Coherent – IBM PC үшін Unix жүйесінің көшірмесі. 1980 ж. жасалған, ашық кодты (BSD лицензиясы) 2015 ж. алды. Том Дафф және басқа да дамытушылар қатысты.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Unix операциялық жүйесінің клоны
Unix operating system clone
Coherent – IBM PC үйлесімді машиналары және басқа микрокомпьютерлер үшін Unix операциялық жүйесінің клоны, бұрынғы Mark Williams Company (MWC) компаниясымен әзірленген және сатылған. Тарихи тұрғыдан алғанда, бұл операциялық жүйе жеке меншік өнім болды, бірақ 2015 жылы BSD 3 лицензиясымен ашық кодты жүйеге айналды. Операциялық жүйенің көп бөлігін Ватерлоо университетінің түлектері жазған: Том Дафф, Дейв Конрой, Рэндалл Ховард, Иоганн Джордж және Тревор Джон Томпсон. Сондай-ақ, кейінірек "Ghost" авторы болған Найджел Бри (Аукленд, Жаңа Зеландия) сияқты адамдар да маңызды үлес қосты.
Coherent is a clone of the Unix operating system for IBM PC compatibles and other microcomputers, developed and sold by the now defunct Mark Williams Company (MWC). Historically, the operating system was a proprietary product, but it became open source in 2015, released under the BSD 3 Clause license. Much of the operating system was written by alumni from the University of Waterloo: Tom Duff, Dave Conroy, Randall Howard, Johann George, and Trevor John Thompson. Significant contributions were also made by people such as Nigel Bree (from Auckland, New Zealand), the later author of Ghost.
Нұсқалар
Coherent бастапқыда 1980 жылы PDP 11 мини-компьютерлері үшін жазылған, содан кейін 1980-ші жылдардың басында әртүрлі микрокомпьютер жүйелеріне, соның ішінде IBM PC үйлесімділеріне және Zilog Z8000 және Motorola 68000 негізіндегі машиналарға портталған. Бастапқыда OEM-дерге сатылды, 1983 жылдан бастап тұтынушылар нарығында тікелей MWC-ден қолжетімді болды. Осы кезде Coherent 2.3 компьютерлік аппаратта 7-ші Unix нұсқасының функционалдығын ұсынды, оның ішінде nroff форматтаушысы, бірақ бәсекелес Unix/клондық сатушылар ұсынған BSD кеңейтімдері болмады. Бәсекелестермен салыстырғанда, ол тек жеті екі жақты дискетада таратылған шағын жүйе болды, лицензиясы үшін тек 500 АҚШ доллары төленді. 1984 жылы BYTE журналы Coherent-ті "UNIX Version 7-ге өте ұқсас" деп атады. 1985 жылы орнатудың қиындығы сынға алынды, бірақ "UNIX клоны ретінде Coherent таңқаларлықтай толық – бағдарламаларды порттау оңай болуы керек, ал 495 долларлық бағасы – тиімді" делінді. 1990-шы жылдардың басындағы Coherent туралы шолулар жүйенің басқа заманауи Unix ұсыныстарынан әлдеқайда кішкентай екенін, сондай-ақ 99,95 АҚШ долларына арзан екенін, бірақ функционалдығы мен бағдарламалық қолдауы жеткіліксіз екенін көрсетті. PC Magazine Coherent 3.0-ді 1970-ші жылдардың соңындағы Unix күйін сақтаған "уақыт капсуласы" деп атады, ол тышқанды, LAN желілерін немесе SCSI дискілерін қолдамайды, Unix бағдарламалаудың негіздерін үйренуге жақсы, бірақ бизнес-автоматизацияға емес. AUUG бюллетеніндегі шолу оңтайлы болды, Coherent-ті MKS Toolkit, Minix және Xenix-ке салыстырып, төменгі деңгейдегі оқу платформасы ретінде пайдалы болуы мүмкін екенін айтты. Coherent Intel 8088, 286, 386 және 486 процессорлары бар Intel негізіндегі көптеген компьютерлерде жұмыс істей алды. Intel негізіндегі компьютерлер үшін Coherent 3 нұсқасына кемінде 286 процессор, ал 4 нұсқасына кемінде 386 процессор қажет болды. Нағыз Unix сияқты, Coherent көп тапсырманы орындауға және бірнеше пайдаланушыны қолдауға қабілетті болды. 1992 жылы шыққан 4-ші нұсқадан бастап Coherent X11 және MGR терезелік жүйелерін де қолдады. Coherent-тің кейінгі нұсқалары (4-ші және одан жоғары нұсқалар) қазіргі заманғы Unix жүйелерінде кең таралған мүмкіндіктерді қолдайды, соның ішінде MicroEMACS нұсқасы, FAT16 файлдық жүйелеріне қол жеткізу, C компиляторын оңтайландыру және Тейлор UUCP-нің өңделген нұсқасы. Coherent-тің соңғы нұсқалары iBCS COFF бинарлық стандартын толық қолдады, бұл SCO Unix қолданбаларымен, соның ішінде WordPerfect, Lotus 1 2 3 және бірнеше Microsoft қолданбаларымен, соның ішінде QuickBASIC, Microsoft Word және MultiPlan қолданбаларымен бинарлық үйлесімділікті қамтамасыз етті. Соңғы 386 нұсқасы виртуалды жадты қолдады, бірақ жадты талап бойынша ауыстыруды (demand paging) қолдамады. Coherent-тің Zilog Z8000 порты тоқтатылған Commodore 900 жүйесінде де қолданылды. 