Мод Гонн Макбрайд: Ирланд революционері, суфражистка және актрисасы
Maud Gonne
Ирланд революционері, суфражистка және актриса Мауд Гонн МакБрайд (1866-1953) туралы ақпарат. Ұлттық күрес, әйелдер құқығы, У.Б. Йейтспен қарым-қатынасы.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ағылшын туған ирланд революционері, суфражистка және актриса (1866–1953)
English born Irish revolutionary, suffragette and actress (1866–1953)
Мод Гон МакБрайд (Maud Nic Ghoinn Bean Mhic Giolla Bhríghde; 21 желтоқсан 1866 – 27 сәуір 1953) – ирланд республикалық революционер, суфражистка және актриса. Ол ағылшын-ирландтық тегінен шыққан және жер даулары кезінде жерсіз қалған халықтың тағдырынан ирланд ұлтшылдығына бейімделді. Ол үйде басқару құқығы үшін және 1916 жылы жарияланған республика үшін белсенді түрде үгіт жүргізді. 1930 жылдары Әлеуметтік несие партиясының негізін қалаушы мүшесі ретінде К.Х. Дугластың тарату бағдарламасын ілгерілетуге атсалысты. Гонн ирланд ақыны В.Б. Йейтстің мұзасы және ұзақ жылдар бойы жақын адамы болғандығымен әйгілі.
Maud Gonne MacBride (Maud Nic Ghoinn Bean Mhic Giolla Bhríghde; 21 December 1866 – 27 April 1953) was an Irish republican revolutionary, suffragette and actress. She was of Anglo Irish descent and was won over to Irish nationalism by the plight of people evicted in the Land Wars. She actively agitated for Home Rule and then for the republic declared in 1916. During the 1930s, as a founding member of the Social Credit Party, she promoted the distributive programme of C. H. Douglas. Gonne was well known for being the muse and long time love interest of Irish poet W. B. Yeats.
Ерте өмір
Ол Англияда, Хэмпшир графтығының Альдершот қаласына жақын, Тунгемде дүниеге келді. Едит Мод Гонн, 17-ші лансерлер полкінің капитаны Томас Гоннның (1835–1886) және оның әйелі, Кук туған Эдит Фрит Гоннның (1844–1871) үлкен қызы. Анасы Мод әлі бала кезінде қайтыс болғаннан кейін, әкесі оны Францияда білім алу үшін пансионға жіберді. "Гонндар Майо округінен шыққан, бірақ менің арғы атасы мұрадан айырылып, испан шарабын саудалап, шетелде бақыт іздеді", - деп жазды ол. "Менің әкемнің Лондон мен Опортода үйлері бар, өте табысты фирмасы болды. Ол әкемді шетелдегі істерді басқаруға дайындады және оны шетелде оқытты. Әкем 6 тіл білді, бірақ бизнеске құштарлығы жоқ болғандықтан, Англия армиясына қабылданып, тілдерді білуінің арқасында Австрия, Балқан және Ресейде дипломатиялық қызметтерге тағайындалды. Ол Париж бен Дублинде бірдей жайлы сезінді."
She was born in England at Tongham near Aldershot, Hampshire, as Edith Maud Gonne, the eldest daughter of Captain Thomas Gonne (1835–1886) of the 17th Lancers, and his wife, Edith Frith Gonne, born Cook (1844–1871). After her mother died while Maud was still a child, her father sent her to a boarding school in France to be educated. "The Gonnes came from County Mayo, but my great great grandfather was disinherited and sought fortune abroad trading in Spanish wine," she wrote. "My grandfather was head of a prosperous firm with houses in London and Oporto – he destined my father to take charge of the foreign business and had him educated abroad. My father spoke 6 languages but had little taste for business, so he got a commission in the English army; his gift for languages secured for him diplomatic appointments in Austria, the Balkans and Russia, and he was as much at home in Paris as in Dublin."
