Кіріспе

Николай Семенович Кардашев (; 25 сәуір 1932 - 3 тамыз 2019) - совет және ресейлік астрофизик, физика-математика ғылымдарының докторы, Ресей Ғылым академиясының П.Н. Лебедев физикалық институтының Астроғарыш орталығының директорының орынбасары.

Ерте өмір

Ол Мәскеуде, большевиктер партиясымен байланысы бар кәсіби революционерлер отбасында дүниеге келді. Оның ата-анасы Семен Карлович Брике және Нина Николаевна Кардашева болды; әкесі партияның маңызды мүшесі еді, ал анасы 1917 жылғы Қазан революциясына дейін партияға қосылды. Оның екі ата-анасы да 1937 және 1938 жылдардағы Ұлы тазалау кезінде тұтқындалды. Әкесі атылып өлтірілді, ал анасы еңбек лагеріне жіберілді және көп жылдар бойын босатылмады. Ата-анасының жоқтығына байланысты, ол жетімдер үйіне жіберілді, бірақ анасының әпкесі көптеген күш-жігер жұмсағаннан кейін оны өз күтуіне алды. Оның әпкесі ол 16 жасқа келгенде Екінші дүниежүзілік соғыста қаза тапты, содан кейін ол үлкен коммуналдық пәтерде жалғыз өмір сүруге мәжбүр болды. 1964 жылы Арменияда өткен конференцияда ол "Передача информации внеземными цивилизациями" ("Жерден тыс өркениеттер арқылы ақпарат беру") тақырыбында баяндама жасады, ол кейін Кардашев шкаласы деп аталатын идеяны ұсынды – өркениеттің технологиялық дамуын оның пайдалана алатын энергия мөлшеріне қарай өлшеу, яғни планетаның барлық энергиясын пайдалана алатын өркениет I типті деп есептеледі (ал қалған II және III типтер жұлдыз бен галактиканың барлық энергиясын пайдалана алатын өркениеттер ретінде анықталды). Ол КСРО Ғылым академиясының Жалпы физика және астрономия бөлімінің мүшесі болды: алдымен корреспондент-мүше (1976 жылғы 12 желтоқсан), содан кейін толық мүше (1994 жылғы 21 наурыз) және 1999 жылдан бастап өмірінің соңына дейін Ресей Ғылым академиясының Астрономия жөніндегі кеңесінің директоры қызметін атқарды. 1982-1986 жылдары Ғарыш зерттеулері комитетінің вице-президенті болды.

Өлім

Кардашев 3 тамыз 2019 жылы 87 жасында дүние сарды.

Жарияланымдар

1963 жылы "Ғылым кандидаты" диссертациясын қорғады, кейіннен оны жоғары деңгейдегі докторлық диссертацияға дейін жеткізді. 1964 жылы "Жерден тыс өркениеттердің ақпарат таратуы" тақырыбындағы еңбегі жарық көрді, онда өркениеттерді олардың энергия тұтыну деңгейіне қарай, 20 мәндік шкала бойынша жіктеу ұсынылды, бұл Кардашев шкаласы ретінде белгілі болды.