Кіріспе

Тай ханшайымы (туған 1951)

Убол Ратана (อุบลรัตน, ; туылған 5 сәуір 1951) – Тай корольдік отбасының мүшесі. Ол король Бхумибол Адульядедж бен патшайым Сирикиттің үлкен баласы және король Ваджиралонгкорнның үлкен әпкесі. 1972 жылы ол американдық азамат Питер Лэдд Дженсенге үйленді және АҚШ-та тұрып, осылайша патшалық титулынан айырылды. 1998 жылы олар ажырасып, ол Тайланд сарайындағы патшалық міндеттерін және лауазымын қайта иеленді. Ағылшын тілінде оны Принцесса Убол Ратана деп атайды, бірақ «Корольдік Биіктігі» деген атағы жоқ. 2001 жылы ажырасқаннан кейін бірнеше сапардан соң ол Тайландқа қайта оралды. Ол бірден патшалық міндеттерін атқара бастады, көптеген рәсімдерге қатысты. Ол мүңкісіздердің өмір сапасын жақсартуға бағытталған көптеген қайырымдылық қорларын құрды. 2019 жылдың ақпан айында, «бұрын-соңды болмаған» қадам ретінде Убол Ратана 2019 жылғы жалпы сайлауда Тайланд премьер-министрі лауазымына үміткерлігін жариялады, «Тайлық Ракса Чарт» партиясынан кандидат ретінде. Сол күні оның інісі король Ваджиралонгкорн оның кандидатурасының «жеткіліксіз» және «конституцияға қайшы» екенін мәлімдеді. Тайланд сайлау комиссиясы оны премьер-министрлікке үміткерліктен шеттетіп, оның үміткерлігіне ресми түрде нүкте қойды.

Ерте өмір

Принцесса Убол Ратана Раджаканя – король Бумибол Адульядеж бен королева Сирикиттің үлкен баласы. Ол 1951 жылдың 5 сәуірінде Швейцарияның Лозанна қаласындағы Мончоизи клиникасында дүниеге келген. Бұрынғы король Бхумибол мен королева Сирикиттің төрт баласының ішінде Таиландтан тыс жерде туған жалғыз бала ол. Убол Ратана, оның патшалық атының бір бөлігі, «шыны лотос» дегенді білдіреді, бұл оның анасының әжесі Буа («лотос») Китиякараға сілтеме жасайды. Оның ата-анасы оған «Пей» деп лақап ат қойды, бұл француз тіліндегі «пуппе» («қуыршақ») сөзінің қысқартылған түрі. Отбасында оны Фи Ин деп біледі. Бұқаралық ақпарат құралдарында және тай халқының арасында оны Тун Крамом деп атайды – бұл биліктегі королеваның қызын анықтайтын атау. Ол Таиландқа оралып, Ампорн Сатан резиденциясында, Дусит сарайында тұрды. Әкесі оған «Ең жоғары Патшалық» атағын берді. Король Бхумибол Адульядеж оған толық атын және «Ең жоғары Патшалық Принцесса Убол Ратана Раджаканя Сиривадхана Барнавади» атағын берді. Убол Ратана – Бхумиболдың сүйікті баласы болды, себебі ол әдемі, оқу және спорт салаларында өте жақсы нәтижелер көрсетті, ал оның інісі Ваджиралонгкорн мұндай жетістіктерге жете алмады. Король онымен теннис пен бадминтон ойнағанды ұнататын. Бұл оның басқалар онымен спортпен айналысқанда толық күшін салмайтынына күдіктенуімен байланысты болды және ол Убол Ратананың әрқашан бар күшімен тырысқанына риза болды. 1967 жылы Бангкокта өткен Оңтүстік-Шығыс Азия ойындарында (қазір «Оңтүстік-Шығыс Азия ойындары» деп аталады) король мен принцесса OK Dinghy классында жарысып, Таиланд үшін алтын медаль жеңіп алды. Принцесса Убол Ратана оның құрметіне аутизм және басқа да оқу қиындықтары бар балаларға көмек көрсету мақсатында «Хун Пум» қорын құрды. Тан Фу Ин Сирикития Май Дженсен (1985 жылдың 18 наурызында туған) тарих мамандығы бойынша білім алған. 2002 жылы жастар арасында есірткіге қарсы күрес үшін қор құрылды. Қазіргі таңда қордың Таиланд бойынша 31 миллионнан астам мүшесі бар. Ол TVT11 NBT телеарнасында «Принцессамен әңгіме» атты телешоуын жүргізеді, онда есірткіге қарсы жұмысының мақсаттарын насихатайды.

Кино мансабы

2003 жылы Убол Ратана тайлық «Касатия» мыс операсында ойнады. 2006 жылы ол «Антаналай» драмалық сериалында «Плойкампеч» псевдонимімен жазған рөлде ойнады. 2011 жылы ханшайым мен оның қызы Плойпалин Дженсен «Дао Лонг Фа, Пуфа Си Нген» фильмінде түсті. 2010 жылы 21 қазанда шыққан «Менің ең жақсы күзетшім» (มายเบสท์บอดี้การ์ด) әрекет фильмде ойнады. 2012 жылы 20 желтоқсанда көрсетілген «Бірге» (Wan Tee Rak) (ร่วมกัน) романтикалық фильмінде ойнады.

Премьер-министрлікке үміткер болуға тырысу

2019 жылы Убол Ратана Таксинге байланысты Тайлық Ракса Чарт партиясының 2019 жылғы жалпы сайлауда премьер-министрлікке үміткер ретінде қатысатыны жарияланды. Бұл, патшалық отбасы ешқашан сайлау саясатына тікелей араласқан емес еді, сондықтан бұл "таң қалдырарлық" және бұрын-соңды болмаған қадам деп бағаланды. Оның үміткерлігі оның ағасы, король Рама X, патшалық отбасының мүшелері саясатқа ашық түрде қатыса алмайды деген себеппен дереу тоқтатылды. Оның мәлімдемесінен кейін Тайлық Ракса Чарт партиясы оны қолдауын кері алды. Сайлау комиссиясы корольдің мәлімдемесіне сілтеме жасап, оның кандидатурасын қабылдамады, ал Тайлық Ракса Чарт партиясы сайлау комиссиясының өтініші бойынша Конституциялық сот арқылы таратылды. Партия жетекшілері он жылға саяси қызметтен шеттетілді.