Дублин, Лондон және Париж
1882 жылы оның әскери шенеунік әкесі Дублинге тағайындалды. Ол онымен бірге 1886 жылы қайтыс болғанға дейін болды. Қарындасы Кэтлинмен бірге Гонн Лондонда ағасы Уильям Гонннің қамқорлығында бақытсыз уақыт өткізді. Ол көп жасқа келгенде мұраға ие болатынын білмей, актриса болуға тырысты, бірақ туберкулезбен ауырып, өмірінің соңына дейін осы аурумен күресті; 1887 жылдың жазында ол Ауверньдегі француз шипажайы Роятқа емделуге барды. Францияда Гонн Люсьен Миллевойемен (1850–1918) танысты, ол үйленген журналист және жақтасшыл саясаткер, реваншист генерал Буланжердің қолдаушысы еді. Оның Миллевойемен, өзінен он алты жас үлкен адаммен қарым-қатынасы сезімдік және саяси себептермен туды. Буланжермен бірге Францияны Эльзас-Лотарингияны қайтарып алып құтқаруға тырысты. Оның миссиясы Ирландия еді, және олар бірлесіп Британ империясына қарсы одақ құруды жоспарлады. 1887 жылдың желтоқсанында Мод Гонн 13 000 фунт стерлингтен астам сенімділік қорларын және анасының мүлкінен бөлінбеген қаражатын мұра етті. Ол өте бай әйел болды және қалағанындай өмір сүре алатын. 1888 жылдың басында ол құпия Буланжист міссиясымен Ресейге сапар шекті, онда танымал «Палл Молл Газеті» редакторы В.Т.Стидпен кездесті, ол Санкт-Петербургте «әлемдегі ең әдемі әйелдердің бірімен» кездескенін жазды («Review of Reviews», 7 маусым 1892). 1890 жылы Францияда ол тағы да Миллевойемен кездесті. Олардың Жорж есімді ұлы болды, бірақ бала бір жыл ішінде, мүмкін, менингиттен қайтыс болды. Гонн қатты қайғырып, оны үлкен ескерткіш шіркеуге жерледі. (Оның қайғысы онымен бірге қалды; өсиеті бойынша Жорждің кішкентай аяқ киімдерін өзімен бірге жерлеуді өтінді). Баласы қайтыс болғаннан кейін ол Миллевойеден ажырасып, бірақ 1893 жылдың соңында оны Самуа-сюр-Сендегі мавзолейде кездестіруге келісті, және баланың саркофагының жанында олар жыныстық қатынас жасады. Оның мақсаты – Жорждің жаны метемпсихоз арқылы көшіп келген сол әкеден бала сүю еді. Гонннің Миллевойеден туған қызы Изоль Гонн 1894 жылдың тамызында дүниеге келді. Гонн Макбрайд антисемиттік көзқарастарымен белгілі болды. Тарихшы Д.Г.Бойс оны «көңілді антисемит» деп сипаттады. «Ирландиялық биография сөздігі» оның антисемиттік және антимасондық теорияларға сенетінін айтады.
In 1882, her father, an army officer, was posted to Dublin. She accompanied him and remained with him until his death in 1886. With her sister Kathleen, Gonne spent an unhappy time in London under the guardianship of their uncle William Gonne. Unaware that she would inherit a fortune on her majority, she tried to become an actress, but became ill with the tuberculosis that stayed with her throughout her life; in the summer of 1887 she went to the French spa town of Royat in the Auvergne to recover. In France, Gonne met Lucien Millevoye (1850–1918), a married journalist with fervid right wing politics, a supporter of the revanchist General Boulanger. Her relationship with Millevoye, who was sixteen years her senior, was both sexually and politically driven. With Boulanger he would redeem France by regaining Alsace Lorraine. Her mission was Ireland, and together they would constitute an alliance against the British Empire. In December 1887 Maud Gonne inherited trust funds in excess of £13,000 and an unentailed sum from her mother's estate. She was a very wealthy woman and was free to live as she pleased. She travelled early in 1888 on a clandestine Boulangist mission to Russia, where she met the notable Pall Mall Gazette editor W. T. Stead, who wrote of meeting in St Petersburg "one of the most beautiful women of the world" (Review of Reviews, 7 June 1892). In 1890, in France she again met Millevoye. They had a son, Georges, but the child died within the year, possibly of meningitis. Gonne was distraught, and buried him in a large memorial chapel. (Her distress remained with her; in her will she asked for Georges's baby shoes to be interred with her). After the child's death, she separated from Millevoye, but in late 1893 arranged to meet him at the mausoleum in Samois sur Seine and, next to their child's sarcophagus, they had sexual intercourse. Her purpose was to conceive a baby with the same father, to whom the soul of Georges would transmigrate in metempsychosis. Gonne's daughter by Millevoye, Iseult Gonne, was born in August 1894. Gonne MacBride is known for having had anti Semitic views. Historian D. G. Boyce described her as "noisily anti Semitic." The Dictionary of Irish Biography states that she believed in anti Semitic and anti Masonic theories.
Ингилиан және Ирландия
1890 жылдары Гонн Англия, Уэльс, Шотландия және АҚШ-та ұлттық мүдделерді қорғау үшін кеңінен саяхаттап, 1896 жылы "Ирландия лигасы" (L'association irlandaise) деп аталатын ұйым құрды. 1900 жылы Гонн Ирландияның қыздары (Inghinidhe na hÉireann) ұйымын құруға көмектесті. Алғашқы отырысқа 29 әйел қатысты. Олар "ирланд халқының өнері мен мәдениетіне көп зиян келтіріп жатқан ағылшын ықпалына қарсы әр түрлі жолдармен күресуге" шешім қабылдады. Сонымен қатар, ол Inghinidhe na hÉireann ұйымын ирланд мәселелерінде әйелдердің жеке дауысы ретінде қарастырды. Ұйымның журналы – Bean na hÉireann-ның алғашқы санында редакциялық мақалада былай делінген: "Ирландия істерін басқаруда біздің дауыс беруге деген ниетіміз ер адамдардың тиісті деңгейде әрекет ете алмауына байланысты емес, адал азаматтар және саналы адамдар ретінде әйелдердің туа біткен құқығы".
