Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ирландиялық ақын және жазушы, ағылшын жазушысы және мұғалімі Джейн Уайльд.
Irish poet and writer
the English author and teacher born Jane Wilde
Джейн Франческа Агнес, Леди Уайльд (туған аты Эльги; 27 желтоқсан 1821 – 3 ақпан 1896) – Speranza псевдонимімен жазған ирландиялық ақын және ұлттық қозғалысты қолдаушы. Леди Уайльд ирландиялық халық ертегілеріне ерекше қызығушылық танытып, оларды жинауға көмектесті, сонымен қатар Оскар Уайльд пен Уилли Уайльдтың анасы болды.
Jane Francesca Agnes, Lady Wilde (née Elgee; 27 December 1821 – 3 February 1896) was an Irish poet under the pen name Speranza and supporter of the nationalist movement. Lady Wilde had a special interest in Irish folktales, which she helped to gather and was the mother of Oscar Wilde and Willie Wilde.
Жеке өмір
Джейн Чарльз Элгидің (1783–1824) төрт баласының соңғысы, Вексфорд заңгері, архидиакон Джон Элгидің және оның әйелі Сара Кингсберидің (1851 жылы қайтыс болған) ұлы еді. Әкесі үш жасында қайтыс болғандықтан, ол көбінесе өзіндік білім алды. Дегенмен, 18 жасқа дейін 10 тілді меңгерген деседі. Ол өзінің арғы атасының 18 ғасырда Уэксфордқа келген итальяндық болғанын айтқан, бірақ шындығында Эльгилер Дурхам жұмысшыларынан тараған. 1851 жылдың 12 қарашасында ол Дублиндегі Санкт-Петер шіркеуінде көз және құлақ хирургі (сондай-ақ фольклор зерттеушісі) сэр Уильям Уайльдке үйленді. Олардың үш баласы болды: Уильям Чарльз Кингсбери Уайльд (26 қыркүйек 1852 – 13 наурыз 1899), Оскар Фингал О'Флахерти Уиллс Уайльд (16 қазан 1854 – 30 қараша 1900) және Изола Франческа Эмили Уайльд (2 сәуір 1857 – 23 ақпан 1867). Оның үлкен ұлы Уильям Уайльд журналист және ақын болды, кіші ұлы Оскар Уайльд өнімді және әйгілі жазушы атанды, ал қызы Изола Уайльд бала кезінде қызбадан қайтыс болды. Джейн Оскардың ұлдары Сирил мен Вивьян Холландтың, сондай-ақ Виллидің қызы Дороти Уайльдтың әжесі еді. 1876 жылы күйеуі қайтыс болғанда, отбасы оның дерлік банкрот екенін білді. Джейн Уайльд, енді леди Уайльд, күйеуінің 1864 жылы рыцарь атағын алғаннан кейін, 1879 жылы Лондонға ұлдарына қосылды. Ол үлкен ұлымен кедейлікте өмір сүрді, олардың аз табысын сәнді журналдарға жазу арқылы және марқұм күйеуінің ирланд фольклоры бойынша зерттеулеріне негізделген кітаптар шығару арқылы толықтырды. Ол бірнеше кітап жазды, соның ішінде «Ирландияның ежелгі аңыздары, мистикалық әшекейлер және ырымдары» (1887). Оның өлеңдері ұлы Оскардың шығармашылығына әсер еткен деуге болады. Мысалы, оның «Рединг түрмесінің балладасы» өлеңі оның «Ағалар» өлеңімен (1798 жылғы көтерілісте болған сот және жазалаудың нақты оқиғасына негізделген) салыстырылады. 1896 жылдың қаңтар айында леди Уайльд бронхитке шалдықты және өлім алдында Рединг түрмесінде отырған Оскарды көруге рұқсат сұрады. Оның өтініші қабылданбады. Оның «келіп келгені» (яғни оның көрінісі) Оскардың түрме камерасында пайда болды, ол 1896 жылдың 3 ақпанында Челсидегі Оукли көшесіндегі 146 номерде қайтыс болды. Оның жерлеу рәсімі 5 ақпанда Лондонның Кенсал Грин зиратында өтті. Оны Оскар төледі, өйткені оның үлкен ұлы Уилли Уайльд ақшасыз еді. Ол есімсіз, қарапайым жерге, ескерткішсіз жерленді. 1996 жылы ол Дублиндегі сэр Уильям Уайльдтің қабірінде «Ұлттың Esperanza-сы, жазушы, аудармашы, ақын және ұлтшыл, ирланд фольклоры бойынша еңбектердің авторы, әйелдер теңдігінің ерте жақтаушысы және жетекші әдеби салонның негізін қалаушы» деп жазылған еске алу тақташасымен еске алынды. 1999 жылы Оскар Уайльд қоғамы Кенсал Грин зиратында оған кельт кресті түріндегі ескерткіш орнатты. (Ол 147-ші учаскеде, Кембридж даңғылының оңтүстігінде (Canalside жанында), қисық жолдан 20 метр қашықтықта, 148-ші учаскеге қарама-қарсы орналасқан).
