды. Гонконгтықтар оны «Жұмбақ Пан» (Fat Pang) деп лақап берді, осылайша ол кеңінен танылған қытайша лақап аты бар жалғыз губернатор атанды. Өз ішіндегілерден айырмашылығы, Паттен ресми шараларда сот киімін киюден бас тартты. Паттеннің 1992 жылдың сәуіріндегі бекітілу деңгейі 53% болды және ол өкілеттігін 59,7% бекітілумен аяқтады. Паттеннің Гонконгтағы ең даулы әрекеттері 1994 жылғы сайлау реформасымен байланысты. 1995 жылы қайта сайланған Заң шығару кеңесінің мүшелері бастапқыда Гонконгтың ҚХР-ға берілуіне дейін қызмет етуі тиіс еді, осылайша ауысу кезеңінде институционалдық сабақтастықты қамтамасыз ететін еді. Пекин бұл кеңесті сайлау үшін шектеулі сайлаушылармен функционалдық сайлау округтерін пайдалануды күткен, бірақ Паттен функционалдық сайлау округтерінің анықтамасын кеңейтті, осылайша Гонконгтың кез келген азаматы Заң шығару кеңесінің жанама сайланған мүшелеріне дауыс бере алатын болды (Гонконг саясатына қараңыз). Заң шығару кеңесі 1995 жылы алғаш рет толық сайланған заң шығару органына айналды және отарлық биліктің соңғы жылдарында өзінің функцияларын және ұйымдарын кеңейтті. Паттеннің әрекеттерін Гонконгтың Пекинге жақын саяси партиялары қатты сынады. Паттенді кейбір қытайлық БАҚ және саясаткерлер «Шығыстың тоғысы» және «жылан» деп атады, ал Қытайдың Гонконг және Макао істері жөніндегі кеңсесінің басшысы Лу Пин оны «мың ұрпаққа қарғыс тиетін күнәкар» деп атады. Паттеннің губернаторы кезінде сайланған Заң шығару кеңесі Гонконгтың ҚХР-ға берілуімен таратылды және 1998 жылы бұрынғы ережелер бойынша сайлау өткізілгенге дейін демократиялық функциялары жоқ Уақытша Заң шығару кеңесімен ауыстырылды. Гонконг уақыты бойынша 1997 жылдың 1 шілдесінде түн ортасында (16:00 GMT, 30 маусым 1997), ол мынадай телеграмма жіберді: «Мен осы үкіметтің басқаруын тоқтаттым. Құдай патшаны сақтасын. Паттен». Бұл Гонконгтағы британдық биліктің аяқталғанын білдірді. Салтанатты рәсімнен кейін ол принц Чарльзбен бірге британдық корольдік яхтасы HMY Britannia-да қаладан кетті. Паттен күні бойы көздерінен жас шығып тұрғаны байқалды, әсіресе Тамардағы сөйлесінен кейін. Ол Гонконг губернаторы болғаны үшін жеке бақытты болғанын, осы тәжірибені әйелі мен балаларымен бөліскенін айтты.
If Patten had been re elected in 1992, sections of the media thought he would have been rewarded by appointment as Foreign Secretary, although in his autobiography John Major said that he would have made Patten Chancellor of the Exchequer. Patten turned down offers of a new post and instead, in July 1992, he became the 28th and the last governor of Hong Kong until its transfer of sovereignty to China on 30 June 1997. He was given an official Chinese name, Pang Ding hong , a name with an etymology based on the words "stability" and "calm; joyous; healthy". Unlike most previous Hong Kong governors, he was not a career diplomat from the UK Foreign Office although he was not the first former MP to become a governor of Hong Kong. Patten's tenure faced several different challenges, as many in Hong Kong were still reeling from the Tiananmen Square massacre a few years earlier. However the general public regarded him positively. He took steps to get in touch with the people of the colony, and was known for his penchant for taking public strolls around Hong Kong as well as in the media limelight. Hongkongers nicknamed him Fat Pang , making him the only governor to have a widely recognised Chinese nickname. In contrast to his predecessors, Patten decided not to wear the official Court uniform on formal occasions. Patten's approval rating in Hong Kong in April 1992 was 53% and ended his tenure with an approval rating of 59.7%. Patten's most controversial actions in Hong Kong are related to the 1994 electoral reform. LegCo members returned in 1995 were originally to serve beyond the Handover, thereby providing institutional continuity across the transition of Hong Kong to the PRC. Beijing had expected that the use of functional constituencies with limited electorates would be used to elect this council, however Patten extended the definition of functional constituencies and thus virtually every Hong Konger was able to vote for the so called indirectly elected members (see Politics of Hong Kong) of the Legislative Council. The Legislative Council became a fully elected legislature for the first time in 1995 and extensively expanded its functions and organisations throughout the last years of colonial rule. Patten's actions were strongly criticised by the pro Beijing political parties of Hong Kong. Patten was also denounced by some Chinese media and politicians as the "whore of the East" and a "serpent", and was most famously called a "sinner who would be condemned for a thousand generations" by Lu Ping, the head of China's Hong Kong and Macau Affairs Office. The legislative council which was elected under Patten's governorship was dissolved upon the handover of Hong Kong to the PRC and replaced by a Provisional Legislative Council which did not have any democratic functions until elections were held under the previous rules in 1998. At midnight Hong Kong Time 1 July 1997 (16:00 GMT, 30 June 1997), he sent the telegram: "I have relinquished the administration of this government. God Save The Queen. Patten." This marked the end of British rule in Hong Kong. After the handover ceremony he left the city, together with Prince Charles, on board the British royal yacht, HMY Britannia. Patten was noted to be in tears throughout the day, notably after his speech at Tamar. He has since commented that his governorship of Hong Kong was a happy time for him personally as he shared this experience with his wife and children.
