Кіріспе
1994 жылы басқарудың қаржылық тұрақты сатып алуынан кейін Thorn Lighting Ltd Лондон қор биржасында TLG plc (Thorn Lighting Group) ретінде акцияларын саудаға шығарды, төрт жыл өткен соң Wassall plc компаниясы оны сатып алды. 2000 жылы Wassall plc, TLG компаниясын Zumtobel Group компаниясының шамдау бизнесiмен біріктіру мақсатында сатып алынды, бұл мәміле жеке капиталдық KKR фирмасының көмегімен қаржыландырылды, кейіннен KKR өз үлесін азайтты. Қазір Thorn компаниясы Zumtobel Group компаниясына толыққанды тиесілі.
Компанияның құрылуы
Thorn бренді 1928 жылғы 29 наурызда Жюль Торн құрған Electric Lamp Service Company Limited компаниясы ретінде пайда болды. Ол континенттен қыздыру шамдары мен радио клапандарын импорттады. Британдық өндірісті қолдау мақсатында енгізілген импорттық баждардың өсуіне байланысты Жюль Торн 1932 жылы Лондонның солтүстігіндегі Эдмонтон қаласында орналасқан алғашқы жарық шығару фабрикасын – Atlas Lamp Works Ltd-ні сатып алды. 1936 жылы компания Thorn Electrical Industries акционерлік қоғамы ретінде танымал болды.
1940-шы және 1950-ші жылдар
Жарық бизнесі 1939 жылға дейін дамып, өркендеді, содан кейін өндіріс әскери қажеттіліктерге бағытталды. Соғыс басталғанда, Эдмонтон бомбаға ұшыраса, жақын маңдағы Тоттенхемде Вейл Роял электр лампа компаниясы басқаратын екінші лампа орны сатып алынды. Екінші дүниежүзілік соғыс аяқталғаннан кейін Жюль Торн жаңа зауыттарға, серіктестіктерге және сатып алуларға инвестиция салу арқылы кеңейтуді жалғастырды, соның ішінде 1947 жылы Оңтүстік Уэльстегі Мертир-Тидфилде шамдарды (инкандесцентті лампалар) өндіруді бастады; Сильвания Электрик Продакшнмен технология алмасып, Солтүстік Лондондағы Энфилдте түтікшелі люминесцентті шамдарды жаппай өндірді, сондай-ақ 1950 жылы Ekco Ensign Electric (Ekco) компаниясының 51% үлесін сатып алып, Ланкаширдегі Престонда тағы бір шам фабрикасын қосты. 1951 жылы Торн Даремге жақын Спеннимурдағы Smart & Brown (Engineers) Ltd компаниясының шамдау құрылғылары зауытын иеленді. 1950 жылдардың ортасында Шотландияның Бакки қаласында және Лондонның Уимблдон қаласында (Omega Electric Lamp Works Ltd) арнайы шамдар зауыттары ашылды. 1952 мен 1964 жылдар аралығында Торн қосымша шетелдік байланыстарды орнатты, оның ішінде итальяндық шам өндіруші (SIVI Illuminazione SpA) компаниясымен және Австралия, Оңтүстік Африка және Жаңа Зеландиядағы зауыттар, содан кейін Таяу Шығыста және Гонконгтағы агенттіктер, соңғысы Jardine Pacific компаниясымен бірлесе құрылды. 1959 жылдың қыркүйегінде Лондонда жаңа бас кеңсе ашылды. Сэр Базил Спенс жобалаған Торн Хаус сол кезде Англияның ең биік кеңсе ғимараты болды.
