Зимбабве музыкалық дәстүрлерінің шолуы

Кіріспе

Зимбабве музыкалық дәстүрлеріне шолу

Зимбабве музыкасы мбира, Нгома барабандары және хошо сияқты аспаптарды пайдалануға көп тәуелді. Олардың музыкасы қарапайым ырғақтан гөрі әлдеқайда терең мағынаға ие, себебі халықтық және поп стильіндегі музыка Родезиядан тәуелсіздік алуды көздеген зимбабвеліктер үшін үміт символы болды. Музыка Зимбабве тарихында маңызды рөл атқарды – ата-баба рухтарын шақыру үшін қолданылатын дәстүрлі Бира рәсімінен бастап, тәуелсіздік күресі кезіндегі наразылық әндеріне дейін. Зимбабве халқы музыканы өзінің қысымға қарсылығын білдіру үшін пайдаланды, бұл олардың қолдарындағы жалғыз қарудың бірі болды.

Қатты

Кейбір танымал зимбабвелік рок-топтар – Dividing The Element, Evicted, Flying Bantu және Chikwata 263.

Сунгура

Сангура – Зимбабведегі ең танымал музыкалық жанр. Ол 1953 жылы, аймақтық үзеділіс қалыптасып жатқан кезде пайда болды. Бұл Зимбабве музыка индустриясының жергілікті жанры. Сангура музыкасы 1980-ші жылдардың басында танымал болды, оның алға бастаушысы Эфраим Джо және оның тобы «Сангура Бойз» болатын. Топ құрамында болашақ хиттердің көптеген авторы болды. Олардың қатарында Джон Чибадура (гитара), Саймон Чимбету (гитара және вокал), Найсон Чимбету, Ронни Гатаката, Мишель Джамбо (добыл), Эфраим Джо (гитара), Мозес Мараша (бас гитара), Невер Мойо (жетекші гитара), Бата Синфирио (ырғақты гитара), Система Тазвида (гитара және вокал) кірді. «Хиама Бойз» тобы 1980-ші жылдардың ортасында «Сангура Бойз» тобы тарағаннан кейін олардың табиғи жалғасы ретінде пайда болды. Топ құрамында: Система Тазвида (ырғақты гитара), Сефас Карушанга, Николас Захария (жетекші гитара), Алик Мачесо (бас гитара), Сайлас Чаканука (добыл) және Захария Закария (қосымша ырғақты гитара) болды. Осы өнерпаздардың көптегені өздерінің топтарымен сәтті мансап жасады, ал Николас Захария топтың жетекшісі болып қалды және 2008 жылға дейін белсенді болды. Джеймс Чимонбе романтикалық балладаларымен және әсерлі сангура гитара әуенімен (жетекші, ырғақты және бас гитарадан тұрады) 1980-ші жылдардың соңында көптеген тыңдарманның сүйіктісіне айналды. Басқа да танымал өнерпаздардың қатарында Зекси Манатса, Тиней Чикупо, Пол Матавире, «Zvishavane Sounds» және Жона Мойодың «Devera Ngwena» тобы бар. 1990-шы жылдарда Леонард Дембо, «Khiama Boys» тобы, тәжірибелі Саймон Чимбету және жас өнерпаздар Алик Мачесо, Тонгай Мойо және Сомандла Ндебеле үстемдік құрды. Онжылдықтың жұлдызы Леонард Жаката болды, оның музыкалық жобасы «Maungwe Brothers» екі ойыншысының қосымша жобасы болды, оны Жаката мен оның інісі Томас Макион жетекшілік етті. Басқа да танымал топтардың қатарында «Pengaudzoke», «Wrist Brothers», «Zimbabwe Chachacha Kings», Аарон Чинамира, «King Pharao», Хосиа Чипанга, Стабиен Мавире және Пол Мпофу бар. 2000 жылдан қазірге дейінгі кезеңде Алик Мачесо мен Тонгай Мойо есімдері сангура патшалығы үшін күрестің символы болды. Сату, гастрольдер мен концерттерге қатысушылардың көптігі, сондай-ақ әртістердің концерттерде және жазба материалдарындағы пікір алмасуы олардың 1990-шы жылдардағы американдық хип-хоп өкілдері BIG мен Тупак сияқты қарсыластығының айқын дәлелі болды. Осы онжылдықта Джозеф Гаракара, Сулуман Чимбету (Саймонның ұлы), Аллан Чимбету (Саймонның інісі), Трайсон Чимбету (Найсонның ұлы), Сефас Машакада, Гифт Амули, Говард және Татенда Пинжиси, Бірінші Фараи, сондай-ақ Джосфат және Дайтон Соманже, «Pengaudzoke» тобының жетекшілері, жеке мансаптарын жалғастырды. Алик Мачесо «Borrowdale», «Razor Wire», «zoraaa butter», «femba bute» және «kedebu» сияқты танымал би қимылдарын жасап, сахнада үстемдік құрды, олар зейінге Зимбабве өміріндегі күнделікті оқиғаларды еске түсірді. Сангура өнерпаздарының жаңа буыны пайда болып келеді, олар негізінен Мачесоның бас гитараның ерекше стиліне ұқсас. Бұл буынға Марк Нгвази, Тендай Нгвази, Питер Мойо (Тонгайдың ұлы), Саймон Мутамби, Ромео Гаса, «Sugar Sugar», Джейкоб Мояна және Фрэнсис «Slomo» Дакка кіреді. Жанр халықаралық деңгейде танылып, кейбір шетелдік музыканттар оны орындауға тырысып жатыр. Олардың арасында норвегиялық Эрик Хофф Валмсинесс («Эрики») және үнділік Дхьяан Кумар бар. Система Тазвида, Саймон Чимбету, Джеймс Чимонбе, Тонгай Мойо, Пол Матавире, Джон Чибадура, Леонард Дембо және Томас Макион қайтыс болды. Сонымен қатар, Зимбабведе Танто Уэвидің ықпалымен «Trap Sungura» деп аталатын сангураның жаңа толқыны пайда болғанын атап өткен жөн.

