Францияның Екінші Империясы: Наполеон III билігі (1852-1870)

Кіріспе

Франциядағы империя 1852 жылдан 1870 жылға дейін

Екінші француз империясы – Наполеон III-нің 1852 жылдың 14 қаңтарынан 1870 жылдың 27 қазанына дейін, екінші және үшінші француз республикалары арасындағы империялық бонапартистік режимі. Бұл кезең инфрақұрылым және экономика саласында маңызды жетістіктерге толы болды, сондай-ақ Франция Еуропадағы үстем күш ретінде қайта бекітілді. 1930 және 1940 жылдардағы тарихшылар Екінші империяны фашизмнің алғы күші ретінде қарастырғанмен, 20 ғасырдың соңында ол жаңартушылық режимнің үлгісі ретінде танылды. Тарихшылар, әдетте, Екінші империяның сыртқы саясатына теріс баға берсе, ішкі саясатын, әсіресе Наполеон III-нің 1858 жылдан кейін билігін либералдауынан кейін, жағымдырақ бағалады. Ол француз бизнесі мен экспортын дамытты. Ең ірі жетістіктерінің бірі – сауданы жеңілдеткен және Парижді елдің орталығы ретінде байланыстырған кең теміржол желісі болды. Бұл экономикалық өсімді ынталандырып, елдің көптеген аймақтарына гүлдену әкелді. Екінші империя Парижді кең бульварлармен, әсерлі қоғамдық ғимараттармен және жоғары тап париждіктері үшін сәнді тұрғын үйлермен қайта жаңартуы үшін жоғары бағаланды. Халықаралық саясатта Наполеон III өзінің інісі Наполеон I-ге еліктеуге тырысып, әлемдегі көптеген империялық жобаларға және Еуропадағы бірнеше соғыстарға қатысты. Ол өзінің билігін Қырым мен Италиядағы француз жеңістерімен, Савой және Ниццаны бағындырумен бастады. Ол қатал әдістерді қолдана отырып, Солтүстік Африка мен Оңтүстік-Шығыс Азияда француз империясын құрды. Наполеон III Мексикада Екінші мексикалық империяны құрып, оны француз ықпалына енгізуге тырысты, бірақ бұл жоба сәтсіз аяқталды. Ол Пруссия тарапынан туындаған қауіпті дұрыс бағалай алмады, және билігінің соңында француз императоры Германияның күшті күштеріне қарсы одақтассыз қалды. Оның билігі Франко-прусс соғысы кезінде аяқталды, ол 1870 жылы Седан қаласында прусс армиясымен тұтқынға алынып, француз республикашылдарымен тақтан түсірілді. Ол 1873 жылы Англияда эмиграцияда қайтыс болды.

The Second French Empire was an Imperial Bonapartist regime of Napoleon III from 14 January 1852 to 27 October 1870, between the Second and the Third French Republics. The period was one of significant achievements in infrastructure and economy, while France reasserted itself as the dominant power in Europe. Historians in the 1930s and 1940s often disparaged the Second Empire as a precursor of fascism, but by the late 20th century it emerged as an example of a modernising regime. Historians have generally given the Second Empire negative evaluations on its foreign policy, and somewhat more positive evaluations of domestic policies, especially after Napoleon III liberalised his rule after 1858. He promoted French business and exports. The greatest achievements included a grand railway network that facilitated commerce and tied the nation together with Paris as its hub. This stimulated economic growth and brought prosperity to most regions of the country. The Second Empire is given high credit for the rebuilding of Paris with broad boulevards, striking public buildings and elegant residential districts for higher class Parisians. In international policy, Napoleon III tried to emulate his uncle Napoleon I, engaging in numerous imperial ventures around the world as well as several wars in Europe. He began his reign with French victories in Crimea and in Italy, gaining Savoy and Nice. Using very harsh methods, he built up the French Empire in North Africa and in Southeast Asia. Napoleon III also launched an intervention in Mexico seeking to erect a Second Mexican Empire and bring it into the French orbit, but this ended in a fiasco. He badly mishandled the threat from Prussia, and by the end of his reign, the French emperor found himself without allies in the face of overwhelming German force. His rule was ended during the Franco Prussian War, when he was captured by the Prussian army at Sedan in 1870, and dethroned by French republicans. He died in exile in 1873 in England.