1983 жылы NCSC (Nixdorf еншілес компаниясы) IBM мейнфреймдеріне Coherent-ті порттауды жариялады, ол IBM-нің DOS/VS және DOS/VSE, сондай-ақ Nixdorf-тың Edos/VS және Edos/VSE операциялық жүйелері үшін Unix үйлесімділігін қамтамасыз ететін қосалқы жүйе түрінде болды, бұл Programmer Work Station/VSE Advanced Functions немесе қысқаша PWS/VSE AF деп аталды. Марк Уильямс компаниясы 1995 жылы жабылды. 2015 жылдың 3 қаңтарында Coherent коды BSD 3 Clause лицензиясы бойынша жарияланды.
Coherent was originally written for the PDP 11 range of minicomputers in 1980, then ported to various early 1980s microcomputer systems including IBM PC compatibles and machines based on the Zilog Z8000 and Motorola 68000. Initially sold to OEMs, starting 1983 it was available on the consumer market from MWC directly. At this point, Coherent 2.3 offered roughly the functionality of Version 7 Unix on PC hardware, including the nroff formatter but not the BSD extensions offered by competing Unix/clone vendors; compared to its competitors, it was a small system distributed on only seven double sided floppy disks, costing only US$500 for a license. BYTE in 1984 called Coherent a "highly compatible UNIX Version 7 lookalike". In 1985 it criticized the difficulty of installation, but stated that "as a UNIX clone, Coherent is amazingly complete it should be easy to port programs the price of $495 is a bargain". Early 1990s reviews of Coherent pointed out that the system was much smaller than other contemporary Unix offerings, as well as less expensive at US$99.95, but lacking in functionality and software support. PC Magazine called Coherent 3.0 a "time capsule" that captured the state of Unix in the late 1970s, without support for mice, LANs or SCSI disks, good for learning basic Unix programming but not for business automation. A review in the AUUG's newsletter was more positive, favorably comparing Coherent to MKS Toolkit, Minix and Xenix, and suggesting it might fill a niche as a low end training platform. Coherent was able to run on most Intel based PCs with Intel 8088, 286, 386, and 486 processors. Coherent version 3 for Intel based PCs required at least a 286, Coherent version 4 for Intel based PCs required at least a 386. Like a true Unix, Coherent was able to multitask and support multiple users. From version 4, released 1992, Coherent also had support for X11 and MGR windowing systems. Later versions of Coherent (version 4 and higher) supported features common in modern Unix like systems, including a version of MicroEMACS, access to FAT16 file systems, an optimizing C compiler, and a modified version of Taylor UUCP. The final releases of Coherent also fully supported the iBCS COFF binary standard, which allowed binary compatibility with SCO Unix applications, including WordPerfect, Lotus 1 2 3, and several Microsoft applications including QuickBASIC, Microsoft Word, and MultiPlan. The last 386 versions supported virtual memory, but not demand paging. A Zilog Z8000 port of Coherent was also used by the canceled Commodore 900 system. In 1983, NCSC (a subsidiary of Nixdorf) announced a port of Coherent to IBM mainframes, in the form of a Unix compatibility subsystem for IBM's DOS/VS and DOS/VSE and Nixdorf's Edos/VS and Edos/VSE operating systems, known as Programmer Work Station/VSE Advanced Functions, or PWS/VSE AF for short. The Mark Williams Company closed in 1995. On January 3, 2015, Coherent sources were released under the BSD 3 Clause license.