Sungura is the most popular musical genre in Zimbabwe. It emerged in 1953, in a time when regional identity was in formation. This is the local genre of the Zimbabwe music industry. Sungura music became popular in the early 1980s, pioneered by frontman Ephraim Joe and his band Sungura Boys which counted many notable future hit makers as members. Their roll included John Chibadura (guitar)
Simon Chimbetu (guitar and vocals) Naison Chimbetu, Ronnie Gatakata, Michel Jambo (drums), Ephraim Joe (guitar), Moses Marasha (bass), Never Moyo (lead guitar), Bata Sinfirio (rhythm guitar), System Tazvida (guitar and vocals). The Khiama Boys emerged as natural successors to the Sungura Boys after their demise during the mid eighties. Members would include System Tazvida (Rhythm guitar), Cephas Karushanga, Nicholas Zacharia (Lead guitar), Alick Macheso (Bass), Silas Chakanyuka (Drums) and Zacharia Zakaria (Sub Rhythm guitar). A great number of these artistes have gone on to forge successful careers with their own bands whilst Nicholas Zacharia has remained as the leader of the band and is still active as of 2008. James Chimombe, whose romantic ballads and the influential sungura guitar melody (consisting of lead, rhythm and bass), made him a favorite in the late 80s. Other notable artists include Zexie Manatsa, Tinei Chikupo, Paul Matavire, Zvishavane Sounds and Jonah Moyo's Devera Ngwena, among others. The 90s decade was dominated by musicians such as Leonard Dembo, the effervescent Khiama Boys, veteran Simon Chimbetu and then upcoming artistes Alick Macheso, Tongai Moyo and Somandla Ndebele. One of the stars of the decade was Leonard Zhakata, whose musical project was a spinoff of the double play Maungwe Brothers, an act fronted by Zhakata and his cousin Thomas Makion. Other popular acts included Pengaudzoke, the Wrist Brothers, Zimbabwe Chachacha Kings, Aaron Chinamira, King Pharao, Hosiah Chipanga, Stabien Mawire and Paul Mpofu, to mention a few. The decade 2000 till present has been characterised by a wrangle for the crown for the kingship of Sungura between the two most prominent Sungura musicians of the decade, Alick Macheso and Tongai Moyo. Having dominated sales, tour and concert attendances, the heckling and counter heckling by the artists at shows and in some recorded material is strong proof of their feud akin to the BIG vs Tupac in American '90s hip hop. Other artists to come through this decade include Joseph Garakara, Suluman Chimbetu (son of Simon), Allan Chimbetu (Simon's brother), Tryson Chimbetu (Naison's son), Cephas Mashakada, Gift Amuli, Howard and Tatenda Pinjisi, First Farai as well as Josphat and Daiton Somanje, the Pengaudzoke frontmen who were pursuing solo careers. Alick Macheso has largely dominated the scene, creating popular dance choreographies such as 'Borrowdale', Razor Wire, zoraaa butter, femba bute and kedebu, which mimic everyday routines in Zimbabwean life. A new generation of Sungura artists is emerging, largely influenced by Macheso's distinct style of a leading bass guitar. This generation includes artists like Mark Ngwazi, Tendai Ngwazi, Peter Moyo (son of Tongai), Simon Mutambi, Romeo Gasa, Sugar Sugar, Jacob Moyana and Francis 'Slomo' Dhaka among others. The genre is increasingly getting international recognition with some non natives trying it out. Notable among these are Eirik Hoff Walmsiness 'Eriki' from Norway and Indian Dhyaan Kumar. System Tazvida, Simon Chimbetu, James Chimombe, Tongai Moyo, Paul Matavire, John Chibadura, Leonard Dembo, and Thomas Makion have all died. It's also worth noting that a new wave of Sungura, dubbed Trap Sungura, has emerged in Zimbabwe, fueled by Tanto Wavie.