1851 жылғы төңкеріс

1851 жылдың 2 желтоқсанында республика президенті болып сайланған Луи Наполеон Бонапарт конституциялық құқығы болмаған Ұлттық Ассамблеяны таратып, мемлекеттік төңкеріс жасады. Осылайша ол Францияның жалғыз билеушісі болды және бұрын Ассамблея тарапынан жойылған жалпы сайлау құқығын қайта орнатты. Оның шешімдері сол айдың соңында өткен референдумда 92 пайыз қолдауға ие болды. Сол референдумда жаңа конституция бекітілді. 1852 жылдың қаңтарында ресми түрде күшіне енген жаңа құжат Луи Наполеонды 10 жылға президент етіп тағайындады, қайта сайлануға ешқандай шектеу қойылмады. Ол барлық басқару билігін өзінің қолына шоғырландырды. Алайда Луи Наполеон тек авторитарлық президент болумен қанағаттанбады. Жаңа құжатқа қол қойғаннан кейін, ол империяны қалпына келтіруге кірісті. Империяны қайтару туралы ресми өтініштерге жауап ретінде Сенат қараша айында екінші референдум өткізуді жоспарлады, ол 97 пайыз қолдаумен қабылданды. 1851 жылғы желтоқсан айында өткен референдумдағыдай, «иә» деп дауыс бергендердің көп бөлігі жасалма болды. Империя 1852 жылдың 2 желтоқсанында ресми түрде қайта құрылды, ал Президент ханзадасы «Франция императоры Наполеон III» атанды. Конституция оның қолына осылайша көп билік бергендіктен, негізгі өзгерістер «президент» сөзін «император» сөзімен алмастыру және лауазымды мұрагерлікке айналдыру болды. Халықтық референдум бонапартизмнің айқын белгісі болды, оны кейінірек Шарль де Голль пайдаланды. Барлық алты компанияның қаржылық тұрақтылығы мемлекеттік кепілдіктермен қамтамасыз етілді. Франция кеш бастағанмен, 1870 жылға қарай жақсы жолдармен, каналдармен және порттармен толықтырылған, өте жақсы теміржол жүйесіне ие болды. Наполеон империяның беделін қайта жаңғырту үшін, жаңадан оянған халық пікірінің қарсылығына қарсы, оң жақтан жоғалтқан қолдауын сол жақтан қайтаруға тырысты. Италиядан оралғаннан кейін, 1859 жылдың 16 тамызындағы жалпы кешірім абсолютистік немесе авторитарлық империяның либералдық, кейіннен парламенттік империяға қарай дамуын белгіледі, ол он жылға созылды.

On 2 December 1851, Louis Napoléon Bonaparte, who had been elected President of the Republic, staged a coup d'état by dissolving the National Assembly without having the constitutional right to do so. He thus became sole ruler of France, and re established universal suffrage, previously abolished by the Assembly. His decisions were popularly endorsed by a referendum later that month that attracted a 92 percent support. At that same referendum, a new constitution was approved. Formally enacted in January 1852, the new document made Louis Napoléon president for 10 years, with no restrictions on re election. It concentrated virtually all governing power in his hands. However, Louis Napoléon was not content with merely being an authoritarian president. Almost as soon as he signed the new document into law, he set about restoring the empire. In response to officially inspired requests for the return of the empire, the Senate scheduled a second referendum in November, which passed with 97 percent support. As with the December 1851 referendum, most of the "yes" votes were manufactured out of thin air. The empire was formally re established on 2 December 1852, and the Prince President became "Napoléon III, Emperor of the French". The constitution had already concentrated so much power in his hands that the only substantive changes were to replace the word "president" with the word "emperor" and to make the post hereditary. The popular referendum became a distinct sign of Bonapartism, which Charles de Gaulle would later use. The financial soundness for all six companies was solidified by government guarantees. Although France had started late, by 1870 it had an excellent railway system, supported as well by good roads, canals and ports. Napoleon, in order to restore the prestige of the Empire before the newly awakened hostility of public opinion, tried to gain the support from the Left that he had lost from the Right. After the return from Italy, the general amnesty of 16 August 1859 had marked the evolution of the absolutist or authoritarian empire towards the liberal, and later parliamentary empire, which was to last for ten years.

