Кіріспе

Герман футболшысы (1929–2003)

Хельмут Ран (16 тамыз 1929 – 14 тамыз 2003), «Der Boss» (Босс) деген атпен танымал, неміс футболшысы, шабуылшы. 1954 жылғы ФИФА әлем чемпионатының финалында (Батыс Германия – Венгрия 3–2) жеңіс голын соққандықтан ол аңызға айналды. 1972 жылы Ран Германия Федеративтік Республикасының президентімен бірге Германия құрамасымен марапатталды.

Мансап

Рахн өзінің карьерасын 1912 жылы «Альтенессен» клубында бастады, онда 1938 жылдан 1946 жылға дейін ойнады. Содан кейін ол «Ольде 09» клубына өтіп, бұл команда сапында 52 гол соқты. 1950–51 маусымда «Спортфренде Катернберг» клубында ойнады. Оның ең табысты кезеңі 1951 жылдан 1959 жылға дейін «Рот Вайс Эссен» клубында ойнаған жылдары болды. Команда 1953 жылы DFB Pokal финалын жеңіп алды және 1955 жылы Германия чемпионатында жеңіске жетті. 1959 жылдан 1960 жылға дейін бір жыл бойы «1. FC Köln» клубында ойнады. 1960 жылы Нидерландыдағы «Sportclub Enschede» клубына ауысты. 1963 жылы Бундеслигада «MSV Duisburg» клубында ойнай бастады. Тізесіне жарақат алғандықтан 1965 жылы карьерасын аяқтады және Ханс Шафермен бірге 1954 жылғы әлем чемпионатының жеңімпаздары құрамындағы соңғы ойыншылардың бірі болды. Ол оң қанаттағы шабуылшы ретінде ойнады. Неміс футболында оның аңызға айналуына 1954 жылғы әлем чемпионаты финалында Германия құрамасының тамаша жетістігі себеп болды. Германия құрамасының өзі финалға шығуына таңырқаған, ал қарсыласы Венгрия әлем чемпионаты финалына дейін төрт жыл бойы жеңіліс көрмеген және турнирдің бастапқы кезеңінде Германияны 8:3 есебімен ұтқан команда еді. Германия ойынның сегізінші минутында 0:2 есебімен ұтылып бара жатқанда, Рахнның көмегімен бірінші голды соқтырып, екінші голды өзі енгізді, нәтижесінде есеп теңесті. Ойын аяқталуға алты минут қалғанда, Рахн жаза алаңының сыртында допты қабылдап, венгриялық ойыншыны асып өтіп, әлсіз саналатын сол аяғымен төменгі сол бұрышқа соқты, осы сәтте қарсыласы оны тоқтатуға тырысты. Доп тордың ішіне дәл тиді, Германия Венгрияны 3:2 есебімен жеңіп, керемет жеңіске жетті. Бұл матч Германияда «Берн кереметі» (Das Wunder von Bern) деп аталады, себебі бұл «Дәуіт пен Голиат» сияқты жағдайға ұқсас болды және Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін неміс халқының рухын көтеруде маңызды рөл атқарды. Рахн сонымен қатар 1958 жылғы әлем чемпионатының жартылай финалына шыққан Германия құрамасының құрамында болды. Югославияға қарсы гол соққаннан кейін ол әлем чемпионаттарында 10 гол соққан үшінші ойыншы болды (Жаст Фонтейн мен Сандор Кочистен кейін), сондай-ақ екі әлем чемпионатында кем дегенде төрт гол соққан алғашқы футболшы атанды. Рахн 40 рет халықаралық матчтарда ойнап, барлығы 21 гол соқты. Ол алаңдағы көшбасшылық қабілеті үшін «Der Boss» («Босс») деп, ал кейде «Эссеннен келген зеңбірек» деп аталды.

Кейінгі өмірі

Футболдан зейнеткерлікке шыққаннан кейін Рахн Эссен Альтенессен қаласында, Альтенессен көшесі бойында жеке автосалонын ашты. Ол жақсы юмор сезімімен, қуанышымен және адамдармен әңгімелесу шеберлігімен танымал болды. Эссен қаласында оның туралы көптеген әңгімелер әлі де айтылып жүреді. Солардың бірі – оның бір досымен автосалоны туралы болған әңгімесі:

Бір күні досы Рахннан оның автосалоны қалай жұмыс істейтінін сұрады. Ол тікелей: "Мен бір машинаны 1000 маркаға сатып алып, 4000 маркаға сатамын. Ал мен үш пайыздық пайдадан күнекеремін", – деп жауап берді. Ол 74 жасқа толуға екі күн қалғанда Эссенде дүниеден өтті. Режиссер Сонке Вортман "Берн кереметі" фильмін оның құрметіне арнады.

Отбасы

1953 жылы Рахн Герти Селлерге үйленді және олардың екі ұлы болды: Уве (1954 жылы туған) және Клаус Рахн. Рахнның Гана ұлттық футбол құрамасының ойыншысы Кевин Принс Боатенгтің әкесінің әкесімен туыс екендігі айтылады.

Гельмут Рахн ескерткіші

2004 жылдың 11 шілдесінде, Берн матчынан кейін 50 жыл өткен соң, Ранның толық мөлшердегі мүсіні Эссен қаласындағы Георг Мелхес стадионының жанында, оның атымен аталған алаңда орнатылды.

Клуб

+ Клуб, маусым және жарыс бойынша ойындар мен голдарКлубтық маусымГермания чемпионатыЖалпыДивизионОйындарГолдарОйындарГолдарОйындарГолдарСпорттық достар Катернберг1950–51Оберлига Батыс307—307Рот Вайсс Эссен1951–52Оберлига Батыс29206535251952–53Оберлига Батыс289—2891953–54Оберлига Батыс3018—30181954–55Оберлига Батыс195412361955–56Оберлига Батыс249—2491956–57Оберлига Батыс2110—21101957–58Оберлига Батыс278—2781958–59Оберлига Батыс239—239Барлығы20188106211941. FC Köln1959–60Оберлига Батыс2911743615SC Enschede1960–61Ередивизи2714—27141961–62Ередивизи2112—21121962–63Ередивизи2113—2113Барлығы6939—6939Meidericher SV1963–64Бундеслига188—1881964–65Бундеслига10—10Барлығы198—198Мансаптың барлығы3481531710365163