Роршах тесті: Тұлғаны бағалаудың проективтік әдісі

Кіріспе

1921 жылы жасалған проективті психологиялық тест.

Роршах тесті – қатысушылардың сия дақтарын қабылдауын жазып алып, одан кейін психологиялық интерпретация, күрделі алгоритмдер немесе олардың комбинациясын қолданып талдайтын проективті психологиялық тест. Кейбір психологтар бұл тестті адамның жеке ерекшеліктерін және эмоционалдық жағдайын зерттеу үшін пайдаланады. Тест жасырын ойлау бұзылысын анықтауға көмектеседі, әсіресе пациенттер өз ойларын ашық айтуға тартынған жағдайларда. Тесттің авторы – швейцариялық психолог Герман Роршах, оның құрметіне тест осылай аталған. Роршахты парейдолияны – бақылаушының өзіндік тәжірибесіне сәйкес объектілерді, пішіндерді немесе көріністерді мағыналы нәрселер ретінде қабылдаудың белсенді үлгісін зерттейтін психометриялық сараптама деп қарастыруға болады. Көбінесе адамдар бет-әлпеттерді немесе байқау кезінде жоқ басқа да пішіндерді көреді. 1960 жылдары Роршах тесті ең көп қолданылатын проективті тест болды. Бірақ кейбір зерттеушілер әлі де оның дұрыстығына күмәнді. Дау тудыратын мәселелерге тестілеушілердің объективтілігі, бағалаушылар арасындағы келісім, тесттің тексерілуі мен жалпы жарамдылығы, тесттің патологиялық шкалаларының жауаптардың көптігіне бейімділігі, оның дәл диагноз қоя алатын психологиялық жағдайлардың шектеулі саны, тест нормаларын қайталай алмау, сот сараптамасында қолдану және он сия дағының таралуы, бұл олармен танысқан адамдар үшін тесттің нәтижесін бұрмалауы мүмкін.

Тарих

"Белгісіз суреттерді" түсіндіруді қолдану арқылы жеке тұлғаны бағалау идеясы Леонардо да Винчи мен Боттичеллиге дейін жетеді. Сиялы дақтарды түсіндіру 19 ғасырдың соңында пайда болған "Гоблинкс" ойынының маңызды бөлігі болды. Дегенмен, Роршах тесті алғашқы жүйелі тәсіл болды. 300 психикалық науқасты және 100 бақылау тобын зерттегеннен кейін, 1921 жылы Герман Роршах өзінің "Психодиагностика" атты кітабын жазды, ол сиялы дақтар тестінің негізін құрады. Бірнеше жүз сиялы дақты өзі салғаннан кейін, олардың диагностикалық құндылығы үшін ондағысын таңдады. Швейцария психоаналитикалық қоғамының вице-президенті болғанымен, Роршах кітапты жариялауда қиындықтарға тап болды және ол алғаш жарық көргенде көп назар аудармады. Роршах келесі жылы қайтыс болды. Роршахтың сиялы дақтарды қолдануына неміс дәрігері Юстинус Кернердің әсері болған болуы мүмкін, ол 1857 жылы өлеңдер жинағын жариялаған, олардың әрқайсысы кездейсоқ сиялы дақтардан шабыттанған. Француз психологы Альфред Бине де сиялы дақтарды шығармашылықты бағалау үшін сынаған, ал ғасыр толуымен сиялы дақтарды пайдаланған психологиялық эксперименттер көбейді, олардың мақсаты қиял мен сананы зерттеу болды. 1927 жылы жаңадан құрылған Ханс Губер баспасы Эрнст Бирхердің кітап қорынан Роршахтың "Психодиагностика" кітабын сатып алды. Huber тест пен оған байланысты кітапты басып шығаруды жалғастырып келеді, ал Rorschach швейцариялық баспагер Verlag Hans Huber, Hogrefe AG-нің тіркелген тауар белгісі болып табылады. Бұл кітап "тығыз жазылған, құрғақ ғылыми терминологиямен толған" деп сипатталған. Роршахтың қайтысынан кейін бастапқы тесттік бағалау жүйесін Сэмюэл Бек, Бруно Клопфер және басқалар жетілдірді. Джон Экснер осы соңғы жетістіктердің кейбірін кешенді жүйеде біріктірді, сонымен бірге бағалауды статистикалық тұрғыдан дәлдеуге тырысты. Кейбір жүйелер психоаналитикалық объект қатынастары тұжырымдамасына негізделген. Экнер жүйесі АҚШ-та кең таралған, ал Еуропада басқа әдістер жиі басым болады, мысалы, Эвальд Бомның оқулығында сипатталған, ол бастапқы Роршах жүйесіне жақын және түпнұсқа психоанализ қағидаларына терең сіңген. Роршах сиялы дақтарды жалпы тұлғалық тест ретінде қолдануға ниеттенген жоқ, оларды шизофренияны диагностикалау құралы ретінде жасады. 1939 жылы ғана бұл тест жеке тұлғаны бағалау үшін қолданыла бастады, Роршах оны әрқашан күмәнмен қарады. Бұл "бос, бірақ бақыланатын атмосфера" құруға көмектеседі. Он ресми сиялы дақ бар, олардың әрқайсысы жеке ақ қағазға басылған, шамамен 18х24 см өлшемдес. Әр дақтың екі жағы дерлік толық симметриялы. Бес дақ қара сиямен, екі дақ қара және қызыл сиямен, ал үш дақ түрлі-түсті, ақ фонға салынған. Сынаққа тартылған адам барлық сиялы дақтарды көргеннен және оларға жауап бергеннен кейін (еркін ассоциация кезеңі), тестілеуші оларды бірінен соң бірін көрсетеді, оларды зерттеу үшін: қатысушыға бастапқыда не көргенін және оның солай көрінуіне не себеп болғанын атап өтуді сұрайды (сұрау кезеңі). Қатысушыға әдетте карталарды ұстауға және оларды айналдыруға рұқсат етіледі. Карталардың айналдырылуы және басқа да факторлар, мысалы, оларды айналдыруға рұқсат сұрау, жеке қасиеттерді ашып, бағалауға көмектеседі. Психолог қатысушының айтқан және жасаған барлық нәрсені, тіпті ең ұсақ-түйек нәрселерді де жазып алады. Жауаптарды талдауды тест администраторы кестелік және бағалау парағын, қажет болған жағдайда бөлек орналасу схемасын пайдалана отырып жазады. Түсіндіру әдістері әртүрлі. Роршахтың бағалау жүйесі жеке тұлға туралы білімді ілуге арналған ілгектер жүйесі ретінде сипатталған. АҚШ-та ең көп қолданылатын әдіс Экснердің жұмысына негізделген. Тестілеуді бір топ адамға проекцияланған бейнелер арқылы жүргізу де кейде жасалады, бірақ көбінесе диагностикалық емес, зерттеу мақсатында. Сондай-ақ, тікелей жауаптан басқа, қатысушының айтқан барлық түсініктемелері де ескеріледі. Әсіресе, анықтауыштар (жауапты қоздырған сиялы дақтардың аспектілері, мысалы, пішін және түс) және орналасуы (жауапты қоздырған сиялы дақтардың қай бөлігі) туралы ақпарат көбінесе мазмұннан маңыздырақ болып саналады, дегенмен оған қарсы дәлелдер де бар. Жауаптардың "танымалдылығы" және "түпнұсқалығы" талдаудың негізгі өлшемдері ретінде қарастырылуы мүмкін.

