Кіріспе

Американдық телеевангелист (1926–2015) Роберт Шуллер

Роберт Гарольд Шуллер (16 қыркүйек 1926 – 2 сәуір 2015) – американдық христиан телеевангелисі, пастор, мотивациялық спикер және автор. Бес онжылдық теледидарлық қызметі барысында Шуллер ең алдымен апталық «Куат сағаты» телебағдарламасымен танымал болды, оны 1970 жылы бастап, 2006 жылы зейнетке шыққанға дейін жүргізіп келді. Оның немересі Бобби Шуллер қазірде «Куат сағаты» бағдарламасын жалғастырып, ол 50 жылдан астам уақыттан бері эфирде. Пасторлық қызметінің кезеңінде Шуллер Гарден-Гроув (Калифорния штаты) қаласында екі шіркеудің салынуын қадағалады. Оның басшылығымен салынған алғашқы шіркеу – 500 орындық Garden Grove Community Church капелласы, ал екіншісі – 2200 орындық Crystal Cathedral соборының құрылысын қадағалады. Шуллер 1969 жылы Garden Grove капелласынан «Куат сағаты» бағдарламасын хабарлауды бастады. Ол «Куат сағаты» бағдарламасын ұзақ жылдар бойы дос болған Билли Грэмның ынталандыруымен бастауға шешім қабылдады. Кейін «Куат сағаты» бағдарламасы Crystal Cathedral соборында жалғасты. Жақын досы Билли Грэм сияқты, Шуллер ұйымы да ешқашан ірі дау-дамалға қатыспаған. 1990 жылдары оның теледидардағы уағыздарын шамамен 20 миллион көрермен үзбей тамашалаған. Ол бес баланың ең кішісі болды. Оның барлық ата-бабалары голланд иммигранттары болды және ол ата-анасының шағын, жақын қарым-қатынастағы голланд американдықтарының қауымдастығында, суы жоқ фермасында өсті. 1927 жылы Айова штатының Ньюкирк қаласындағы отбасының реформаланған шіркеуінде крещение рәсімінен өткен күні алты айлық Шуллер белгілі бір «крещение көйлегіне» киіндірілді. Кейінірек Шуллер бұл көйлекті сақтап, оны кеңсесінде көрмеге қойғанын және оны өзінің ең қымбат мүлігі деп атады. Шуллер үшін бұл көйлек оның өмірі алғаш рет Құдайға арналған күнін білдірді. Кейінірек ол көйлек астына: «Менің өмірімнің табысқа жетуінің себебі осы. Мен бала кезімде Иемізге арналдым» деген жазу жазды. 1931 жылы, бес жасқа толуға бірнеше апта қалғанда, келіп қонақ болған Генри Белтман атты туысы, пастор, бұл бала өскенде Құдай сөзін көп адамға таратарын болжады. Шуллер туысының болжамын алғаш естіген сәтін «өмірімнің ең маңызды сәті» деп атады. 1944 жылы Айова штатының Ньюкирк қаласындағы Ньюкирк орта мектебін бітіргеннен кейін, Шуллер білімін Мичиган штатының Холланд қаласында орналасқан Hope College-те жалғастырды. Шуллер 1950 жылы Джон Кальвиннің теологиялық дәстүрі мен практикасын оқытқан Батыс теологиялық семинариясынан діни магистр дәрежесін алды. Ол Америкадағы реформаланған шіркеуде пастор болып тағайындалды. Пасторлыққа бекітілгеннен кейін ол алдымен Иллинойс штатының Ривердейл қаласындағы Иванхоу реформаланған шіркеуінде жұмыс істеді, содан кейін Калифорния штатының Гарден-Гроув қаласына көшті.