Губернаторлықтан кейінгі кезең
1998-1999 жылдары ол Солтүстік Ирландия полициясы жөніндегі тәуелсіз комиссияның төрағасы болды, бұл комиссия 1998 жылы Белфаст келісімінің бір бөлігі ретінде құрылып, Паттен комиссиясы деп белгілі болды. 1999 жылдың 9 қыркүйегінде Комиссия "Жаңа бастама: Солтүстік Ирландиядағы полиция" деген тақырыптағы, халық арасында Паттен есебі деп танылған, 175 символдық және практикалық ұсыныстарды қамтитын есебін жариялады. Бұл есеп Корольдік Ольстер полициясының таратылуына және Солтүстік Ирландия полиция қызметінің құрылуына себеп болды. Ол Халықаралық дағдарыс тобының тең төрағасы болып табылады және көптеген халықаралық операцияларды қадағалайды. Ол сонымен қатар жақсы басқаруды бүкіл әлемде ілгерілетуге жұмыстайтын Global Leadership Foundation ұйымының мүшесі. 2005 жылдың 23 мамырында Cadbury компаниясы оны атқарушы емес директор болып тағайындады.
From 1998 to 1999, he chaired the Independent Commission on Policing for Northern Ireland, better known as the Patten Commission, which had been established in 1998 as part of the Belfast Agreement. On 9 September 1999, the Commission produced its report, entitled A New Beginning: Policing in Northern Ireland and popularly known as the Patten Report, which contained 175 symbolic and practical recommendations. This report led to the disbanding of the Royal Ulster Constabulary and establishment of the Police Service of Northern Ireland. He is the co chair of International Crisis Group, overseeing many international operations. He is also a member of the Global Leadership Foundation, an organisation which works to promote good governance around the world. On 23 May 2005 he was appointed by Cadbury as a non executive director.
Еуропалық комиссар: 1999-2004
1999 жылы ол Ұлыбританияның Еуропалық Комиссияға тағайындалған екі өкілінің бірі болды және Сыртқы қатынастар жөніндегі комиссар ретінде Одақтың даму және ынтымақтастық бағдарламаларына, сондай-ақ Ортақ сыртқы және қауіпсіздік саясатының жоғары өкілі Хавьер Соланамен байланыс орнатуға жауапты болды. Ол 2000 жылдың 23 қаңтарынан 2004 жылдың 22 қарашасына дейін Проди Комиссиясының құрамында осы лауазымды атқарды. Паттен Еуропалық сыртқы саясат саласындағы көптеген дағдарыстарды бақылады, ең бастысы – 2003 жылғы Ирак соғысына дейін Еуропалық Одақтың біртұтас ортақ саясатты қабылдай алмауы. 2004 жылы ол келесі Комиссияның президенті лауазымына үміткер болғанымен, Франция мен Германияның қолдауын ала алмады. WikiLeaks ақпаратына сәйкес, Паттен 2004 жылдың сәуірінде Мәскеуде болып, Брюссельде ЕО мен Ресейдің министрлік кеңесін аяқтады. Ол Еуропалық Одақтың Ресейдің энергия көздеріне тым тәуелді болып қалғанын және оның Кавказ және Орталық Азия елдерімен байланысын күшейтіп, энергиямен қамтамасыз етуді әртараптандыруы қажет екенін мәлімдеді. Паттен Түркияның Еуропалық Одаққа қабылдануын Комиссиядағы ең жақтаушысы болды. 2016 жылы Оңтүстік Африкадағы жағдай секілді, Оксфордтағы колледжтен Сесил Родстың ескерткішін алып тастауға студенттердің ұйымдасқан қозғалысынан кейін Паттен Оксфорд студенттерінің "Нельсон Манделаның Родсқа және тарихқа көрсеткен жомарттығына лайық емес" екенін айтты. 2005 жылдың 11 қаңтарында Паттен Ричмондтағы Барнс ауданының бароны атанды.
