Кіріспе

Гонконг саясаткері және бизнесмен Генри Тан Инь Йен (; 1952 жылдың 6 қыркүйегінде туған) – 2007-2011 жылдар аралығында Гонконгтың бас хатшысы қызметін атқарған гонконгтық саясаткер. 2003-2007 жылдары қаржы хатшысы болды. 2012 жылы Гонконг басшысы сайлауында Леун Чун Инге жеңіліп қалды.

Өмірбаян және білім

Тан 1952 жылдың 6 қыркүйегінде таңертең Гонконгтағы Happy Valley, Wan Chai-дағы Гонконг Санаториумы мен ауруханасында дүниеге келді. Оның отбасы тоқыма өнеркәсібімен айналысты және 1949 жылы Қытай материгін басып алған коммунистерден қашу үшін Цзянсу провинциясының Уси қаласынан Гонконгқа көшіп келді. Генри Танның өзі 1952 жылы сол кездегі Британдық Гонконгта туған. Генри Тан Йель университетінің аспирантурасында оқыған және социология саласы бойынша магистр дәрежесін алған деген сенім бар. Бұл құжаттар 1991-1992 жылдары Гонконгтың сол кездегі губернаторы Дэвид Уилсонға ұсынылған. Қазірге дейін оның бұл дәреже алғанына ешқандай дәлел табылмады.

Мансап

1993 жылы Дүниежүзілік экономикалық форум Танды ертеңгі күнің жаһандық көшбасшысы деп атады және 1989 жылы Гонконгтің жас өнеркәсіпшісі сыйлығын жеңіп алды. Тан 1997 жылғы егемендікті беруден бастап 2011 жылға дейін Атқарушы кеңестің мүшесі болды. Ол 1991 жылдан 1998 жылға дейін жеті жыл бойы Заңнамалық кеңестің мүшесі болды. Алайда, 2003 жылдың 31 қазанындағы жұмыс тобының мәжілісінде және 2004 жылдың мамырындағы тәуелсіз сараптама кезінде Тан Роустың бұрыс әрекет етпегенін және іс-шараны іске асыруда ешқандай бұзушылық болмағанын айтты. Тан сондай-ақ барлық тараптардың іс-шараның күрделілігін дұрыс бағаламағанын және оны осынша қысқа мерзімде ұйымдастыруда тым жоғары мақсат қойғанын мәлімдеді. Кейін ол бұл пікірін қайтарып алды: 2004 жылдың қарашасында үкіметтік сараптама басталмас бұрын Тан ЕРЖК хаттамасын жоюды сұрады.

Әкімшілікке жауапты бас хатшы

2007 жылдың 23 маусымында Танның 1 шілдеден бастап Гонконг әкімшілігінің бас хатшысы лауазымына Рафаэль Хуэйден кейін келетіні жарияланды. Бір наразы айтқандай, саммитте талқыланған мәселелер ешбір жас адамды қызықтырмайды.

2011 жылғы көлік апаты туралы пікірлер мен наразылық

2011 жылдың 15 қаңтарында Тан Гонконгтың 80-жылдардағы жас ұрпағы туралы көңіл көтермейтін пікірлер айтқан «Дөңгелек үстел» институтында сөз сөйледі. Ол жас буын жауапкершілікке ие болуы керек екенін айтып, қарсы пікірлерге байланысты басқаларды сынаудан сақтандырды. Содан кейін ол мәселелерді келісімге келтіріп, оларды жеңілдету қажеттігін атап өтті. Ол жастардың есіктерін жауып, патшаларша әрекет етуіне болмайтынын айтты. Ол саясаттың қан төгіске, қайта оралмайтын жолға алып келуінен және соңы апатты жол апатына ұласуынан қорқатынын білдірді. 2011 жылдың 30 қаңтарында Гонконг студенттері федерациясы сияқты сегіз жастар тобы Ли Ка Шингтің «Ченг Конг Холдингс» компаниясының Орталықтағы «Жаңа әлем дамуына» шеру тартты және үкіметті кедейлерді қысып, пайданы арттыру үшін бизнеспен сөз байласып отыр деп айыптады. Студенттер Танды және үкіметті тек жоғары топқа пайда әкелетін саясаттарды жүргізгені үшін сынады, мысалы, жылжымайтын мүлік салығын енгізбеу, шарап пен табыс салымын төмендету сияқты шаралар. Студенттер бүкіл Гонконгтың жылжымайтын мүлік дамытушылардың ықпалында екенін мәлімдеді. Бұл мойындау бұрын бірнеше рет жоққа шығарылғаннан кейін кеңінен сынға ұшырады: «Ол дерлік барлық сенімділігін жоғалтты, ол күнде өтірік айтады», - деді Гонконг университетінің саяси ғылымдар профессоры Ма Нгок AFP агенттігіне. Бұл оқиға 2012 жылғы Гонконгтың бас атқарушы сайлауында Танның кейбір ықтимал қолдаушыларын өз позицияларын қайта қарастыруға итермеледі. Бір бұрынғы қолдаушы Танның кінәні әйеліне тастауы «көтере алмайтындықтан» айтты. Танға қарсы қандай да бір айып тағылмады, бірақ оның әйелі қылмыстық құқық бұзушылық жасағаны үшін айыпталды және заңсыз жертөлені толтырғаны үшін 110 000 гонконг доллары көлемінде айып төледі.