Дін

Италияның бірігуі, сөзсіз, Рим папаларының уақытша билігін аяқтайтыны туралы ой, Рим империясының негізгі қолдаушылары болған француз католиктерін қатты ашуландырды. Луи Веййоның "Универс" газетінде жарияланған қатыгез католик оппозициясы туды, тіпті Сирия экспедициясы (1860) деруздер мен марониттер арасындағы қақтығыста католик марониттердің жағына қолдау көрсеткеніне қарамастан, үнсіз қалған жоқ. Екінші империя католицизмді, мемлекеттік дінді, ынталы түрде қолдағанмен, протестанттар мен яһудилерді қуғынға түсірмеді және қарақшылыққа ұшыратпады. Мемлекет кальвиншіл және лютерандық шіркеулердің шағын протестант қауымдастығымен байланыс жасады, олардың қатарында режимді қолдаған көптеген белгілі бизнесмендер де болды. Императордың 1852 жылғы 26 наурыздағы жарлығы протестант шіркеу істеріне үкіметтің араласуын күшейтті, осылайша католик бюрократтарының пайдасына өзін-өзі басқаруды азайтты, олар протестант дінін дұрыс түсінбеді және оған сенімсіздікпен қарады. Олардың басқаруы шіркеу мен мемлекет арасындағы қарым-қатынасқа ғана емес, сонымен қатар протестант қауымдастықтарының ішкі өміріне де әсер етті.

Полиция

Наполеон III бұқаралық ақпарат құралдарын цензуралау және оппозицияны басу үшін саясиландырылған полиция билігінің кең спектрін пайдаланды. Заң бойынша оның кең өкілеттіктері болғанмен, іс жүзінде ол заңдық, дәстүрлі және моральдық шектеулермен ұсталды. 1851 жылға қарай саяси полиция орталықтандырылған әкімшілік иерархия құрды және көп жағдайда қоғамдық бақылаудан тыс болды. Екінші Империя осы жүйені жалғастырды; ұсынылған жаңарулар шенеуніктер тарапынан тоқтатылды. Көбінесе саяси қызметтер күнделікті әкімшілік міндеттердің бір бөлігі болды. Полиция күштері күшейтілгенімен, қарсыластар құпия полицияның белсенділігінің өсуін асыра көрсетті және императорлық полиция кейінгі тоталитарлық мемлекеттердегідей құдіретке ие болған жоқ.

Баспасөз бостандығы

Наполеон елде үндемеушілікті орнатып отырған тұмшаны алып тастаумен бастады. 1860 жылғы 24 қарашада ол палаталарға жыл сайын тақтан сөйлеуге жауап ретінде үндеуге дауыс беру құқығын берді, ал баспасөзге парламенттік пікірталастарды жариялау құқығын берді. Ол бұл жеңілдік арқасында Италиядағы императордың «лаissez faire» саясатынан алаңдаған, күшейіп келе жатқан католик оппозициясын тежеуге үміттенеді. Үкіметтік көпшілік тәуелсіздіктің белгілерін көрсетіп бастады. 1861 жылы императордың бергені бөлімдер бойынша бюджетке дауыс беру құқығы оның қарсыластарына қосымша құрал болды. Барлығы олардың пайдасына жұмыс істеді: кемшіліктеріне назар аударған адал достарының алаңдаушылығы, коммерциялық дағдарыс және сыртқы мәселелер.

Жұмысшы топтарды жұмылдыру

Ультрамонталық партия наразылық білдірді, ал бұрын қорғалған өнеркәсіптер еркін сауда реформасына наразылық танытты. Жұмысшы табы саяси бейтараптығынан бас тартты. Пьер Жозеф Прудонның коммунизмге қарсы ынталы шабуылын елемегенімен, олар Карл Маркстың ұжымдық теорияларымен және Михаил Бакуниннің революциялық теорияларымен, Интернационалдың құрылтайларында баяндалғандай, біртіндеп келісімге келді. Бұл еңбек құрылтайлары ресми тыйымдарға қарамастан, жұмысшының әлеуметтік азаттығы оның саяси азаттығынан бөлінбейді деп жариялады. Интернационалистер мен республикалық буржуазия арасындағы одақ қалыптасқан фактіге айналды.