In 1999, he was appointed as one of the United Kingdom's two members to the European Commission as Commissioner for External Relations where he was responsible for the Union's development and co operation programmes, as well as liaison with Javier Solana, the High Representative of the Common Foreign and Security Policy. He held this position within the Prodi Commission from 23 January 2000 until 22 November 2004. Patten oversaw many crises in the area of European foreign policy, most notably the failure of the European Union to come up with a common unified policy before the Iraq War in 2003. Although nominated for the post of President in the next Commission in 2004, he was unable to gain support from France and Germany. According to information from WikiLeaks, Patten was in Moscow in April 2004 and had concluded EU–Russia ministerial consultations in Brussels. He considered that the EU had become overly dependent on Russian energy supplies, and should become more engaged with the countries of the Caucasus and Central Asia in order to diversify supplies. Patten was the biggest proponent in the commission for Turkey's accession to the European Union. In 2016, in the wake of a student movement to remove the statue of Cecil Rhodes from a college in Oxford, as had happened in South Africa, Patten said that Oxford students who were not "prepared to show the generosity of spirit which Nelson Mandela showed towards Rhodes and towards history should think about being educated elsewhere". On 11 January 2005 Patten was created a life peer as Baron Patten of Barnes, of Barnes in the London Borough of Richmond.
BBC Trust төрағасы: 2011-2014 жылдары
Премьер-министр Дэвид Кэмерон басқаратын Консервативті-Либералды демократтар коалициялық үкіметінің ұсынысымен Паттен Корольдік Кеңесінде BBC Траст төрағасы болып тағайындалды және 2011 жылдың 1 мамырында Сер Майкл Лайонның келісім шарты жаңаланбағаннан кейін оның орнына қызметке кірісті. Осы кезеңде Паттен тәуелсіз сенатор ретінде отырды.
On the advice of the Conservative–Liberal Democrat coalition government led by Prime Minister David Cameron, Patten was appointed by the Queen in Council as Chairman of the BBC Trust, and he took office on 1 May 2011, in the place of Sir Michael Lyons whose contract was not renewed. During this time, Patten sat as a crossbencher.
BBC-нің патшалық сайысы сырттан көрсетілді
Би-би-си Трастінің төрағасы ретінде Паттен, Уэльс принці және король отбасының басқа мүшелерімен бірге Королеваның Алмаз мерейтойына арналған концертті корольдық ложадан тамашалады. Алайда, бұл 2012 жылдың 3 маусымында Королеваның Алмаз мерейтойына арналған өзен шеруін тікелей эфирде көрсетуге байланысты Би-би-си-ге жасалған кең тараған сыннан кейін болды. Бұл көрсетім баспасөз тарапынан жазғырылды және көрермендерден 1830 ресми шағым түсті. Паттен кейіннен Корольдық шерудің Би-би-си үшін "ең сәтті сәті" болмағанын айтты және "Әуені дұрыс емес еді" деп мойындады.
As Chairman of the BBC Trust, Patten joined the Prince of Wales and other members of the royal family in the royal box for the Queen's Diamond Jubilee Concert. It came, however, immediately in the wake of widespread criticism of the BBC's live outside broadcast coverage of the Queen's Diamond Jubilee River Pageant on 3 June 2012, which was castigated in the press and was the subject of 1,830 formal complaints by viewers. Patten said afterwards the Royal Pageant had not been the BBC's "finest hour" and admitted that "The tone was wrong."
Отставка
Паттен 2014 жылғы 6 мамырда BBC Траст төрағасы лауазымынан қанағаттану туралы хатын Мемлекеттік хатшыға жолдады, себебі 28 сәуірде өткен жүрек айналма операциясынан кейін денсаулығына қатысты мәселелер туындады. BBC Траст вице-төрағасы Диана Койл жаңа төраға тағайындалғанға дейін міндетін атқарушы төраға болып тағайындалды. Ол сол жылдың қыркүйек айында Лордтар палатасында Консервативтік партиясымен бірге отыруға қайта оралды. 2016 жылғы мамырда Паттен BBC ғылым, философия және тарих салаларын жабуда "кейбір бастапқы ниеттерін жоғалтты" және көрермендерді көбірек "дамытуы" керек деді. Паттен корпорацияның жоғары деңгейдегі бағдарламаларының көп бөлігі цифрлық арна BBC Four-ға көшірілгенін және бұл бағдарламаларға "кейде желім мен жіппен тігілгендей" сияқты аз қаржы бөлінгенін айтты. "Бұл елдің ең ұлы институттарының бірі" деп атаған BBC-нің болашағы туралы сөйлеген сөзінде Паттен министрлерді "қоршауға алынған" телерадиокомпанияның тәуелсіздігін құрметтеуге және оны "ағымдағы үкіметтің ойыншығына" айналдырмау үшін шаралар қабылдауға шақырды.