Имбуба

Имбубе зимбабвийліктер Родезия мәдениетінің құрамында болған кезде пайда болды. Бұл жанр аккапелла стилінде еркек әншілерден тұратын, сол кездегі әдеттегі музыкадан – ерекше аспаптарға негіделген музыкадан өзгешеленетін өнер түрі еді. Осы кезеңде көптеген зимбабвийлік ер адамдар кен орындарында ұзақ сағаттар бойы жұмыс істеді. Олар уақытты қысқарту үшін бірге ән айту арқылы Имбубеді құрды. Үңгірлердегі дауыстардың қайталануы (эхо) дыбысты жақсартты және оларды осы көңілді әндерді шырқауға ынталандырды. Кеншілер кейде әлеуметтік әділдік туралы әндер орындаса, көбінесе олар қуаныш сыйлайтын, көңіл көтеруге арналған музыка болды.

Жіті

Jit, сонымен қатар Хараре биі деп те аталады, электр гитараға негізделген поп-музыканың жалпылама атауы. Оған New Black Eagles, Mike Mopo және Four Brothers (британдық радио диджейы Джон Пил "әлемдегі ең жақсы концерттік топ" деп сипаттаған топ) сияқты танымал орындаушылар кіреді. Халықаралық аренада The Bhundu Boys ең танымал jit орындаушылары болып табылады және көптеген американдық және британдық музыканттармен бірлесіп жұмыс істеді. Соңғы жылдары jit дыбысын дамытқан атақты топтардың қатарында дәстүрлі jit-ті фанк үнімен үйлестіретін Nehoreka, сондай-ақ Mokoomba және Q Montana бар. 1990 жылғы "Жит" фильмі осы стильдің құрметіне аталған.

Афро джаз (Зимбабве джазы)

Зимбабве джазы, сондай-ақ Афро джаз деп белгілі, – Зимбабве музыкасы, Африканың оңтүстік бөлігінде соңғы ғасырда дамыған тауншип ырғағының стиліне ықпал еткен. Оның Оңтүстік Африканың көше музыкасы Квеламен де ұқсастықтары бар, ол жазғы негіздес, скиффл сияқты ерекше ритмі бар және джаздық элементтерге ие. Бұл музыка сондай-ақ Марабимен тығыз байланысты, ол африкалық дәстүрге терең тамырланған американдық джаз, рэгтайм және блюз музыкасына байланысты, көбінесе арзан педаль аспаптары қолданылатын клавиатура стиліне берілген атау. Алғашқы мараби музыканттары жасырын музыка мәдениетінің бөлігі болды және көбінесе жазбаға түспеді. 1940 жылдардың басындағы осындай музыканттың мысалы – Скокиан әнімен танымал Аугуст Мусарува. Бұл музыка дамуын жалғастыруда және оның ерекшеліктерін оның немересі, ханзада Кудакваше Мусаруваның шығармаларында көруге болады. Пакаре Пайе орталығы 2004 жылдан бері афро джаз музыканты Оливер Мтукудзи құрған Зимбабве джазын жас музыканттарға тарату жөнінде жұмыс істеп келеді.