Сыртқы саясат

Крым соғысы 1856 жылы Наполеон III жеңіске жетіп, Ресейді Қара теңізден ығыстырған бейбітшілікпен аяқталды. Оның ұлы Луи Наполеон Бонапарт сол жылы дүниеге келді, бұл әулеттің жалғасуына үміттендірді. Наполеон Латын Америкасында, орталығы Мексика болған француз экономикалық аймағын құруды армандады. Ол қарқынды экономикалық жаңғыруға көмектесті, бірақ оның әскері американдық қолдауға ие болған бейкүндеу көтерілісшілермен күресті. 1863 жылы Франция Мексикаға әскери араласып, Австрияның Франц Иосиф I-нің інісі, император Максимилиан басқаратын Екінші Мексика империясын құруға тырысты, бірақ бұл толық сәтсіздікке ұшырады. Мексикалықтар қарсы тұрды, ал АҚШ Конфедерацияны жеңгеннен кейін француздарды Мексикадан шығуға талап етті және осы талапты нығайту үшін 50 000 тәжірибелі әскерін шекараға жіберді. Француз әскері үйіне қайтты, ал қуыршақ император кетпеді және өлім жазасына кесілді. 1861 жылдан 1863 жылға дейін Франция Кохинхинада (Оңтүстік Вьетнам) және Аннамада (Орталық Вьетнам) отарлау тәжірибелерін жүргізді. Басқыншылық қанды болғанымен, сәтті аяқталды және көптеген француз әскерлерімен, миссионерлермен, бизнесмендермен, сондай-ақ жергілікті қытай кәсіпкерлерімен қолдау көрді. Еуропалық саясаттың нәтижесінде аралас ішкі табыстар мен шығындар туды. Францияның Италияны қолдауы басқа елдердің де үміттерін ояртты. 1861 жылдың 17 наурызында Орталық Италия мен Екі Сицилия Корольдігін жылдам аннексиялаудан кейін Италия Корольдігінің жариялануы жартылай шаралардың қауіптілігін көрсетті. Бірақ бір ұлттың азаттығына ең болмағанда шағын жеңілдік берілсе, қалғандарының да заңды талаптарын жобау қиын болды. 1870 жылғы плебисциттің табысы, империяны нығайтуға тиіс болған, оның құлауына әкелді. Дипломатиялық жетістік елге азаттықты ұмытып, даңққа ұмтылуға мүмкіндік береді деп есептелді. 1870 жылдың 2 қаңтарындағы парламенттік төңкерістен кейін граф Дару Лорд Кларендон арқылы граф Биусттің Кёниггрәц шайқасынан кейінгі қарусыздану жоспарын қайта көтерілді. Ол Пруссиядан және императорлық кеңестен бас тартумен кездесті. Императрица Евгения: "Егер соғыс болмаса, менің ұлым ешқашан император болмайды" деген сөзді айтқан делінеді. Француз теңізден тыс аумақтары үш есеге ұлғайды; 1870 жылы олар шамамен бір миллион шаршы километрді алып, шамамен бес миллион халқына билік етті. Әскерлер, әкімшілер, бизнесмендер мен миссионерлер келіп-кетіп отырды, бірақ Алжирден басқа колонияларда француздар тұрақты түрде аз қоныстанды. Колониялық сауда 600 миллион франкқа жетті, бірақ пайда шығындармен салыстырғанда мардымсыз болды. Алайда, басты мақсат – «Цивилизация миссиясы», француз мәдениетін, тілін және дінін тарату миссиясы болды, және бұл сәтті аяқталды.

