Кіріспе

Мари Анри д'Арбуа де Джубенвилль (маʁi ɑ̃ʁi daʁbwa də ʒybɛ̃vil; 5 желтоқсан 1827 – 26 ақпан 1910) – француз тарихшысы, тіл білімі маманы және кельттерді зерттеуші ғалым.

Мансап

1850 жылы заңгер мамандығын алып, католик діни қызметкері болу ниетімен семинарияға түсті, бірақ оның назары француз тарихына ауды және 1851 жылы Эколь де Шарттан палеографиялық архивист дипломын алды. Ол Об департаментінің архив басқармасына тағайындалды және 1880 жылға дейін сол қызметте тұрды, содан кейін зейнеткерлікке шықты. Ол бірнеше томдық инвентаризациялық шолуларды жариялады, 1861 жылы «Répertoire archéologique du département» еңбегін, сондай-ақ 1859 және 1869 жылдар аралығында жарық көрген (8 томдық) «Histoire des ducs et comtes de Champagne depuis le VIe siècle jusqu'à la fin du XIe» атты құнды еңбегін шығарды. 1880 жылы «Les Intendants de Champagne» атты нұсқаулық монографиясын жариялады. Ол Галлияның ежелгі тұрғындарының зерттеуіне қызығушылық танытты; 1870 жылы «Étude sur la déclinaison des noms propres dans la langue franque à l'époque mérovingienne» атты еңбегін, ал 1877 жылы «Les Premiers habitants de l'Europe» (2-ші басылымы 2 томдық, 1889 және 1894 жылдары) еңбегін жариялады. Содан кейін ол кельт тілдері, әдебиеті және құқығы саласындағы күш-жігерін шоғырландырды, ол көп ұзамай осы салада авторитет алды. 1882 жылы Франция колледжінде жаңадан ашылған кельт тілі кафедрасына тағайындалды және 1908 жылы он екі томға дейін ұзартылған «Cours de littérature celtique» курсын бастады. Ол үшін ол келесі еңбектерді өңдеді: «Кельт әдебиетін зерттеуге кіріспе» (1883); «Ирландиядағы кельт эпосы» (1892); «Кельт құқығы бойынша зерттеулер» (1895); және «Кельттер тарихы бойынша кеңес алу үшін ежелгі заман авторлары» (1902). Ол Францияда ең көне ирланд әдебиетінің ескерткіштерін берік филологиялық дайындықпен және әділдікпен зерттеген алғашқылардың бірі болды.

Жеке өмір

Ол Нансиде Шарль Жозеф д’Арбуа де Жубенвилл мен Генриет де Бофор де Геллеркурдың ұлы ретінде дүниеге келді. Бұл жұбайлар Жан Жак Руссоның үлкен ықпалында болған. Ол 1857 жылы Мелани де Планте Вильдентагқа үйленді. Оның 1863 жылы қайтысынан кейін, Шарлотта де Пинтервилль де Сернонға үйленді, олардан Пол есімді ұлының ішінде балалары болды.