Кіріспе
Орташа өлшемді қара түсті, Австралияның шығысында және Лорд-Хоу аралында табиғатта өсетін құс.
Speciesbox
| аты = Pied currawong
| суреті = Pied Currawong, Blue Mountains. jpg
| суреттің сипаттамасы = Nominate subspecies graculina, Blue Mountains
| суреттің балама тексті = иық ағашының бұтағында сол жаққа қарап тұрған қараңғы қоңыр құс сияқты құс
| статусы = LC
| статус жүйесі = IUCN3.1
| статус анықтамасы =
| туысы = Strepera
| түрі = graculina
| авторы = (Shaw, 1790)
| таралу картасы = Strepera graculina map. png
| таралу картасының сипаттамасы = Pied currawong таралу аймағы
| таралу картасының балама тексті = Австралия картасы елдің шығысындағы жасыл аймақты көрсетеді
| бөлімшелік деңгейлер = Ішкі түрлер
| бөлімше = 6 ішкі түр, мәтінді қараңыз
| синонимдері = Corvus graculinus G. Shaw, 1790. Ол алғаш рет 1790 жылы ағылшын орнитологы Джордж Шоу Джон Уайттың «Жаңа Оңтүстік Уэльске саяхат журналы» кітабында «ақ кенті бар қарға» деп сипатталған, латынша аты Corvus graculinus. Сондай-ақ 1790 жылы Джон Латэм Coracias strepera атауын енгізді, оны дөңгелектілерге жатқызды. Strepera (немесе оның еркек түрі, streperus) атауын кейінгі бірнеше авторлар, оның ішінде Лич, Веййо, Шоу, Темминк және Гулд Corvus (қарғалар), Cracticus, Gracula (тақалдар), Barita және Coronica туыстарында қолданды. Джон Гулд 1836 жылы Тасманияның қара куравонгын сипаттады, ал келесі жылы екі түр үшін де Coronica туысын құрды. Джордж Роберт Грей Лессонның Strepera атауын туыс деңгейінде қабылдады және 1840 жылы Strepera graculina комбинациясын енгізді. «Pied» ескі колониялық атау, ал «pied» термині екі немесе одан көп түстің дақтарын білдіреді. Басқа да кең таралған атаулар: pied chillawong, currawang, charawack, kurrawack, tallawong, tullawong, қой құсы, Otway орманшысы және pied түстен кейінгі шай құсы. Құстың дауысынан шыққан «currawong» термині де осыған байланысты. Алайда, терминнің нақты шығу тегі белгісіз; ең мүмкін алдында тұрған сөз – Брисбен аймағындағы жергілікті Джагера тілінен шыққан garrawaŋ сөзі, бірақ Сидней алабынан шыққан Darug gurawaruŋ сөзі де болуы мүмкін. Yungang, сондай-ақ Kurrawang және Kurrawah – Иллаварра аймағындағы Таравал халқының есімдері. Француз орнитологтары Даудин, Лессон және Веййо оны «réveilleur» деп атады. Сыртқы түрі мен мінез-құлқымен құрғаққұйрыққа ұқсаса да, куравонгтар нағыз құрғаққұйрықтармен тек қана алыстан ғана туыс, және олардың орнына жақын туысқан австралиялық көгершін мен қасапшы құстарымен бірге Artamidae туысына жатады. Үш туыстың да туыстығы ерте танылып, оларды 1914 жылы орнитолог Джон Альберт Лич