Кіріспе
Ром (испан тілінде рон) өндірісі 16 ғасырдан бері Пуэрто-Рико экономикасының маңызды бөлігі болып келді. Пуэрто-Рикода қант қамысын жинау іс жүзінде тоқтатылған (бірнеше шалғай шаруашылықтар мен ауыл шаруашылығы тәжірибелерін қоспағанда), алайда аралдың төңірегіндегі дистиллериялар әлі де жыл сайын көп мөлшерде ром өндіреді. Don Q – аралдағы ең көп сатылатын ром бренді, және АҚШ-та тұтынылатын ромның 70% астамы осы жерде өндіріледі.
Rum (ron in Spanish) production has been an important part of Puerto Rico's economy since the 16th century. While sugar cane harvesting has virtually disappeared in Puerto Rico (except for a few isolated farms and agricultural experiments), distilleries around the island still produce large amounts of rum every year. Don Q is the top selling rum brand on the island, where more than 70% of the rum consumed in the United States is produced.
Баямон
Ron del Barrilito Edmundo B. Fernandez Inc. (ҚР) Оны өндіретін компанияны Эдмундо Фернандес 19 ғасырдың басында құрған. Ол ромды Баямон қаласының шетіндегі индустриалды паркқа айналған Санта-Ана плантациясындағы қант плантациясы аумағында орналасқан кірпіштен салынған және таспен қаланған желді тірмен мұнарасында шығарады. Оның жылдық өндірісі шектеулі. Компания бал қосылған ром ликерімен танымал. Компания Бакарди отбасының бір мүшесі бастаған серіктестікке сатылып, қайта капиталдандырылды, сондай-ақ басқа жергілікті инвесторлар да болды. Компания өнімді кеңейтіп, құны жоғары, ұзақ сақталған ромдарды қамтыды.
Катано
Бакарди Сан-Хуан қаласына жақын Катаньода өндіріледі. Оның иесі – Бакарди отбасы, олар бастапқыда Кубадан келген.
Сидра
2014 жылы CC1 Industries Inc. компаниясы Пуэрто-Риконың Сидра қаласында Club Caribe Distillers жаңа ром зауытын салуды жоспарлағаны жарияланды. Бұл жерде бұрын GlaxoSmithKline компаниясына тиесілі, бірақ жабылып қалған фармацевтикалық өндіріс орны болған. Алайда, жаңа зауытқа қонақтарды қабылдау орталығы мен іс-шаралар залы да кірді, бұл жергілікті туризмге үлес қосты. CC1 Industries Inc. Флоридада орналасқан Florida Caribbean Distillers компаниясымен байланысты. Зауыт 2018 жылдың қыркүйек айында аяқталып, алғашқы дистилляциясын жүргізді.
Питорро (осылай "рон каня" деп те аталады)
Жоғарыда аталған брендтерге қоса, Пуэрто-Рикода, әсіресе Рождество маусымында, cañita (қазіргі "заңды" брендпен шатастырмау керек, ол жай ғана танымал атауды қабылдады және 1930 жылдардың соңында оның алғысы болды) немесе питорро ромын заңсыз өндірушілер жұмыс істейді. "Питорро" сөзі, шын мәнінде, "пинторро" сөзінің бұрмалануы, ол – Андалусияда нашар сапалы немесе әлсіз түсті шарапты немесе ромды сипаттау үшін қолданылатын термин (содан аталған). Қазіргі уақытта Пуэрто-Рикода жасырын ром өндірісі сирек кездеседі, себебі үкіметке тиесілі "centrales" немесе диірмендердің жабылуынан кейін қант қамысының өндірісі азайды. Дегенмен, билік жыл сайын көптеген cañita/питорро ромын тәркілейді. "Питорро" өндірісімен танымал қала – Аняско, оның Маягуэске (ром өндірісінің шеберлері мен рецепттері) жақын орналасқандығы және бұрынғы (кейбір аймақтарда қазір де) қант қамысын жинауы себеп. Питорро – әртүрлі жемістер, дәмдеуіштер және/немесе хош иісті заттар қосылып, белгілі бір уақыт бойы ашытылатын үйде жасалған дәмді ром. Викесте били деп аталатын кенепадан жасалған ерекше танымал сорт бар.