Кіріспе

Британдық саясаткер

Криспин Джереми Руперт Блант (15 шілде 1960 жылы туған) – 1997 жылдан бері Рейгейт округінен парламент депутаты (MP). Бұрын Консервативтік партия мүшесі болған ол 2010 жылдан 2012 жылға дейін Әділет министрлігінде Түрмелер және жастар әділеті жөніндегі мемлекеттік хатшының орынбасары, ал 2015 жылдан 2017 жылға дейін Сыртқы істер жөніндегі комитетінің төрағасы болды. Блант алғаш рет 1997 жылғы жалпы сайлауда, сол кездегі депутат сэр Джордж Гардинердің орнына Парламентке енді. Гардинер сайлау округінің консервативтік қауымдастығының атқару комитетімен келіспегендіктен және Референдум партиясына қосылғандықтан орнынан босатылған еді. 2013 жылы Блант сайлау округінің атқару комитеті шешімімен депутаттыққа қайта сайланбады, бұл оның өзінің гомосексуал екенін жариялағандықтан болды деген болжамдар тарады. Алайда, Рейгейттегі партия мүшелерінің өткізген сайлауында бұл шешім 5:1 есебімен күштен шығарылып, Блант 2015 жылғы жалпы сайлауда Консервативтік партияның үміткері ретінде қайта бекітілді. 2022 жылдың 1 мамырында ол келесі жалпы сайлауда қатыспайтынын мәлімдеді. 2023 жылдың қазанында зорлау және бақылаудағы есірткі заттарды иелену күдігімен тұтқындалып, сот шешімімен босатылды. Содан кейін Консервативтік партиядан шығарылып, тәуелсіз депутат ретінде қызметін жалғастыруда.

Ерте өмір және білім

Блант 1960 жылғы 15 шілдеде Батыс Германияда туған. Ол ағылшын ата-анасы Адриен (қызметтес аты Ричардсон) мен генерал-майор Питер Бланттың (1923–2003) үш ұлының бірі. Ол Беркширдегі Веллингтон колледжі жекеменшік мектебінде білім алған. Кейін ол Корольдік әскери академиясы Sandhurst-та оқыды, онда Королеваның медалін жеңіп алды, одан кейін Британ армиясында тұрақты қызметке қабылданды. Қызметте жүрген кезінде 1981-1984 жылдары Дарем университетінде саясатты оқыды, 1983 жылы Дарем одағы қоғамының президенті болып сайланды. Ол жоғары екінші сыныпты құрмет дипломымен аяқтады. 1991 жылы Кранфилд басқару мектебінде бизнес-администрация магистрі (MBA) дәрежесін алды.

Әскери қызмет

Блант 1979 жылғы 4 тамызда Ұлыбритания армиясындағы офицер болып кірісті, екінші лейтенант дәрежесінде. Бас тізімге кіргеннен кейін, ол 1980 жылғы 8 наурызда 13-ші/18-ші Корольдік гусарлар (Королева Мэридің өз) полкіне ауыстырылды, оның тұрақты қызметі бекітілді. 1981 жылғы 4 тамызда лейтенант, ал 1986 жылғы 4 ақпанда капитан болып жоғарылатылды. 1980-ші жылдары ол Кипр, Германия және Ұлыбританияда взвод командирі, полк операциялары офицері және брондалған барлау эскадрильясы командирі қызметтерін атқарды. 1990 жылғы 24 қыркүйекте ол офицерлік лауазымынан қанағаттандырылып, офицерлер резервіне жіберілді.

Саяси мансап

Блант өзінің алғашқы парламенттік мандатын 1992 жылғы жалпы сайлауда Батыс Бромвич Шығысы округінен консерваторлық кандидат ретінде бағындыруға тырысты. 1991-1992 жылдары Блант Жеке Бизнес Форумын өкілдік етті. 1993 жылы ол Қорғаныс министрі Малкольм Рифкиндтің арнайы кеңесшісі болып тағайындалды және 1995-1997 жылдары Рифкинд Сыртқы істер министрі болған кезде де осы қызметте жұмыс істеді.

