Кіріспе
Меркурийдегі кратер Caloris Planitia /k//@//'//l//oʊr//ᵻ//s// //p//l//@//'//n//I//ʃ//(//i//)//@/ – Меркурийдегі үлкен соққы алабындағы жазық, бұл жазық бейресми түрде Caloris деп аталады және диаметрі шамамен бойынша өзгереді. Бұл Күн жүйесіндегі ең ірі соққы бассейндерінің бірі. "Calor" латын тілінде "жылу" деген мағынаны білдіреді, ал алап осылай аталған себебі, Меркурий перигелийден өтетін әр екінші ретте Күн тікелей үстінен өтеді. 1974 жылы ашылған бұл кратерді шамамен биіктігі бар Калорис Монтес тауларының шеңбері қоршап тұр.
Caloris Planitia /k//@//'//l//oʊr//ᵻ//s// //p//l//@//'//n//I//ʃ//(//i//)//@/ is a plain within a large impact basin on Mercury, informally named Caloris, about in diameter. It is one of the largest impact basins in the Solar System. "Calor" is Latin for "heat" and the basin is so named because the Sun is almost directly overhead every second time Mercury passes perihelion. The crater, discovered in 1974, is surrounded by the Caloris Montes, a ring of mountains approximately tall.
Сыртқы келбеті
Калорис 1974 жылы "Маринер-10" ғарыш зонды түсірген суреттерде ашылды. Оның атын астронавт және "Маринер-10" суреттер тобының мүшесі Брайан О'Лири ұсынған. Ол Айдың теңіздеріне (марияларына) ұқсас. Бұл жазықтар пирокластикалық материалмен байланысты жарылыс тесіктерімен жабылады.
Құрылу
Соқтығысқан дененің диаметрі кем дегенде 100 км (62 миль) деп бағаланады. Күн жүйесінің ішкі бөлігіндегі денелер Күн жүйесінің алғашқы миллиард жылдарында ірі тас денелерінің күшті бомбалауына ұшырады. Калорис бассейнін құраған соққы, қалың бомбалау аяқталғаннан кейін болған болуы керек, себебі оның төбесіндегі соққы кратерлері, кратердің сыртындағы салыстырмалы өлшемдегі аймақтардағыдан азырақ. Ай бетіндегі Mare Imbrium және Mare Orientale сияқты ұқсас соққы бассейндерінің шамамен бір уақытта пайда болғаны саналады, бұл Күн жүйесінің ерте кезеңіндегі қалың бомбалау фазасының соңында ірі соққылардың күшеуін көрсетеді. MESSENGER ғарыш станциясының суреттеріне сүйене отырып, Калористің жасы 3,8 мен 3,9 миллиард жыл аралығында деп анықталды. Ай бетіндегі Mare Imbrium және Mare Crisium сияқты ірі соққы бассейндері де маскондардың орналасқан жері болып табылады.
Антиподалық хаотикалық жер бедері және жаһандық әсерлері
Калорис пайда болған деп есептелетін алып соққы планетаға глобальды әсер еткен болуы мүмкін. Бассейннің дәл қарсы жағында аз ғана кішкентай соққы кратерлері бар, дөңгелек тілмелі жердің үлкен аумағы орналасқан, ол хаотикалық (немесе "ерекше") жер деп аталады. Кейбіреулер бұл жердің соққыдан туған сейсмикалық толқындар планетаның қарама-қарсы жағында шоғырланғаннан пайда болғанын санайды. Басқалары бұл жер бедері осы бассейннің антиподындағы шығарылған материалдың жиналуынан қалыптасқанын ұсынады. Бұл гипотетикалық соққы Меркурийдегі жанартаулық белсенділікті де тудырған болуы мүмкін, нәтижесінде тегіс жазықтар пайда болды. Калорис төңірегінде бассейннің шығарылған материалынан пайда болған деп есептелетін геологиялық құрылымдар тізбегі бар, олар жиынтығында Калорис тобы деп аталады.
Газ шығарындылары
Меркурийдің өте сирек және уақытша атмосферасы бар, онда күн желдерінен тартылған шамалы мөлшерде сутегі мен гелий, сондай-ақ натрий және калий сияқты ауыр элементтер кездеседі. Олар планета ішінде пайда болады деп саналады, олар оның қыртысының астынан "газды шығару" арқылы бөлінеді. Калорис алабы натрий мен калийдің маңызды көзі екені анықталды, бұл соққы нәтижесінде пайда болған жарықтар планета ішіндегі газдардың шығуына көмектеседі. Бұл газдардың көзі ерекше жер бедері де болып табылады.