олардың бұлшық еттерін зерттегеннен кейін Cracticidae туысына жатқызды. Орнитологтар Чарльз Сибли мен Джон Ахликвист 1985 жылы орман құлақтары мен қасапшы құстары арасындағы тығыз байланысты мойындады және оларды Cracticini кладына біріктірді, ол Artamidae туысына айналды. Батыс Викториялық пид-куравонгты 1913 жылы австралиялық әуесқой орнитолог Грегори Мэтьюс сипаттады. Ол батысқа қарай таралатын nebulosa ішкі түрімен будандасу арқылы қауіпке ұшырайды. 2000 жылғы есеп бойынша, көбейтілетін құстардың саны шамамен 250 болды. Ол nebulosa ішкі түріне ұқсас, қараңғы қауырсынымен, ұзын құйрығымен және қысқа жұдырығымен. ashbyi ішкі түрінің, аз таныс, жеке ішкі түр ме, nebulosa түсінің формасы ма, әлі күмәнді. Ол екі популяцияның батыс Викториядағы базальт жазықтарымен бөлінгеннен кейін пайда болды деп есептеледі, ал 18-ші ғасырдың соңында аборигендердің тұрақты өртеуін тоқтатудан кейін ағаштардың оралуы популяциялардың қайта араласуына әсер етті. Грампиан және Ярра аңғарында гибридтік формалар анықталды. Олар S. g. nebulosa-ны S. g. ashbyi деп, ал екінші популяцияны S. g. riordani деп қайта атауды ұсынды. Strepera graculina crissalis, (қауіпті) Лорд-Хоу куравонгын 1877 жылы ағылшыз натуралисі Ричард Боудлер Шарп сипаттаған. Ол Лорд-Хоу аралында адамдармен бірге өмір сүруге жақсы бейімделген сияқты, бірақ жалпы саны аз, шамамен 70-80 құс. Ол ішкі түр ретінде қарастырылса да, молекулалық ДНК әдістерімен әлі зерттелмеген, бұл оны жеке түр ретінде қайта жіктеуге әкелуі мүмкін. Strepera graculina magnirostris Кейп-Йорк түбегінен Норманби өзеніне дейін Солтүстік Квинслендте табылған. Оны алғаш рет 1923 жылы Генри Лейк Уайт сипаттаған. Оның ұзын және ауыр жұдырығы және қысқа құйрығы бар. Ол бүгінге дейін аз зерттелген. Кейбір авторлар оны magnirostris-пен біріктіреді. Ол басқа ішкі түрлерге қарағанда кішірек болып көрінеді. Оңтүстік және Орталық Жаңа Оңтүстік Уэльсте graculina ішкі түрімен гибридтік аймақ бар, ол Едемнен солтүстікке Иллаварра аймағына дейін және солтүстік-батысқа Көк тауларға дейін созылады. Жастардың ересектерге ұқсас белгілері бар, бірақ жалпы жұмсақ және қоңыр қауырсыны бар, бірақ құйрықтағы ақ жолақ тар. Жоғарғы бөліктері қара қоңыр, басы мен мойнында қабыршақтар мен жолақтар бар, ал төменгі бөліктері ақшыл қоңыр. Көздері қоңыр, жұдырығы қара, сары ұшы бар. Ауыз қуысы жарқын сары. Көлемді, ерекше дауысы «Kadow Kadang» немесе «Curra wong» деп аударылған, бұл дауысқа ұқсас. Олар сондай-ақ «Wheeo» деп жазылған, жоғары перделі, қасқыр сияқты ысқырық жасайды. Лорд-Хоу аралының жергілікті ішкі түрі ерекше, әуенді дауысы бар.