Химуренга музыкасы

Чимуренга музыкасы – Томас Мапфумо жасаған, шона тіліндегі «күрес» деген сөзден алынған атаулы музыка жанры.

Туку музыкасы

Туку Мтукудзи – "Жит" сияқты фильмдерде де түскен, өнімді жазушы музыкант. Ол сан алуан стильде орындады және терең мағыналы өлеңдерімен белгілі болды; мысалы, Пауль Матавиренің "Якауя СПИД-ірико" хит-ынан кейін Зимбабведе СПИД туралы тағы бір ән жазды.

Зимдансхолл

Zimdancehall – ямайкалық dancehall музыкасының ықпалымен туған зимбабвелік музыка, ол Mangoma деп те аталады. Зимбабведе Zimdancehall музыкасының пайда болуы туралы пікірталас жиі туындайды. Zimdancehall-дың белгілі орындаушыларының қатарында Winky D және Soul Jah Love бар.

Румба

Африкалық румба, немесе "Сукос" көбінесе Конго Демократиялық Республикасымен байланысты, бірақ оның танымалдылығы Зимбабведе Симон Чимбету, Папа Хосе және Леонард Карикога Жаката сияқты музыканттардың румбаның өзіндік стилін қалыптастыруына ықпал етті. "Сукос" The R. U. N. N. тобы сияқты басқа да әртістерге әсер еткен.

Евангелие

Госпел музыкасы Зимбабведе 1980-ші жылдардың соңында танымал болды. Джонатан Вутаунаше «Зимбабведегі алғашқы нағыз госпел жұлдызы» деп сипатталған. 1990-шы жылдардың басында Айви Комбо Мойо және Карол Муйокоро сияқты жаңа госпел жұлдыздары пайда болды, олардың EGEA госпел тобының «Муфузи Вангу» дебюттік альбомы 1993 жылы шықты, онда «Be Thou My Vision», «Ndotarisa Kumakomo» және «Utiziro» сияқты әндер бар. Екеуі де сәтті жеке мансаптарын жалғастырып, «Ndaidziwanepi Nyasha» және «Ropa RaJesu» атты жеке дебюттік альбомдарын шығарды. 1990-шы жылдардың ортасынан бастап Пастор Хайса (Лоуренс Хайса), «Маканан Джесу» және «Cherechedza» хиттерімен Бауырлас Сэм, Элиас Мусаква, Рита Шонхива, «Шарон гүлімен» танымал «Евангелие трубасы» және 21-ші ғасырдың басында «Мирира Мангуанини» хитімен танымал болған Шингасай Сулума (бірақ ол 1990-шы жылдарда жазба жасаған) сияқты госпел әртістері пайда болды. 1990-шы жылдардың соңында Чарльз Шарамба, дамып келе жатқан әртіс, танымалдылығын арттырып, қазіргі уақытта госпел сату рекордтарын ұстап тұр. Оның музыкасы 21-ші ғасырдың басында, әсіресе Сунгура стиліндегі заманауи өңделуіне байланысты танымал болды. 21-ші ғасырдың басында көптеген госпел әртістер жазба жасады, бірақ олардың ішінде жұлдыз болып көтерілгендері аз болды. Олардың қатарында қазіргі заманғы ең танымал әйел госпел музыканты Фунгсай Звакавапано Машававе, Стэнли Гванзура (Пастор Ги), Кудзай Ньякудия, Тембалами және Vabati VaJehovah және Shower Power сияқты госпел а капелла тобы бар.