During the 1890s, Gonne travelled extensively throughout England, Wales, Scotland and the United States campaigning for the nationalist cause, forming an organization called the "Irish League" (L'association irlandaise) in 1896. In 1900, Gonne helped found Inghinidhe na hÉireann (Daughters of Ireland). Twenty nine women attended the first meeting. They decided to "combat in every way English influence doing so much injury to the artistic taste and refinement of the Irish people." At the same time, she conceived Inghinidhe na hÉireann as a distinct voice for women in Irish affairs. In an early number of Bean na hÉireann, the organisation's journal, the editorial proclaims, "Our desire to have a voice in directing the affairs of Ireland is not based on the failure of men to do so properly, but is the inherent right of women as loyal citizens and intelligent human souls."
Синн Фэйн
Өзінің өмірбаянында ол: "Мен әрқашан соғысты жек көріп, табиғатым мен философияма сәйкес бейбітшілдік жақтаспын, бірақ бізге соғыс салған – ағылшындар, ал соғыстың ең басты қағидасы – жауды жою", – деп жазды. Екінші ұйым – Ұлттық кеңес 1903 жылы Гон және басқалар, оның ішінде Артур Гриффит, король Эдуард VII Дублинге келген кезде құрылды. Оның мақсаты – Дублин қалалық әкімдігінен патшаға құттықтау сөз айтудан бас тартуға көмектесу болды. Құттықтау сөз айту туралы ұсыныс қабылданбады, бірақ Ұлттық кеңес жергілікті кеңестерде ұлттық өкілдікті арттыру мақсатымен қысым көрсету тобы ретінде жұмысын жалғастырды. Ұлттық кеңестің 1905 жылғы 28 қарашадағы алғашқы жылдық құрылтайы екі мәселемен ерекшеленді: көпшілік дауыспен (Гриффит қарсы дауыс бергенімен) филиалдар ашу және ұлттық деңгейде ұйымдастыру туралы шешім; сондай-ақ Гриффиттің "венгрлік" саясатын таныстыруы, ол енді Синн Фэйн саясаты деп аталды. Осы жиын Синн Фэйн партиясының құрылған күні деп есептеледі.
In her autobiography, she wrote, "I have always hated war and am by nature and philosophy a pacifist, but it is the English who are forcing war on us, and the first principle of war is to kill the enemy." A second organisation, the National Council, was formed in 1903 by Gonne and others, including Arthur Griffith, on the occasion of the visit of King Edward VII to Dublin. Its purpose was to lobby Dublin Corporation to refrain from presenting an address to the king. The motion to present an address was duly defeated, but the National Council remained in existence as a pressure group with the aim of increasing nationalist representation on local councils. The first annual convention of the National Council on 28 November 1905 was notable for two things: the decision, by a majority vote (with Griffith dissenting), to open branches and organise on a national basis; and the presentation by Griffith of his 'Hungarian' policy, which was now called the Sinn Féin policy. This meeting is usually taken as the date of the foundation of the Sinn Féin party.
Актерлік өнер
1897 жылы Йейтс пен Гриффитпен бірге Виктория патшайымының Алмаз мерейтойына қарсы наразылық акциясын ұйымдастырды. 1902 жылдың сәуір айында Йейтстің «Кэтлин Ни Хулихан» пьесасында басты рөлді ойнады. Ол британдықтарға «жоғалған» төрт провинциясы үшін күйініш білдіретін «Ирландияның қарт әйелі» Кэтлин рөлін сомдады. Ол көп уақытын Парижде өткізіп жүрді. Сол жылы Рим-католик шіркеуіне қосылды. Йейтстің көптеген үйлену ұсыныстарын қабылдамады, себебі ол католиктік дінге өтуге дайын болмады және оның ұлтшылдығы жеткілікті радикалды емес деп ойлады. Сонымен қатар, оның оған деген махаббаты поэзиясына пайда келтіргенін және әлем оның ұсыныстарын қабылдамағаны үшін оған алғыс айтуы керек деп сенді. Ейтс оған өзісіз бақытсыз екенін айтқанда, ол:
«Иә, бақыттысың, себебі сен «бақытсыздығыңнан» әдемі өлеңдер жасайсың және соған қуанасың. Неке – тым жайсыз нәрсе болар еді. Ақындар ешқашан үйленбеуі керек. Мен сенің қалыңдығыңды қабылдамағаным үшін бүкіл әлем маған алғыс айтуы керек».
