Кіріспе

Жүрек шуы – жүрек клапаны немесе қан тамыры арқылы қан ағып өткенде туындайтын ерекше жүрек дыбыстары. Бұл, қан ағынының күшті турбуленттігі стетоскоппен естілетін дауыс тудырғанда болады. Турбулентті қан ағыны тегіс болмайды. Бұл дыбыс қалыпты жүрек дыбыстарынан сипаттамаларымен өзгешеленеді. Мысалы, жүрек шуының нақты биіктігі, ұзақтығы және уақыты болуы мүмкін. Денсаулық сақтау мамандары жүректі физикалық тексеру кезінде негізгі арнайы әдіс – жүрек аускультациясы; шу – жүрек тексеру барысында анықталатын белгі. Шулар түрліше болады және жүрек пен клапан патологияларын анықтауда маңызды (яғни, жүрек ауруларының немесе кемістіктерінің белгісі болуы мүмкін). Шудың екі түрі бар. Функционалдық шу – жүрек сыртындағы физиологиялық жағдайларға байланысты туындайтын қаусіз жүрек шуы. Жүрек шуының екінші түрі – жүректің өзіндегі құрылымдық ақауларға байланысты болады. Ақаулар бір немесе бірнеше клапанның тарылуынан (стеноз), клапанның жеткіліксіз жабылуынан қанның кері ағылуынан (регургитация), немесе жүрекке немесе оның маңына қан ағыны үшін аномальды жолдардың болуынан туындауы мүмкін.

Жіктеу

Мырқайтын дыбыстың жеті негізгі сипаттамасы бар. Оларға уақыт, пішін, орналасқан жері, таралуы, қарқындылығы, биіктігі және сапасы жатады. Уақыт – мырқайтын дыбыстың систолалық, диастолалық немесе үздіксіз екенін көрсетеді. Пішін – уақыт өте келе қарқындылығының өзгеруін білдіреді. Мырқайтын дыбыс crescendo, decrescendo немесе crescendo decrescendo түрінде болуы мүмкін. Crescendo дыбысы уақыт өте келе қарқындылығын арттырады. Decrescendo дыбысы уақыт өте келе қарқындылығын азайтады. Crescendo decrescendo дыбысы уақыт өте келе екі пішіннің де қасиеттерін көрсетеді: қарқындылығы бірте-бірте артып, ең жоғары нүктеге жетіп, содан кейін бірте-бірте төмендейді. Crescendo–decrescendo дыбысы алмаз немесе қанат пішінін еске түсіреді. Орналасқан жері – жүрек дыбысының ең жақсы естілетін жерін білдіреді. Жүрек дыбысын тыңдау үшін алдыңғы кеуде қабырғасында төрт негізгі нүкте бар. Әрбір нүкте шамамен жүректің белгілі бір бөлігіне сәйкес келеді. +Левин шкаласыМырқайтын дыбыстың сипаттамасы1Мұқият тыңдағанда ғана естіледі2Стетоскопты кеудеге тигізгенде бірден естіледі, бірақ әлсіз3Жоғары, оңай естіледі, бірақ сезімтал діріл жоқ4Жоғары, сезімтелді дірілмен5Жоғары, сезімтелді дірілмен. Дыбыс соншалықты күшті, стетоскоптың жиегі ғана кеудеге тигенде естіледі6Жоғары, сезімтелді дірілмен. Стетоскоп кеудеге тиместен, одан сәл жоғары көтерілгенде естіледі. Биіктігі төмен, орташа немесе жоғары болуы мүмкін. Бұл стетоскоптың қоңырауымен немесе диафрагмасымен тыңдағанда жақсырақ естіледі ме, соған байланысты. Сапасы – мырқайтын дыбыстың ерекше қасиеттерін көрсетеді. Мысалы, үрлеу, қатаң, құрқырау немесе музыкалық дыбыс.

Менеджмент

Медициналық қызметкер (мысалы, дәрігер) жүрек шуын қосымша бағалау үшін зерттеулер тағайындауы мүмкін. Эхокардиограмма – осы мақсатта қолданылатын жиі кездесетін тест. Бұл сондай-ақ жүректің «эхо» немесе ультрадыбыстық зерттеуі деп те аталады. Ол жүрек құрылымдарын және жүрек арқылы қан ағынын көрсетеді. Қайырлы белгілер байқалған жағдайларда қосымша тексерулер жүргізіледі. Емдеу қажеттілігі диагноз бен ауырлық дәрежесіне байланысты. Кейбір жағдайларда жүрек шуын тудыратын жағдайды бақылау қажет болуы мүмкін. Кейде жүрек шуы өздігінен жоғалады. Бұл жүрек шуының себебі болмағанда болады. Бақылау жағдайдың өзгеруін анықтауға көмектеседі. Ол өзгермей, нашарлауы немесе жақсаруы мүмкін. Ал кейбір жағдайларда жүрек шуын тудыратын жағдай одан әрі тексеруді қажет етпейді. Емдеу дәрі-дәрмектен хирургиялық араласауға дейін ауысуы мүмкін.