Кіріспе
Канадалық дәрігер және саясаткер Джон Фредерик Хамм (8 сәуірде 1938 жылы туған) – канадалық дәрігер және саясаткер, 1999 жылдан 2006 жылға дейін Нова-Скотияның 25-ші премьер-министрі қызметін атқарған.
John Frederick Hamm (born April 8, 1938) is a Canadian physician and politician, who served as the 25th premier of Nova Scotia from 1999 to 2006.
Білім
Хамм Король колледжі мен Далхаузи университетін бітірген, туған қаласы Стеллартонның (Жаңа Шотландия) отбасылық дәрігері және Жаңа Шотландия Медициналық қоғамының президенті болды.
Облыстық саясат
1993 жылы саясатқа қатысып, Пиктоу-Центр сайлау округінің заң шығару жиналысының депутаты болды.
Прогрессивті консервативтік партия
1995 жылы Хамм Терри Донахоудан кейін Нова-Скотияның Прогрессивті консервативтік партиясының басшысы болып сайланды. Оның партиясы 1998 жылғы облыстық сайлауда 14 мандат жеңіп алды және Либералдық партия мен Рассел Маклелан мен Роберт Чишолм басқаратын Жаңа демократиялық партияның әрқайсысы 19 мандаттан иеленген азшылық үкіметінде үстемдік құрды.
Жаңа Шотландияның премьер-министрі
Хаммнің торилері 1999 жылдың 17 маусымында бюджет дауысында либералдық азшылық үкіметін жеңіп, 1999 жылдың 27 шілдесінде өткен сайлауда Хамм провинциялық заң шығарушы жиналыстағы 52 орынның 30-ын жеңіп премьер-министр болып сайланды. Премьер-министр болып тағайындалғаннан кейін Хамм Сидней Стил сияқты мемлекеттік меншіктегі кәсіпорындарды сатты немесе жапты. Ол білім беру және денсаулық сақтау саласына көбірек инвестиция жасады, сондай-ақ кейбір салық жеңілдетулерін енгізді. Оның үкіметі мемлекеттік сектордағы есеп беру тәжірибесіндегі өзгерістерден кейін 25 жылдың ішінде провинциялық қаржыны теңгерген алғашқы үкімет болды. 2001 жылы Хамм Нова-Скотия мемлекеттік қызметкерлер одағымен келіспеушілікке түсіп, заңды ереуілден кейін медбикелерді жұмысқа қайтаруды заңдастыруға тырысты. 2003 жылғы сайлауда Хаммның прогрессивті консерваторлары азшылық үкіметке дейін төмендеді. Сол сайлаудың басты мәселесі – автокөлік сақтандыру құнының өсуі және Нова-Скотияда жексенбі күндері жалпы саудаға рұқсат беру керек пе еді. Азшылық үкіметке қарамастан, Хамм үкіметі мемлекеттік автокөлік сақтандыру жоспарын НДП-дан алып тастады және жексенбілік сауда мәселесін провинциялық плебисцитке ұсынды. Хамм жексенбі күнгі саудаға және мемлекеттік автокөлік сақтандыру жүйесіне қарсы.
Зейнеткерлік
2005 жылдың 29 қыркүйегінде Хамм Премьер лауазымынан және Консервативтік партия басшысы қызметінен кету ниетін жариялады. 2006 жылғы Новая Шотландия провинциясының Прогрессивті консервативтік қауымдастығының лидерлігіне сайлауда Родни Макдональд оның ізбасары болып сайланды.
Саясатта
2006 жылдың 21 желтоқсанында Хамм көмекші репродукциялық технологияларды қолданатын немесе осы технологиялар арқылы дүниеге келген канадтардың денсаулығы мен қауіпсіздігін, адамдық қадір-қасиетін және құқықтарын қорғау және нығайту мақсатында құрылған «Көмекші репродукция Канада» федералды агенттігінің төрағасы болып тағайындалды, сондай-ақ көмекші репродукция және басқа да осымен байланысты мәселелерде этикалық принциптерді дамытуға жәрдемдесу үшін. 2009 жылы ол «бұрынғы премьер-министр, отбасылық дәрігер және қоғамдық лидер ретінде Нова-Шотландия провинциясына қосқан үлесі үшін» Канада орденінің офицері атанды. 2010 жылы Хамм Abercrombie-дегі «Солтүстік целлюлоза зауыты» акционерлік қоғамының басқарма төрағасы болды, ал ол 2006 жылғы провинциялық сайлауға дейін саяси мансабынан кеткеннен кейін көп ұзамай оның құрамына кірген болатын. 2014 жылдың мамыр айында Галифакс, Нова-Шотландиядағы Король колледжі университеті оған Корольге, оның қауымына және провинцияға көрсеткен қызметі үшін құрметті азаматтық құқық докторы (honoris causa) дәрежесін берді. 2014 жылдың қазан айында «Канада Корольдік дәрігерлер және хирургтар колледжінің құрметті мүшесі» атағымен марапатталды. Сондай-ақ 2014 жылдың қазан айында Джон Хамм келесі үш жылға 1-ші батальон Нова-Шотландия таулы жаяу әскерлерінің (Солтүстік) құрметті полковнигі болып тағайындалды.
Атлантикалық келісім
Оның ең маңызды жетістіктерінің бірі – Атлантикалық келісімді іске асыру үшін федералды үкіметпен келіссөздер жүргізу болды. Бұл көп жылдық аймақтық даму бағдарламасы 1980-ші жылдардың соңында провинциялық үкіметтердің теңіз үсті мұнай және газтан түсетін роялтилері федералдық теңестіру бағдарламасының есептеулеріне енгізілмеуі үшін принцип бойынша бекітілген еді. Нәтижесінде, 2005 жылы федералды үкіметтен 830 миллион доллар төлем түсті, оны Хамм провинцияның ұзақ мерзімді қарызының негізгі сомасына есептеді, соның арқасында қарызды қызмет көрсету төлемдері жылына 50 миллион доллардан астамға төмендеді.