In 1897, along with Yeats and Griffith, she organised protests against Queen Victoria's Diamond Jubilee. In April 1902, she took a leading role in Yeats's play Cathleen Ní Houlihan. She portrayed Cathleen, the "old woman of Ireland", who mourns for her four provinces which had been "lost" to the British. She was already spending much of her time in Paris. In the same year, she joined the Roman Catholic Church. She refused many marriage proposals from Yeats, not only because he was unwilling to convert to Catholicism and because she viewed him as insufficiently radical in his nationalism, but also because she believed his unrequited love for her had been a boon for his poetry and that the world should thank her for never having accepted his proposals. When Yeats told her he was not happy without her, she replied,
Oh yes, you are, because you make beautiful poetry out of what you call your unhappiness and are happy in that. Marriage would be such a dull affair. Poets should never marry. The world should thank me for not marrying you.
Неке
1903 жылы Парижде 1891-1901 жылдар аралығында Йейтстен кем дегенде төрт неке ұсынысын қабылдамастан кейін Мод екінші Бура соғысында ағылшындарға қарсы Ирландияның Трансваал бригадасын басқарған майор Джон Макбрайдқа тұрмысқа шықты. Келесі жылы олардың ұлы Шон Макбрайд дүниеге келді. Кейін Гонне күйеуімен некелерін бұзуға келісті. Ол ұлын жалғыз қамқорлықта ұстауды талап етті, бірақ Макбрайд бас тартты, ал ажырасу ісі 1905 жылы 28 ақпанда Парижде басталды. Макбрайдқа қарсы сот алдында дәлелденген жалғыз айып - ол неке кезінде бір рет мас болған. Ажырасу туралы шешім қабылданбады, ал Макбрайдке аптасына екі рет ұлын көруге рұқсат берілді. Неке аяқталғаннан кейін Гон үй ішіндегі зорлық-зомбылық туралы және В. Б. Йейтстің айтуынша, бұрынғы қарым-қатынастан туған қызы Изельттың жыныстық қатынасқа түсуі туралы, ол кезде 11 жаста еді. Сыншылар Йейтс өзінің бұл мәлімдемелерін Мадтың Макбрайдке қарсы шығуынан кейін Макбрайдке деген жеккөрушілігінен туындаған деп болжайды. Гонн ұсынған ажырасу құжаттары да, Изульттың өз жазбаларында да мұндай оқиға туралы айтылмаған, бұл таңқаларлық емес, өйткені мұндай мәселелерге қатысты уақыт тыныш болды, бірақ Франсис Стюарт, Изульттың кейінгі күйеуі, Изульттың оған бұл туралы айтқанын растайды. Изольтқа қатысты айыпты Мод Джонның ағасы Энтони Макбрайдқа айтқан. Мод бұл мәселені сот процесінде қозғамаса да, Макбрайд тарап Джонның атын ақтату үшін оны сотқа ұсынды. Мод Йейтске жазғандай, Макбрайд бұл іске сәтті қол жеткізді. Ейтс және оның кейбір өмірбаяндары Изольттің құрбан болғандығын айтып, сот оқиғасын қалдырды. Макбрайд ұлына рұқсат етілгендей қысқа уақытқа барып, бірақ Ирландияға оралды және оны қайта көрмеді. Гонн баланы Парижде тәрбиеледі. 1916 жылы мамыр айында Макбрайд Джеймс Коннолли және Пасхалық көтерілістің басқа да басшыларымен бірге өлтірілді. МакБрайд қайтыс болғаннан кейін Гонн Ирландияға тұрақты өмір сүру үшін қауіпсіз оралуы мүмкін деп ойлады. 1917 жылы Ейтс елуден асқан кезінде, алдымен Мод Гоннеге ұсыныс жасады, ол оны қабылдамады, содан кейін 23 жасар Изольтқа ұсыныс жасады, ол да қабылдамады. Ол оны төрт жасынан бастап білетін, оны сүйікті баласы деп атайтын және оның жазбаларына әкелік қызығушылық танытқан (көптеген Дублиндіктер Йейтс оның әкесі деп қате ойлаған). Изульта ұсынысты қарастырды, бірақ ақырында одан бас тартты, өйткені ол оған шынымен ғашық емес еді және бұл оның анасын қатты ренжітеді.