Patten submitted his letter of resignation as BBC Trust Chairman to the Secretary of State on 6 May 2014; citing health reasons following his heart bypass surgery on 28 April. BBC Trust Vice Chairman Diane Coyle took over as Acting Chairman until the appointment of a new chairman. He returned to sit with the Conservative party in the House of Lords in September of that year. In May 2016, Patten said that the BBC has "lost some of its ambition" in its coverage of science, philosophy and history, and should "stretch" audiences more. Patten bemoaned the fact that much of the corporation's high brow programming had been moved to BBC Four, the digital channel, and given low budgets that meant shows were "sometimes made with glue and string". In a speech on the future of the BBC, which he said was "one of this country's greatest institutions", Patten called on ministers to respect the "besieged" broadcaster's independence, and set in place measures to stop it becoming "the plaything of the government of the day".
Қытай туралы
2020 жылдың қыркүйегінде ол: «Қытай Коммунистік партиясының бас хатшысы Си Цзиньпиннің диктатурасы, әрине, қарақшылыққа жақын. Оның Синьцзяндағы саясатын қарастырыңыз. Көптеген халықаралық заңгерлер бір миллионнан астам мұсылман ұйғырының қамауда ұсталуы, мәжбүрлі стерилизация және аборт жасауы, сондай-ақ құл еңбегінің БҰҰ-ның геноцид анықтамасына сай келетінін айтады». Паттеннің сөзіне қарағанда, қытайлық Huawei компаниясы «жағымсыз қытай мемлекетінің өкілі». 2020 жылдың мамырында Паттен COVID-19 індетінің пайда болу себептерін зерттеу үшін Уханьға көпжақты миссия жіберудің қажеттігін айтты. Ол Қытай үкіметінің Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының мүшесі ретіндегі міндеттемелерін және 2005 жылғы Халықаралық денсаулық ережелері шартын бұзғанын мәлімдеді. Сондай-ақ, Ұлыбритания мен басқа елдердің Қытай ұлтына немесе халқына қарсы емес екенін, вирусқа бірінші болып қарсы тұрған Қытайдың медицина қызметкерлерін жоғары бағалағанын, бірақ «біздің мәселеміз қауіпті және адал емес Коммунистік партиямен қарым-қатынасымызда. Уханьда Коммунистік партия дәрігерлердің аузын жабу үшін полицияны пайдаланды. Тоталитарлық режимдер әрқашан құпиялылық пен өтірікке ден қояды».
In September 2020, he wrote that "Chinese Communist Party general secretary Xi Jinping's dictatorship is certainly thuggish. Consider its policies in Xinjiang. Many international lawyers argue that the incarceration of over one million Muslim Uyghurs, forced sterilisation and abortion, and slave labour meet the UN definition of genocide." Patten said that Chinese company Huawei "is an agent of an unpleasant Chinese state." In May 2020, Patten said that there was a case for a multilateral mission to travel to Wuhan to investigate the origins of the COVID 19 outbreak. He argued the Chinese government had breached its obligations as a member of the World Health Organization and the 2005 International Health Regulations treaty. He also added that Britain and other countries were not against the Chinese nation or people, praising China's medical workers who first responded to the virus, but stated "It is our relationship with the dangerous and immoral Communist Party. In Wuhan the Communist party used the police to try and shut the doctors up. Totalitarian regimes always rely on secrecy and mendacity."