The Crimean War ended in 1856, a victory for Napoleon III and a resulting peace that excluded Russia from the Black Sea. His son Louis Napoléon Bonaparte was born the same year, which promised a continuation of the dynasty. Napoleon dreamed of building a French economic sphere in Latin America, centered on Mexico. He helped to promote rapid economic modernisation, but his army battled diehard insurgents who had American support. By 1863, French military intervention in Mexico to set up a Second Mexican Empire headed by Emperor Maximilian, brother of Franz Joseph I of Austria, was a complete fiasco. The Mexicans fought back and after defeating the Confederacy the U. S. demanded the French withdraw from Mexico—sending 50,000 veteran combat troops to the border to ram the point home. The French army went home; the puppet emperor did not leave and was executed. From 1861 to 1863 France embarked on colonising experiments in Cochinchina (southern Vietnam) and Annam (central Vietnam). The conquest was bloody but successful, and supported by large numbers of French soldiers, missionaries and businessmen, as well as the local Chinese entrepreneurial element. Mixed domestic gains and losses resulted from European policies. The support France gave to the Italian cause had aroused the eager hopes of other nations. The proclamation of the Kingdom of Italy on 17 March 1861 after the rapid annexation of Central Italy and the Kingdom of the Two Sicilies had proved the danger of half measures. But when a concession, however narrow, had been made to the liberty of one nation, it could hardly be refused to the no less legitimate aspirations of the rest. The success of the 1870 plebiscite, which should have consolidated the Empire, determined its downfall. It was thought that a diplomatic success would make the country forget liberty in favour of glory. It was in vain that after the parliamentary revolution of 2 January 1870, Comte Daru revived, through Lord Clarendon, Count Beust's plan of disarmament after the Battle of Königgrätz. He met with a refusal from Prussia and from the imperial entourage. The Empress Eugénie was credited with the remark, "If there is no war, my son will never be emperor." French overseas territories had tripled in area; in 1870 they covered almost a million square kilometres, and controlled nearly five million inhabitants. While soldiers, administrators, businessmen and missionaries came and left, very few Frenchmen permanently settled in the colonies, except in Algeria. The colonial trade reached 600 million francs, but the profits were overwhelmed by the expenses. However, a major goal was the 'Mission civilisatrice', the mission to spread French culture, language and religion, and this proved successful.

Империяның ақыры

1860 жылдары көршілес Пруссия мемлекетінің күшеюі Батыс Еуропада француз үстемдігіне қауіп келтірді. Наполеон денесі мен санасы әлсіреп, жағдайды дұрыс басқара алмады, нәтижесінде одақтастары жоқ соғысқа қатысты. Ұлыбритания француз милитаризмінен қорқып, көмек көрсетуден бас тартты. Ресей 1863 жылғы Польша көтерілісін қолдауға француз араласуына қатты наразы болды. Наполеон Италияға күшті қолдау көрсеткенімен, Римді талап етуден бас тарды және жаңа итальян үкіметінен папаны қорғау үшін француз әскерін Римде қалдырды, бұл итальяндықтардың көмекке келмеуіне себеп болды. Мексикадағы сәтсіздік салдарынан АҚШ-тың да ықпалы азайды. Наполеон не қалағанын, не істеу керегін білмей қалды, ал пруссиялық премьер-министр Отто фон Бисмарк, пруссиялық билікке негізделген жаңа, күшті неміс мемлекетін құруды және Францияны жүйелі түрде кемсірту арқылы неміс ұлтшылдығын қайта жандандыруды жоспарлады. Австрияның жеңілісін көрген император, міндетті әскери қызмет туралы заң қабылдауды талап етті. Парламент оған келіспей, кәсіби армияның артықшылығын баяндады, дауысқа түсіп, император мәселені шегерді. Даудың негізгі себебі – Испания тағына кім отыратыны туралы ұсақ-түйек дау болды. Франция дипломатиялық тартыста жеңіске жетті, бірақ Наполеон пруссиялық король Вильгельм I-ді кемсіткісі келді. Бисмарк жағдайды осылайше басқарды, нәтижесінде Франция 1870 жылдың 15 шілдесінде Пруссияға қарсы соғыс жариялады (Франциядағы қарсылыққа қарамастан, Наполеон денсаулығының нашарлауына және нәтижеге күмәнді қарауына байланысты соғысқа тартынды), осылайша франко-пруссия соғысы басталды. Француз империясы бірінші қадамды жасады, император Германия шекарасын кесіп өтіп, шабуылға шықты. 2 тамызда француздар пруссиялық алғы шепті жеңіп, Саарбрюкен қаласын басып алды. Екі күннен кейін пруссиялықтар француз әскерін кері шегіндірді. Тамыздың алғашқы тоғыз күнінде Франция ауыр шығынға ұшырады. Император билікті басқа генералдарға жүктеді және оларға басшылық етуді тапсырды, содан кейін әйеліне телеграмма жіберіп, Парижге қайту керек пе деп сұрады. Әйелі келіспеді, сондықтан ол ұлын ғана үйіне жіберді. Француз премьер-министрі отставкаға кетті, оның орнына дезорганизацияланған және рухсыз француз армиясын басқаруға тиімді әскери басшы тағайындалды. Ол маршал Патрис де Макмахон мен императордың басшылығымен ең ірі француз армиясы қоршауға түскен Метс қаласын құтқаруға тырысқан Шалон армиясын құрды. Пруссиялықтар француз әскерін кері шегіндірді және оларды Седанға дейін қуды, онда олар қоршауға түсіп, Седан шайқасынан кейін капитуляциялауға мәжбүр болды. Наполеон тұтқынға алынды, ал республикашыл күштер Парижді басып алды. Леон Гамбетта басшылығымен Франция үшінші француз республикасын жариялады. Наполеон мен Евгения Англияға эмиграцияға кетті. Жеңіс неміс ұлтшылдығының күшеюіне әкелді, оны Бисмарк дереу пайдаланып, Австрияны есепке алмай, барлық неміс мемлекеттерін біріктірді, осылайша неміс империясын құрды, оның императоры пруссиялық король, ал канцлері – Бисмарк болды. Жаңа Германия енді континенттік Еуропаның ең күшті әскери күшіне айналды. Сонымен қатар, Франция Эльзас және Лотарингия екі шекаралық провинциясынан бас тартуға мәжбүр болды, ал оның кемсіртуі ұрпақтар бойына созылды.

