Кіріспе

Құстар туысы

Жапырақ құсқұрттары – Phylloscopus туысына жататын кішкентай жәндіктермен қоректенетін, қозғалмалы құстар. Бұрын жапырақ құсқұрттары Ескі әлем құсқұрттары тұқымдасына жатқызылған, бірақ қазір 2006 жылы енгізілген Phylloscopidae тұқымдасына жатады деп саналады. Тұқымдас бастапқыда Seicercus туысын қамтыды, бірақ ең соңғы жіктемеде барлық түрлер Phylloscopus туысына көшірілді. Жапырақ құсқұрттары өте белсенді, үнемі қозғалып тұрады, көбінесе ағаштар мен бұталардың жапырақтарынан жәндіктерді теріп алатын кезде қанаттарын шапақтап соғады. Олар орманның әртүрлі деңгейлерінде – жоғары жапырақ қабаттарынан бастап төменгі қабаттарына дейін азықтанады. Көптеген түрлер жазғы және қысқы мезгілдерде өте аумақтық болады. Көбінесе жонында жасыл немесе қоңыр, ал төменгі жағы ақшыл немесе сары түсті болады. Басқа "құсқұрттармен" салыстырғанда, олардың әндері өте қарапайым. Жылы аймақтарда көбейетін түрлер әдетте ұзақ көшіп жүреді.

Сипаттама

Түрлер әр түрлі өлшемде болады, көбінесе жоғары жағы жасыл, ал төменгі жағы сары түсті немесе сұрғылт жасылдан сұрғылт қоңырға дейін көбірек жайылған, маусымдарға байланысты аз немесе мүлдем өзгермейді. Құйрықтары тым ұзын емес және 12 қауырсыннан тұрады (ұқсас Abroscopus түрлерінен айырмашылығы, оларда 10 құйрық қауырсыны болады). Көптеген түрлерді солғын қауырсындарынан гөрі ерекше әндері арқылы анықтау оңай. Бұл өте кішкентай сайрақтар, ересектердің дене массасы әртүрлі, ал кейбір жағдайларда, мысалы, қытай жапырақты құсы, кез келген жердегі ең жеңіл сайрақтардың бірі болып табылады. Бірнеше ірі түрлердің мөлшері шамалас, оның ішінде үлкен мүңкіділ жапырақты құс, Радде құсы және ақ аяқты жапырақты құс. Жалпы ұзындығы өзгеруі мүмкін.

Таралуы және мекендейтін ортасы

Оның түрлері Еуразияда, Валацея мен Африкаға дейін кездеседі, ал бір түрі – Арктикалық сойқышыл, Аляскаға дейін шығысқа қарай көбейеді. Көптеген түрлер Еуразияның орташа және жоғары ендіктерінде көбейеді және қыстау үшін Оңтүстік-Шығыс Азия, Үндістан немесе Африкаға қатысты үлкен қашықтықтарға көшіп барады. Мысалы, Тикеллдің жапырақты сойқышылы Гималай және Тибет тауларының биік жерлерінде көбейеді, содан кейін қыстауға дайындалып төменге және оңтүстікке қарай Үндістан мен Бирманың Гималай алдындағы аймақтарына жылжып кетеді. Көбінесе олар орман және бұталы жерлерде тіршілік етеді, ал көптеген түрлері ағаш қапталында немесе ағаш қапталының астында қоныстанады.