Кіріспе

Luxor – 1923 жылы құрылған және 1985 жылы Nokia компаниясы сатып алған, Мотала қаласында орналасқан шведтік үй электроникасы мен компьютер өндірушісі. Бұл брендтің құқығы қазір түрік компаниясы Vestel-ге тиесілі және швед нарығында сатылатын телевизорлар үшін қолданылады. Бастапқыда магнитофондар, радиолар, теледидарлар, стереожүйелер және басқа да үй электроникасын өндірген компания 1978 жылы өзінің алғашқы үй компьютерін – ABC 80 ұсынды. Одан кейінгі ABC 800 сериясы 1981 жылы пайда болды, 1983 жылы жаңа үлгілер шығарылды және ABC желісі 1986 жылы тоқтатылды.

Тарих

Компания 1923 жылы Аксель Холстенссон (толық аты Аксель Харальд Холстенссон; 1889–1979) құрды. Ол кен тиеушінің ұлы болды және бірнеше жылғы бастауыш мектептен басқа ешқандай білімі болмады. 1907 жылдан 1918 жылға дейін ол ASEA компаниясында электрик, соңынан саяхат құрастырушы және бригадир болып жұмыс істеді. Бос уақытында ол электротехниканы оқыды. 1918 жылы Моталаға көшіп келіп, «Мотала Электр Агенттігі» (Motala Elektriska Byrå) электроника дүкені мен монтаждау компаниясын ашты. Соғыстан кейінгі экономикалық дағдарыс компанияны банкроттыққа жақын жеткізді, жағдай қиын болды және радио құрастыруға көшті. Компоненттер Германиядан әкелінді және құрылғыларды пайдамен сатуға болатыны анықталды, сондықтан Аксель Холстенссон 1923 жылы «Луксор радио фабрикасы» (Firma Radiofabriken Luxor) компаниясын тіркеді. «Луксор» атауы өте орынды және сол кезде өзекті болды, өйткені Тутанхамонның қабірі Египеттің Луксор қаласының жанында жақында ғана табылған еді. 1984 жылы фин компаниясы Nokia компанияның негізгі иесіне айналды. Компьютер өндірісі 1986 жылы тоқтатылды, ал 1992 жылы теледидар өндірісі Моталадан Финляндияға көшірілді. Оның орнына кабельдік және спутниктік теледидарға арналған қабылдағыштар шығарылатын болды. Бірақ Nokia бизнесін ұялы байланысқа бағыттағысы келді, сондықтан 1998 жылы спутниктік қабылдағыштар бизнесін американдық Space Craft Inc. компаниясына сатты. Компания 2002 жылға дейін Мотала қаласында спутниктік қабылдағыштарды жасады, содан кейін өндіріс төмен құнға ие елдерге көшірілді. 1997 жылдың қазан айында Nokia автомобильдік динамиктер мен аудио күшейткіштер бизнесін Harman International Industries компаниясына сатты. Electrolux компаниясына тиесілі Autoliv AB компаниясымен жасалған ынтымақтастық 1998 жылдан бастап Luxor Electronics компаниясымен серіктестікке, содан кейін бүкіл бизнесті сатып алуға әкелді. Мотала қаласында автомобиль өнеркәсібі үшін әртүрлі электрондық өнімдерді өндіру әлі де жалғасуда, бірақ бұл өнімдер Luxor брендімен емес. Кейіннен бренд атауы норвегиялық Elkjøp ASA сауда желісіне сатылды. 1999 жылдың қараша айында британдық Dixons Retail Elkjøp компаниясын сатып алғанда, Luxor бренді де олардың меншігіне өтті. 2006 жылы түрік компаниясы Vestel Luxor брендін сатып алды.