The use of interpreting "ambiguous designs" to assess an individual's personality is an idea that goes back to Leonardo da Vinci and Botticelli. Interpretation of inkblots was central to a game, Gobolinks, from the late 19th century. The Rorschach test, however, was the first systematic approach of this kind. After studying 300 mental patients and 100 control subjects, in 1921 Hermann Rorschach wrote his book Psychodiagnostik, which was to form the basis of the inkblot test. After experimenting with several hundred inkblots which he drew himself, he selected a set of ten for their diagnostic value. Although he had served as Vice President of the Swiss Psychoanalytic Society, Rorschach had difficulty in publishing the book and it attracted little attention when it first appeared. Rorschach died the following year. It has been suggested that Rorschach's use of inkblots may have been influenced by German doctor Justinus Kerner who, in 1857, had published a popular book of poems, each of which was inspired by an accidental inkblot. French psychologist Alfred Binet had also experimented with inkblots as a creativity test, and, after the turn of the century, psychological experiments where inkblots were utilized multiplied, with aims such as studying imagination and consciousness. In 1927, the newly founded Hans Huber (publisher) [de] publishing house purchased Rorschach's book Psychodiagnostik from the inventory of Ernst Bircher. Huber remains the publisher of the test and related book, with Rorschach a registered trademark of Swiss publisher Verlag Hans Huber, Hogrefe AG. The work has been described as "a densely written piece couched in dry, scientific terminology". After Rorschach's death, the original test scoring system was improved by Samuel Beck, Bruno Klopfer and others. John E. Exner summarized some of these later developments in the comprehensive system, at the same time trying to make the scoring more statistically rigorous. Some systems are based on the psychoanalytic concept of object relations. The Exner system remains very popular in the United States, while in Europe other methods sometimes dominate, such as that described in the textbook by Ewald Bohm [de], which is closer to the original Rorschach system and rooted more deeply in the original psychoanalysis principles. Rorschach never intended the inkblots to be used as a general personality test, but developed them as a tool for the diagnosis of schizophrenia. It was not until 1939 that the test was used as a projective test of personality, a use of which Rorschach had always been skeptical. This is to facilitate a "relaxed but controlled atmosphere". There are ten official inkblots, each printed on a separate white card, approximately 18 by 24 cm in size. Each of the blots has near perfect bilateral symmetry. Five inkblots are of black ink, two are of black and red ink and three are multicolored, on a white background. After the test subject has seen and responded to all of the inkblots (free association phase), the tester then presents them again one at a time in a set sequence for the subject to study: the subject is asked to note where they see what they originally saw and what makes it look like that (inquiry phase). The subject is usually asked to hold the cards and may rotate them. Whether the cards are rotated, and other related factors such as whether permission to rotate them is asked, may expose personality traits and normally contributes to the assessment. As the subject is examining the inkblots, the psychologist writes down everything the subject says or does, no matter how trivial. Analysis of responses is recorded by the test administrator using a tabulation and scoring sheet and, if required, a separate location chart. Methods of interpretation differ. Rorschach scoring systems have been described as a system of pegs on which to hang one's knowledge of personality. The most widely used method in the United States is based on the work of Exner. Administration of the test to a group of subjects, by means of projected images, has also occasionally been performed, but mainly for research rather than diagnostic purposes. As well as by any comments the subject may make in addition to providing a direct response. In particular, information about determinants (the aspects of the inkblots that triggered the response, such as form and color) and location (which details of the inkblots triggered the response) is often considered more important than content, although there is contrasting evidence. "Popularity" and "originality" of responses can also be considered as basic dimensions in the analysis.

Мазмұны

Роршахтың мазмұнын кодтаудағы мақсат – субъектінің сиялы даққа жауап ретінде сипаттайтын объектілерді жіктеу. Сипаттамалық объектінің атауын анықтау үшін 27 белгіленген код бар. Кодтар жіктелген және "адам", "табиғат", "жануар", "абстракция", "киім", "от" және "рентген сәулесі" сияқты терминдерді қамтиды. Бұрыннан кодталмаған сипатталған мазмұн "идиографиялық мазмұн" кодымен, ал қысқартылған түрі "Idio" деп кодталады. Объектілер сондай-ақ статистикалық танымалдылығы (немесе керісінше, ерекшелігі) бойынша да кодталады. Тесттегі басқа ешқандай фактордан гөрі мазмұндық жауаптарды субъект саналы түрде басқара алады, және оларды әртүрлі факторлар тудыруы мүмкін, бұл субъектінің жеке басы туралы қорытынды жасау үшін мазмұнды ғана пайдалануды қиындатады. Бірақ кейбір жағдайларда мазмұндық жауаптар тікелей түсіндірілуі мүмкін, ал кейде мазмұндық жауаптардың барлық жиынтығындағы тақырыптық тенденцияларды талдау арқылы ақпарат алуға болады (мұндай мүмкіндік бірнеше жауап болғанда ғана пайда болады). Дегенмен, жалпы алғанда мазмұнды тесттің толық жазбасының контексінен тыс талдау мүмкін емес.

Орналасқан жері

Субъектінің жауап беру орнын анықтау – Роршах жүйесінде бағаланатын тағы бір элемент. Орналасуы – сұраққа жауап беру үшін сияның қанша бөлігі қолданылғанын білдіреді. Бағалаушылар сұраққа жауап беру үшін бүкіл сиялы тамшы қолданылса «W», тамшының жиі сипатталатын бөлігі қолданылса «D», сирек сипатталатын немесе ерекше ерекшелігі қолданылса «Dd» немесе фондағы ақ кеңістік қолданылса «S» деп бағалайды. «W» көрсеткіші көбінесе субъектінің айналағы ортамен өзара әрекеттесуге деген мотивациясымен байланысты. «D» тиімді немесе жеткілікті функциялау ретінде түсіндіріледі. «Dd» кодымен берілген жауаптардың жоғары жиілігі жеке тұлғада кейбір бейімделу мәселелерін көрсетеді. «S» кодымен берілген жауаптар қарсыласушы немесе ынтымақсыздық танытатын субъектіні көрсетеді. Бұл қателік сиялы тамшылардың нашар басылу сапасынан туындаған. Роршах бастапқыда көлеңкелерді ескермеді, ал форма – ең көп кездесетін анықтағыш және интеллектуалды процестермен байланысты. Түстерге берілген жауаптар көбінесе эмоционалдық өмір туралы тікелей түсінік береді. Қозғалыс және көлеңкелер анықтамасы мен интерпретациясы тұрғысынан да күмәнді қарастырылды. Роршах қозғалысты тек нақты қозғалысты сезіну ретінде қарастырды, ал басқалар осы анықтағыштың ауқымын кеңейтіп, субъект бір нәрсені «болып жатқан» деп көреді дегенді білдірді. Субъектінің қабылдауын қалыптастыруға бірнеше анықтағыштар әсер етуі мүмкін. Екі анықтағыштың бірігуі ескеріледі, сонымен қатар олардың қайсысы басты фактор болғанын бағалау жүргізіледі. Мысалы, «түс пішіні» «пішін түсіне» қарағанда импульсті жақсырақ бақылауды білдіреді. Шындығында, жеке тұлғаны ең оңай анықтау үшін анықтағыштар арасындағы қатынас пен тепе-теңдік маңызды. түсіндірме беру: Көптеген субъектілер асимметриялық фигураларды қабылдамайды; симметрия қажетті көркем композицияның бір бөлігін қамтамасыз етті. Оның кемшілігі – жауаптар біршама стереотипті болуға бейім. Екінші жағынан, симметрия оң және сол қолды субъектілер үшін жағдайды теңестіреді; сонымен қатар, ол кейбір тоқтап қалған субъектілер үшін интерпретацияны жеңілдетеді. Соңында, симметрия бүкіл көріністерді интерпретациялауға мүмкіндік береді.

