Кіріспе

Альфорзит – Ba5(PO4)3Cl формулалы барий фосфаты хлориді минералы. 1981 жылы ашылған, ал Калифорния геологиялық қызметінің геологы Джон Т. Альфорсқа (1930–2005) оның минерал ашқан аймақтағы еңбектері үшін құрмет көрсетіп осылай атаған. Альфорзит – фосфаттар химиялық класына және апатит тобына жататын, түссіз гексагонды кристалл. Ол орталық Калифорнияның Фресно, Марипоса және Туларе округтерінде кездеседі. Сондай-ақ, Мексиканың Баха-Калифорниясында да табылған. Альфорзит – апатит минералдары тобының құрамына кіреді. Ол 6/m нүктелік тобы және P63/m кеңістіктік тобы бар гексагонды кристалл жүйесінде кристалданады. Ол түссіз түйіршіктер түрінде кездеседі, оларды флюоропатиттен ажырату қиын, себебі екеуінің де екі сыну көрсеткіші төмен және рельефі жоғары.

Құрамы

Альфорситтің идеалдық химиялық формуласы Ba5(PO3)4Cl. Альфросит құрамының химиялық талдауы Ortex тоқ сандық түрлендіргіші және электрондық микроскопты қолдану арқылы жүзеге асырылды. Синтетикалық барий хлорапатиті, стронтианит және флюорапатиті олардың құрамындағы элементтерге стандарт ретінде пайдаланылды. Химиялық талдау Mn, S, Si және Pb элементтерінің іздерін көрсетті және (Ba4.68Sr0.19Ca0.13)(P2.98Si0.01)O11.96(Cl0.99F0.05) және (Ba4.05Ca0.75Sr0.24Pb0.03)(P2.94Si0.01)O11.93(Cl0.93F0.14) есептеу формулаларын ұсынды.

Құрылымы

Альфорсит Лау симметриясы 6/m көрсетеді. Барлық апатит қосылыстары осы кеңістік тобына ие болғандықтан, кеңістік тобы P63/m деп қорытынды жасалады. Бірлік жасудың параметрлері a=10,25 Å және c=7,64 Å құрайды.

Физикалық қасиеттері

Альфорзит түссіз, өте кішкентай, жартылай қырлы түйіршіктер түрінде кездеседі, олардың диаметрі 0,05 мм-ден кем. Дегенмен, сирек жағдайларда, ол 0,2 мм-ге дейін диаметрімен кристалдануы мүмкін. Бұл қиындықтар мен шатасу тудыруы мүмкін, себебі альфорзит басқа барий силикаттарына өте ұқсас, бұл оның грекше атауы "апатао" – "Мен жаңылыстырамын" деген мағынаны білдіреді. Альфорситті басқа барий минералдарынан ажыратудың жалғыз жолы – микрохимиялық талдау (Walstrom and Leising, 2005). Бұл жаңылыстыратын минерал апатиттің физикалық және құрылымдық ерекшеліктерін қайталайды және хлорапатитке ұқсас, сондықтан альфорзит барий хлорапатиті деп те аталады. Альфорсит төменгі екі сыну көрсеткішіне (бирефрингенция) және флюорапатит сияқты жоғары рельефке ие.