Гонконг туралы
Гонконг губернаторы лауазымынан кейін өткен алғашқы жылдары Паттен өзінің мойындауынша, Гонконг мәселелеріне тікелей пікір білдірмеуді жөн көрді, бірақ соңғы жылдары қоғамдық лекциялар мен баспасөз сұхбаттарында Гонконг туралы ойларын жиі бөліседі. 2013 жылы The Wall Street Journal газетіне берген сұхбатында ол Гонконгтың арнайы әкімшілік аймағы үкіметі азаматтарға мемлекеттік саясатқа қатысуда көбірек мүмкіндік беруіне сенетінін айтты. Ол: «Азаматтарға экономикалық және әлеуметтік саясатты шешу құқығын беру мүмкін емес, бірақ олар қоқысты кім тазалайтынын, балаларының қалай білім алатынын және денсаулық сақтау саясаты қалай жүзеге асырылатынын шеше алмайды. Демократияның дамуын тоқтатуға тырысатын әркім желге түкіріп тастағанмен тең» деді. Ол Қытай-Британия бірлескен декларациясында Гонконг пен Ұлыбританияның экономикалық және мәдени байланыстарын сақтау қажеттігі көрсетілгенін қайталады, сондай-ақ «Ұлыбританияның мүддесі мен жауапкершілігі бар, оны ешқашан ұмытпауымыз керек» деді. 2014 жылдың 20 наурызында Паттен Оксфорд университетінің ұйымдастыруымен Гонконг теңіз мұражайында сөйлеген сөзінде Гонконгтың негізгі заңы және «бір ел, екі жүйе» қағидасы туралы пікірлерін білдірді. Ол Гонконгтағы жағдайдың жақсы, бірақ әлі де жетілмегенін айтты, сонымен қатар британдықтар Гонконгтан кетіп бара жатқанда саяси реформалар үшін одан да көп жұмыс істей алатын еді деп сенді. Ол саяси және экономикалық бостандықтар тығыз байланысты екенін, ал біреуі шектелсе, екіншісі де зардап шегетінін атап өтті. 2014 жылдың шілдесінде Паттен Қытай Халық Республикасы жариялаған «Гонконгтың арнайы әкімшілік аймағындағы «бір ел, екі жүйе» саясатының тәжірибесі» атты ақ параққа Гонконгтың сот тәуелсіздігіне араласуы үшін сын айтты. Financial Times газетіне берген сұхбатында ол: «Құқық үстемдігі жүйесінде судьялар тәуелсіз болуы керек және оларға нұсқау беруге немесе саяси ойларға байланысты процедуралық әділеттілік және заңдылық туралы пікірлерінен бас тартуға мәжбүр етуге болмайды» деді. Паттен сол жылы қол қойылған Қытай-Британия бірлескен декларациясы Қытай мен Ұлыбритания арасындағы халықаралық келісім екенін, ол Гонконгтың 50 жыл бойы өзгермейтінін, соның ішінде Гонконг халқының құқықтары мен азаматтық бостандықтарын қамтамасыз ететінін айтты. Егер Гонконг халқы Қытай-Британия бірлескен декларациясы бұзылған деп есептесе, Қытай мен Ұлыбританияға алаңдаушылық білдіріп, бейбіт наразылық білдірудің толыққанды құқығы бар екенін айтты. 2014 жылы Financial Times газетінде жарияланған мақаласында Паттен британ үкіметі Қытайдың Гонконгтың сот жүйесі мен саясатына араласуына үнсіз қалмауы керек екенін, Ұлыбританияның Гонконгтағы жалпыға бірдей сайлау құқығы мәселесі бойынша үн қотаратынына моральдық және саяси жауапкершілігі бар екенін және Қытайдың Қытай-Британия бірлескен декларациясы бойынша уәделерін орындауын қамтамасыз етуі керектігін айтты, сондай-ақ келісімнің халықаралық екенін қайталады. Қытай үкіметі Ұлыбританияны Қытайдың ішкі істеріне және Гонконгтың саяси реформасына араласуы үшін қатты сынады, бірақ Паттен Ұлыбритания Қытайға қарсы сөйлегені үшін экономикалық салдарлардан қорықпауы керек екенін, өйткені Ұлыбритания бірлескен декларацияны құрметтеуге міндетті екенін және Қытай Батыспен байланысын үзіп тастаса, экономикалық салдарларға ұшырайтынын атап өтті. 2014 жылдың қарашасында Паттен Гонконгтағы «Қытай-Британия бірлескен декларациясының» іске асырылуы жөніндегі Сыртқы істер