1960 жылдар
1964 жылы әлемдік нарықтарда тиімдірек бәсекелесу қажеттілігімен жетекшілік етілген Торн компаниясы өзінің жарықтандыру саласындағы мүдделерін Associated Electrical Industries (AEI) компаниясымен біріктіріп, British Lighting Industries Ltd құрды, оның 65% бақылау үлесі болды (ал қалған 35% үш жылдан кейін сатып алынды). AEI Lamp and Lighting компаниясы BLI тобына жарықтандыру саласында үш маңызды компанияны әкелді: British Thomson Houston (BTH), оның ірі зауыттары болды, әсіресе, Англияның Шығыс Мидлендс аймағындағы Лестер қаласының Rushey Mead ауданындағы Melton Road (разрядты шамдар шығаратын) және Уэльс шекарасына жақын Херефордта (жарықтандыру құралдарын шығаратын), және шамдарын ‘Mazda’ таңбасымен сатты; Metropolitan Vickers (MV), BTH зауыттарынан жабдықтар алып, оларды ‘Metrovick’ таңбасымен сатты; және Edison & Swan Electric Light Company (Ediswan), жақында Ponders End зауытын және ‘Royal Ediswan’ таңбасын BTH компаниясына берді. Құрылғаннан кейін бір жыл ішінде BLI зертханаларды, зауыттарды және сату функцияларын біріктіріп, үш негізгі таңбамен жұмыс істеу үшін қайта ұйымдастырды: Atlas, Mazda және Ekco (Ekco Ensign-нің қалған 49% үлесі 1966 жылы қамтамасыз етілді). 1969 жылы BLI атауы Thorn Lighting Ltd болып өзгертілді, содан кейін Ekco және Atlas таңбалары Thorn таңбасымен ауыстырылды. Одан кейін экспорттың айтарлықтай өсуі байқалды, 1968 жылы экспорттық жетістіктері үшін Королеваның сыйлығы тез алды, ал бес жылдан кейін 10 000-нан астам тауар сақталатын Ромфорд экспорт орталығы ашылды.
1970 және 1980 жылдар
1976 жылы сатудың 50%-дан астамы Ұлыбританиядан тыс жерлерде жүзеге асырылды. 1979 жылы Торн компаниясы Gebr Kaiser GmbH & Co. Leuchten K. G, Батыс Германияның шамдар мен жарықтандыру құрылғыларын өндірушісін сатып алды және екі жылдан кейін Тоттенхэм шам фабрикасын жапты. 1987 жылы Jarnkonst тобының скандинавиялық шамдар мен жарықтандыру құрылғыларын сатып алуы және Buckie шам фабрикасының жабылуы, аналық Thorn EMI компаниясының экспорттық және «колониялық» көзқарасты көпмәдениетті, халықаралық перспективаға ауыстыруға бағытталған жаңа күш-жігерін көрсетті, бұл болашақтағы Біртұтас Еуропалық актісін ескере отырып жасалды. Шамдар мен жарықтандыру құрылғыларындағы сыни масса – кез келген округте 10% нарық үлесі ретінде анықталды – басымдыққа ие болды. 1988 жылы Thorn EMI француздық Holophane тобын, оның Europhane жарық шығару құрылғылары еншілес компаниясына қол жеткізу үшін сатып алды. Азиядағы Jardine Pacific байланысы 18 жылдық бірлескен кәсіпорынға дамытылды, ал Сиднейдегі Howard Smith жарықтандыру брендтері сатып алынды.