Identifying the location of the subject's response is another element scored in the Rorschach system. Location refers to how much of the inkblot was used to answer the question. Administrators score the response "W" if the whole inkblot was used to answer the question, "D" if a commonly described part of the blot was used, "Dd" if an uncommonly described or unusual detail was used, or "S" if the white space in the background was used. A score of W is typically associated with the subject's motivation to interact with his or her surrounding environment. D is interpreted as one having efficient or adequate functioning. A high frequency of responses coded Dd indicate some maladjustment within the individual. Responses coded S indicate an oppositional or uncooperative test subject. which was inadvertently introduced by poor printing quality of the inkblots. Rorschach initially disregarded shading,

Form is the most common determinant, and is related to intellectual processes. Color responses often provide direct insight into one's emotional life. Movement and shading have been considered more ambiguously, both in definition and interpretation. Rorschach considered movement only as the experiencing of actual motion, while others have widened the scope of this determinant, taking it to mean that the subject sees something "going on". More than one determinant can contribute to the formation of the subject's perception. Fusion of two determinants is taken into account, while also assessing which of the two constituted the primary contributor. For example, "form color" implies a more refined control of impulse than "color form". It is, indeed, from the relation and balance among determinants that personality can be most readily inferred. giving the explanation:

Asymmetric figures are rejected by many subjects; symmetry supplied part of the necessary artistic composition. It has a disadvantage in that it tends to make answers somewhat stereotyped. On the other hand, symmetry makes conditions the same for right and left handed subjects; furthermore, it facilitates interpretation for certain blocked subjects. Finally, symmetry makes possible the interpretation of whole scenes.

Сыртқы балл беру жүйесі

Экнердің баллдық жүйесі, сондай-ақ Rorschach Comprehensive System (RCS) деп танылатын, Rorschach тестісін интерпретациялаудың стандартты әдісі болып табылады. Ол 1960 жылдары Джон Э. Экнер тарапынан талдаудың неғұрлым қатаң жүйесі ретінде әзірленді. Жүйе кеңінен тексерілді және жоғары интеррейтингтік сенімділік көрсетіп тұр. 1969 жылы Экнер «Роршах жүйелері» деген еңбегін жариялады, ол кейін «Экнер жүйесі» деп аталатын нәрсенің қысқаша сипаттамасы болды. Одан кейін ол «Роршах: Жалпылама жүйе» атты көп томдық зерттеуді жариялады, бұл оның жүйесінің ең толық сипаттамасы саналады. Жаңа жүйенің құрылуына себеп – сол кезде қолданылып жүрген кемінде бес байланысты, бірақ түпкілікті түрде әртүрлі әдістердің болуы, ал емтиханшылардың айтарлық бөлігі танылған әдістерді қолданбай, өздерінің бағалауларын субъективті пікірге негіздейтін немесе әртүрлі стандартталған жүйелердің ерекшеліктерін кездейсоқ араластыратын. Экнер жүйесінің негізгі құрамдас бөліктері – Rorschach айнымалыларын топтастыру және оларды талдау ретін анықтауға арналған тізбекті іздеу стратегиясы, бұл стандартталған процедуралар, объективті, сенімді кодтау және репрезентативті нормативтік деректер базасы шеңберінде жүзеге асырылады. Жүйе ақпаратты өңдеудің когнитивтік триадасына ерекше мән береді, ол субъектінің кіріс деректерін қалай өңдейтінімен (ақпаратты қабылдау), когнитивтік медиациямен (ақпараттың өзгеруі мен анықталуы) және идеяциямен байланысты. Жүйеде жауаптар олардың бұлыңғырлығының деңгейіне немесе дақтағы бірнеше бейнелердің синтезіне, жауаптың орналасуына, жауапты тудыру үшін қолданылатын әртүрлі детерминанттарға (яғни, сиялы дақтың неге сол нәрсеге ұқсайтыны), жауаптың формалық сапасына (жауаптың нақты сиялы дақтың көрінісіне қаншалықты сәйкес келетіні), жауаптың мазмұнына (жауап берушінің дақта не көретіні), жауапты тудыруға қатысатын ақыл-ойды ұйымдастыру белсенділігінің деңгейіне және жауаптардың кез келген логикалық емес, үйлесімсіз немесе дәйбессіз аспектілеріне сәйкес бағаланады. «Құбыжық» бірінші карточкаға берілетін танымал жауаптардың бірі. Осы санаттар бойынша алынған балдарды пайдалана отырып, емтиханшы тест деректерінің құрылымдық қорытындысын шығаратын есептеулер сериясын жүргізеді. Құрылымдық қорытындының нәтижелері, әртүрлі жауаптармен байланысты екені дәлелденген жеке ерекшеліктер туралы қолданыстағы зерттеу деректерін пайдалана отырып интерпретацияланады. Rorschach тақталарында (он сиялы дақ) клиенттің әр дақтың қай бөлігін ерекшелегені белгіленеді және кодталады – әдетте «жиі таңдалатын» немесе «сирек таңдалатын» деп. Дақтардың аудандарын кодтаудың көптеген әдістері болды. Экнер С.Дж. Бек (1944 және 1961) ұсынған аудақтық кодтау жүйесін қабылдады. Бұл жүйе өз кезегінде Клопфердің (1942) жұмысына негізделген. Жауап формасына қатысты, «формалық сапа» тұжырымы Rorschach-тың ерте жұмыстарында қалыптасқан, бұл субъектінің жауабының формасы сиялы дақтарға қаншалықты сәйкес келетінін субъективті бағалау ретінде қарастырылды (Rorschach «түпнұсқа» бірақ жақсы формадағы жауаптарға жоғары формалық балл берді), және бұл тұжырым басқа әдістермен, әсіресе Еуропада қолданылды; керісінше, Экнер жүйесі «жақсы форманы» тек сөздің жиілігі ретінде анықтайды, оны субъектінің халық орташасынан қаншалықты алшақтауын өлшеуге дейін төмендетіп, қарапайымдайды.

The Exner scoring system, also known as the Rorschach Comprehensive System (RCS), is the standard method for interpreting the Rorschach test. It was developed in the 1960s by John E. Exner, as a more rigorous system of analysis. It has been extensively validated and shows high inter rater reliability. In 1969, Exner published The Rorschach Systems, a concise description of what would be later called "the Exner system". He later published a study in multiple volumes called The Rorschach: A Comprehensive system, the most accepted full description of his system. Creation of the new system was prompted by the realization that at least five related, but ultimately different methods were in common use at the time, with a sizeable minority of examiners not employing any recognized method at all, basing instead their judgment on subjective assessment, or arbitrarily mixing characteristics of the various standardized systems. The key components of the Exner system are the clusterization of Rorschach variables and a sequential search strategy to determine the order in which to analyze them, framed in the context of standardized administration, objective, reliable coding and a representative normative database. The system places a lot of emphasis on a cognitive triad of information processing, related to how the subject processes input data, cognitive mediation, referring to the way information is transformed and identified, and ideation. In the system, responses are scored with reference to their level of vagueness or synthesis of multiple images in the blot, the location of the response, which of a variety of determinants is used to produce the response (i. e., what makes the inkblot look like what it is said to resemble), the form quality of the response (to what extent a response is faithful to how the actual inkblot looks), the contents of the response (what the respondent actually sees in the blot), the degree of mental organizing activity that is involved in producing the response, and any illogical, incongruous, or incoherent aspects of responses. "Bat" is a popular response to the first card. Using the scores for these categories, the examiner then performs a series of calculations producing a structural summary of the test data. The results of the structural summary are interpreted using existing research data on personality characteristics that have been demonstrated to be associated with different kinds of responses. With the Rorschach plates (the ten inkblots), the area of each blot which is distinguished by the client is noted and coded—typically as "commonly selected" or "uncommonly selected". There were many different methods for coding the areas of the blots. Exner settled upon the area coding system promoted by S. J. Beck (1944 and 1961). This system was in turn based upon Klopfer's (1942) work. As pertains to response form, a concept of "form quality" was present from the earliest of Rorschach's works, as a subjective judgment of how well the form of the subject's response matched the inkblots (Rorschach would give a higher form score to more "original" yet good form responses), and this concept was followed by other methods, especially in Europe; in contrast, the Exner system solely defines "good form" as a matter of word occurrence frequency, reducing it to a measure of the subject's distance to the population average.