The rise of the neighbouring state of Prussia during the 1860s threatened French supremacy in western Europe. Napoleon, growing steadily weaker in body and mind, badly mishandled the situation, and eventually found himself in a war without allies. Britain was afraid of French militarism and refused to help. Russia was highly annoyed about French interference in supporting Polish rebels in the 1863 uprising. Napoleon had given strong support to Italy, but refused the demand for Rome, and kept French troops in Rome to protect the pope from the new Italian government, thus leading to Italian refusal to help. The United States remained alienated because of the fiasco in Mexico. Napoleon did not know what he wanted or what to do, but the reverse was true for Prussian Prime Minister Otto von Bismarck, who planned to create a great new German nation, based on Prussian power, as well as resurgent German nationalism based on the systematic humiliation of France. After seeing the defeat of Austria, the Emperor demanded a conscription law. The parliament disagreed, maintaining that professionals would be always the better option, and outvoted, he backed down. The immediate issue was a trivial controversy regarding control of the Spanish throne. France was successful in the diplomatic standoff, but Napoleon wanted to humiliate the Prussian king, William I. Bismarck in turn manipulated the situation such that France declared war against Prussia on 15 July 1870 after major protests in France (however, Napoleon was reluctant as he had become ill as well as being sceptical of the outcome), thus sparking the Franco Prussian War. The French empire made the first move, as the Emperor led a charge that crossed the German border. On August 2, the French defeated a Prussian vanguard and occupied the town of Saarbrücken. Two days later, the Prussians launched an offensive that repulsed the French army. After the first nine days of August, France experienced major losses. The Emperor handed power to the other generals and let them command, then telegrammed his wife, asking if he should return to Paris. His wife refused, and thus he only sent his son home. The French prime minister resigned, being replaced with a more effective military leader, who soldered the disorganised and demoralised French. He forged the Army of Châlons, which, led by Marshal Patrice de MacMahon and the Emperor, attempted to relieve the Siege of Metz, where the largest French army lay entrapped. The army was repulsed by the Prussians, and retreated to Sedan, where it was surrounded and forced to surrender after the Battle of Sedan. Napoleon himself became a prisoner and Republican forces quickly took control of Paris. France, under the leadership of Léon Gambetta, declared the establishment of the Third French Republic. Napoleon and Eugénie went into exile in England. Victory produced an onrush of German nationalism that Bismarck immediately seized to unite all of the German states (except Austria), thereby creating the German Empire, with the Prussian king as its emperor and Bismarck as chancellor. The new Germany was now continental Europe's dominant military force. Additionally, France was forced to give up the two border provinces of Alsace and Lorraine, and its humiliation lasted for generations.