| name = Pied currawong
| image = Pied Currawong, Blue Mountains. jpg
| image caption = Nominate subspecies graculina, Blue Mountains
| image alt = blackish crow like bird looking left over its shoulder on a gum tree branch
| status = LC
| status system = IUCN3.1
| status ref =
| genus = Strepera
| species = graculina
| authority = (Shaw, 1790)
| range map = Strepera graculina map. png
| range map caption = Pied currawong range
| range map alt = map of Australia showing greened out area in east of the country
| subdivision ranks = Subspecies
| subdivision = 6 subspecies, see text
| synonyms = Corvus graculinus G. Shaw, 1790 It was first described by English ornithologist George Shaw in John White's 1790 book, Journal of a Voyage to New South Wales, as the "white vented crow", with Latin name Corvus graculinus. Also published in 1790, John Latham introduced the name Coracias strepera, classifying it with the rollers. The specific epithet strepera (or its masculine form, streperus) was used by several subsequent authors including Leach, Vieillot, Shaw, Temminck, and Gould, in genera Corvus (crows), Cracticus, Gracula (grackles), Barita, and Coronica. John Gould described a second species, the black currawong of Tasmania, in 1836, and the next year created genus Coronica for both species. George Robert Gray adopted Lesson's name Strepera at the genus level and introduced the combination Strepera graculina in 1840. Pied crow shrike is an old vernacular name from colonial days, and the term "pied" refers to two or more colors in blotches. Other common names include pied chillawong, currawang, charawack, kurrawack, tallawong, tullawong, mutton bird, Otway forester, and pied afternoon tea bird. The onomatopoeic term currawong itself is derived from the bird's call. However, the exact origin of the term is unclear; the most likely antecedent is the word garrawaŋ from the indigenous Jagera language from the Brisbane region, although the Darug word gurawaruŋ from the Sydney basin is a possibility. Yungang as well as Kurrawang and Kurrawah are names from the Tharawal people of the Illawarra region. French ornithologists such as Daudin, Lesson, and Vieillot called it the réveilleur, Together with the larger grey currawong (S. versicolor), they form the genus Strepera. Although crow like in appearance and habits, currawongs are only distantly related to true crows, and instead belong to the family Artamidae, together with the closely related Australian magpie and the butcherbirds. The affinities of all three genera were recognised early on and they were placed in the family Cracticidae in 1914 by ornithologist John Albert Leach after he had studied their musculature. Ornithologists Charles Sibley and Jon Ahlquist recognised the close relationship between woodswallows and butcherbirds in 1985, and combined them into a Cracticini clade, which became the family Artamidae. the western Victorian pied currawong, was described by Australian amateur ornithologist Gregory Mathews in 1913. It is threatened by hybridization with the neighbouring subspecies nebulosa whose range is expanding westwards. A 2000 estimate placed the number of breeding birds at around 250. It resembles subspecies nebulosa, with sooty plumage, a long tail and a short bill. There is some doubt over whether ashbyi, which is little known, is a distinct subspecies or a colour morph of nebulosa. It is thought to have evolved after the two populations became separated by basalt plains in western Victoria, with the return of trees after the abandonment of regular Aboriginal burning in the late 18th century contributing to the remixing of populations. Hybrid forms have been identified in the Grampians and Yarra Valley. They proposed renaming S. g. nebulosa to S. g. ashbyi and the other population as S. g. riordani. Strepera graculina crissalis, (vulnerable) the Lord Howe currawong was described by English naturalist Richard Bowdler Sharpe in 1877. It appears to have adapted well to human habitation on Lord Howe Island, though the population is small overall, somewhere around 70–80 birds. Although regarded as a subspecies, it has yet to be studied with molecular DNA techniques, which may lead to it being reclassified as a separate species. Strepera graculina magnirostris is found on the Cape York Peninsula to the Normanby River in northern Queensland. First described by Henry Lake White in 1923, it has a longer and heavier bill and shorter tail than the nominate subspecies. It has been little studied to date. it is combined with magnirostris by some authors. Little researched, it appears to be smaller than other subspecies. There is a hybrid zone with subspecies graculina in southern and central New South Wales, from Eden north to the Illawarra region and stretching northwest to the Blue Mountains. Juvenile birds have similar markings to adults but have softer and brownish plumage overall, although the white band on the tail is narrower. The upperparts are darker brown with scallops and streaks over the head and neck, and the underparts lighter brown. The eyes are dark brown and the bill dark with a yellow tip. The gape is a prominent yellow. The loud distinctive call has been translated as Kadow Kadang or Curra wong, akin to a croak. They also have a loud, high pitched, wolf like whistle, transcribed as Wheeo. The endemic Lord Howe Island subspecies has a distinct, more melodious call.