жөніндегі комитеттің тыңдауында куәлік берді. Паттен Гонконг полициясының әлемдегі ең үздік полициялардың бірі екенін, бірақ олар саясаттың құралына айналып кеткенін айтты. Паттен Гонконгтың басты мәселесі – көшбасшылықтың жетіспеушілігі, ал басшылық пен Өңірлік әкімшілік үкіметі наразылық білдірушілерді келіссөздерге, наразылықты уақытша тоқтатуға және мектепке немесе жұмысқа оралуға итермелеуге және көндіруге қабілетті екенін дәлелдеді. Джошуа Вонгтың сөздерін келтіре отырып, Паттен Гонконгтың жастары болашақтары ұрлануынан қорқады деп есептейді. 2015 жылдың маусым айында Крис Паттен Гонконг газеті Apple Daily-ге берген сұхбатында саяси реформалар жоспары қабылданбаса да, Гонконгтың демократиясы тұйыққа тірелмейтініне сенім білдірді және Гонконгтың бір күні демократияға ие болатынына көз жеткізді. 2016 жылы Паттен Гонконгтың тәуелсіздігіне қарсылық білдірді, мұндай қадамның «демократияға қолдауды әлсірететінін» және Гонконгтағы жалпыға бірдей сайлау құқығына қол жеткізуді тәуелсіздікпен шатастыруға болмайтынын айтты. 2016 жылдың қарашасында Паттен Гонконг бойынша сапар жасады, онда ол Сыртқы тілшілер клубында қоғамдық лекция оқыды, содан кейін Гонконг университеті ұйымдастырған студенттер форумында сөйледі. Ол Гонконгтың сәттілігінің негізгі факторы – құқық үстемдігі екенін, ол Қытай-Британия бірлескен декларациясымен кепілденгенін атап өтті. Ол Causeway Bay Books-тағы жоғалу оқиғасына да тоқталды, мұндай оқиғаның Гонконгта болғанына өкініш білдірді және халықаралық қауымдастықтың оған көңіл бөлмегеніне қайғырды. Ол басшылықтың жұмысы туралы тікелей пікір білдірмеді, бірақ Гонконгтың басшысы Гонконг халқының атынан Бейжіңмен сөйлесуі керек екенін, Гонконг халқының Бейжіңнің атынан сөйлеуі керек емес екенін айтты. 2017 жылы BBC Newsnight бағдарламасына берген сұхбатында Паттен көптеген Гонконг халқының Ұлыбритания өз міндеттемелері мен жауапкершіліктері үшін толыққанды қолдау көрсетпегенін сезінетініне өкініш білдірді, сонымен қатар Ұлыбританияның сауда үшін саяси түрде Қытайға «мойынсұнуына» қарсы болды. Ол Ұлыбританияның Гонконгтағы соңғы он-он бес жылдық билігі кезеңінде демократияны көбірек дамыту керек еді және егер Гонконг демократиялық тәжірибесіне ие болса, Қытай үкіметіне Гонконгтың демократиялық процесін кері қайтару қиын болар еді және Гонконг халқының бәрі демократиялық регрестің кез келген белгісін байқап қалар еді. 2020 жылы ол Гонконгтың жаңа ұлттық қауіпсіздік заңын «атасылық акт» деп сынады және Қытай Коммунистік партиясын Гонконгты «жоюға» тырысумен айыптады. Ол британ үкіметінің сауданы заңды сынаудан бас тартуға себеп етпеуі керек екенін және Қытайдың Бірлескен декларацияны құрметтеуін талап етуі керек екенін айтты, сондай-ақ «біз Қытайдың қалауынша жасамайынша, үлкен сауда мүмкіндіктерін жоғалтамыз деп өзімізді алдап жүрміз. Бұл сұқабат». 2022 жылы Лондонға негіделген Гонконг YouTube арнасы Green Bean Media-ға берген сұхбатында Паттен Гонконгтағы қазіргі жағдайға ашуланып, қайғырғанын айтты. Ол: «Гонконг керемет орын болуы керек еді, бірақ оны қатыгез идеология және сатқындар тобы жойды» деді және жағдайды «өте көңілсіз» деп сипаттады. Ол сондай-ақ Ұлыбританияға көшіп келген Гонконг азаматтарының британдық өмірге қосқан үлесіне жоғары баға берді. 2023 жылдың наурызында Паттен 47 британдық заң шығарушылардың бірі болып, Гонконг билігінен Клаудия Моны гуманитарлық негізде босатуға шақыратын ашық хатқа қол қойды, оның ауыр сырқаттанған күйеуі ауруханада жатыр.