Үкіметтің құрылымы

Екінші империя кезінде француз үкіметінің құрылымы Бірінші империядан көп өзгеше болған жоқ. Император Наполеон III өзінің императорлық рөлін үкіметтің негізі ретінде баса көрсетті; егер үкімет халықты ішкі әділдік пен сыртқы бейбітшілікке жетелесе, онда император ретінде оның міндеті – жалпы еркек сайлау құқығы арқылы билігін ұстап, халықтың барлығын білдіріп, жоғарғы басшы ретінде қызмет ету және революцияның жемістерін сақтау болып табылды. Ол түрмеде немесе жер аударылуда жүргенде бұрынғы олигархиялық үкіметтерді әлеуметтік мәселелерге немқұрайлы қарағаны үшін жиі сынағандықтан, Франция енді осы мәселелерді шешуге басымдық беруі қажет еді. Оның жауабы – «Наполеон идеясының» қағидаларына негізделген үкімет жүйесін құру болды. Бұл, демократияның өкілі ретінде халық сайлаған императордың билік жүргізгені дегенді білдірді. Ол өзінің билігі мен заңдылығын Францияның Ұлы Наполеон I-нің өкілі ретінде алды, ол «француз төңкерісінен қарулы күйде Минерваның Юпитер басынан туғандай шықты». Бұл Наполеон III-нің сүйікті нақыл сөзі болды. Наполеон III-нің 1852 жылғы 14 қаңтарда қабылдаған француз конституциясы 1848 жылғы конституцияның қайталануына жақын болды. Барлық атқарушы билік императорға сеніп тапсырылды, ол мемлекет басшысы ретінде тек халыққа жауапты болды. Демократиялық құқықтары жоқ Империя халқы саясаткерлердің мейірімділігіне емес, императордың мейірімділігіне сүйенуі керек еді. Ол заңдарды дайындау міндеті жүктелген Мемлекеттік кеңес пен империяның тұрақты құрамдас бөлігі ретінде құрылған Сенат мүшелерін тағайындауға тиіс еді. Бір жаңалық енгізілді, атап айтқанда, заң шығарушы орган жалпы сайлау құқығымен сайланды, бірақ бастама құқығы болмады, барлық заңдарды атқарушы билік ұсынды. Бұл жаңа саяси өзгеріс тез арада Брумердің салдарына ұқсас әсер етті. 1852 жылғы 2 желтоқсанда Франция, Наполеонның мұрасының ықпалында және анархиядан қорқу себепті, плебисцит арқылы Наполеон III-ге император атағымен жоғары билікті берді. Заң шығарушы орган өзінің президентін сайлауға, өзінің ішкі регламентін реттеуге, заң немесе түзетулер ұсынуға, бюджетті егжей-тегжейлі қарауға немесе отырыстарын жария етуге құқығы жоқ еді. Сол сияқты, жалпы сайлау құқығы ресми кандидаттар арқылы бақыланды және бақыланды, оппозицияға сайлау ісінде сөз және іс-әрекет еркіндігін шектеу арқылы, сондай-ақ ауылдық халықтың көпшілігінде либералдық дауысты басып тастау үшін сайлау округтерін манипуляциялау арқылы. Баспаға «сақтық ақшасы» (жақсы мінез-құлықтың кепілі ретінде салынған ақша) және «ескертулер» (белгілі бір мақалаларды жариялауды тоқтату туралы биліктің сұраныстары) жүйесі қолданылды, бұл тоқтату немесе жабылу жазасымен қамтылған. Кітаптар цензураға ұшырады. Жеке тұлғалардың қарсылығын басу үшін күдіктілерді қадағалау институты құрылды. Феличе Орсинидің 1858 жылы императорға жасаған шабуылы, оның себептері таза итальяндық болғанымен, осы режимнің қатаңдығын арттыруға сылтау болды, ол күдіктінің сотсыз тұтқындалуына, жер аударылуына немесе депортациясына рұқсат беретін жалпы қауіпсіздік заңымен бекітілді. Сол сияқты, мемлекеттік білім беру қатаң бақылауда болды, лицейлерде философия оқытылуы тоқтатылды және әкімшіліктің тәртіптік өкілеттіктері арттырылды. Жеті жыл бойы Францияда демократиялық өмір болған жоқ. Империя плебисциттер сериясы арқылы басқарылды. 1857 жылға дейін оппозиция болған жоқ; содан кейін 1860 жылға дейін ол бес мүшеге дейін азайтылды: Альфред Даримон, Эмиль Олливье, Хенон, Жюль Фавр және Эрнест Пикард. Роялистер 1853 жылы Фрохсдорфта легитимистер мен орлеанистердің бірігуінен туған екі патша отбасының қирауынан жаңа монархия құруға жасалған сәтсіз әрекеттен кейін белсенділік танытпады.

