Әлеуметтік динамика – топтардың мінез-құлқы мен өзара әрекеттесуін зерттейтін ғылым. Микроорганизмдерден адамдарға дейін күрделі әлеуметтік үдерістерді түсіндіреді.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Топтардың мінез-құлқын зерттеу
Study of behavior of groups
Әлеуметтік динамика (немесе социодинамика) – топтардың мінез-құлқын және топ мүшелерінің бір-бірімен қарым-қатынасын зерттеу, мақсаты – микроорганизмдер, өсімдіктер, жануарлар және адамдар арасындағы күрделі әлеуметтік мінез-құлқының қалыптасуын түсіну. Ол социобиологиямен байланысты, сондай-ақ физика және күрделі жүйелер ғылымдарынан да нәр алады. Өткен ғасырда социодинамика психологияның бір бөлігі деп есептелді, мысалы, «Социодинамика: билік, құқық, өзара ықпал және махаббаттың интеграциялық теоремасы» еңбегінде көрсетілгендей. 1990 жылдары әлеуметтік динамика жеке ғылыми сала ретінде қарастырыла бастады. Осы тұрғыда маңызды еңбек – «Социодинамика заңдары». Содан кейін, 2000 жылдардан бастап социодинамика дербес ғылым ретінде дами бастады, осы онжылдықта бұл салада көптеген зерттемелер жарияланды.
Social dynamics (or sociodynamics) is the study of the behavior of groups and of the interactions of individual group members, aiming to understand the emergence of complex social behaviors among microorganisms, plants and animals, including humans. It is related to sociobiology but also draws from physics and complex system sciences. In the last century, sociodynamics was viewed as part of psychology, as shown in the work: "Sociodynamics: an integrative theorem of power, authority, interfluence and love". In the 1990s, social dynamics began being viewed as a separate scientific discipline[By whom?]. An important paper in this respect is: "The Laws of Sociodynamics". Then, starting in the 2000s, sociodynamics took off as a discipline of its own, many papers were released in the field in this decade.
Шолу
Әлеуметтік динамика саласы экономика, социология, әлеуметтік психология және басқа да ғылымдардың идеяларын біріктіреді және күрделі адаптивті жүйелер немесе күрделілік ғылымының кіші саласы болып табылады. Бұл саланың негізгі қағидасы – адамдардың мінез-құлқы бір-біріне әсер етеді. Әлеуметтік динамика жүйелік динамикамен тығыз байланысты. Жүйелік динамика сияқты, әлеуметтік динамика да уақыт бойынша болатын өзгерістерді зерттейді және кері байланыстың ролін баса көрсетеді. Дегенмен, әлеуметтік динамикада жеке таңдаулар мен өзара әрекеттесулер жиынтық деңгейдегі мінез-құлықтың бастау көзі ретінде қарастырылады, ал жүйелік динамика кері байланыс пен жинақталу құрылымы жүйелік деңгейдегі динамиканы анықтайды деп санайды. Бұл саладағы зерттеулер көбінесе мінез-құлықтық тәсілді қолданады, адамдардың шектеулі рационалдылыққа ие екенін және жергілікті ақпарат негізінде әрекет ететінін ескереді. Математикалық және есептеу модельдеуі әлеуметтік динамиканы зерттеу үшін маңызды құралдар болып табылады. Бұл сала 1940 жылдары Дункан және Люс сияқты ойын теориясының мамандарының, сондай-ақ математик Арман Борльдің одан бұрынғы жұмыстарынан өркендеді. Әлеуметтік динамика жеке деңгейдегі мінез-құлыққа назар аударады және адамдар арасындағы әртүрліліктердің маңызды екенін мойындайды, сондықтан қатаң талдау нәтижелеріне қол жеткізу көбінесе мүмкін болмайды. Оның орнына, жүйелердің мінез-құлқын түсіну үшін статистикалық физикадан алынған орташа өріс жуықтауы немесе компьютерлік модельдеу сияқты жуықтау әдістері қолданылады. Экономикадағы дәстүрлі тәсілдерден өзгеше, әлеуметтік динамика ғалымдары көбінесе тепе-теңдік емес немесе динамикалық мінез-құлыққа қызығушылық танытады. Яғни, уақыт өте келе өзгеріп отыратын мінез-құлыққа.
The field of social dynamics brings together ideas from economics, sociology, social psychology, and other disciplines, and is a sub field of complex adaptive systems or complexity science. The fundamental assumption of the field is that individuals are influenced by one another's behavior. The field is closely related to system dynamics. Like system dynamics, social dynamics is concerned with changes over time and emphasizes the role of feedbacks. However, in social dynamics individual choices and interactions are typically viewed as the source of aggregate level behavior, while system dynamics posits that the structure of feedbacks and accumulations are responsible for system level dynamics. Research in the field typically takes a behavioral approach, assuming that individuals are boundedly rational and act on local information. Mathematical and computational modeling are important tools for studying social dynamics. This field grew out of work done in the 1940s by game theorists such as Duncan & Luce, and even earlier works by mathematician Armand Borel. Because social dynamics focuses on individual level behavior, and recognizes the importance of heterogeneity across individuals, strict analytic results are often impossible. Instead, approximation techniques, such as mean field approximations from statistical physics, or computer simulations are used to understand the behaviors of the system. In contrast to more traditional approaches in economics, scholars of social dynamics are often interested in non equilibrium, or dynamic, behavior. That is, behavior that changes over time.