Мбира

Мбира – зимбабве музыкасының ажырамас бөлігі. Музыктанушылар оны ламеллафон деп жіктемелейді, ол – тартылатын ідіофондар тобына жататын аспап. Ол табиғатта кездесетін нәрселерден жасалады, мысалы, ағаш тақта (көбінесе резонанс қосымшасымен) және металл тілшелер. Оны жиі калабас (қабықша) резонаторында тартады, ол дыбысты күшейтеді және шеттеріне орналастырылған ұлулар немесе бөтелке қақпақтары арқылы толықтырылады. Мбира көбінесе хошо деп аталатын соққылы аспаптың сүйемелдеуімен діни рәсімдерде, тойларда және басқа да әлеуметтік жиындарда ойналады. Мбира дәстүрлі Бира рәсімінде орталық рөл атқарады, ол ата-бабалардың рухтарын шақыру үшін қолданылады. Бұл аспаптар жерден алынған материалдардан жасалған, бұл оларды жергілікті халықты олардың жерімен байланыстырады. Осы терең байланыс Зимбабве қауымдастықтарына колониализм дамығанмен де мбира музыкасының дәстүрін сақтап қалуға көмектесті. Аспаптан шығатын дыбыс жаңбырдың немесе ағын судың дыбыстарын еліктейді, бай және жарқын тембрмен, «қоңырлар» сияқты. Дыбыстың ерекше күші бар, музыканы естігендей сезінесің. Бір мезгілде терең әсер ететін және жылы, тыңдаушылардың назарын бірден аударып, оларды аспаптың көңіл-күйіне енгізеді. Орындаушылардың әртүрлі пьесаларын ойнауы мүмкін, бірақ осы аспапта ойнаудың белгілі бір тәсілі жоқ. Орындалатын музыка – орындаушының шығармашылық өрнегін қолдайтын әртүрлілік пен толықтыру туралы. Зимбабведе және әлемдегі басқа жерлердегі поп-музыкада да Зимбабве халықтық аспаптары қолданылады. Мысалы, мбира ойнаушысы Крис Берри және оның Panjea тобы Зимбабве мен Мозамбикте платиналық альбомдар сатты, дәстүрлі мбира ырғақтары мен мелодияларына негізделген музыка стилін ойнады, бірақ сонымен қатар басқа да аспаптар мен стильдерді (мысалы, хип-хоп және денсхолл) қосты. Томас Мапфумо өзінің Chimurenga музыка жанрын танымал етуге үлкен үлес қосты, онда гитара, барабан, батыс стиліндегі вокал және мбира бірге ойналады. Мапфумо сонымен қатар электр гитарада ойналатын мбираның дәстүрлі үлгілерін жаңаша өңдеуімен де танымал. Американдық хип-хоп дуэті Shabazz Palaces музыкасына Тендай Марайр (дәстүрлі мбира ойнаушысы Думисани Марайрдің ұлы) мбираны енгізді.

The mbira is an integral part of Zimbabwean music. Classified by musicologists as a lamellaphone, part of the plucked idiophone family, it is created from things found in nature such as a wooden board (often fitted with a resonator) and tines. It is frequently played in a deze (calabash resonator) which amplifies the sound and augments using shells or bottle caps placed around the edges. Often accompanied by the hosho, a percussion instrument, the mbira is often an important instrument that people play at religious ceremonies, weddings, and other social gatherings. The mbira plays a central role in the traditional Bira ceremony used to call on ancestral spirits. These instruments were made from resources from the land which connected them further connects the indigenous people to their land and this deep connection has helped communities in Zimbabwe to continue their tradition of mbira music despite the development of colonialism. The sound made by this instrument closely imitates the noises made by rain or running water with rich and vibrant tones "like bells". The sound has a special presence; one that feel the music as much as one hears it. Penetrating and warming at the same time, immediately capturing the involvement of the listeners and drawing them into its mood. The pieces of music played vary by the artist but there is no specific way to play this instrument. The music performed is all about elaboration and variation supporting creative expression of the performer. There is also pop music in Zimbabwe and around the world that incorporates Zimbabwean indigenous instruments. For example, mbira player Chris Berry with his band Panjea have reached platinum record sales in Zimbabwe and Mozambique, playing a style of music based on traditional mbira rhythms and melodies, but incorporating various other instruments and styles (like hip hop and dancehall). Thomas Mapfumo is widely credited with popularizing his genre of Chimurenga music, which includes guitar, drums, Western style vocals, and mbira in the same band. Mapfumo is also famous for his arrangement of traditional mbira lines to be played on the electric guitar. Mbira is incorporated into the music of critically acclaimed American hip hop duo Shabazz Palaces by Tendai Maraire (son of traditional mbira player Dumisani Maraire).