Парламент мүшесі

1997 жылғы жалпы сайлауда Блант Суррейдегі Рейгейт округінен парламент депутаты болып сайланды. Ол ұзақ жылдар қызмет еткен, еуроскептик көзқарастағы Сер Джордж Гардинердің орнын басты, Гардинер жергілікті Консервативтік партиясынан шеттетілген еді. Блант кейіннен Парламенттің қорғаныс жөніндегі комитетіне тағайындалды. 1997 жылдың шілдесінде ол Консервативтік партияның Сыртқы істер және Ұлттар Достастығы жөніндегі комитетінің хатшысы және Консервативтік Таяу Шығыс кеңесінің төрағасы болып сайланды. 2000 жылдың мамырында ол Парламенттің Қоршаған орта, көлік және аймақтық даму жөніндегі комитетіне қосылды, ал 2003 жылдың шілдесінде Консервативтік Таяу Шығыс кеңесінің төрағасы болып сайланды және ол осы лауазымды қазірге дейін сақтап келеді. 2003 жылдың 1 мамырында ол Дункан Смит консерваторлар үшін "қарсылық" тудыратынын айтып, алдыңғы қатардағы лауазымынан кетті. Ол 2003 жылғы жергілікті сайлауда Консервативтік партия 500-ден астам орын жеңіп алады деп күткендіктен, бірақ бұл жеңістер Дункан Смит басшылығының арқасында емес, керісінше, оған қарамастан қол жеткізілетініне сенгендіктен отставкаға кетейін деп шешті. Блант отставкасын осылай уақыттап жоспарлады, оның нәтижесі сайлау аяқталғаннан кейін, бірақ дауыс санау басталмас бұрын жарияланды. Келесі күні ол жергілікті партиясының парламенттік үміткері ретінде бірауыздан қайта сайланды, бірақ 2003 жылдың мамырында ол консервативтік партиядан 25 депутатты сенімсіздік дауысы беруге көндіре алмады. Ол партия басшылығына қарсы күштің бірден пайда болмайтынын мойындап, артқа қайтты. 2003 жылдың қарашасында Майкл Ховард Дункан Смитты сенімсіздік дауысынан кейін алмастырды. Блант Ховардтың басшылығымен партияның қамшысына айналды, бірақ 2005 жылдың 9 маусымында Малкольм Рифкиндтің күтілетін басшылығын қолдау үшін бұл лауазымнан демалысқа шықты. Алайда, Рифкинд партия басшылығы үшін күрестен шығарылғаннан кейін Блант қамшылар кеңсесіне оралды және өзінің сайлау округінің барлық партия мүшелеріне қалған үміткерлерді басымдық ретімен бағалауын сұрап хат жазды, осылайша ол өз сайлаушыларын ең жақсы қорғай алады. Блант Араб-Британдық түсіністікті дамыту жөніндегі кеңестің бұрынғы тең төрағасы. 2010 жылы Консервативтік және Либералды-демократиялық коалиция үкімет құрған кезде Блант Әділет министрлігінде Түрмелер жөніндегі мемлекеттік министр болып тағайындалды. Оның міндеттері түрмелер мен пробация, жасөспірімдер соты, қылмыстық құқық және жазалау саясаты, сондай-ақ қылмыстық әділеттілік саласын қамтыды. Ол сонымен қатар Парламенттік гуманистік топтың мүшесі. 