Кіріспе

Тайланд провинциясы

Прачуап Хири Хан (ประจวบคีรีขันธ์) – Тайландтың батыс провинцияларының бірі (чангват). Малайя түбегінің солтүстік бөлігінде, Бангкоктан оңтүстікке қарай орналасқан. Солтүстікте Петчабури және оңтүстікте Чумпон провинцияларымен шектеседі. Батыс жағынан Мьянманың Танинтарьи аймағымен көршілес.

Тарих

Муанг На Ранг қаласы 1767 жылы Аюттая патшалығы құлаған кезде тасталып кеткеннен кейін қайта құрылды. Қала 1855 жылы Рон өзенінің сағасында қайта салынды және "Прачуап Хири Хан" деп аталды, бұл "таулардағы қала" деген мағынаны білдіреді. Патша Монгкут Банг Нангром, Куи Бури және Кхлонг Ван қалаларының халқын жинап, оларды жаңадан салынған қалаға қоныстандырды. Сонымен қатар, ол қазіргі Камбоджадағы Трат провинциясының және Кох Конг провинциясының бір бөлігін "Патчан Хири Кхет" деп атады. Бұл атау Таиланд шығанағының қарсы жағындағы "Прачуап Хири Хан" есімімен үйлесімді болу үшін таңдалды. 1868 жылы патша Монгкут 18 тамызда болады деп болжаған күн тұтылуын көру үшін шетелдік қонақтарды Прачуап Хири Ханға шақырды. Қонақтар Сам Рой Йотқа жақын батпақ жерде орналасқан бақылау пунктинен осы құбылысты тамашалады. Ол 1 қазанда малярияға шалдығып, қайтыс болды. Патша Рама II тұсында І Ром каналының сағасында Муанг Банг Нанг Ром деген жаңа қала құрылды. Прачуап патша Рама V билік еткен кезде теңіз жағалауындағы демалыс орнына айналды. Туризмнен басқа, провинцияның экономикасы негізінен ауыл шаруашылығына байланысты. Кокос маңызды өнім болып табылады. Прачуап Хири Хандағы шаруалардың шамамен 40 пайызы тек кокос өсірумен айналысады. Екінші дүниежүзілік соғыстың басында жапон әскерлері Таиландқа басып кірді. 1941 жылдың 8 желтоқсанында олар алғашқы шабуылды Прачуап Хири Хан қаласының жанында жасады. Прачуап Хири Хан шайқасында жапондықтарға қарсылық көрсеткеннен кейін, бірнеше сағаттан соң Бангкоктағы үкімет қорғаушыларға от тоқтатуға бұйрық берді.

Археология

3000 жыл бұрынғы үңгір суреттерінің табылуы туралы 2020 жылдың мамыр айында Хао Сам Рой Йод ұлттық паркіндегі үңгірде Көркем өнер кеңсесінің археологтары хабарлады. Суреттердің кейбіреуі әлі де анық көрініп тұр, ал кейбіреуі әктаспен қашап жасалғандықтан зақымдалған. Археолог Канника Премжайдың сөзіне сәйкес, суреттерде денелерінде әшекейлер бар адам тәрізді бейнелер, садақ-жебенің көмегімен аң аулау сахналары бейнеленген. Бұған қоса, суреттердің арасында аймақта кездесетін ешкіге ұқсас сүтқоректі – сероудың (сор) суреті де бар.

Таңбалар

Облыстық мөрде Куха Карухас павильоны бейнеленген. Ол патша Чулалонгкорн (Рама V) Прая Накорн үңгірін (Сам Рой Йот ауданы) барған кезде салынған. Павильонның фонында Прачуап шығанағындағы Ко Лак аралы, тарихи әкімшілік орталығы көрсетілген. Облыстың ағашы және гүлі – раян немесе манилкара (Manilkara hexandra). Сүт балығы (Chanos chanos) – облыстық балық. Облыстың ұраны: «Таза алтын қаласы, тартымды кокос пен ананас, ғажайып жағажайлар, таулар мен үңгірлер, рухани әсемдік мекені».

Денсаулық

Денсаулық сақтау министрлігі провинцияда екі ірі жалпы аурухананы басқарады: Хуа Хин ауруханасы және Прачуап Хири Хан ауруханасы. Қалған аудандарды аудандық ауруханалар қамтамасыз етеді.

Туризм

Тайландтың патшалық отбасы, әсіресе бұрынғы патшалар, бұл жерді Таиландтағы алғашқы теңіз жағалауы ретінде картаға түсірді. Ұзын, аппақ құмды жағалаулар таза әрі сұлу. Күнге күйіп, суға шомылу мен жүзуден бөлек, келушілер гольф ойнауға, спа-орталықтарына баруға, үңгірлерді зерттеуге, тау шыңдарына көтерілуге, сарқырамаларды тамашалауға, дүкендерде сауда жасауға және жақын жердегі ұлттық паркте демалуға мүмкіндік алады.