Генрик Шипстед: Американ саяхатшысы және сенатор (1881-1960)
Henrik Shipstead
Генрик Шипстед (1881-1960) – Миннесота штатынан АҚШ сенаторы, Farmer Labor және Республикалық партияларында болған. Сыртқы араласуға қарсылығымен танылды.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Американдық саясаткер (1881–1960)
American politician (1881–1960)
Хенрик Шипстед (8 қаңтар 1881 – 26 маусым 1960) – американдық саясаткер. Ол 1923 жылдан 1947 жылға дейін Миннесота штатынан АҚШ Сенатында қызмет етті. 1923 жылдан 1941 жылға дейін Миннесота фермерлік-еңбек партиясының мүшесі, ал 1941 жылдан 1947 жылға дейін республикашыл болып сайланды. Америка тарихында АҚШ-тың шетелдік араласуына қарсы тұруда одан да тұрақты болған Конгресс мүшелері санаулы болды. Шипстед 1881 жылы Миннесота штатының Кандийохи округіндегі фермада норвегиялық иммигранттардың отбасында дүниеге келген. 20 ғасырдың басында ол тіс дәрігері практикасын ашып, көршілес Поуп округіндегі Гленвуд ауылдық кеңесінің президенті болып сайланды.
Henrik Shipstead (January 8, 1881June 26, 1960) was an American politician. He served in the United States Senate from 1923 to 1947, from the state of Minnesota. He served first as a member of the Minnesota Farmer Labor Party from 1923 to 1941 and then as a Republican from 1941 to 1947. Few members of Congress in American history were more consistent in opposing US foreign interventionism. Shipstead was born on a farm in Kandiyohi County, Minnesota, in 1881 to Norwegian immigrant parents. In the early 20th century, he set up a dental practice and was elected president of the village council of Glenwood in neighboring Pope County.
Саяси мансап
Шипстед республикашыл ретінде бастады, бірақ 1922 жылы жаңа Фермерлік-еңбек партиясының туымен АҚШ Сенатына сайланды. Ол партияның солшыл бағдарламасын көбінесе қолдағанмен, кейбір мүшелерінің капитализмге қарсы радикалды көзқарастарын қабылдамады. Сенаттағы жалғыз Фермерлік-еңбек партиясы өкілі болғанына қарамастан, ол ықпалды Сыртқы қатынастар комитетіне тағайындалды. Шипстед АҚШ-тың Ұлттар лигасына және Халықаралық сотқа қосылуына қарсы болды. Ол Германияға таңылған өтемақының жойылуын қажет етті, оны өшпенділік белгісі деп есептеді. Ескі оңшылдардың арасындағы араласпаушылардан өзгеше, ол АҚШ-тың Гаити, Доминикан Республикасы және Никарагуаға жасаған әскери шаруаларын сынады. Ол бұл араласуларды 1905 жылғы Монро доктринасына Рузвельттің қосымшасымен байланыстырып, АҚШ-ты мақтаншақ "батыс құрлығының полициясына" айналдырғанын айтты.
Shipstead started as a Republican but in 1922 was elected to the US Senate under the banner of the new Farmer Labor Party. While he generally shared the party's left wing agenda, he rejected the extreme anti capitalism of some members. Although he was the only Farmer Laborite in the Senate, he won appointment to the powerful Foreign Relations Committee. Shipstead opposed U. S. entry into the League of Nations and the World Court. He called for the cancellation of German reparations, which he regarded as vindictive. Unlike non interventionists in the Old Right, he objected to the U. S. occupation of Haiti, the Dominican Republic and Nicaragua. He blamed these interventions on the Roosevelt Corollary to the Monroe Doctrine of 1905, which had turned the United States into an arrogant "policeman of the western continent."
Оқшауланушылық
Шипстед өзін оқшауланған деп санамады. Ол шетелде саяси араласпау саясатын қолдағанмен, 1930 жылғы Смут-Хоули тарифтеріне қарсы болды, оны "осы үкімет қабылдаған ең ірі және ең қатыгез оқшаулану саясатының бірі" деп атады. Ол жоғары тарифтер "тұтынушылар үшін бағаны көтереді" және "монополияларды байытып, халықты кедейлендіреді" деп мәлімдеді. Ол мейірімді және беделді болғандықтан, оның қарсыластарының көпшілігі жеке өзінде оны жақсы көретін. Ол: "Радикал міндетті түрде ақымақ болуы керек емес" деген қорытындыға келді. Массачусетс штатының конгрессмені Роберт Люспен бірге ол АҚШ Көркемөнер комиссиясының өкілетін кеңейтіп, федералдық жерге қараған жеке меншіктегі жаңа ғимараттарды да қарауға мүмкіндік беретін заң жобасын ұсынды. 1910 жылы құрылған комиссия Вашингтон қаласындағы федералдық жерде салынған жаңа ғимараттарды, ескерткіштерді, монументтерді және көркем өнер туындыларын қарап тексеріп бағалайды. Заң жобасы, Шипстед-Люс заңы, бүгінге дейін күшінде. Шипстед 1930 жылдардың соңында Коммунистік элементтер бақылауды қолға алды деп айыптап, Фермерлік-Еңбек партиясынан шығып кетті. 1940 жылы Сенатқа республикалық партиядан қайта сайланды.