In Paris in 1903, after having turned down at least four marriage proposals from Yeats between 1891 and 1901, Maud married Major John MacBride, who had led the Irish Transvaal Brigade against the British in the Second Boer War. The following year their son Seán MacBride was born. Afterwards Gonne and her husband agreed to end their marriage. She demanded sole custody of their son, but MacBride refused, and a divorce case began in Paris on 28 February 1905. The only charge against MacBride substantiated in court was that he had been drunk on one occasion during the marriage. A divorce was not granted, and MacBride was given the right to visit his son twice weekly. After the marriage ended, Gonne made allegations of domestic violence and, according to W. B. Yeats, of sexual molestation of Iseult, her daughter from a previous relationship, then aged 11. Critics have suggested that Yeats may have fabricated his allegations due to his hatred of MacBride over Maud's rejection of him in favour of MacBride. Neither the divorce papers submitted by Gonne nor Iseult's own writings mention any such incident, which is unsurprising, given the reticence of the times around such matters, but Francis Stuart, Iseult's later husband, attests to Iseult telling him about it. The allegation concerning Iseult was made by Maud to Anthony MacBride, John's brother. Though Maud omitted it from court proceedings, the MacBride side raised it in court to have John's name cleared. As Maud wrote to Yeats, MacBride succeeded in this. Yeats and some of his biographers have maintained that Iseult was a victim, and have omitted the court incident. MacBride visited his son as allowed for a short time, but returned to Ireland and never saw him again. Gonne raised the boy in Paris. MacBride was executed in May 1916 along with James Connolly and other leaders of the Easter Rising. After MacBride's death Gonne felt that she could safely return to live permanently in Ireland. In 1917, Yeats, in his fifties, proposed first to Maud Gonne, who turned him down, and then to the 23 year old Iseult, who did not accept either. He had known her since she was four, and often referred to her as his darling child and took a paternal interest in her writings (many Dubliners wrongly suspected that Yeats was her father). Iseult considered the proposal, but finally turned him down, because he was not really in love with her and it would upset her mother too much.
Ирландиялық республикашылдық
"Ирландиялық Жанна д’Арк" деп аталатын Гонн Ирландияның қазіргі әлеуметтік мәселелеріне қатысты ирландтық республикалық көзқарастарымен танымал болды. Фин-де-сьекл дәуірінде ол жер соғысы кезінде протестанттық үстемдікке және Корольдік ирланд полициясына (RIC) қарсы күресте ирландтық католик шаруаларын қолдады. Гонн өзінің ісіне американдық, британдық және француз жұртшылығы арасында қолдау табу үшін халықаралық топтардың бірнеше отырысына төрағалық етті. Екінші Буер соғысы кезінде Гонн және бірқатар республикашылдар Буер республикаларын қолдады, сөздері мен газет мақалалары арқылы соғысқа ирландтықтардың қатысуына қарсылық білдірді. Гонн саяси сөздеріндегі шешендігімен танылды және оның сөздері жаңа ирландтық ұлтшыл ұйымдардың құрылуына түрткіс берді. 1900 жылдың сәуір айында Мод "Бірлік ирланд" газетіне королева Викторияның Ирландияға жоспарланған сапарына орай "Аштық патшайымы" атты мақала жазды. Газет RIC тарапынан тоқтатылды, бірақ мақала АҚШ газеттерінде қайта жарияланды. Гонн Парижде өте белсенді болды. 1913 жылы ол "L'Irlande libre" француз газетін құрды. Ол Cumann na mBan ұйымын қастерлеуді қалады: оның ниеті – Англиялық Қызыл Крестпен байланыс орнату және жаңа ұлтшыл ұйымның халықаралық беделін арттыру үшін Женеваға хат жолдау болды. 1918 жылы ол Дублинде тұтқындалып, Англияға алты айға қамауға алынды. Ол Ирландиялық Ақ Крестпен бірге зорлық-зомбылықтан зардап шеккендерге көмек көрсетуде жұмыс істеді. Гон Макбрайд жоғарғы топтағы адамдармен араласты. Лорд Френчтің әпкесі, Шарлотта Деспард – 1920 жылы Дублинге келген кезде Sinn Féin мүшесі болған белгілі суфражист. Ол Гоннға Корк округіне сапармен бірге жүрді, ол округ ең ынталы революциялық қозғалыстың ортасы болды. Корк әскери жағдай аймағына (МЛА) кірді, аймақтан тыс ирландтар мен әйелдерге кіруге тыйым салынды, бірақ вице-корольдің қарындасына рұқсат берілді. 