Жүгірткілерді бағалау жүйесі

Роршахтың нәтижелерін бағалау жүйесі (R PAS) – Роршах зерттеу кеңесінің бірнеше мүшесі жасаған балл беру әдісі. Олар Экнердің балл беру жүйесін жаңарту қажет деп есептеді, бірақ Экнердің қайтысынан кейін Экнер отбасы Кешенді жүйеге кез келген өзгеріс енгізуге тыйым салды. Сондықтан олар жаңа жүйе – R PAS-ті құрды. Бұл, Экнердің Кешенді жүйесімен салыстырғанда пайдалануға оңай, қазіргі заманғы, эмпирикалық негізделген және халықаралық деңгейде бағытталған бағалау жүйесін жасауға жасалған әрекет. R PAS нұсқаулығы Роршахты жүргізу, бағалау және интерпретациялау үшін жан-жақты құрал ретінде қарастырылады. Нұсқаулық екі бөлімнен тұрады: Rorschach-ты жаңа бастағандарға арналған бағалау және интерпретацияның негіздері, содан кейін толыққанды және техникалық ақпаратты қамтитын көптеген бөлімдер келеді. Жаңартылған бағалау жүйесінде авторлар ғана әдебиетте эмпирикалық тұрғыдан дәлелденген айнымалыларды таңдады. Авторлар жаңа айнымалылар немесе индекстерді жасаған жоқ, бірақ бұрынғы жүйелерде қолданылған айнымалыларды жүйелі түрде қарады. Бұл кодтардың барлығы бұрын қолданылған болса да, олардың көптегені түсінікті болуы және беткей жарамдылығын арттыру үшін қайта аталды. Индекстерді бағалау жаңартылды (мысалы, пайыздық көрсеткіштер мен стандарттық балдарды пайдалану арқылы), бұл Роршахты басқа танымал тұлғалық өлшемдермен үйлесімді етуге мүмкіндік берді. Алдын ала мәліметтер R PAS-тың жақсы интер-бағалаушы сенімділігін көрсетіп тұр. R PAS емтиханға түсушінің жауаптарын бағалау бойынша нұсқаулармен қатар, Роршахты жүргізу кезінде емтиханға түсушінің мінез-құлқын бағалау жүйесін де ұсынады. Тестілеу кезінде байқалатын мінез-құлықтың адамның тапсырманы орындауын көрсететіні және берілген жауаптарды толықтыратыны сенеді, сондықтан осы мінез-құлық кодтары қосылған. Бұл емтиханға түсушінің жауаптары мен оның нақты мінез-құлқы арасында жалпылау жасауға мүмкіндік береді. R PAS сонымен қатар Роршах айнымалылары бойынша бағалаудың көптеген елдерде әртүрлі екенін де мойындады. Он жылдан астам уақыт бойы протоколдарды жинағаннан кейін, R PAS үшін нормативтік базаны құру үшін 15 ересек үлгісі пайдаланылды. Протоколдар АҚШ, Еуропа, Израиль, Аргентина және Бразилияда жиналған деректерді көрсетеді.

Rorschach performance assessment system (R PAS) is a scoring method created by several members of the Rorschach Research Council. They believed that the Exner scoring system was in need of an update, but after Exner's death, the Exner family forbade any changes to be made to the Comprehensive System. Therefore, they established a new system: the R PAS. It is an attempt at creating a current, empirically based, and internationally focused scoring system that is easier to use than Exner's Comprehensive System. The R PAS manual is intended to be a comprehensive tool for administering, scoring, and interpreting the Rorschach. The manual consists of two chapters that are basics of scoring and interpretation, aimed for use for novice Rorschach users, followed by numerous chapters containing more detailed and technical information. In terms of updated scoring, the authors only selected variables that have been empirically supported in the literature. The authors did not create new variables or indices to be coded, but systematically reviewed variables that had been used in past systems. While all of these codes have been used in the past, many have been renamed to be more face valid and readily understood. Scoring of the indices has been updated (e. g. utilizing percentiles and standard scores) to make the Rorschach more in line with other popular personality measures. Preliminary evidence suggests that the R PAS exhibits good inter rater reliability. In addition to providing coding guidelines to score examinee responses, the R PAS provides a system to code an examinee's behavior during Rorschach administration. These behavioral codes are included as it is believed that the behaviors exhibited during testing are a reflection of someone's task performance and supplements the actual responses given. This allows generalizations to be made between someone's responses to the cards and their actual behavior. The R PAS also recognized that scoring on many of the Rorschach variables differed across countries. After compiling protocols for over a decade, a total of 15 adult samples were used to provide a normative basis for the R PAS. The protocols represent data gathered in the United States, Europe, Israel, Argentina and Brazil.

Мәдениеттік айырмашылықтар

Солтүстік Американың Exner нормативтік деректерін Еуропа мен Оңтүстік Америкадан алынған деректермен салыстыру, кейбір белгілерде айқын айырмашылықтарды көрсетті, олардың кейбіреулері маңызды факторларға әсер етеді, ал басқалары (жауаптардың орташа саны сияқты) сәйкес келеді. Мысалы, еуропалық субъектілерде текстуралық жауап әдетте нөлдік болады (егер жүйеге сәйкес, жақындыққа деген қажеттілік ретінде қарастырылса, еуропалықтар оны тек жақындыққа деген құштарлық деңгейіне жеткенде ғана көрсетеді), сондай-ақ "жақсы форма" жауаптарының саны аз, тіпті егер деректер Солтүстік Америка нормаларымен салыстырылса, шизофрения күдігі тууы мүмкін. Форма еуропалық субъектілерде көбінесе білдірілетін жалғыз фактор болып табылады; түс американдық субъектілерге қарағанда сирек кездессе де, түсті форма жауаптары форманың түсіне қарағанда жиірек кездеседі; соңғысы әсерді өңдеуде қорғаныш позициясының индикаторы ретінде қарастырылады, сондықтан бұл айырмашылық эмоцияларды спонтанды түрде білдіруге берілетін жоғары құндылықтан туындауы мүмкін. Сондай-ақ, әртүрлі тілдерде бірдей нысанды атауда семантикалық айырмашылықтар болады (мысалы, IV картадағы фигураны скандинавиялықтар көбінесе тролль, ал француздықтар огре деп атайды). Exner-дің "көп таралған" жауаптарының көпшілігі (Солтүстік Америкалық үлгінің кемінде үштен бірінде берілгендері) Еуропа, Жапония және Оңтүстік Америкадағы үлгілерде көрсетілгендей, жалпыға ортақ болып көрінеді, ал IX картадағы "адам" жауабы, X картадағы шабақ немесе өрмекші және I картадағы көбелек немесе жартас Солтүстік Америкаға тән болып көрінеді. Форманың сапасы, көп таралған мазмұн жауаптары және орналасқан жерлері – Exner жүйелеріндегі жиілікке негізделген және осылайша мәдени ықпалға тікелей ұшырайтын жалғыз кодталған факторлар; сондықтан тест деректерінің мәдени тәуелді интерпретациясы міндетті түрде осы компоненттерден аспауы мүмкін. Егер тест емделушінің ана тілінде немесе жақсы меңгерген екінші тілінде жүргізілмесе және сол тілді жақсы білетін маман интерпретацияласа, айтылған тілдік айырмашылықтар қате түсіндіруге әкелуі мүмкін. Мысалы, III картаның орталық бөлігіне жиі берілетін жауап – галстук-бабочка, бірақ француз тіліндегі эквивалентті термин "көбелек галстук" деп аударылады, сондықтан осы тілдік нюансты түсінбеген сарапшы жауапты күтілгеннен өзгеше кодтауы мүмкін.