Shipstead did not consider himself an isolationist. While he favored a policy of political non intervention overseas, he opposed the Smoot Hawley Tariff of 1930, which he called "one of the greatest and most vicious isolationist policies this government has ever enacted." He argued that high tariffs "raise prices to consumers" and make "monopolies richer and people poorer." Affable and dignified, his adversaries generally liked him personally. He concluded, "It doesn't necessarily follow that a radical has to be a damned fool." Along with Congressman Robert Luce of Massachusetts, he introduced the bill that enlarged the purview of the United States Commission of Fine Arts to include new buildings on private land facing federal property. The commission, established in 1910, reviews new buildings, memorials, monuments, and public art constructed on federal property in Washington, D. C. The bill, the Shipstead Luce Act, is still in effect. Shipstead defected from the Farmer Labor party in the late 1930s, charging that Communist elements were taking control. He won reelection to the Senate in 1940 as a Republican.
Еврейлерге қарсылық
Шипстед "жақсы білінетін антисемит" болды. Ол Генри Форд пен Чарльз Линдбергтің жақтасы болды және еврейлерге қарсы арзан сөздермен қатар, еврей халқына қарапайым жеккөрушілік таратты. Шипстед "Сион ақсақалдарының хаттамалары" факт екеніне сенетінін айтты және оларды басқаларға оқуға жиі шақырып отырды. Сонымен қатар, Франклин Д. Рузвельттің Еуропа соғысына кіруге жасаған әрекеттеріне қарсы одан да жанкешті күрескендердің саны аз болды. Шипстед Перл-Харборға шабуылдан кейін соғыс жариялауға дауыс бергенімен, Рузвельтке тәуелсіздігін сақтап қалды. Мысалы, 1942 жылдың қазан айында ол 1940 жылғыдай, әскери қызметке шақыруға қарсы дауыс берген азаматтардың санаулы бірі болды.
Shipstead was "a known antisemite." He was an outspoken ally of Henry Ford and Charles Lindbergh, and he trafficked in anti Jewish conspiracy theories, as well as straightforward bigotry against Jewish people. Shipstead said he believed that The Protocols of the Elders of Zion were fact, and he frequently encouraged other people to read them. Meanwhile, few fought more tenaciously against Franklin D. Roosevelt's efforts to enter the war in Europe. Although Shipstead voted for the declaration of war after the attack on Pearl Harbor, he still maintained his independence from Roosevelt. In October 1942, for example, he was one of the very few to vote against Selective Service, just as he had in 1940.
Соғыстан кейінгі
Шипстедтің Біріккен Ұлттар Ұйымына АҚШ-тың кіруіне қарсы дауыс беруі оның мансабын қадағалаған әркім үшін болжауға оңай болды. Бұл, шет елдермен араласуға ондаған жылдар бойы қарсылық көрсетуінің шыңы болды. БҰҰ-ның қазіргі консервативті сыншылары сияқты, ол оның әлемдік үлкен мемлекет құруға алып келеді деп қорқыныш білдірді. Бірақ ол сондай-ақ, ірі державалар БҰҰ-ны кіші елдерді бақылау құралы ретінде пайдаланады деп сенді. Ол және Уильям Лангер – Біріккен Ұлттар Ұйымының хартасына қарсы дауыс берген жалғыз екі сенатор болды. Таңқаларлық емес, Шипстед пен Лангер де АҚШ-тың Біріккен Ұлттар Ұйымына толыққанды қосылуына қарсы дауыс берген жеті сенатордың ішінде болды. Бұл дауыстар бір жылдан кейін оның қайта сайлануына кедеріс келтірген болуы мүмкін. Губернатор Эдвард Джон Тей және бұрынғы губернатор Стассен бастаған «интернационалистердің» жаңа буыны Миннесота штатының Республикалық партиясын (GOP) басқарды. 1946 жылы Шипстед республикалық партиясының ішкі сайлауында Тиге жеңіліп қалды. Ол 1960 жылы қайтыс болған Батыс Миннесотаның ауылдық аймағына зейнетке шықты.
Shipstead's vote against US entry into the United Nations was entirely predictable by anyone who had followed his career. It was the capstone of decades of opposition to foreign entanglements. Like many modern conservative critics of the UN, he feared that it would foster a world superstate. But he also believed that the major powers would use the UN as a tool to dominate smaller countries. He and William Langer were the only two senators to vote against the United Nations Charter. Not surprisingly, Shipstead and Langer were also among the seven senators who opposed full United States entry into the United Nations. These votes may have cost him reelection a year later. A new breed of "internationalists", led by Governor Edward John Thye and former Governor Stassen, assumed leadership of the Minnesota state GOP. In 1946, Shipstead lost the Republican primary to Thye. He retired to rural western Minnesota, where he died in 1960.