1990 жылдар
1990 жылдың 14 қарашасында Thorn компаниясы өзінің негізгі жарық көздерінің үлесін АҚШ-тың GE Lighting компаниясына сату туралы келісімге келгенін жариялады. Келісім бойынша GE Enfield, Leicester және Wimbledon қалаларындағы шам зауыттарын, сондай-ақ Thorn-ның Италиядағы SIVI Illuminazione компаниясындағы 51% және Германиядағы шағын мамандандырылған Gluhlampenfabrik Jahn компаниясындағы 100% үлесін сатып алды. Кейін Thorn компаниясы Merthyr Tydfil шам фабрикасын жауып, Ұлыбританиядағы дистрибьюторлық орталықтарын біріктірді және Оңтүстік Африкадағы бизнесін сатты. 1991 жылы Thorn компаниясы Management Today's Business in Europe Award сыйлығын жеңіп алды. Гонконгты платформа ретінде пайдаланып, компания Макао, Тайвань, Сингапур, Малайзия, Таиланд, Оңтүстік Корея және Жапония нарықтарына енді, ал Шығыс Еуропада қосымша кеңселер мен агенттер құрылды. 1992 жылы Jardine кеңселерiнде жұмыс істейтін қызметкерлерді Қытайдың материктік бөлігіне орналастыру арқасында көптеген жобалар іске асырылды (35 миллион фунт стерлингтік Гонконг халықаралық әуежайы жобасы Thorn компаниясының ең ірі келісімі болып табылады және бүгінгі күнге дейін солай болып қала береді), сондай-ақ жергілікті өндіріс үшін негіз қаланды. Гуанчжоудағы флуоресценттік шамдар зауыты 1996 жылы ашылды, ал бір жылдан кейін Тяньцзиньде жол және туннельдерге арналған шамдар шығарыла бастады. Сол жылы Thorn India компаниясына қызығушылық танытылды. Еуропалық қызметтер Даниядағы Jakobsson компаниясын сатып алуға бағытталды. 1990 жылдардың соңындағы консолидация барысында Херефорд зауыты жабылып, жарық шығаратын құрылғылар өндірісі Kaiser Leuchten зауытынан басқа орындарға көшірілді.
2000 жылдар
Жаңа мыңжылдық жаңа бастаманы қадағалады, себебі Zumtobel тобы Thorn-ға, әсіресе технологиялық жаңаруларға, және Zumtobel мен Thorn-ның бұрынғы аймақтық құрылымдағы өндіріс операцияларын бірыңғай жаһандық жеткізу тізбегіне біріктіруге көп инвестиция жасады. Сонымен қатар, ол анықталған аймақтар мен нарық сегменттерінде өсімді күшейтуге ұмтылды. 2006 жылы Zumtobel тобы Thorn әуежайлық жер үсті жарықтандыру іс-әрекетін (Thorn AFL) шведтік Safegate әуежай маманына сатты, ал екі жыл өткен соң екі бұрынғы шамдау құрылыс орнын біріктіріп, Сиднейдегі Уэзерлл паркінде жаңа зауыт құрды. 2009 жылы Thorn Спеннимурде жаңа фабрикаға, зертханаға және оқу-көрме кешеніне (Thorn Academy of Light) инвестиция салды. Тарату орталығы бұрынғы орнынан жақын жерде сақталды. Зауыт 2009 жылы Ұлыбританияның «Жыл зауыты» атағын иеленді. Осы жылы Thorn және Германияның Hess AG компаниясы сыртқы жарықтандыру өнімдерін сату бойынша ұзақ мерзімді серіктестікке келісті. Алғашқыда, қызмет Германияда өрістеді, онда Hess еншілес компаниясы Vulkan, Thorn өнімдерін сатты, бірақ 2011 жылы Thorn-ның Франция, Шығыс және Оңтүстік-Шығыс Еуропа, Ұлыбритания және Ирландиядағы Hess өнімдеріне құқықтарын кеңейту туралы келісімдерге қол жеткізілді.