Comparing North American Exner normative data with data from European and South American subjects showed marked differences in some features, some of which impact important variables, while others (such as the average number of responses) coincide. For instance, texture response is typically zero in European subjects (if interpreted as a need for closeness, in accordance with the system, a European would seem to express it only when it reaches the level of a craving for closeness), and there are fewer "good form" responses, to the point where schizophrenia may be suspected if data were correlated to the North American norms. Form is also often the only determinant expressed by European subjects; while color is less frequent than in American subjects, color form responses are comparatively frequent in opposition to form color responses; since the latter tend to be interpreted as indicators of a defensive attitude in processing affect, this difference could stem from a higher value attributed to spontaneous expression of emotions. and different languages will exhibit semantic differences in naming the same object (the figure of card IV is often called a troll by Scandinavians and an ogre by French people). Many of Exner's "popular" responses (those given by at least one third of the North American sample used) seem to be universally popular, as shown by samples in Europe, Japan and South America, while specifically card IX's "human" response, the crab or spider in card X and one of either the butterfly or the bat in card I appear to be characteristic of North America. Form quality, popular content responses and locations are the only coded variables in the Exner systems that are based on frequency of occurrence, and thus immediately subject to cultural influences; therefore, cultural dependent interpretation of test data may not necessarily need to extend beyond these components. The cited language differences can result in misinterpretation if not administered in the subject's native language or a very well mastered second language, and interpreted by a master speaker of that language. For example, a bow tie is a frequent response for the center detail of card III, but since the equivalent term in French translates to "butterfly tie", an examiner not appreciating this language nuance may code the response differently from what is expected.

Жазулық сыя

Төменде Роршах тесті – Психодиагностикалық тақталарда басылған он сиялы дақтар, әр түрлі авторлардың пікірінше, бүкіл сурет немесе ең көрнекті бөлшектер үшін ең жиі жауаптар келтірілген. Карта Танымал жауаптар Пікірлер Бек: жарғақ, көбелек, моль Пиотровский: жарғақ, көбелек Дана (Франция): көбелек I картаны көргенде, жандар көбінесе қалай істеу керектігін сұрайды, ал картамен не істеуге рұқсат етілгені туралы сұрақтар (мысалы, оны бұру) аса маңызды емес. Бірінші карта ретінде ол жандардың жаңа және стресті тапсырманы қалай шешетіні туралы ақпарат бере алады. Дегенмен, бұл картаны қолдану қиын емес, себебі ол танымал жауаптарды оңай береді. Бек: екі адам Пиотровский: төрт аяқты жануар Дана (Франция): жануар: ит, піл, аю II картаның қызыл бөліктері көбінесе қан ретінде көрінеді және ең ерекше белгілері болып табылады. Оларға жауап беру жандардың ашу-ызаға немесе денелік зиянға қалай төтеп бере алатынын көрсетеді. Бұл карта әртүрлі жыныстық реакцияларды тудыруы мүмкін. Бек: екі адам Пиотровский: адам фигуралары Дана (Франция): адам III карта әдетте бір-бірімен әрекеттесетін екі адамды қамтиды және жандардың басқа адамдармен қалай қарым-қатынаста болатыны туралы ақпарат бере алады (әсіресе, жауап беру уақытының ұзақтығы қиын әлеуметтік өзара әрекеттестіктерді ашуы мүмкін). Бек: жануар терісі, тері, кілем Пиотровский: жануар терісі, тері кілем Дана (Франция): жануар терісі IV картасы қара түсімен және көлеңкелерімен ерекшеленеді (депрессияға ұшыраған жандарға қиындық туғызады) және әдетте үлкен және кейде қорқынышты тұлға ретінде қабылданады; жандардың оған қарап тұрған төменгі жағдайымен байланысты билік сезімін оятады. Картада көрінетін адам немесе жануар кейіпкері көбінесе әйел емес, еркек ретінде жіктеледі, ал жандардың білдіретін қасиеттері ерлерге және билікке қатысты көзқарасын көрсете алады. Осы себепті IV картаны «Әке картасы» деп атайды. Бек: жарғақ, көбелек, моль Пиотровский: көбелек, жарғақ Дана (Франция): көбелек, жарғақ V картасы оңай түсіндірілетін карта, әдетте қауіп төндірмейді және әдетте тестте «ритмді өзгертуге» итермелейді, бұрынғы қиын карталардан кейін. Онда алаңдату тудыратын немесе түсіндіруді қиындататын ерекшеліктер аз, сондықтан жақсы сапалы жауап беру үшін ең оңай дақ. Бек: жануар терісі, тері, кілем Пиотровский: жануар терісі, тері кілем Дана (Франция): жануар терісі VI картаның басым ерекшелігі – адамдар арасындағы жақындыққа байланысты ассоциацияларды тудыруы, ол нақты «жыныстық карта», оның жыныстық сезімдері басқа карталарға қарағанда жиірек айтылады, тіпті басқа карталарда жыныстық мазмұнның әртүрлілігі болса да. Бек: адам басы немесе бет-әлпеті Пиотровский: әйелдер немесе балалар басы Дана (Франция): адам басы VII карта әйелдікпен байланысты болуы мүмкін (ондағы адам кейіпкерлері әйелдер немесе балалар ретінде сипатталады) және «ана картасы» ретінде жұмыс істейді, онда жауап берудегі қиындықтар жандардың өміріндегі әйелдермен байланысты болуы мүмкін. Ортадағы деталь жиі (бірақ танымал емес) қынап ретінде анықталады, бұл картаны әйел жыныстық қатынасына қатысты етеді. Бек: жануар: мысық немесе ит емес Пиотровский: төрт аяқты жануар Дана (Франция): төрт аяқты жануар VIII карта туралы жандар көбінесе жеңілдеуді білдіреді, бұл оларға тынығуға және тиімді жауап беруге мүмкіндік береді. V картасына ұқсас, ол «ритмді өзгертуді» білдіреді; алайда, карта жаңа түсіндіру қиындықтарын енгізеді, күрделі және жиынтықтағы бірінші көп түсті карта. Сондықтан күрделі жағдайларды немесе эмоциялық тітіркендіргіштерді шешу қиын немесе қиын деп тапқан жандар бұл картаны ыңғайсыз сезінеді. Бек: адам Пиотровский: жоқ Дана (Франция): жоқ IX картаның ерекшелігі – анық емес форма және диффузды, өшірілген түс белгілері, жалпы тұрақсыздықты тудырады. Барлығы бір ғана жауап береді, және ол барлық карталардың ішіндегі ең сирек кездесетін жауап. Бұл картаны өңдеуде қиындықтар болуы құрылымдалмаған деректермен жұмыс істеу қиындығын білдіруі мүмкін, бірақ бұдан басқа бұл картаға тән ерекше «тартулар» аз. Бек: краб, лобстер, жәндік Пиотровский: краб, жәндік, қоянның басы, сіркейлер, құрттар, жыландар Дана (Франция): ешқайсысы жоқ X картасы VIII картаға құрылымдық жағынан ұқсас, бірақ оның белгісіздігі мен күрделілігі IX картаны еске салады: бір мезгілде көп стимулдармен жұмыс істеу қиындықтарын сезетін жандар бұл картаны ұнатпауы мүмкін. Соңғы карта ретінде ол жандарға өз жағдайларын немесе нені білуге ниеттенетінін білдіру арқылы «тесттен шығуға» мүмкіндік береді.

