Кіріспе

Йокосука (横須賀市) – Жапонияның Канагава префектурасындағы қала. 2024 жылғы мәлімет бойынша, қаланың халқы 373 797 адамды құрайды. Жалпы ауданы – [ауданды қосу керек]. Йокосука Токио агломерациясының халқы ең көп 11-ші қаласы, ал Канто аймағында – 12-ші қала. Қалада АҚШ Әскери-теңіз күштерінің Йокосукадағы базасы орналасқан.

География

Йокосука Миура түбегінің көп бөлігін алып жатыр, шығысынан Токио шығанағымен, ал батысынан Тынық мұхитындағы Сагами шығанағымен шектеседі.

Қазіргі заманға дейінгі кезең

Қазіргі Йокосука қаласының айналасында мыңдаған жылдар бойы адамдар қоныстанған. Археологтар аймақтағы көптеген жерлерде жапон палеолит кезеңінен тас құралдар мен қабық жәдігерлерін, ал Жомон және Кофун кезеңдерінен керамикалық сынықтарды тапты. Хэйан дәуірінде жергілікті сардар Мураока Тамемичи 1063 жылы Кинугаса қамалын салған. Ол Миура әулетінің атасы болды, ол кейін Шығыс Сагами провинциясында бірнеше ғасыр бойы үстемдік құрды. Миура әулеті Камакура сёгунатын құруда Минамото но Ёритомоны қолдады, бірақ кейін 1247 жылы Ходжо Токиёри тарапынан жойылды. Дегенмен, әулеттің тегі Ходжо әулетінің қолдаушысына берілді, және Миура Муромачи дәуіріне дейін Миура түбегін басқарды, 1518 жылы Ходжо Соунның шабуылында Арай қамалында жеңіліске ұшырағанға дейін. Одавара шайқасында Кейінгі Ходжо әулетінің жеңілісінен кейін, Тоётоми Хидэёси 1590 жылы Йокосуканы қоса алғанда Канто аймағын басқаруды Токугава Иэясуға тапсырды. Жапонияға алғаш келген британдық саяхатшы Уильям Адамс (Шогун романындағы кейіпкердің прототипі) 1600 жылы голланд сауда кемесі "Лифде" арқылы Урагаға келді. 1612 жылы Токугава сёгунатына көрсеткен қызметі үшін оған самурай атағы және қазіргі Йокосука шекарасындағы Хемидегі феод берілді. Уильям Адамсқа арналған ескерткіш (жапон тілінде Миура Анджин деп аталады) Йокосукадағы маңызды орын. Эдо дәуірінде Йокосука тікелей Токугава сёгунатының бақылауында болды, бірақ түрлі хатамотолар арқылы басқарылды. Токио шығанағына кіреберістегі стратегиялық орналасуына байланысты, сёгунат 1720 жылы Урага Бугё лауазымын құрды, және шығанаққа кіретін барлық кемелер тексеру үшін тоқтауға міндетті болды. Шетелдік кемелердің көбейген шабуылдары мен Жапонияның ұзақ жылдар бойы сақтаған оқшаулану саясатын аяқтау әрекеттеріне байланысты, сёгунат Йокосука маңында жағалау артиллериялық батареяларын, соның ішінде 1842 жылы Оцудағы бекіністі орнатты. Алайда, бұл күш-жігерге қарамастан, 1853 жылы АҚШ Әскери-теңіз күштерінің коммодоры Мэтью Перри "Қара кемелер" флотымен Токио шығанағына келді және оңтүстік Йокосукадағы Курихамаға жағаға түсті, бұл Жапония мен АҚШ арасындағы дипломатиялық және сауда қатынастарының ашылуына әкелді. 1860 жылы "Канрин Мару" Йокосукадан АҚШ-қа алғашқы жапондық дипломатиялық миссиясымен бірге жолға шықты. Бакумацу дәуірінде сёгунат Йокосуканы заманауи теңіз базасының орны ретінде таңдады және 1865 жылы француз инженері Леонс Верниді кеме құрылысымен айналысатын нысандарды дамытуға бақылау жасау үшін жалдады, бастапқыда Йокосука темір қорытын зауытынан бастап. Йокосука теңіз арсеналы Жапонияда құрылған алғашқы заманауи арсенал болды. Арсеналдың құрылысы Жапонияның өнеркәсібін жаңғыртудың маңызды қадамы болған жаһандық заманауи инфрақұрылымның орталық бөлігі болды. Қазіргі заманғы ғимараттар, Хаширимидзу су жолы, қорыту фабрикалары, кірпіш фабрикалары және жапон техниктерін даярлауға арналған техникалық мектептер салынды.