Jane was the last of the four children of Charles Elgee (1783–1824), the son of Archdeacon John Elgee, a Wexford solicitor, and his wife Sarah (née Kingsbury, d. 1851). Her father died when she was three years old which meant she was largely self educated. Even so, she is said to have mastered 10 languages by the age of 18. She claimed that her great grandfather was an Italian who had come to Wexford in the 18th century; in fact, the Elgees descended from Durham labourers. On 12 November 1851 she married Sir William Wilde, an eye and ear surgeon (and also a researcher of folklore), in St. Peter's church in Dublin, and they had three children: William Charles Kingsbury Wilde (26 September 1852 – 13 March 1899), Oscar Fingal O'Flahertie Wills Wilde (16 October 1854 – 30 November 1900), and Isola Francesca Emily Wilde (2 April 1857 – 23 February 1867). Her eldest son William Wilde became a journalist and poet, her younger son Oscar Wilde became a prolific and famous writer, and her daughter Isola Wilde died in childhood of a fever. Jane was the grandmother of Oscar's sons Cyril and Vyvyan Holland, and of Willie's daughter Dorothy Wilde. When her husband died in 1876, the family discovered that he was virtually bankrupt. Jane Wilde now Lady Wilde, following the knighting of her husband in 1864 joined her sons in London in 1879. She lived with her older son in poverty, supplementing their meagre income by writing for fashionable magazines and producing books based on the research of her late husband into Irish folklore. She wrote several books including 'Ancient legends, mystic charms, and superstitions of Ireland' (1887). Her poems are said to have influenced her son Oscar's own work. For example, his 'Ballad of Reading Gaol' has been compared to her poem 'The Brothers' (based on a true story of a trial and execution in the 1798 Rebellion). In January 1896 Lady Wilde contracted bronchitis and, dying, asked for permission to see Oscar, who was imprisoned in Reading Gaol. Her request was refused. It was claimed that her "fetch" (i. e. her apparition) appeared in Oscar's prison cell as she died at her home, 146 Oakley Street, Chelsea, on 3 February 1896. Her funeral was held on 5 February at Kensal Green Cemetery in London. It was paid for by Oscar, as her older son, Willie Wilde, was penniless. She was buried anonymously in common ground without a headstone. In 1996 she was memoralised in the form of a plaque on the grave of Sir William Wilde in Dublin as 'Speranza of The Nation, writer, translator, poet and nationalist, author of works on Irish folklore, early advocate of equality for women, and founder of a leading literary salon'. In 1999, a monument to her, in the form of a Celtic cross, was erected at Kensal Green Cemetery by the Oscar Wilde Society. (It is located at grid square 147 – Cambridge Avenue South (near Canalside), set back 20 metres from the curved path – opposite SQ.148.)
Әңгімелесуші
Леди Уайльд Чарльз Матуриннің қызы болды және 1840 жылдардағы «Жас Ирландия» қозғалысы үшін өлеңдер жазды, «The Nation» газетінде «Сперанца» псевдонімімен шығармаларын жариялады. Оның туындылары Ирландияның тәуелсіздігін қолдау және британдықтарға қарсы жазуды қамтыды; оны кейде «Ұлттың Сперанцасы» деп атайтын. «Сперанца» Ирландияда қарулы төңкеріс шақыратын мақала жазғанда, Чарльз Гаван Даффи газеттің редакторы болды. Дублин қамалының билігі газетті жапты және Чарльз Даффиді сотқа шақырды, бірақ ол мақаланың авторын атаудан бас тартты. «Сперанца» сотта тұрып, мақалаға өзінің жауапкершілігін мойындады. Билік бұл мойындауды ескермесе де, газетті толығымен жапты. Джейн әйелдер құқықтарын ерте қорғағандардың бірі болды және әйелдерге сапалы білім беру үшін күресті. Ол әйелдер бостандығы туралы лекция оқу үшін суфражист Миллисент Фосетті үйіне шақырды. Ол 1883 жылғы «Некедегі әйелдердің мүлігі туралы» заңның қабылдануын жоғары бағалады, бұл заң әйелдің өзінің мүлкіне құқығын жоққа шығарып, «құл ретінде» некеге тұруына кедерес жасады.
Lady Wilde was the niece of Charles Maturin and wrote for the Young Ireland movement of the 1840s, publishing poems in The Nation under the pseudonym of Speranza. Her works included pro Irish independence and anti British writing; she was sometimes known as "Speranza of the Nation". Charles Gavan Duffy was the editor when "Speranza" wrote commentary calling for armed revolution in Ireland. The authorities at Dublin Castle shut down the paper and brought Charles Duffy to court but he refused to name the person who had written the offending article. "Speranza" reputedly stood up in court and claimed responsibility for the article. While the confession was ignored by the authorities, they permanently shut the newspaper down. Jane was an early advocate of women's rights, and campaigned for better education for women. She invited the suffragist Millicent Fawcett to her home to speak on female liberty. She praised the passing of the Married Women's Property Act of 1883, which prevented a woman from having to enter marriage 'as a bond slave, disenfranchised of all rights over her fortune'.
Скандалдар
1864 жылы сэр Уильям мен леди Уайльд Дублиндегі сенсациялық сот ісінің ортасында болды, ол сэр Уильямның әріптесінің қызы және ұзақ жылдар бойы емделген Мэри Траверс деген жас әйелге қатысты еді. Траверс 1862 жылы сэр Уильям оны хлороформмен улап, зорлағанын айтты; Леди Уайльд Траверстің әкесіне шағымдарға қарсы хат жазғанда, Мэри оны қорлау үшін сотқа шақырып алды. Мэри Траверс сотты жеңіп шықты, бірақ ол залап ақысы ретінде бір теңгеден астам төлемеді. Дегенмен, сот шығындары 2000 фунт стерлингке жетті.
In 1864 Sir William and Lady Wilde were at the centre of a sensational Dublin court case regarding a young woman called Mary Travers, the daughter of a colleague of Sir William's and a long time patient. Travers claimed that Sir William had drugged her with chloroform and raped her in 1862; when Lady Wilde wrote a letter to Travers's father contesting the allegations, Mary sued her for libel. Mary Travers won the case, although she was only awarded a farthing for damages plus costs. The costs, however, amounted to £2,000.