Below are the ten inkblots printed in Rorschach Test – Psychodiagnostic Plates, together with the most frequent responses for either the whole image or the most prominent details according to various authors. Card Popular responses Comments Beck: bat, butterfly, moth Piotrowski: bat , butterfly Dana (France): butterfly When seeing card I, subjects often inquire on how they should proceed, and questions on what they are allowed to do with the card (e. g. turning it) are not very significant. Being the first card, it can provide clues about how subjects tackle a new and stressful task. It is not, however, a card that is usually difficult for the subject to handle, having readily available popular responses. Beck: two humans Piotrowski: four legged animal Dana (France): animal: dog, elephant, bear The red details of card II are often seen as blood, and are the most distinctive features. Responses to them can provide indications about how a subject is likely to manage feelings of anger or physical harm. This card can induce a variety of sexual responses. Beck: two humans Piotrowski: human figures Dana (France): human Card III is typically perceived to contain two humans involved in some interaction, and may provide information about how the subject relates with other people (specifically, response latency may reveal struggling social interactions). Beck: animal hide, skin, rug Piotrowski: animal skin, skin rug Dana (France): animal skin Card IV is notable for its dark color and its shading (posing difficulties for depressed subjects), and is generally perceived as a big and sometimes threatening figure; compounded with the common impression of the subject being in an inferior position ("looking up") to it, this serves to elicit a sense of authority. The human or animal content seen in the card is almost invariably classified as male rather than female, and the qualities expressed by the subject may indicate attitudes toward men and authority. Because of this Card IV is often called "The Father Card". Beck: bat, butterfly, moth Piotrowski: butterfly , bat Dana (France): butterfly , bat Card V is an easily elaborated card that is not usually perceived as threatening, and typically instigates a "change of pace" in the test, after the previous more challenging cards. Containing few features that generate concerns or complicate the elaboration, it is the easiest blot to generate a good quality response about. Beck: animal hide, skin, rug Piotrowski: animal skin, skin rug Dana (France): animal skin Texture is the dominant characteristic of card VI, which often elicits association related to interpersonal closeness; it is specifically a "sex card", its likely sexual percepts being reported more frequently than in any other card, even though other cards have a greater variety of commonly seen sexual contents. Beck: human heads or faces Piotrowski: heads of women or children Dana (France): human head Card VII can be associated with femininity (the human figures commonly seen in it being described as women or children), and function as a "mother card", where difficulties in responding may be related to concerns with the female figures in the subject's life. The center detail is relatively often (though not popularly) identified as a vagina, which makes this card also relate to feminine sexuality in particular. Beck: animal: not cat or dog Piotrowski: four legged animal Dana (France): four legged animal People often express relief about card VIII, which lets them relax and respond effectively. Similar to card V, it represents a "change of pace"; however, the card introduces new elaboration difficulties, being complex and the first multi colored card in the set. Therefore, people who find processing complex situations or emotional stimuli distressing or difficult may be uncomfortable with this card. Beck: human Piotrowski: none Dana (France): none Characteristic of card IX is indistinct form and diffuse, muted chromatic features, creating a general vagueness. There is only one popular response, and it is the least frequent of all cards. Having difficulty with processing this card may indicate trouble dealing with unstructured data, but aside from this there are few particular "pulls" typical of this card. Beck: crab, lobster, spider Piotrowski: crab, spider , rabbit head , caterpillars, worms, snakes Dana (France): none Card X is structurally similar to card VIII, but its uncertainty and complexity are reminiscent of card IX: people who find it difficult to deal with many concurrent stimuli may not particularly like this otherwise pleasant card. Being the last card, it may provide an opportunity for the subject to "sign out" by indicating what they feel their situation is like, or what they desire to know.

Америка Құрама Штаттары

Роршах тестісін негізгі түрде психологтар ғана қолданады. Сот-психологтар Роршахты қолданудың 36% жағдайында пайдаланады. Баланы күтіміне алу істерінде психологтардың 23% балаларды тексеру үшін Роршахты қолданады. Тағы бір зерттеуде, бағалау қызметімен айналысатын 161 клиникалық психологтың 124-і (77%) Роршахты пайдаланады, ал психология мамандықтарында оқушылардың 80% оны қолдануға үйретіледі. Тағы бір зерттеу көрсеткендей, клиникалық психологтардың оны қолдану деңгейі 43% ғана, ал мектеп психологтарының арасында 24% төмен болған. Тест нәтижелері бірнеше онжылдықтан кейін жарияланды. Тестті түсіндіруге қажетті мол деректердің болуына байланысты, психолог Зигмунд Пиотровский 1950 және 1960 жылдары түсіндіруді компьютерлендіру жұмыстарын бастады. Бұл жұмысқа 1000-нан астам ереже енгізілді, бірақ қандай да бір қорытынды немесе жиынтық нәтижелер болған жоқ. 1970 жылдары психологтар Перлин мен Кабански Роршах тестісінің компьютерлік интерпретациясын жасады, ол жиынтық және қорытындыларды қамтыды, және оны халықаралық деңгейде таратты. Бұл компьютерлік интерпретация Гилберт жасаған нәтижелерді, Нюрнберг түрмесінде сотталуды күтіп тұрған нацист Герман Геринг және басқа да бірнеше нацистерге қатысты түсіндіру үшін қолданылды. 1980 жылдары психолог Джон Экзнер өзінің жеке бағалау жүйесіне негізделген, Экзнердің кең ауқымды жүйесіне сүйенген Роршах тестісінің компьютерлік интерпретациясын жасады. Қазіргі уақытта компьютерлік бағалаудың үш түрі бар, олардың ішінде тек Экзнер жүйесі ғана нарықта қолжетімді. Роршахты компьютерлік бағалаудың пайдалылығына қатысты пікірлер, әзірге шешілмей қалуы мүмкін, себебі психикалық денсаулықты көрсететін әртүрлі көрсеткіштерді (баллдарды) салыстыруға болатын абсолютті дұрыс интерпретация жоқ. Теориялық тұрғыдан алғанда, дені сау ересек адамдарға арналған баллдар ұсынылған, және осы баллдарға сәйкес компьютерлік интерпретацияны стандарттауға қатысты ақылға қонымды әрекеттер жасалған, бірақ оның ғылыми жарамдылығына күмән келтірген психологтар да бар. Дегенмен, кейбір психологтар оны терапияда және коучингте "өзін-өзі зерделеуге ынталандыру және адамның ішкі әлемі туралы әңгіме бастау үшін" пайдаланады. Бұл тест әлі де Tavistock клиникасы сияқты кейбір психикалық денсаулық ұйымдарында қолданылуда. 2000 жылы жасалған сауалнама бойынша, түзеу мекемелеріндегі психологтардың 20% Роршахты, ал 80% MMPI-ді қолданған.