Мэйдзи дәуірі - қазіргі уақыт

Мейдзи қалпына келтіруінен кейін арсенал Жапон императорлық әскери-теңіз флотына берілді, ал қазіргі Йокосука ауданы Урага қаласы және Канагава префектурасының Миура ауданындағы көптеген ауылдарға қайта ұйымдастырылды. Йокосука ауылы 1878 жылы қала мәртебесіне көтеріліп, Миура ауданының орталығы болды. 1889 жылы Йокосука темір жолы ашылып, Йокосуканы Йокохама және Токиомен байланыстырды. Йокосука 1907 жылдың 15 ақпанында қала мәртебесіне ие болды. 1916 жылдан бастап Йокосукадағы Оппама Йокосука әскери-әуе техникалық арсеналы ретінде дамыды, және Жапон императорлық әскери-әуе күштері кейін пайдаланған көптеген ұшақтар Йокосукада жасалды немесе сынақтан өтті. Йокосука әскери-теңіз арсеналы 20 ғасырдың басында кеңейе берді, оның өндірісіне Ямаширо сияқты линкорлар және Хирю мен Шокаку сияқты ұшақ тасымалдаушылар кірді. Шағын әскери кемелер жекеменшік "Урага док компаниясында" салынды. Йокосука теңіз округі IJN 1-ші флотының негізгі порты болды. 1923 жылғы Ұлы Канто жер сілкінісі Йокосукаға, соның ішінде екі жылға мұнаймен жабдықтауды тоқтатқан әскери-теңіз базасына ауыр зақым келтірді. Қала 1933 жылы көршілес Кинугаса ауылы мен Таура қаласын, ал 1937 жылы Курихама ауылын қосып, одан әрі кеңейді. 1943 жылы қала сонымен қатар көршілес Урага, Киташитура, Окусу, Нагай және Такеяма қалалары мен ауылдарын, сондай-ақ Зушиді қосып алды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Йокосука 1942 жылдың 18 сәуірінде американдық B-25 бомбалаушыларымен Дулиттл рейдінде Перл-Харборға жасалған шабуылға жауап ретінде шамалы зақым көрді. АҚШ Әскери-теңіз флотының ұшақтарымен жүргізілген шағын тактикалық әуе шабуылдарынан басқа, соғыс кезінде ол қайтадан бомбаға түспеді; алайда, 1938 жылдан 1945 жылға дейін аймақтың 20-дан астам бөлек туннель/үңгір желілерінде 260-тан астам үңгірлер салынды, Йокосука әскери-теңіз базасы аумағында кем дегенде 27 шақырымдық белгілі туннельдер болды. Айналасында тағы да көптеген туннельдер бар. Соғыс кезінде бұл туннельдер мен үңгірлер әуе шабуылынан қорғалған, жасырын жұмыс істеуге мүмкіндік берді. Олардың арасында 500 төсектік аурухана, ірі электр энергиясын өндіру орналысы, шағын су асты кемелерін жасау және сақтау қоймасы салынды. Американдық әскерлер 1945 жылдың 30 тамызында Жапонияның капитуляциясынан кейін Йокосукаға қонды, және теңіз базасы сол кезден бері АҚШ Әскери-теңіз флоты тарапынан пайдаланылуда. Үңгірлер Корея соғысы кезінде сақтау және шұғыл баспана ретінде пайдаланылды. 1950 жылдан бастап, АҚШ Флотының қызметі Йокосука АҚШ-тың жетінші флотының негізгі порты болды және Корея соғысы мен Вьетнам соғысында маңызды қолдау ролін атқарды. Йокосука 1960 және 1970 жылдар аралығында соғысқа қарсы көптеген наразылық акцияларының орталығы болды. Бұрын Йокосукада орналасқан ядролық USS Джордж Вашингтон кемесі Жапонияда тұрақты орналасқан алғашқы ядролық кеме болды. Жапонияның теңіздік өзін-өзі қорғау күштері американдық базаның жанында әскери портты, сондай-ақ қаланың айналасындағы көптеген оқу орындарын басқарады. Осы себептерге байланысты Йокосукада бірнеше жүз америкалық және мыңдаған филиппиндіктер тұрады. 2001 жылы Йокосука орталық үкіметтен көбірек тәуелсіздік алып, негізгі қала мәртебесіне ие болды.