Өнімді инновациялаудың уақыт кестесі
1948 жылы инновация Флуоресцентті түтіктерді жаппай өндірген алғашқы британдық жарық беру компаниясы болды. Атлас флуоресценттік шамдарының алғашқы орнатылымдарының бірі Лондонның Вестминстер қалалық кітапханасында шілде айында ашылды. 1952 жылы бас химик доктор Питер Рэнби фосфорлардың жаңа түрін әзірледі, бұл күн сәулесі мен жылы ақ түстің арасындағы ақ 3500K шамның пайда болуына әкелді. 1954 жылы Atlas Popular Pack атты өзінің флагмандық өнімін ұсынды – түтігімен бірге бір пакет ретінде сатылатын алғашқы жаппай өндірілген құрылғы. 1955 жылы Alpha One фонары, жол жарықтандыруы үшін алғашқы герметикалық жабық және инъекциялық қалыпталған оптикалық жүйе ұсынылды. Дизайнеры: Ричард Стивенс. 1957 жылы Вобурн аббаттығында ойын-сауықтың жаңа түрі – Атлас Аурама жүйесі енгізілді. Бұл Son et Lumiere шоуы электрондық диммерлермен басқарылды. 1962 жылы ұшақтардың қонуына көмектесу үшін Корольдік әуе құрылысымен бірлесіп әзірленген VASI (визуалды жақындау еңістігінің индикаторы) енгізілді. 1963 жылы рентгендік экрандар мен радарлық сканерлеу үшін электролюминесцентті бейне сақтау панелі жасалды. 1964 жылы театр және теледидар жарығын жақсарту үшін BBC-мен бірлесіп жасалған Q File электрондық жарықтандыруды басқару жүйесі енгізілді. 1965 жылы Sylvania және Kodak компанияларымен бірлесіп жасалған фотосуретке арналған Flashcubes жаппай өндірілді. 1967 жылы алғашқы екі филаментті вольфрам галогенді автокөлік фарасы ұсынылды, бұл жүргізушілерге толық немесе жарықсыз жарықтарды пайдалануға мүмкіндік берді (жол қауіпсіздігі үшін AA Ұлттық автокөлік сыйлығы берілді) және жоғары қысымды натрий шамдары өндірілді. Ұлыбританияның жаңа тас жолдары үшін жарықтандыруды қамтамасыз етті, Хитроу әуежайының жанындағы M4 учаскесі 140 Вт SLI/H шамдарымен Alpha 6 фонарьларында. 1970 жылы Kodak компаниясымен бірлесіп Magicube X фотосурет флеш-кубі әзірленді, оған батарея қажет емес, сондай-ақ CSI (жинақы иодты) шам жасалды. 1972 жылы техникалық инновациялар үшін өнеркәсіпке арналған Королева сыйлығын жеңіп алған алғашқы жарық беру компаниясы болды (халогендік шамдарды әзірлеу). Сондай-ақ, коммерциялық архитектурада жаңа концепция – «Арена» енгізу арқылы толық интеграцияланған жарықтандыру, жылыту және желдету жүйесін ұсынған алғашқы өндіруші. 1976 жылы 70 Вт жоғары қысымды натрий шамдары ұсынылды. 1981 жылы флуоресценттік жарықтандыруда екі маңызды жаңалық жасалды: әдеттегі шамға энергияны үнемдейтін алмастырғыш (2D компактты флуоресценттік шам) және жоғары жиілікті электрондық балласт (Ганновердегі Германияда көрмеге қойылды). 1984 жылы галогендік жылу шамдары бар Haloheat плитасы жасалды. 1987 жылы төмен қуатты металл галоидты және дихроидты вольфрам галогендік шамдар мен жинақтар сериясы өндірілді. 1988 жылы кеңселер үшін C VAS жарықтандыруды басқару жүйесі әзірленді. 1989 жылы Aria споты мен Modulight флуоресценттік шамдары Германияның Ганновер жәрмеңкесінде Die gute Industrieform дизайн сыйлығын жеңіп алды. 1991 жылы Sensa, кеңселер үшін алғашқы тәуелсіз, ақылды жарықтандыруды басқару жинағы ұсынылды. 2000 жылы Sensa 2 ақылды жарықтандыру құралы Дизайн кеңесімен Мыңжылдық өнімі деп танылды. 2006 жылы ең үздік электрлік өнім инновациясы үшін NICEIC сыйлығын жеңіп алған Orus төменгі деңгейлі жол фонары ұсынылды. 2010 жылы StyLED жол фонары француздық өнеркәсіптік шығармашылықты қолдау агенттігі (APIC) берген «Label del’Observeur du design 11» сыйлығын жеңіп алды, ал жаңа PopPack Electrical Times журналының «Жылдың инновациялық жарықтандыру өнімі» деп танылды. Thorn компаниясы Кембридж дисплей технологиясы және Дурхэм университетімен бірлесіп, жарық шығаратын полимерлердің өнімділігі мен өндірісіне қатысты негізгі мәселелерді шешкені үшін Технология және инновация сыйлығын жеңіп алды.