Кіріспе

Құстар туысы Құстар Жыланқұстар – Scolopax туысына жататын жеті немесе сегіз өте ұқсас, қазіргі кезде тіршілік ететін су құстарының тобы. Туыстың атауы латын тілінде қырғауыл немесе жыланқұс деген мағынаны білдіреді және шамамен 1800 жылға дейін түрлі су құстарын атау үшін қолданылып келген. Ағылшыл тіліндегі атауы алғаш рет 1050 жыл шамасында тіркелген. "Харлеиан Мисселлани" еңбегінде жыланқұстардың тобын "құлау" деп атайды.

Таксономия

Scolopax тұқымдасын 1758 жылы швед натуралисі Карл Линней өзінің "Systema Naturae" кітабының оныншы басылымында енгізген. Тұқым атауы латын тілінде шұбар немесе ағаш құсын білдіреді. Тек екі ағаш құсы кеңінен таралған, ал қалғандары аралдық эндемиктер. Көбінесе олар Солтүстік жарты шардан табылады, бірақ кейбіреулері Үлкен Сунда, Валацея және Жаңа Гвинеяға дейін жетеді. Олардың ең жақын туыстары – Gallinago тұқымдасына жататын шұбарлар. Ағаш құс түрлері аралдық тізбектерде жылдам түрленуге бейім, оның мысалы – Рюкю аралдарындағы Амами ағаш құсы, сондай-ақ Индонезия, Филиппин және Жаңа Гвинея аралдарындағы бірнеше ағаш құс түрлері. Субфоссильдік деректер Үлкен Антиль аралдарында ағаш құс түрлерінің тағы бір таралу ошағы болғанын көрсетеді; бұл Кариб ағаш құстары Жаңа әлемге қарағанда Ескі әлем ағаш құс түрлерімен тығыз байланысты болуы мүмкін, және адамдардың аймаққа енуі салдарынан жойылған болуы ықтимал.

Түрлер

Бұл туыста сегіз түр бар: Көптеген құстардан өзгеше, мүсінің жоғарғы бөлігінің ұшы иілгіш келеді. Кокер-спаниель ит тұқымы осы құстың атымен аталыпты: бұл иттер бастапқыда ағаш құсын аулау үшін шаруашылыққа пайдаланылған.