2013 жылдың қарашасында Блант 2015 жылғы жалпы сайлауда Консервативтік партия атынан сайлауға түсу үшін қайта сайланды, бұл округтік мүшелердің пошта арқылы дауыс беруі арқылы жүзеге асты. Пошта арқылы дауыс беруге атқару комитеті оның кандидатурасын мақұлдамау туралы көпшілік дауыспен шешім қабылдағаннан кейін басталды. Пошта арқылы дауыс беруде жеңіске жеткен Блант атқару комитетін өз ұстанымын қарастыруға шақырды. Атқару комитетінің көпшілігінен қолдау алмауының себебі аймақтағы кейбір ескі консервативтік сайлаушылардың гомофобиялық көзқарастарымен байланысты болды. Рейгейт-Саут және Эрлсвуд филиалының төрағасы Роджер Ньюстед филиал комитетінің мүшесі болған Бен Меарнсқа жеке хат жазды. Хатта Ньюстед былай деді: "Менің басшы әріптестерімді не қозғағанын білмеймін, бірақ Криспин өзінің бақытсыздығының себебін өзі болды деп күдіктенемін. Менің ойымша, оның "гей" екенін ашық және мүлдем қажетсіз жариялауы кейбір мүшелер үшін, әсіресе солтүстік округтегілер үшін, бұрынғы саясат мәселелері бойынша болған келіспеушіліктерден кейін соңғы шегі болды. Көптеген әйел мүшелер оның некесінің бұзылу жолына қатты ренжіді. Викторияның нұсқасы Криспинікінен мүлдем өзгеше болған". Кейінірек Ньюстед өзінің көзқарасын The Guardian газетіне түсіндіріп: "Мен әлі де Криспин Бланттың [өзін ашық көрсетуі] қажет емес деп айтамын. Менің ойымша, бұл дұрыс емес шешім болды. Мен ондай нәрсе істемес едім. Егер біреу сұраса, мен былай деп жауап берер едім: саясаткерлердің өмір салты ерекше, ол әркімге ұнай бермейді және парламенттік некелердің бұзылуының ұзақ тарихы бар. Сізге сыртқа шығып, адамдарға гомосексуалдық бейімділіктеріңіз бар екенін айтудың қажеті жоқ. Бұл жеке мәселе және оны жария етудің қажеті жоқ еді. Ол оны көпшілікке жариялады". 2015 жылдың 19 маусымында Блант Сыртқы істер комитетінің төрағасы болып сайланды және 2017 жылдың 12 шілдесіне дейін осы лауазымды атқарды, сол кезде ол консервативтік кандидат Том Тугендхаттан жеңілді. 2016 жылғы ЕО референдумы алдында Блант Brexit-ті қолдады. 2017 жылдың қыркүйегінде Блант Парламенттегі гуманистік топтың төрағасы болып сайланды, бұл Парламентте гуманистерді ұсынатын көппартиялық топ. 2018 жылы ол Ұлттық секулярлық қоғамның құрметті мүшесі атанды. 2022 жылдың 11 сәуірінде әріптес депутаты Имран Ахмад Хан баламен жыныстық қатысты қылмыс жасағаны үшін кінәлі деп табылғаннан кейін Блант Ахмад Ханды қорғау мақсатында мәлімдеме жасады, ол үкімді "халықаралық дау, бұл миллиондаған ЛГБТ+ мұсылмандар үшін бүкіл әлемде қорқынышты салдарлары бар" деп сипаттады және ол "ЛГБТ+ адамдары туралы жалған стереотиптерге сүйенгенін" айтты. Сондай-ақ ол Ахмад Ханның қоғамдық қызметке оралуын үміттенедінін жеткізді. Бланттың араласуына күшті қарсылық білдірілді және Блант төрағалық еткен жаһандық ЛГБТ+ мәселелері жөніндегі көппартиялық парламенттік топтың (APPG) мүшелері наразылық білдіріп, отставкаға кетті. Блант кейінірек өзінің сөздері үшін кешірім сұрады және APPG төрағасы лауазымынан кетті. 2022 жылдың мамырында Блант бұл кешірімнен бас тартып, Ахмад Ханның сотталуын "аса ауыр әділетсіздік" деп сипаттады. 2022 жылдың 1 мамырында ол келесі жалпы сайлауда қатыспайтынын жариялады. 2023 жылдың 25 қазанында зорлау және бақылаудағы заттарды иеленгені күдігімен ұсталғаннан кейін Бланттан консервативтік партияның қамшысы алынып, ол тәуелсіз депутат ретінде отыруын жалғастырды.