1921 жылы ол келісімге қарсы шығып, республикалық тарапты қолдады. Ирландияда Ақ Крестті құрған комитет Гоннан 1921 жылдың қаңтар айында Cumann na mBan арқылы жәбірленушілерге қаржы жұмсау үшін қосылуын сұрады. Ол 1922 жылы Дублинге қоныстанды. Көшедегі шайқастар кезінде ол "Әйелдер бейбітшілік комитеті" деп аталатын делегацияны басқарды, ол Dáil басшылығына және ескі досы Артур Гриффитке жүгінді. Бірақ олар заң мен тәртіпке көбірек мән бергендіктен, бейбіт тұрғындарды кездейсоқ атуды тоқтата алмады. Тамыз айында ол осыған ұқсас ұйым – "Әйелдер тұтқындарының қорғау лигасы"н құрды. Түрмелер қатал болды және көптеген әйелдер ерлер түрмелеріне қамалды. Лига тұтқындар туралы ақпарат алуды қалаған отбасыларға көмек көрсетті. Олар тұтқындардың құқықтары үшін жұмыс істеді, бейімдеулер жасады және қайғылы өлім туралы хабарларды жариялады. Деспардпен достығы және үкіметке қарсылығы оларды "Ақымақ және Мадам Деспаретт" деп атауға себеп болды. Тарихшылар 75-ші Сент-Стивенс-Гриндегі үйіне Ұлттық армия сарбаздарының шабуыл жасап, мал-мүлікке келген зиянды баяндады. Мод тұтқындалып, Маунтджой түрмесіне жіберілді. 1922 жылдың 9 қарашасында Суффолк көшесіндегі Sinn Féin кеңсесіне рейд жасалды; Еркін мемлекет астананы басып алып, оппозицияны тұтқындап, оларды интернатқа жіберді. Бұл дәлелді Синн Фэйн хатшысы Маргарет Бакли ұсынды, ол әйелдердің заңды өкілі болды, бірақ олардың азаматтық құқықтарды бұзуға қарсылығында ешқандай ұстамсыздық болған жоқ. 1923 жылдың 10 сәуірінде Мод Гонн Макбрайд тұтқындалды. Оған тағылған айыптар: 1) бүлікшіл демонстрацияларға арналған баннерлерді бояу және 2) үкіметке қарсы әдебиет дайындау. Оның әріптесі Ханна Мойниханның күнделігінде жазылғандай: "Өткен түнде [10 сәуір] сағат 23:00-де біз жаңа тұтқындардың келуіне байланысты ығы-зығыны естідік. Біз күзетшіге қысым көрсеттік, ол бізге төрт адам екенін айтты. Олар Мод Гонн Макбрайд, оның қызы Изоль Стюарт және екі кішкентай адам еді". Ертеңгі күні біз Модты біздің камерамыздың алдынан сәнді түрде өтіп бара жатқанын көрдік, ол "Вуззо" деген есіммен жауап беретін кішкентай итті жетектеп бара жатқан. Ол 28 сәуірде 20 күн қамауда отырғаннан кейін босатылды. Бірнеше айдан кейін әйелдер Нелл Райанның қамауда қайтыс болғаны туралы қауесет таратып, үгіт жеңісіне қол жеткізуге тырысты. Әйелдер тұтқындалуда болды. 1 маусымда Гонн Килменхэм түрмесінің алдында жазушы және белсенді Дороти Макардлмен және Изоль Стюартпен бірге наразылық акциясын өткізді. Олар аштық ұрып отырған Мэйр Комерфордты қолдады. Бұл оқиғаның көзі бұрынғы тұтқын Ханна Мойнихан болып көрінеді.
Known as the "Irish Joan of Arc", Gonne became known for her Irish republican views on a variety of contemporary social issues in Ireland. During the fin de siècle era, she supported Irish Catholic tenant farmers in their struggles against the Protestant Ascendancy and the Royal Irish Constabulary (RIC) during the Land War. Gonne chaired several meetings of international groups to build sympathy for her causes among the American, British and French publics. During the Second Boer War, Gonne, along with a small group of republicans, supported the Boer republics by giving speeches and publishing newspaper articles advocating against Irish involvement in the war. Gonne became known for her eloquence in her political speeches and they were credited for animating the founding of new Irish nationalist organizations. In April 1900, Maude wrote an article titled "The Famine Queen" for the United Irishman newspaper on the occasion of a planned visit by Queen Victoria to Ireland. The newspaper was suppressed by the RIC but the article was republished in US newspapers. Gonne remained very active in Paris. In 1913, she established L'Irlande libre, a French newspaper. She wanted Cumann na mBan to be considered seriously: her idea was to get affiliation with the English Red Cross, and wrote to Geneva to gain an international profile for the new nationalist organization. In 1918, she was arrested in Dublin and imprisoned in England for six months. She worked with the Irish White Cross for the relief of victims of violence. Gonne MacBride moved in upper class circles. Lord French's sister, Mrs Charlotte Despard was a famous suffragist, who was already a Sinn Feiner when she arrived in Dublin in 1920. She naturally accompanied Gonne on a tour of County Cork, seat of the most fervent revolutionary activity. Cork was under a Martial Law Area (MLA) prohibited to Irishmen and women outside the zone but the Viceroy's sister had a pass. In 1921, she opposed the Treaty and advocated the Republican side. The committee that set up White Cross in Ireland asked Gonne to join in January 1921 to distribute funds to victims administered by Cumann na mBan. She settled in Dublin in 1922. During the street battles she headed up a delegation called The Women's Peace Committee which approached the Dáil leadership, and her old friend Arthur Griffith. But they were unable to stop the indiscriminate shooting of civilians, being more