Экономика

Әскери нысандардың экономикалық әсерінен басқа, Йокосука сонымен қатар өнеркәсіптік қала, онда Nissan Motors және оның еншілес компаниялары мыңдаған жергілікті тұрғындарды жұмысқа орналастырған зауыттар орналасқан. Nissan Leaf, Nissan Cube және Nissan Juke үлгілері Йокосукадағы 日産自動車追浜工場 зауытында құрастырылады. Зауыт 1961 жылы ашылды, алғашқыда Nissan Bluebird үлгісі осы жерде құрастырылған. Әр мамыр айында жапондық карриді тойлайтын фестиваль өтеді, оған жыл сайын 50 000 адам келеді. Зауыт Nissan-ның Ғылыми-зерттеу орталығымен (ҒЗО), Oppama сынақ алаңымен және Oppama портымен іргелес орналасқан. Осы порт арқылы Nissan Oppama және Nissan-ның тағы екі жапондық көлік құрастыру зауытында жасалған көліктер Жапонияның басқа аймақтарына және шетелге жөнелтіледі. 1997 жылы құрылған Йокосука ғылыми-зерттеу паркі – Жапонияның телекоммуникация индустриясының маңызды орталығы, мұнда көптеген сымсыз және ұялы байланыс компаниялары өздерінің ғылыми-зерттеу және даму орталықтарын, сондай-ақ бірлескен сынақ орталықтарын құрды.

Демография

Жапондық халық санауы мәліметтері бойынша, Йокосука қаласының халқы 1990 жыл шамасында ең көп санды көрсеткен, содан бері азайып келеді. Йокосукадағы шетел азаматтарының көп бөлігі филиппин, корей, қытай және америкалықтардан тұрады.

Білім

Йокосука қаласының мемлекеттік бастауыш және негізгі мектептері Йокосука қалалық білім беру бөлімінің құрамындағы Йокосука білім беру жүйесі арқылы басқарылады. Йокосуканың көптеген мемлекеттік жоғары мектептері, оның ішінде Йокосука жоғары мектебі, Канагава префектурасының білім беру басқармасымен басқарылады. Қалалық білім беру бөліміне бір жоғары мектеп – Йокосука Сого жоғары мектебі қарасты.

Энергия апаттары

2011 жылдың 26 қазанында Йокосука қаласында жыл сайынғы ядролық апаттан эвакуациялау оқу-жаттығуы өтті. Бұл оқу-жаттығу алғаш рет 2008 жылы, ядролық қуатпен жұмыс істейтін USS George Washington ұшақ тасымалдаушысы осы қала маңындағы АҚШ әскери-теңіз базасында орналасқан кезде өткізілді. Оқу-жаттығуға шамамен 70 адам, оның ішінде тұрғындар мен өрт сөндірушілер қатысты. Өрт сөндірушілер АҚШ базасының маңында радиация деңгейінің қалыптан тыс жоғары болғанын ескеріп, қала тұрғындарына үйде болуға бұйрық берді. Радиоактивті ластану қалалық әкімдіктің төтенше жағдайлар орталығында бақыланды. АҚШ Әскери-теңіз күштері базадан радиацияның таралу мүмкін еместігіне байланысты осы жаттығуға қатысудан бас тартты. 2011 жылдың желтоқсан айында Йокосука және басқа қалаларда кемедегі адамдар радиацияға ұшырау мүмкіндігіне дайындалу мақсатында тағы бір жаттығу жоспарланды. Ядролық энергияға қарсы көзқарастың бір салдары – көмірмен жұмыс істейтін электр станцияларының салынуы, бұл ауаның ластануына және жаһандық жылынудың күшеюіне әкеліп соқты. 2020 жылға қарай, тіпті климаттық төтенше жағдайға қарамастан, Йокосукада екі көмірмен жұмыс істейтін электр станциясын салу жоспарлануда. Бұл электр станциялары толық экологиялық сараптамасыз салынып жатыр, ал жергілікті тұрғындар оның құрылысы үшін Жапония үкіметін сотқа берді. Қоршаған орта министрі Синдзиро Койдзуми осы жобаны қолдауы үшін "белсенділердің наразылығына" ұшырады.

Танымал мәдениетте

Йокосука, оның ішінде Добуита көшесі, 1999 жылғы Shenmue видео ойынының оқиғасының орны болып табылады. Йокосука ойынның аниме адаптациясында да көрсетілген. Қала әкімшілігі аниматорлармен ынтымақтастық жасады. 2000 жылғы PlayStation ойыны Front Mission 3 және Шохеи Имамураның 1961 жылғы New Wave фильмі Pigs and Battleships Йокосукада өтеді. Бұған қоса, Йокосука Годзилла фильміндегі "Мехагодзилланың терроры" фильміндегі шешуші шайқас орны болып табылады. Йокосука – Arpeggio of Blue Steel франшизасындағы маңызды орын, ол Жапонияның қалған санаулы теңіз күштерінің бірі ретінде бейнеленеді, сондай-ақ функционалды кеме құрылысы зауыты мен теңіз академиясы бар жалғыз нысан. Теңіз деңгейінің көтерілуіне байланысты, порт су астында қалған ескі қаланың қираған қалдықтарының үстіне салынған. Басты кейіпкерлердің барлығы сонда тұрып, оқыған, кейіннен Blue Steel жеке флот құрып, оны өздерінің үй порты ретінде пайдаланды.