Ұқсас түрлер
Кішігірім ақ қанатты шоудың қауырсыны ұқсас, бірақ қызыл көздері бар және көбінесе жерде кездеседі. Австралиялық қара қаз және қарға түрлерінің көздері ақ, ал құйрық қауырсыны ақ емес. Ал, сол сияқты өлшемдегі австралиялық көгершіннің көздері қызыл, ал қауырсыны қара және ақ түсті. Солтүстік-батыс Викториядағы қара қанатты керуен (сұр керуеннің melanoptera тұқымы) басқа сұр тұқымдарға қарағанда қараңғырақ қауырсынға ие, бірақ оның қанаттарында пид керуенге тән ақ түсті алқаптар жоқ. Жалпы, пид керуен көшпес түр, бірақ кейбір популяциялары қыс айларында биік таулардан төменге қарай жылжып, қыстайды. Соңғы кезде, 1980-2000 жылдар аралығында Квинслендтің оңтүстік-шығысындағы пид керуендерінің популяциясын зерттеу нәтижесінде, олардың саны, Брисбеннің қалалық аймағын қоса алғанда, артқандығы анықталды. 1992 жылы жасалған зерттеуде Австралиядағы пид керуендерінің саны 1960 жылдардағы үш миллионнан 1990 жылдардың басында алты миллионға дейін екі есеге өскені хабарланды. Лорд-Хау аралдарындағы пид керуеннің болуы, мүмкін, сонда кездейсоқ қонғаннан туындаған. Дегенмен, пид керуендерінің жыртқыштық әрекеті Жаңа Оңтүстік Уэльстегі Порт-Стефенс маңындағы Кабаж-три аралындағы Гулдтың петрелінің санының азаюына әсер етті; керуендер ересек теңіз құстарын жегені туралы хабарлар бар. Аралдардан оларды алып тастау, қорғалатын петрельдердің санының азаюын тоқтатты. Сонымен қатар, 2006 жылы жарияланған Жаңа Англия университетінің зерттеуі, Жаңа Англия таулы аймағындағы шығыс сары қызғалдақ (Eopsaltria australis) және қызыл қызғалдақ (Petroica boodang) түрлерінің көбею табыстылығы, ұялар қорғалғаннан және керуендер қырылғаннан кейін жақсарғандығын көрсетті, тіпті кейбір сары қызғалдақтар бұрын жойылған аймақтарға қайта оралды. Сидней бақтарындағы пид керуендерінің болуы күміс көздердің (Zosterops lateralis) болуымен кері байланысты. Көбінесе жалғыз немесе шағын топтарда кездесетін болса да, олар күз және қыс айларында елу немесе одан да көп құстан тұратын үлкен үйірлер құрауы мүмкін. Жерде пид керуен секіріп немесе кең тамып жүреді. Канберрада 1990 жылы қарағайлармен қапталған көшеде үш жұптан тұратын үйір де кездескен. Сидней мен Вуллонгонгтағы аумақтар шамамен 0,5–0,7 га құрады, бірақ олар ұялау аймақтарымен шектелген және үлкен азықтандыру аумағын қамтымады, ал Канберрада 7,9 га құрады. Аталықтар қауіп төндіретін жағдайларда және аумақты қорғауда белсенділік танытады, сондай-ақ аналық ұя салып жатқанда оны қорғайды. Құстар үйір-үйір болып ойнайтындығы байқалады; олардың бірі биік ағашқа, бағанаға немесе шпильге қонса, қалғандары оны құлатуға тырысып, айналып, құлап, шабуылдайды. Сәтті шабуылдаған құс, өз кезегінде, үйірдегі басқа құстармен де күреседі. Аналықтар жеке басымен жұмыртқа жатады. Инкубация кезеңі ұяларды байқаудың қиындығына байланысты толық белгілі емес, бірақ байқаулар бойынша, жұмыртқа салынғаннан балапан шыққанға дейін шамамен 30 күнге созалады. Барлық құсқұстар сияқты, балапандар жалаңаш және соқыр (алтрициал) болып туады және ұзақ уақыт бойы ұяда қалады (нидиколоз). Олар тез арада күлгіреу сұр түсті қауырсынға ие болады. Екеуі де жас балапандарды тамақтандырады, бірақ аталық туғаннан кейін бірнеше күн өткен соң ғана тікелей тамақтандыра бастайды. Жұмыртқалары керуеннің ұяларына салынған жұмыртқаларға өте ұқсас. Пид керуендері көкектер келген кезде ұяларын тастап кетуі мүмкін, нәтижесінде керуеннің балапандары өлді.