The Rorschach test is used almost exclusively by psychologists. Forensic psychologists use the Rorschach 36% of the time. In custody cases, 23% of psychologists use the Rorschach to examine a child. Another survey found that 124 out of 161 (77%) of clinical psychologists engaging in assessment services utilize the Rorschach, and 80% of psychology graduate programs teach its use. Another study found that its use by clinical psychologists was only 43%, while it was used less than 24% of the time by school psychologists. and the test scores were published some decades later. Because of the large amount of data used to interpret the test, psychologist Zygmunt Piotrowski, began work to computerize ink blot interpretation in the 1950s and 1960s. This work included over 1,000 rules and included no summary nor narrative conclusions. A subsequent computerized interpretation of Rorschach test scores, that included summary and conclusions was developed in the 1970s by psychologists Perline and Cabanski, and marketed internationally. This computerized interpretation of the test was used to interpret the set of scores developed by Gilbert on Nazi Hermann Goering along with several other Nazis while awaiting trial at Nuremberg Prison. In the 1980s psychologist John Exner developed a computerized interpretation of the Rorschach test, based on his own scoring system, the Exner Comprehensive System. Presently, of the three computerized assessments, only the Exner system is available on the market. The arguments for or against computerized assessment of the Rorschach is likely to remain unresolved for some time, as there is no absolute correct interpretation against which the different markers (scores) denoting mental health can be compared. Although scores for a theoretically typical healthy adult have been proposed and reasonable attempts to standardize the computer interpretation against these scores have been obtained, Although skeptical about its scientific validity, some psychologists use it in therapy and coaching "as a way of encouraging self reflection and starting a conversation about the person's internal world." It is still used, however, by some mental health organisations such as the Tavistock Clinic. In a survey done in the year 2000, 20% of psychologists in correctional facilities used the Rorschach while 80% used the MMPI.

Жапония

Роршахтың кітабы жарық көргеннен кейін жапон психологы Юзабуро Учида екінші қол кітап дүкенінде бір данасын кездестірді. Оның оң пікірі Жапонияда бұл тесттерге берік танымалдылық әкелді. Жапондық Роршах қоғамы әлемдегі ең ірісі болып табылады және тест "әртүрлі мақсаттар үшін жиі қолданылады", 2012 жылы "бұрынғыдан да танымал" деп сипатталды. Бірнеше зерттеулер 1950 жылдан бері тест жүргізушілердің жасаған қорытындыларының "суық оқуға" ұқсас екенін көрсетті. 1959 жылғы "Mental Measurement Yearbook" журналында Ли Кронбахтың (Психометриялық қоғам мен Американдық психологиялық қауымдастықтың бұрынғы президенті) сөзі келтірілген: "Тест практикалық өлшемдерді болжау бойынша үнемі сәтсіздікке ұшырады. Роршах түсіндірмелеріне сенуге шақыратын ештеңе әдебиетте жоқ". Сонымен қатар, маңызды сарапшы Реймонд Дж. Макколл (154-бетте) былай деп жазады: "Осы уақыттан бері (алдыңғы шолудан бастап) жүздеген тәжірибелі мамандармен ондаған мың Роршах тесттері жүргізілді, жеке тұлғаның динамикасы мен мінез-құлқымен көптеген байланыстар болжалды, бірақ бұл байланыстардың көп бөлігі 2000-нан астам жарияланымға қарамастан, эмпирикалық түрде расталмады". 1999 жылы оны қолдануға мораторий салынды. 2003 жылғы Вуд және әріптестерінің баяндамасы әртүрлі көзқарастарды ұсынды: "50 жылдан астам зерттеулер Ли Дж. Кронбахтың (1970) соңғы шешімін растады: кейбір Роршах көрсеткіштері, жақтаушылардың мәлімдемелерінен қалыс болғанымен, "күтілгеннен артық жарамдылыққа" (636-бет) ие". [ ] Шизофренияны зерттеудегі ойлау бұзылысын өлшеу құралы ретінде оның құндылығы жақсы қабылданады. Ол сондай-ақ тәуелділік туралы зерттеулерде және сирек жағдайда, жаушылдық пен алаңдаушылық туралы зерттеулерде де қолданылады. Бұған қоса, Роршахты интеллект пен ойлау бұзылысын клиникалық түрде өлшеу үшін пайдалануға жеткілікті дәлелдер бар.

Сынау материалдары

Сынақтың негізгі қағидасы – мәнсіз деп есептелетін сия дақтарына берілген жауаптардан объективті мағынаны табу мүмкіндігі. Роршах сия дақтары сынағын қолдаушылар, адамның екіұшты және мағынасыз күйзеліске жауабы оның ойлау процестеріне түсінік беруге көмектеседі деп санайды, бірақ бұл қалай жүзеге асатыны нақты емес. Сонымен қатар, жақындағы зерттеулер көрсеткендей, бұл дақтар толыққанды мәнсіз емес, және пациент әдетте дақтардың мағыналы да, екіұшты да жақтарына жауап береді.

Іллюзорлы және көрінбейтін байланыстар

1960 жылдары Висконсин университетінің психологтары Лорен мен Жан Чепменнің "Жарнамалы психология" журналында жарияланған зерттеулері Роршах тестісінің айқын нәтижелерінің кем дегенде бір бөлігі иллюзияға байланысты екенін көрсетті. Сол кезде гомосексуализмді диагностикалау үшін ең көп қолданылған бес белгі: 1) жамбас және анус; 2) әйелдер киімі; 3) еркек немесе әйел жыныс мүшелері; 4) жыныс белгілері жоқ адамдардың суреттері; 5) еркек және әйел белгілері бар адамдардың суреттері. Чепмендер 32 тәжірибелі тестілеушіні гомосексуализмді анықтау үшін Роршахты қалай қолданатындары туралы сауалнама жасады. Осы кезде гомосексуализм психопатология ретінде қарастырылып, Роршах ең танымал проективтік тест болып саналды. Алайда, нәтижелерді талдау көрсеткендей, гетеросексуал ерлер де осы белгілерді байқау мүмкіндігі бірдей болды, демек, бұл белгілер гомосексуализмді анықтау үшін тиімсіз. Экнер жүйесінде мұндай жауап, егер жауапта жыныстық сипаттамаға нақты сілтеме болмаса, әрқашан "киім" деп тіркеледі. Бірақ 2002 жылы үлкен көлемдегі сынамалармен жасалған зерттеулер бұл тұжырымға күмән келтірді.

Қолданылу мерзімі

Проективті тест ретінде қарастырылғанда нәтижелерді тексеру қиын. Экнердің балл қою жүйесі (сонымен қатар "Жалпы жүйе" деп те аталады) осы мәселені шешуге бағытталған және көптеген бұрынғы (және нашар келісімді) балл қою жүйелерін ығыстырды. Ол бояу дағының қандай факторы (көлеңке, түс, контур, т.б.) әрбір тексерілетін адамның пікірлеріне әкелетініне көп көңіл бөледі. Тесттің жарамдылығы туралы пікір қарама-қайшылықтары сақталады: Экнер қатаң балл қою жүйесін ұсынғанмен, нақты түсіндіруде еркіндік қалды, ал клиникалық дәрігердің тесттің нәтижесін жазуы әлі де ішінара субъективті болып табылады. Ребер (1985) «тесттің тіпті ең аз ғана жарамдылығы бар екенін көрсететін ешқандай дәлел жоқ» деп мәлімдейді. Сол дереккөз шизофрения және басқа психоздық аурулар; ойлау бұзылыстары; және жеке тұлғалық бұзылыстар (шек аралық жеке тұлғалық бұзылыс қоса алғанда) сияқты жағдайларды анықтауда жарамдылығы көрсетілгенін хабарлайды. Девиантты сөздік шкала биполярлық бұзылыспен байланысты екенін көрсететін кейбір дәлелдер бар. Авторлар «Басқа жағдайларда Жалпы жүйе психологиялық бұзылулар мен симптомдарға, жеке тұлғалық ерекшеліктерге, зорлыққа немесе қатерлі ісік сияқты денсаулық проблемаларына тұрақты байланыс көрсетпейді» деген қорытындыға келді. (Қатерлі ісік туралы айтылуының себебі – Роршахты жақсы көретін аз ғана топтың бұл тесттің қатерлі ісікті болжауға қабілетті екенін мәлімдегендігі.)