interested in law and order. In August she set up a similar organization, the Women's Prisoner's Defence League. The prisons were brutal and many women were locked up in men's prisons. The League supported families wanting news of inmates. They worked for prisoners rights, began vigils, and published stories of tragic deaths. Through her friendship with Despard and opposition to government they were labeled "Mad and Madame Desperate". Historians have related the extent of the damage done to her home at 75 St Stephen's Green, when soldiers from the National Army ransacked the place. Maud was arrested and taken to Mountjoy Jail. On 9 November 1922 the Sinn Féin Office was raided in Suffolk street; the Free State had swept the capital, rounding up opposition committing them to prison for internment. The evidence comes from Margaret Buckley, who as Secretary of Sinn Féin acted as legal representative for the ladies but there was nothing prudish about their concerted opposition to civil rights abuses. On 10 April 1923, Maud Gonne MacBride was arrested. The charges were: 1) painting banners for seditious demonstrations, and 2) preparing anti government literature. According to the diary account of her colleague Hannah Moynihan: Last night [10th April] at 11pm, we heard the commotion which usually accompanies the arrival of new prisoners we pestered the wardress and she told us there were four – Maud Gonne MacBride, her daughter Mrs Iseult Stuart and two lesser lights Early this morning we could see Maud walking majestically past our cell door leading on a leash a funny little lap dog which answered to the name that sounded like Wuzzo – Wuzzo. She was released on 28 April, after twenty days in custody. Months later the women spread a rumour that Nell Ryan had died in custody in order to gain a propaganda victory. Women continued to be arrested. On 1 June Gonne was standing in protest outside Kilmainham Jail with Dorothy Macardle, the writer and activist, and Iseult Stuart. They were supporting hunger striker Máire Comerford. Again the source for this story seems to be fellow ex prisoner Hannah Moynihan.
Басқа белсенділік
Гонн 1930 жылдары Ирландиядағы католик валюта реформасы қозғалысының жетекші тұлғасы болды. 1932 жылы Қаржылық бостандық федерациясы ретінде құрылған бұл ұйым 1935 жылдың соңында Ирландияның Әлеуметтік несие партиясына айналды және Гонн МакБрайд 1930 жылдар бойында осы топтың көрнекті мүшесі болды. Олар Ирландияның қаржы және экономикалық жүйелерін реформалауға, соғыс аралық кезеңде әлеуметтік несие экономикасының негізін қалаушы майор К.Х. Дуглас ұсынған реформаларды енгізу арқылы қол жеткізуді көздеді. 1936 жылы Irish Independent газетінде Гонн Эрнест Блайттың әлеуметтік несие экономикасын сынағанын айыптады. Ол былай деп жазды: «Байқағаным, Блайт мырзаның Әлеуметтік несиеге жасаған шабуылы туралы хабарламаны оқығанда таң қалдым. Майор Дугластың өндіріс таратудан озып кеткендігі, жұмыссыздық пен аштықтың қауіпті салдарына, соғысқа және анархияға әкелетіні дәлелсіз емес, және бәрімізге анық – нарықтар үшін болған бейшара күрес, өндірісті шектеу және жарты әлемде тұтыну тауарларын жою, ал миллиондаған мұқтаж адамдар аштықтан өлуге мәжбүр». 1930 жылдары ол Кеңес Ресейінің достары ұйымының жұмысына қатысты. 1936 жылы Ирландияға келген Үндістанның тәуелсіздік көшбасшысы Субхас Чандра Боспен кездесіп, суретке түсті.
Gonne was a leading figure in the Catholic monetary reform movement in Ireland in the 1930s. Formed in 1932 as the Financial Freedom Federation, they became the Irish Social Credit Party in late 1935 and Gonne MacBride was a prominent member of the group throughout the 1930s. They were committed to reforming Ireland's financial and economic systems by way of instituting reforms laid out in the inter war period by the originator of social credit economics, Major C. H. Douglas. In the Irish Independent in 1936, Gonne criticised Ernest Blythe's denunciation of social credit economics. Opening, she wrote; "I read with amazement the report of Mr. Blythe's broadcast attack on Social Credit. Major Douglas's contention that production has outstripped distribution with disastrous results of unemployment and starvation, tending to war and anarchy is incontrovertible, and is apparent to all in the desperate scramble for markets, the restriction of output and destruction in almost every country of consumable goods, while millions of people who need these goods are allowed to starve." In the 1930s, she was involved in the Friends of Soviet Russia organisation. She met and was photographed with the Indian independence leader Subhas Chandra Bose when he visited Ireland in 1936.