Тамақтандыру
Пид-курравонг – бәрін жейтін және мүмкіндікті пайдаланатын құс, жеміс-жидектермен қоса, көптеген омыртқасыздарды және кішкентай омыртқалыларды, көбінесе жас құстарды және құс жұмыртқаларын жейді, бірақ кейде қанатты достарының салмағы шамамен күміс қанаты бар көгершіндей болатын ересектерін де жеуі мүмкін. Құрравонгтар ағаштарда аң аулайды, жәндіктер мен жемістерді, сондай-ақ ұялардан құстар мен жұмыртқаларды ұрлап алады. Олар ауада да, жерде де аң аулайды. Жаз айларында диетасында жәндіктер басым, ал қысқы уақытта жеміс-жидектер. Олар көбінесе қоқыс жейді, қалдықтарды жеп, адамдардан тамақ іздегенде пикник аймақтарында және құстарды тамақтандыру орындарында ұзақ уақыт тоқтап қалады. Құрттар мен құмырсқалар – ең көп жейтін жәндіктердің түрлері. Пид-курравонгтар фермалардан егеуқұйрықтарды, тауықтарды және түйелерді жегендері тіркелген. Пид-куравонг Мортон шығанағы (Ficus macrophylla), Порт-Джексон (F. rubiginosa), Банян (F. virens) және Стронглер өрік (F. watkinsiana) сияқты көптеген түрлі інжірлерді, сондай-ақ лиллипилли (Syzygium түрлері), ақ кедр (Melia azedarach), слива қарағай (Podocarpus elatus) және гебунг (Persoonia түрлері) жейді. Басқа жемістерді де іздейді, ал пид-курравонгтар бау-бақшаларды шабады, алма, груша, клубника, жүзім, тас жемістілер, цитрус және жүгері жейді. Пид-курравонгтар Сидней аймағында инвазивті әшекейлі Asparagus aethiopicus (көбінесе A. densiflorus деп аталады), арамшөпті privet түрлері Ligustrum lucidum және L. sinense, және өркенді түрлер Pyracantha angustifolia және P. rogersiana таралуына жауапты. Сонымен қатар, олар жағалы көкпарлы (Accipiter cirrocephalus) және күкіртті жоңғарлы (Cacatua galerita) құстарын да мазалайды. Пид-курравонгтар бір-бірін мазалап, қорлайды.
Қорғау мәртебесі
Бұл түрдің өте кең таралған аймағы болғандықтан, оған ареал мөлшерінің критерийі қолданылмайды. Осының салдарынан, ол осал статусына жататын шектерге жетпейді. Халық санының өсу тенденциясы байқалып тұр, оның мөлшері нақты сандық көрсеткімен белгіленбеген, бірақ халық саны критерийі бойынша (10 000 ересек жеке тұлға, соңғы он жылда немесе үш буын ішінде 10%-дан жоғары төмендеу немесе белгілі бір популяция құрылымы) сезімтал шектерге жақын емес. Осыған байланысты, Халықаралық табиғатты қорғау одағы бұл түрді ең аз қызығушылық тудыратын түр деп санайды.