Кіріспе
Оранж князьдігі (немесе иегері әйел болса, Оранж князесі) – қазіргі Оңтүстік Францияда орналасқан, кейін Нидерландының штатты иелері, содан кейін мұрагерлері иеленген егеменді Оранж князьдігімен байланысты титул. "Оранж князі" атағы 1163 жылы император Фредерик Барбаросса Папалықпен болған қақтығысында сол аймақтағы қолдауын нығайту үшін Оранж графлығын князьдікке көтеру арқылы құрылған. Атақ пен жер 1173 жылы Баукс француз ақсүйектеріне, 1393 жылы Шалонға, ал 1530 жылы Нассаулық Ренеге өтті. Князьдік 1544 жылы Рене кузені, Вильгельмге (қарапайым тілде "Сымсыз" деп белгілі) өтті. Кейін Вильгельм Испанияға қарсы голландтардың сәтті көтерілісін жетекшілік етті, бірақ тәуелсіздік алғаннан кейін жаңа ел біртұтас монархия емес, орталықтандырылмаған республикаға айналды. 1702 жылы Вильгельм Сымсыздың шөбересі Вильгельм III Англия баласыз қайтыс болғаннан кейін оның туыстары Иоган Виллем Фризо мен Пруссияның Фредерик I арасында дау туды. 1713 жылы Утрехт шарты бойынша Пруссияның Фредерик Вильгельм I Оранж князьдігін Франция королі Людовик XIV-ке өткізді (оның династиялық титулының бір бөлігі ретінде атағын сақтап қалды). 1732 жылы Фризоның ұлы Вильгельм IV Фридрих Вильгельмпен "Оранж князі" атағын (Нидерландыда және барлық протестант әлемінде беделді болған) бөлісіп пайдалануға келісті. 19 ғасырда Нидерланд Корольдігінің құрылуымен атақ дәстүрлі түрде Нидерланд монархының мұрагеріне беріледі. Бастапқыда тек ер адамдарға ғана берілген, 1983 жылдан бастап атақ абсолютті тұңғыштық бойынша мұраға өтеді, яғни иеленуші Оранж князі немесе князесі болуы мүмкін. Қазіргі голланд патша әулеті, Оранж-Нассау әулеті, осы династиялық атаққа талап етуші жалғыз отбасы емес. Атаққа неміс императорлары мен Гогенцоллерн әулетінің патшалары, сондай-ақ француз ақсүйектері Майли әулетінің басшысы да талап етуде. Атақты қазіргі уақытта Нидерланды ханшайымы Катарина Амалия (Оранж-Нассау), Георг Фридрих (Гогенцоллерн) және Гай (Мейли Несле) иеленуде.
Prince of Orange (or Princess of Orange if the holder is female) is a title associated with the sovereign Principality of Orange, in what is now southern France and subsequently held by the stadtholders of, and then the heirs apparent of, the Netherlands. The title "Prince of Orange" was created in 1163 by the Emperor Frederick Barbarossa, by elevating the county of Orange to a principality, in order to bolster his support in that area in his conflict with the Papacy. The title and land passed to the French noble houses of Baux, in 1173, and of Chalons, in 1393, before arriving with Rene of Nassau in 1530. The principality then passed to a German born nobleman from then Spanish Netherlands, Rene's cousin William (known as "the Silent"), in 1544. Subsequently William led a successful Dutch revolt against Spain, however with independence the new country became a decentralized republic rather than a unitary monarchy. In 1702, after William the Silent's great grandson William III of England died without children, a dispute arose between his cousins, Johan Willem Friso and Frederick I of Prussia. In 1713, under the Treaty of Utrecht Frederick William I of Prussia ceded the Principality of Orange to King Louis XIV of France (while retaining the title as part of his dynastic titulature). In 1732, under the Treaty of Partition, Friso's son, William IV agreed to share use of the title "Prince of Orange" (which had accumulated prestige in the Netherlands and throughout the Protestant world) with Frederick William. With the 19th century emergence of the Kingdom of the Netherlands, the title has been traditionally borne by the heir apparent of the Dutch monarch. Although originally only carried by men, since 1983 the title descends via absolute primogeniture, which means that the holder can be either Prince or Princess of Orange. The current Dutch royal dynasty, the House of Orange Nassau, is not the only family to claim the dynastical title. Rival claims to the title have been made by German emperors and kings of the House of Hohenzollern and by the head of the French noble family of Mailly. The current users of the title are Princess Catharina Amalia of the Netherlands (Orange Nassau), Georg Friedrich (of Hohenzollern), and Guy (of Mailly Nesle).
Оранж округі
Атауы Францияның оңтүстігіндегі Рона аңғарындағы Воклюз департаментіндегі Оранж қаласына қатысты, ол алғаш Оранж үйіне, содан кейін Бокс және Шалон-Арлей үйлеріне тиесілі болды. 1544 жылы ол Нассау үйінің Диленбург тармағына өтті, және содан бері Оранж-Нассау үйі деп аталады. Князьдық Киелі Рим империясының құрамындағы Бургундия Корольдігінде Оранж графтығы ретінде пайда болды. Шамамен 800 жылы Карл Мартелдің немересі және Карл Ұлының туысы Геллондық Вильгельмге (755 жылы туған) морилерге қарсы соғыстардағы және оңтүстік Франция мен Испан маршын қайта басып алудағы көрсеткен қызметі үшін осы графтық берілді. Оның окситан тіліндегі аты – Гиллем; алайда, франк феодалы ретінде, ол өзін, мүмкін, Вильгельмнің ежелгі германдық түрімен таныстырған. Вильгельм сонымен қатар Тулуза графы, Аквитания герцогы және Септимания маркгравы қызметін атқарды. 12 ғасырда геральдика кең таралған кезде Оранж символы болған мүйіз, француз тілінде Вильгельм де Геллонның ерліктерінен шабыттанған «Вильгельм қысқа мұрынды» (“Guillaume au Court nez”) немесе оның дыбыстас сөзі «Вильгельм мүйізді» (“Guillaume au Cornet”) есімдерімен байланысты болды, бұл «Вильгельм туралы ән» (Chanson de Guillaume) шансон де жестісінде көрініс тапқан. Шансон 793 жылы Каркассон маңындағы Орбиу немесе Орбиел өзеніндегі Вильгельм Геллонның шайқасына, сондай-ақ Оранж қаласын басып алуына қатысты материалдарды қамтиды.
Оранждың бірінші үйі
NoNamePictureArmsТуған күніОранж графы/графинясы болдыӨлім Граф/графиня болудан қалдыБасқа атақтарТұрмыс серігі 1. Понс де Мевуйон Блисмодис 2. Понс II де Мевуйон Рихильде 3. Лаужер де Ницца Одиль де Прованс 3. Рембо де Ницца Акселена д'Апт 4. Бертран Рембо д'Оранж 1. Аделаида де Кавенес Герберге 5. Raimbaut II (немесе француз тілінде) ? 6. Тибурж д'Оранж 1. Жиро Адхемар де Монтейль2. Гийом д'Аумелас 7. Оранж графы Рембо III Аумелас мырзасыЖоқ
Оранның егеменді әміршісі ретінде
1340 жылға дейін Оран князінің барлық ұлдары титулға ие болуға құқылы болған. Мұнда тек Реймонд V-тен тікелей туыстық желі көрсетілген.