In the initial years after his tenure as Governor of Hong Kong ended Patten, by his own admission, chose not to directly comment on Hong Kong's affairs but in recent years has increasingly shared his views on Hong Kong in public talks and press interviews since the handover. During an interview with The Wall Street Journal in 2013, he expressed the belief the Government of the Hong Kong Special Administrative Region would inevitably give citizens a greater say in public policy. He argued "You can't just give citizens the right to decide on economic and social policies, but on the other hand, you can't allow them to decide who will clean up the garbage, how their children will be educated, and how the health care policy will be implemented" and "anyone who tries to block the development of democracy will only be spitting in the wind." He reiterated that the Sino British Joint Declaration stipulated that Hong Kong and the United Kingdom need to maintain economic and cultural ties, emphasizing that "the United Kingdom has this interest and responsibility, and we must never forget it." On March 20, 2014, Patten gave a talk at the Hong Kong Maritime Museum co organized by Oxford University where he expressed his views on Hong Kong Basic Law and the "one country, two systems" principle. He opined that the situation in Hong Kong was good but not perfect but believed that the British people could have done more for political reform before leaving Hong Kong. He emphasized that political and economic freedoms are closely linked, and that when one freedom is eroded, the other will be affected. In July 2014, Patten criticised The Practice of the 'One Country, Two Systems' Policy in the Hong Kong Special Administrative Region white paper issued by the People's Republic of China for interfering with Hong Kong's judicial independence. In an interview with the Financial Times, he stated "In a system of rule of law, judges are independent and should not be questioned for instructions or forced to abandon their views on procedural fairness and what is legal due to certain political considerations." Patten also added that the Sino British Joint Declaration signed that year was an international agreement between China and the United Kingdom, which guaranteed that Hong Kong would remain unchanged for 50 years, including the freedoms and civil liberties enjoyed by Hong Kong people. He said that if Hong Kongers believe that the Sino British Joint Declaration has been undermined, it is completely reasonable to express concerns to China and Britain and lodge a peaceful protest. In a 2014 article for the Financial Times, Patten argued the British government should not stay silent on China interfering with Hong Kong's judiciary and politics, arguing that the UK had a moral and political responsibility to speak out on the issue of universal suffrage in Hong Kong and ensure that China fulfilled its promises in the Sino British Joint Declaration, reiterating that the agreement was international. The Chinese government had criticized Britain in harsh terms for interfering in China's internal affairs and Hong Kong's political reform, but Patten stressed that the UK should not fear economic consequences for speaking out against China as Britain was also obligated to ensure the Joint Declaration was respected and that China itself would suffer economic repercussions if it cut ties with the West. In November 2014, Patten gave evidence to a hearing of the Foreign Affairs Select Committee on the implementation of the "Sino British Joint Declaration" in Hong Kong. Patten said that the Hong Kong Police Force is one of the top police forces in the world, but they had become a basis for politics. Patten argued that Hong Kong's problem is a serious lack of leadership and the chief executive and the SAR government have the ability to pressure and convince demonstrators to negotiate, temporarily end protest, and return to school or work. Citing words by Joshua Wong, Patten believed that young Hong Kong people are afraid of having their future stolen. In June 2015, Chris Patten was interviewed by Hong Kong newspaper Apple Daily. He expressed the belief that even if a political reform plan is rejected, Hong Kong's democracy will not reach a dead end and was confident that Hong Kong will one day have democracy. In 2016, Patten expressed opposition to hypothetical Hong Kong independence, arguing such a move "dilutes support for democracy" and that moves towards universal suffrage in Hong Kong should not be conflated with independence. Patten undertook a tour of Hong Kong in November 2016 where gave a public lecture at the Foreign Correspondents' Club and later spoke at a student forum organised by the University of Hong Kong. He emphasized that the cornerstone of Hong Kong's success lies in the rule of law, which is guaranteed by the Sino British Joint Declaration. He also addressed the Causeway Bay Books disappearances, saying he was saddened such an incident had happened in Hong Kong and asked why the international community paid so little attention. He did not directly comment on the performance of Chief Executive Leung Chun ying, but argued Hong Kong's Chief Executive should face Beijing on behalf of Hong Kong people, not Hong Kong people on behalf of Beijing. In a 2017 interview with BBC's Newsnight Patten expressed regret that many Hong Kong people do not feel that Britain has ever truly stood up for its commitments and responsibilities but also criticised the idea that Britain was "kowtowing to China" politically for the sake of trade. He argued that during the last ten to fifteen years of British rule in Hong Kong, more democracy should have been promoted and that if Hong Kong had more years of democratic experience, it would be more difficult for the Chinese government to reverse Hong Kong's democratic process and all Hong Kongers would have openly noticed any democratic backsliding. In 2020, he criticised the new Hong Kong national security law as an "outrageous act" and accused the Chinese Communist Party of seeking to "destroy" Hong Kong. He also said the British government should not see trade as a reason to avoid condemning the law and demand that China respect its end of the Joint Declaration, stating "we keep on kidding ourselves that unless we do everything that China wants we will somehow miss out on great trading opportunities. It’s drivel." In a 2022 interview with London based Hong Kong YouTube channel Green Bean Media Patten expressed that he was angry and sad about the current situation in Hong Kong. He said "Hong Kong should have been an extraordinary place, but we saw it destroyed by a brutal ideology and a group of traitors" and described the situation as "very frustrating." He also praised Hong Kong citizens who immigrated to the UK for their contributions to British life. In March 2023, Patten was one of 47 British lawmakers to sign an open letter urging the Hong Kong authorities to release Claudia Mo on humanitarian grounds to visit her critically ill husband in hospital.