Йейтс музасы
Гонне Йетс үшін муза болды. Йетстің көптеген өлеңдері одан шабыттанды немесе оны еске алады, мысалы, "Осы, осы кедіргі соққы". Ол оған арнап "Контесса Кэтлин" және "Кэтлин ни Холихан" пьесаларын жазды. Мен неге оны кінәлауым керек, ол менің күндерімді қайғымен толтырғаны үшін, немесе ол кешпен білімсіз адамдарға ең зорлықты жолдарды үйреткені үшін, немесе үлкендердің үстіне кішкентай көшелерді лақтырғаны үшін? («Екінші Трой жоқ», 1916 жылдан).
Gonne was a muse for Yeats. Many of Yeats's poems are inspired by her, or mention her, such as "This, This Rude Knocking." He wrote the plays The Countess Cathleen and Cathleen ni Houlihan for her. Why should I blame her that she filled my days With misery, or that she late Have taught to ignorant men most violent ways Or hurled the little streets upon the great. (from 'No second Troy', 1916)
Йетстің 1893 жылғы «Баланың өлімі туралы» өлеңі Гонннің ұлы Жорждің өлімінен шабыттанған деп есептеледі, Йетс Гонне оны асырап алғанын ойлаған. Бұл өлең Йетс тірі кезінде жарияланбады; ғалымдар оның өлеңнің сапасы біркелкі болмағандықтан, оны өзінің канонына қосуға ниеттенбегенін айтады. Изольт Гонн (1894–1954), Мильвойден болған қызы, Францияның Лаваль қаласындағы кармелиттік монастырда білім алды. Ол Ирландияға оралғанда, оны қызы емес, Модтың немересі немесе туысы деп атады. Ол Эзра Паунд, Леннокс Робинсон және Лиам О'Флаэрти сияқты әдеби тұлғалардың құрметіне ие болды. 1916 жылы, елуге жуық шағында Йетс 22 жастағы Изольтқа үйлену ұсынысын жасады, бірақ ол оның ұсынысын қабылдамады. Көптеген дублиндер Йетстің оның әкесі болуы мүмкін деген күдікпен қарады. 1920 жылы ол 17 жастағы ирланд-австралиялық Фрэнсис Стюартпен бірге Лондонға қашып кетті, ол кейін жазушы болды, және олар кейіннен үйленді. Изольт 1953 жылы Мод Гонн қайтыс болғанда, анасының қызы ретінде мойындалмады, мүмкін, оның жартылай ағасы Шон МакБрайдтың Модтың Мильвоймен қарым-қатынасын жариялауға ықыласы болмауының салдарынан. Бір жылдан кейін Изольт жүрек ауруынан қайтыс болды. Кейін ол Amnesty International ұйымының негізін қалаушы мүшесі және төрағасы болды, ал 1974 жылы Нобель бейбітшілік сыйлығымен марапатталды. Гонн 86 жасында Клонскеахта қайтыс болды және Дублиндегі Гласневин зиратына жерленді.
Yeats's 1893 poem "On a Child's Death" is thought to have been inspired by the death of Gonne's son Georges, whom Yeats thought Gonne had adopted. The poem was not published in Yeats's lifetime; scholars say he did not want the poem to be part of his canon, as it is of uneven quality. Iseult Gonne (1894–1954), her daughter with Millevoye, was educated at a Carmelite convent in Laval, France. When she returned to Ireland she was referred to as Maud's niece or cousin rather than daughter. She was to attract the admiration of literary figures including Ezra Pound, Lennox Robinson and Liam O'Flaherty. In 1916, in his fifties, Yeats proposed to the 22 year old Iseult who refused his advances. Many Dubliners had suspected that Yeats was her father. In 1920, she eloped to London with 17 year old Irish Australian Francis Stuart, who became a writer, and the couple later married. Iseult was not acknowledged as her mother's daughter in Maud Gonne's will when Gonne died in 1953, possibly due to pressure from her half brother Seán MacBride who did not want to reveal Maud's relation to Millevoye. Iseult died less than a year later from heart disease. He was later a founding member of Amnesty International and its Chairman, and he was awarded the Nobel Peace Prize in 1974. Gonne died in Clonskeagh, aged 86, and is buried in Glasnevin Cemetery, Dublin.
Жарияланымдар
"Патшайымның қызметшісі" Дублин, "Алтын бүркіт" кітаптар баспасы, (1995 жылы қайта басылды)
A Servant of the Queen Dublin, Golden Eagle Books Ltd. (, 1995 reprint)