2012 жылғы Гонконгтың Бас атқарушы сайлауы

2011 жылдың 28 қыркүйегінде, күтілгендей, Тан өзінің лауазымынан кетіп, қараша айының соңында Бас атқарушы лауазымына кандидат екенін жариялады. Оның Пекиннің қолдауына ие екеніне көптеген адамдар сенеді, сондықтан ол көптеген ірі қаржылық тұлғалардың, соның ішінде бұрынғы Монетарлық аймақ басшысы Джозеф Ям Чи Квонг, HSBC Азия-Тынық мұхиты аймағының бас директоры Питер Вонг Тунг Шун және "Лан Квай Фонгтың әкесі" деп танылатын Аллан Земанның қолдауын тез алды. Дегенмен, бұрын-соңды болмаған жағдайлардың тізбегі, оның ішінде бірнеше даулы оқиғалар мен халықтың қолдауының күрт төмендеуі нәтижесінде, Сайлау комитетінің түпкілікті дауыс беруі бойынша ол Лян Чун Инге жеңіліп қалды.

Бас атқарушы лауазымындағы мүмкін ауысуы

Financial Times газеті 2019 жылдың 23 қазанында Танның Гонконгтың Бас атқарушысы қызметіне Кэрри Ламның орнына тағайындалуы мүмкіндігі қарастырылып жатқанын жазды. Бірақ Қытай үкіметі бұл ақпаратты жоққа шығарды.

Батыс Коулун мәдени округінің билігі

Тан Батыс Коулун мәдени округінің төрағасы болып қызмет етеді, ол қазіргі заманғы өнердің M+ мұражайын басқарады. 2021 жылдың наурызында Тан Ай Вэйвэйдің туындыларына қатысты, биліктің "мәміледе заңды ұстанатынын және Негізгі заңға, жергілікті заңдарға және ұлттық қауіпсіздік заңдарына сәйкес болатынын" айтты. Apple Daily 2020 жылдың қазан айында Том Танның Тай Подағы индустриалдық учаскенің жер жалға алу шартын заңсыз бұзғаны мүмкін екенін анықтады. Оның туысы (ерлі-әйелдік байланыс арқылы) Стефани Куо, драматург және актриса, 2019-20 жылдардағы Гонконг наразылықтары кезінде Гонконг үкіметіне қарсы сөйлеген, ал Тан бұл пікірлерді ашық түрде қабылдамады. 2021 жылдың ақпан айында Тан тұмауға қарсы вакцинаға аллергиялық реакцияға бейім екенін, сондықтан Қытайдың COVID-19 вакцинасын қабылдамайтынын мәлімдеді.

Некеден тыс қатынастар

2011 жылдың 4 қазанында Гонконгтың қаржы хатшысы қызметін атқарган кездегі әкімшілік көмекшісі Ширли Юэнмен болған некеден тыс қарым-қатынасы туралы қауесеттердің ортасында Генри Тан мәлімдеме жасады. Онда ол өткендегі жеке өмірінде қателіктер жасағанын және оған өте қатты өкінгенін мойындады. Ол әйелінің оны кешіргенін айтты. Оның әйелі мәлімдемесінде, олардың қарым-қатынасында қиындықтар болғанын, Генридің кемшіліктері бар екенін, бірақ оның артықшылықтарын да бағалайтынын жеткізді. Ол оны "өзінің ең жақсы серігі" деп атады. Ұлттық халық конгресінің тұрақты комитетінің мүшесі Рита Фан 2011 жылдың 7 қазанында, ол Танның бұрыннан кеңінен таралған адалдықсыздығы туралы білмей, оған қолдау көрсеткенін айтты. Сондай-ақ ол келесі жылғы бас атқарушы сайлауына қатысудан бас тартпағанын білдірді, бірақ іс жүзінде сайлауға түспеді. 2012 жылдың ақпан айында бірнеше қытай газеттері Генри Танның Хён И Кук вице-төрағасы Дэниел Лам Вай Кёнгтің қызы Эстер Ламмен қарым-қатынаста болғанын жариялады. Олардың арасындағы деп хабарланған электрондық хаттар мен иық-иыққа тіресіп тұрған суреті жарияланды. Тан бұл хабарларды жоққа шығарып, "біз тек жақсы таныспыз" деді.