Жеке өмір
Паттен 1971 жылдың 11 қыркүйегінде адвокат Лавендер Торнтонға үйленді. Олардың үш қызы бар, соның ішінде актриса Элис Паттен. 2005 жылдың 29 қыркүйегінде ол "Толыққанды дипломат емес: Әлемдік істер туралы шындық" атты естеліктерін жариялады. 2009 жылдың қазан айында Паттен Ұлыбританияның мектеп директорлары мен директрисаларының конференциясына мүше Дехрадун қаласындағы мектеп-интернатының құрметті қонағы болды. Паттен католик және 2010 жылдың қыркүйек айында Папа Бенедикт XVI-ның Ұлыбританияға сапарын қадағалады. 2010 жылы "The Tablet" журналы оны Ұлыбританияның ең беделді католиктерінің бірі деп атады. 2010 жылдың ақпан айында Паттен палестиналықтарға медициналық көмек көрсету ұйымының президенті болып тағайындалды, бірақ ол 2011 жылдың маусым айында қызметтен бас тартты. 2014 жылы Папа Франциск Паттенді Ватиканға медиа стратегиясы және баспасөзді басқару мәселелері бойынша кеңес беретін органға жетекші етіп тағайындады, ол 2016 жылға дейін осы қызметте болды.
Patten married Lavender Thornton, a barrister, on 11 September 1971. They have three daughters, including the actress Alice Patten. On 29 September 2005, he published his memoirs, Not Quite the Diplomat: Home Truths About World Affairs. In October 2009, Patten was Chief Guest at The Doon School, a boarding school in Dehradun, India, which is a member of the United Kingdom's Headmasters' and Headmistresses' Conference. Patten is a Catholic and oversaw Pope Benedict XVI's visit to the United Kingdom in September 2010. In 2010, The Tablet named him as one of Britain's most influential Catholics. In February 2010, Patten was appointed President of Medical Aid for Palestinians, but he stepped down in June 2011. In 2014 Pope Francis appointed Patten to head a body to advise the Vatican on media strategy and on how to handle the press, which he remained on until 2016.
Құрметтер
1998 жылғы Жаңа жылдық құрметтеулерде Паттен Құрмет серіктері орденінің мүшесі атанды. 2023 жылдың сәуір айында король Карл III Паттенді Жартылап орденінің рыцары (KG) етіп тағайындады. 2016 жылдың қарашасында Паттен Францияның Құрмет легионының командирі болып тағайындалды және осы орденді Ұлыбританиядағы Франция елшісі Сильвия Берман Кенсингтон сарайы бағында табыс етті.
In the 1998 New Year Honours, Patten was appointed a member of the Order of the Companions of Honour (CH). Patten was appointed Knight Companion of the Order of the Garter (KG) in April 2023 by King Charles III. In November 2016 Patten was made a Commander of the Legion of Honour, and was presented with the award by Sylvie Bermann, the French ambassador to the United Kingdom, at Kensington Palace Gardens.
Марапаттар
2003 жылы Паттенге Баф университетінің құрметті LL. D. дәрежесі берілді. 2005 жылдың қыркүйегінде ол Торонто университетінің Масси колледжінің ерекше құрметті мүшесі болып сайланды (Кембридж университетінің канцлері, Эдинбург университетінің канцлері және Эдинбург герцогы принц Филипптен басқа, осылай сайланған жалғыз адам), сонымен қатар Торонтодағы Тринити колледжінен құрметті D. S. Litt. дәрежесін және Олстер университетінен құрметті D. Litt. дәрежесін алды. 2009 жылдың наурызында Паттен Оңтүстік-Шығыс Еуропа университетінен құрметті доктор дәрежесін иеленді.
In 2003 Patten was awarded an honorary LL. D. degree from the University of Bath. In September 2005 he was elected a Distinguished Honorary Fellow of Massey College in the University of Toronto (the only person so elected except for the Chancellor of the University of Cambridge, the University of Edinburgh, and Prince Philip, Duke of Edinburgh) as well as receiving an honorary D. S. Litt. degree from the University of Trinity College, Toronto and an honorary D. Litt. degree from the University of Ulster. In March 2009, Patten received the title Doctor honoris causa by South East European University.