Кристалл соборының дамуы

1955 жылы Калифорния штатындағы Гарден-Гроув қаласында Шулер аймақтағы өзінің алғашқы шіркеуін ашты, оны ол «Гарден-Гроув қауымдық шіркеуі» деп атады. Шіркеу ашу үшін басқа қолайлы орындарды жалға алу мүмкін болмағандықтан, Шулер «ғибадат қызметін ұсыну» саласындағы салыстырмалы түрде жаңа концепцияны – «көлікпен кіретін шіркеу» моделін сынап көруге бел буды. Оның жаңа шіркеуі бұрынғы Orange Drive-in кинотеатрында орналасқан, онда ғибадатшылар өздерінің көліктерінен шықпай-ақ қызметтерді тамашалай алатын. Дәстүрлі ғибадат қызметтерін артық көретіндердің ыңғайы үшін ол кейіннен, жаңа кинотеатр шіркеуінен шамамен алты шақырым жердегі 300 орындық бұрынғы баптист шіркеуін жалға алды. Жексенбі күндері Шулер сағат 9:30-да баптист шіркеуінде ғибадат қызметін өткізіп, содан кейін органын ескі кинотеатрдың билет сату орындығының төбесіне орнатып, екінші жексенбілік ғибадатты бастайтын. Қауымның мүшелері көбейген сайын, Шулер Гарден-Гроувтегі Льюис-стрит, 12141 мекенжайында жер сатып алып, екі қауымға қызмет ететін «жаяу және көлікпен кіретін» шіркеу салды. 1958 жылдың 10 қыркүйегінде халықаралық сәулетші Ричард Нейтра жобалаған Шулердің аймақтағы екінші шіркеуінің құрылысы басталды. Бұл екінші шіркеу 1961 жылы 3 миллион долларға аяқталды (соңғы жылдардағы шамамен <есептелген сома> миллион долларға тең). Салтанатты ашылу рәсімі 1961 жылдың 5 қарашасында өтті. Жаңа шіркеу ғимаратының дизайны Шулерге 500 көліктегі ғибадатшыларға, сондай-ақ шіркеу ішіндегі қауым мүшелеріне уағыз айтуға мүмкіндік берді. Шулердің аймақтағы екінші шіркеуі кейіннен оның болашақ (және әлдеқайда ірі) «Кристалл соборы» кампусының бір бөлігіне айналды. Салынған кезде бұл шіркеу «әлемдегі ең үлкен шыны ғимарат» деп жарияланды. Шіркеу 1980 жылдың 14 қыркүйегінде салтанатты түрде ашылды. Жаңа, үлкен және көзге түсетін «Кристалл соборы» құрылысы аяқталғаннан кейін Шулер өзінің ұйымын «Кристалл соборы миссиясы» деп атады. Шулердің Кристалл соборы шіркеуі оның танымал «Қуат сағаты» бағдарламасын әр жексенбі күні келесі 25 жыл бойы уағыздаған көрнекті фонға айналды. Бұл бағдарламалар әлемдік аудиторияның 20 миллион адамға жетті.

Зейнетақы және мұрагерлік

2006 жылдың 22 қаңтарында Шуллердің ұлы Роберт А. Шуллер Кристалл соборының аға пасторы қызметін атқарды. Бірақ 2008 жылдың 25 қазанында ол қызметтен кетіп, оның әкесі себебін "ортақ көзқарас болмауы" деп атады. Шуллер ұлымен "осы миссияның бағыты мен көрінісі туралы әртүрлі идеялардың" "Қуат сағаты" телебағдарламасы бойынша жолдарды бөлісуге себеп болғанын айтты. Сондай-ақ ол "Мен ұлымды жақсы көремін және оған мақтанамын" деді, сонымен қатар оның миссиясының ұзақ мерзімді табысы Шуллер есімінен тысқары кеңейтуге байланысты екенін мәлімдеді. "Біз құрметтейтін нағыз пастордың аты – Иса, Шуллер емес", деді ол. Содан кейін миссиялық қызметке әртүрлі танымал христиан жазбагерлері шақырылды. 2009 жылдың 11 маусымында Шуллер шіркеу басшылығын үлкен қызы Шила Шуллер Колеманға беретінін хабарлады. 2010 жылдың 11 шілдесінде ол Кристалл соборының бас пасторы қызметінен кетіп, шіркеу директорлар кеңесінің төрағасы болатынын мәлімдеді. Бір жылдай уақыт аға пастор болып қызмет еткеннен кейін Шила Шуллер Колеман 2010 жылдың шілдесінде аға пастор болып тағайындалды.