Маримба

Маримба 1960 жылдардың басында Зимбабве музыкасына Булавайодағы Африка музыкасының Куанонгма колледжінде қабылдаған кезде енгізілді. Колледждің негізін қалаушылар маримбаның елдің музыкалық дамуын арттыра алатынын ойлады және қазір Куанонгма маримбасы деп танылатын модельді жасады. Зимбабве маримбасы немесе Куанонгма маримбасы қазір Зимбабве мәдениетінің бір бөлігі саналады. Мысалы, Дороти Масука Оңтүстік Африка джаз сахнасының маңызды тұлғасы болды. Алайда, Зимбабведегі ең танымал орындаушылардың бірі 1980-жылдардағы ндебеле поп сенсациясы Лавморе Маяивана болды. Белсенді ндебеле музыканттарының қатарында Black Umfolosi, Insingizi Majahawodwa Ndlovu, Sandra Ndebele, Lwazi Tshabangu, Kuxxman, Go Boyz, Achuzi, Beate Mangethe, Vusa Mkhaya, Afrika Revenge және Ramadu бар. Зимбабведе Булавайо әртістерінің ықпалы шектелуі Оңтүстік Африка музыкасының үстемдігіне әкелді, соның салдарынан 1996 жылы Go Boyz бастамасымен Булавайода квайто музыкасы пайда болды, сондай-ақ GTI, Achuzi, Amagangsters, Cal Vin сияқты көптеген топтар құрылды. 1940-1950 жылдары Булавайода джаздың өзіндік стилі қалыптасты, оны Аугуст Мусаруваның Оңтүстік Родезияның суық сақтау комиссиясының Африкалық би тобы арқылы танымал етті. Ол әйгілі "Сикокиана" әнін жазды, кейіннен ол Луи Армстронг және тағы басқалар АҚШ-та орындады.

Әндер мәтіні

Зимбабвелік музыканттардың әндерінің көбісі отбасы мен қоғамдағы жақсы әлеуметтік құндылықтарды сақтауға шақырады. Мұндай мәтіндерді Оливер Мтукудзи, Саймон Чимбету және Сулуман Чимбету сияқты әртістердің әндерінде кездестіруге болады, сондай-ақ Хараредегі 10 мүшелі Afro fusion тобы Nehoreka, Луис Мхланга, Джон Чибадура, Стив Макони және Bhundu Boys-тың шығармаларында да бар. Алайда, Томас Мапфумоның әндері саяси мазмұнды, әділ басшылықты мадақтап, жаман басқаруға қарсы күресуге үндейді. Оның көптеген альбомдары көтеріліс немесе азаттық соғысын білдіретін "Чимуренга" деген сөзбен аталады. Оның музыкасы ZANU PF үкіметінің наразылығын тудырып, мемлекеттік радио мен телеарналарда оның көптеген әндеріне тыйым салынды. Тағы бір ерекше мәтіндерге ие музыкант – қайтыс болған System Tazvida, ол "Chazezesa Challengers" тобының құрамында болған. Оның әндері негізінен махаббат пен қарым-қатынастар туралы болды, "Anodyiwa Haataure", "Ukarambwa Usachema", "Vanotipedzera Mashoko" және "Dai Hanzvadzi Yairoorwa" сияқты әндерімен ол танымал болды. Urban Grooves стилінің пайда болуымен ән мәтіндерінің мазмұны американдық RnB, Hip Hop және Pop музыкасына жақындады. Бұл стиль Зимбабведегі жас буын арасында үлкен сұранысқа ие болды. Маскири атты әртіс Eminem-нің даулы мәтіндерін қайталай білуімен белгілі.

Қалалық саңылаулар

1990 жылдардың соңы мен 2000 жылдардың басында музыка әлеміне енген Urban Grooves американдық рэп, хип-хоп, R&B, соул және басқа да халықаралық музыка жанрларын қамтиды, көбінесе бұл жанрлар дәстүрлі Зимбабве музыкасымен үйлестіріледі. Сани Махалима, Алексио Кавара, Рой және Ройс, Дэвид Чифунисе, Леонард Мапфумо, Роки, Стач, Бетти Макая, Extra Large, Маскири, Кактус және Нехорека сияқты әртістер жастар арасында үлкен танымалдылыққа ие болған жаңа жанрдың негізін қалады. Осы стильге сол кездегі қолданыста болған 100% жергілікті контент саясаты да көмектесті, ол барлық радиостанцияларды тек Зимбабве әртістерінің музыкасын ойнатуға міндеттеді. Тревор Донго, Drum Dada, Q Montana, Mokoomba және Нехорека сияқты екінші буын әртістер соңғы уақытта танымал болды.