The structure of the French government during the Second Empire was little changed from the First. Emperor Napoleon III stressed his own imperial role as the foundation of the government; if government was to guide the people toward domestic justice and external peace, it was his role as emperor, holding his power by universal male suffrage and representing all of the people, to function as supreme leader and safeguard the achievements of the revolution. He had so often, while in prison or in exile, chastised previous oligarchical governments for neglecting social questions that it was imperative France now prioritise their solutions. His answer was to organise a system of government based on the principles of the "Napoleonic Idea". This meant that the emperor, the elect of the people as the representative of the democracy, ruled supreme. He himself drew power and legitimacy from his role as representative of the great Napoleon I of France, "who had sprung armed from the French Revolution like Minerva from the head of Jove". Efn|This was a favorite maxim of Napoleon III. The anti parliamentary French Constitution of 1852 instituted by Napoleon III on 14 January 1852 was largely a repetition of that of 1848. All executive power was entrusted to the emperor, who, as head of state, was solely responsible to the people. The people of the Empire, lacking democratic rights, were to rely on the benevolence of the emperor rather than on the benevolence of politicians. He was to nominate the members of the council of state, whose duty it was to prepare the laws, and of the senate, a body permanently established as a constituent part of the empire. One innovation was made, namely that the legislative body was elected by universal suffrage but had no right of initiative, all laws being proposed by the executive power. This new political change was rapidly followed by the same consequence as had attended that of Brumaire. On 2 December 1852, France, still under the effect of Napoleon's legacy, and the fear of anarchy, conferred almost unanimously by a plebiscite the supreme power, with the title of emperor, upon Napoleon III. The Legislative Body was not allowed to elect its own president or to regulate its own procedure, or to propose a law or an amendment, or to vote on the budget in detail, or to make its deliberations public. Similarly, universal suffrage was supervised and controlled by means of official candidature, by forbidding free speech and action in electoral matters to the Opposition, and by a gerrymandering in such a way as to overwhelm the liberal vote in the mass of the rural population. The press was subjected to a system of cautionnements ("caution money", deposited as a guarantee of good behaviour) and avertissements (requests by the authorities to cease publication of certain articles), under sanction of suspension or suppression. Books were subject to censorship. To counteract the opposition of individuals, a surveillance of suspects was instituted. Felice Orsini's attack on the emperor in 1858, though purely Italian in its motive, served as a pretext for increasing the severity of this régime by the law of general security (sûreté générale) which authorised the internment, exile or deportation of any suspect without trial. In the same way public instruction was strictly supervised, the teaching of philosophy was suppressed in the lycées, and the disciplinary powers of the administration were increased. For seven years France had no democratic life. The Empire governed by a series of plebiscites. Up to 1857 the Opposition did not exist; from then until 1860 it was reduced to five members: Alfred Darimon, Émile Ollivier, Hénon, Jules Favre, and Ernest Picard. The royalists waited inactive after the new and unsuccessful attempt made at Frohsdorf in 1853, by a combination of the legitimists and Orléanists, to re create a living monarchy out of the ruin of two royal families.

Сауалнамалар

Обри, Октав. Екінші империя (1940), танымал онлайн-шолу
Бьюри, Дж. Наполеон III және Екінші империя (1964), ғылыми шолу
Эчард, Уильям Э., ред. Француз Екінші империясының тарихи сөздігі, 1852–1870 (1985) онлайн
Фюре, Франсуа. Революциялық Франция 1770–1880 (1995), 438–491 бб. Саяси тарихты зерттеу, жетекші ғалымның еңбегі
Плессис, Ален және Джонатан Мандельбаум. Екінші империяның өрлеуі мен құлдырауы, 1852–1871 (Қазіргі Франция тарихы. Кембридж) (1988) үзінді және мәтіндік іздеу
Смит, В. Х. С. Екінші империя және Коммуна: Франция 1848–71 (1985) қысқаша шолу
Тулар, Жан (ред.). Екінші империя сөздігі, Париж, Файард, (1995)

Тарихнама

Кемпбелл, С. Екінші империяны қайта қарастыру: француз тарихнамасындағы зерттеу (1978)