Саяси көзқарастар

Ұзақ жылдар бойы Еуроскептик болған Блант 1998 жылы парламентке алғаш сайланғанда референдум өткізуді талап ететін памфлет жариялады. 1998 жылы Блант гомосексуалдар мен гетеросексуалдардың келісім беру жасының тең болуына қарсылық білдіріп, «Гомосексуалдық гетеросексуалдыққа қарағанда жастарды қанағаттандыру үшін пайдалануға көбірек бейім» деді. 2004 жылы ол (бір жынысты) азаматтық серіктестікті заңдастыру және жыныстық идентификация куәлігі берілгеннен кейін бір жынысты некеге айналған некелердің күшінде қалуына рұқсат беру жөніндегі дауыс беруге қатыспады. 2016 жылдың маусым айында Блант ЕО референдумы кезінде ЛГБТ құқықтарын қолдап, Ұлыбритания ЕО-да немесе одан тыс жерде ЛГБТИ құқықтарын қорғау бойынша әлемдегі жетекші жақтаушы болады деді. Блант «Израильді ұзақ жылдар бойы сынап келген» деп сипатталды. Ол Палестина үшін халықаралық әділет орталығының тең төрағасы, ал 2023 жылдың қазан айында топ Газадағы соғыс қылмыстарына «көмектескені және ықпалдас болғаны» үшін Ұлыбритания үкіметінің басшыларын соттауға ниетті екенін мәлімдеді, сондай-ақ 2023 жылғы Израиль-ХАМАС соғысы кезінде Вестминстердегі әріптестерін қылмысқа араласу арқылы кінәлі болу қаупі туралы ескертті. Ол 2013 жылы Сириядағы азаматтық соғысқа британдық әскери араласу мәселесі бойынша Кэмерон-Клегг коалициялық үкіметіне қарсы дауыс берді. Блант парламенттің ресми жұмысының бір бөлігі ретінде дұғалардың айтылуына назар аударды. Ол 2019 жылы осы мәселе бойынша ерте күндік ұсыныс енгізіп, бұл практика дінсіз депутаттарға қатысты кемсітушілік тудырады, себебі дұға оқитын депутаттар сол күні парламенттік істер үшін орын резервтей алады және сұрақтар қоюға көбірек мүмкіндік алады; Ұлыбритания парламентінде 650 сайланған депутат бар, бірақ бір уақытта 427 орынға ғана жеткілікті. 2020 жылы ол мәселені тағы да палатада көтерді, ал жаңа спикер Линдсей Хойл реформа қажеттігіне көңіл білдірді. Блант трансгендер құқықтарын қолдаушы консерваторлардың бірі. Оның пікірінше, трансгендерлерді қолдау – партияның жеке бас бостандығын қолдау дәстүрінің жалғасы. 2022 жылдың 16 қазанында Блант Лиз Трасс премьер-министр лауазымынан кетуі керек деп мәлімдеді. Блант: «Ойын аяқталды деп ойлаймын, енді мұрагерлік қалай жүзеге асырылатыны туралы мәселе туындайды. Егер парламенттік партияда өзгерістер қажеттігі туралы кең пікір болса, онда ол орындалады» деді. Ол Трасс отставкаға кетуін ашық түрде талап еткен алғашқы консервативті депутат болды.

Жеке өмір

1990 жылы қыркүйекте Кенсингтонда Блант Виктория Дженкинске үйленді және олардың бір қызы мен ұлы бар. Оның сіңлісінің қызы – актриса Эмили Блант. 2010 жылы тамызда ол "өз гомосексуализмін қабылдау" үшін әйелінен бөлінетінін хабарлады. Олар әлі бөлек тұрып жатыр, бірақ ажырасқан жоқ. Бланттың парламенттегі дауыс беру тарихы бұрын гомосексуалдардың құқықтарына қатысты жағымсыз болған. Кейін ол өзінің дауыс беру тарихының сол бөлігіне өкінгенін мәлімдеді. Блант – крикетші, ол Парламентариандар командасынан өнер көрсетеді. Ол Мэрилебон крикет клубының мүшесі.