Сенімділік

Сондай-ақ, тесттің сенімділігі сынақ процедурасының егжей-тегжейлеріне, мысалы, тестілеуші мен қатысушының отыру орнына, кез келген кіріспе сөздерге, қатысушылардың сұрақтарына немесе ескертулеріне берілген ауызша және ауызша емес жауаптарға, сондай-ақ жауаптардың қалай тіркелгеніне байланысты болуы мүмкін деп есептеледі. Exner егжей-тегжейлі нұсқаулық жариялаған, бірақ Wood et al.) және клиникалық қызметкерлер (емтиханшыларды қоса) көбінесе процедураны жеңілдетуге ұмтылады. АҚШ соттары да Роршахты сынап бақты. Jones v Apfel (1997) ісінде (Адвокаттың медициналық оқулығынан цитата келтіріліп) Роршахтың "нәтижелері стандарттау, сенімділік немесе клиникалық диагностикалық тесттердің жарамдылығы талаптарына сай келмейді, сондықтан интерпретациясы көбінесе даулы болады" делінген. State ex rel H. H. (1999) ісінде, қарсы сауалдау кезінде Богацки ант беріп: "көптеген психологтар Роршах тестісінің жарамдылығына немесе тиімділігіне көп сенбейді" деді. Лилиенфельд және оның әріптестері, Роршахты сынға тартқан, бұл Роршахтың "нормалы жағдайды патологияландыруға" бейім екенін көрсетеді деп мәлімдеді. Роршахтың анықтаған жоғары патологиясы қоғамдағы психопатологияның өсуін дәл көрсетеді десе де, Роршах тест тапсырғандардың жартысын "бұрыс ойлау" иесі деп таниды, бұл қазіргі зерттеулермен түсіндірілмейтін жалған оң көрсеткіш. "Артық патологияландыру" айыптамасын Meyer et al. (2007) да қарастырды. Олар 17 елдегі 21 түрлі сынамадан алынған 4704 Роршах протоколының халықаралық ынтымақтастық зерттеуін ұсынды, олардың тек 2% ғана қабылдау және ойлау бұзылыстарының индексінде айтарлықтай жоғарылауды көрсетті, 12% депрессия және жоғары сезімталдық индексінде, ал 13% тұрақты стресс жүктемесінде жоғары көрсеткіштерді көрсетті – бәрі де науқас емес популяцияларда күтілетін жиіліктермен сәйкес келеді.

Қолданбалар

Бұл тест сот арқылы тағайындалған бағалауларда кеңінен қолданылатынына байланысты да даулы. Бұл даудың бір бөлігі Роршахтың шектеулерінен туындайды, қосымша деректерсіз Психикалық аурулардың диагностикалық және статистикалық нұсқаулығынан (DSM IV) ресми диагноз қою мүмкін емес. Ирвинг Б. Вайнер (Джон Экзнермен бірге Comprehensive жүйесін жасаған) Роршахтың "жеке тұлғаның қызмет етуін өлшейтін құрал екенін, және ол адамды сол адам қылған жеке тұлға құрылымы мен динамикасының қырларын көрсететін ақпарат береді. Егер қарастырылып отырған балама диагноздар нақты жеке тұлғалық ерекшеліктермен байланысты жақсы түсіндірілген болса, кейде мұндай жеке тұлғалық сипаттамалар туралы ақпарат ерекшеленген диагнозға келуге көмектеседі". Дегенмен, көп жағдайда Роршах тестісі жеке түрде емес, бірнеше тесттердің ішіндегі біреуі ретінде қолданылды. Роршахты сотта қолдануға қатысты сынға ілесе де, сот психологтары Роршахқа негіделген куәліктерді қолданған 8000-нан астам істің тек алтауында ғана құралдың дұрыстығы күмәндалды, ал куәлік тек бір жағдайда ғана мойынға алмайтын деп танылды. Экнер және басқалар Роршах тестісінің суицидтік ойларды анықтауға қабілетті екенін айтты.

Сынақ бұйымдарын қорғау және этика

Психологтар психологиялық тест материалдарын жариялауға қарсылық білдіреді, себебі науқастың тест жауаптары бұрынғы әсерлерге ("ұсынылған") ықпал етуі мүмкін. Канадалық Психологиялық Қауымдастық "психологиялық тесттің сұрақтары мен жауаптарын жариялау оның тиімділігіне қауіп келтіреді" деген позицияны қабылдайды және "психологиялық тесттерді қоғамдық доменнен тыс ұстауға" шақырады. Сол мәлімдемеде олардың президенті былай дейді: "CPA-ның алаңдаушылығы Роршах тестінің карточкалары мен жауаптарын жариялауда емес, психологиялық әдебиетте және сарапшылар арасындағы келіспеушіліктерге байланысты, бірақ психологиялық тест мазмұнын жариялау және таратудың кең мәселесінде". Заң тұрғысынан алғанда, Роршахтың суреттері көптеген елдерде ұзақ жылдар бойы қоғамдық мүлік болып келді, әсіресе авторлық құқық мерзімі post mortem auctoris бойынша 70 жылға дейін белгіленген елдерде. Швейцарияның авторлық құқық заңнамасына сәйкес, олар Герман Роршахтың туған Швейцариясында 1992 жылдан бері (автордың қайтыс болғаннан кейін 70 жыл, немесе 1942 жылғы кесу мерзімінен кейін 50 жыл) қоғамдық мүлік болып табылады. Олар АҚШ-тың авторлық құқық заңнамасы бойынша да қоғамдық мүлік болып саналады, онда 1923 жылға дейін жарияланған барлық туындылар қоғамдық мүлік деп есептеледі. Бұл Роршах суреттерін кез келген мақсатта кез келген адам пайдалана алатынын білдіреді. Уильям Паундстоун оларды 1983 жылы жарық көрген "Үлкен құпиялар" кітабында алғаш рет жариялаған болуы мүмкін, онда ол тестті жүргізу әдісін де сипаттаған. Америкалық Психологиялық Қауымдастықтың (APA) этикалық кодексі "зерттеу және өрнектей алу еркіндігін" қолдайды және "халықтың хабардар шешімдер қабылдауына көмектесуді" мақсат етеді. Оның мақсаттары "психологтармен жұмыс істейтін жеке тұлғалар мен топтардың әл-ауқатын жақсарту және қорғау" және психологтардан "тест материалдарының тұтастығы мен қауіпсіздігін сақтау үшін барлық күшін салуды" талап етеді. APA сонымен қатар тест материалдарын тарату "халыққа нақты зиян келтіруі мүмкін" деген алаңдаушылық білдірді. Ол Роршах тақталарын жариялау мәселесінде нақты позиция қабылдамады, бірақ "берілген мақсат үшін қолайлы деп саналатын стандартталған психологиялық тесттердің саны шектеулі" екенін атап өтті. Британдық Психологиялық Қоғамның ашық мәлімдемесі психологиялық тесттер туралы ұқсас алаңдаушылық білдіреді (ешқандай тесттің атын атамай) және "білікті емес тұлғаларға [тест] материалдарын беру" тестті шығарушының тілегіне қарсы болса, оны дұрыс пайдаланбау деп санайды. 1998 жылы жарық көрген "Психологиядағы этика" кітабында Джеральд Кучер кейбіреулердің "Роршах тақталарын қайта басып шығару және ортақ жауаптарды тізімдеу психологтар үшін өте этикалық емес әрекет" және "кәсіби шешімнің күмәнділігін" көрсетеді деп санайтынын атап өтеді. Тағы бір қауымдастық, Associazione Italiana di Psicoterapia Strategica Integrata (сөзбе-сөз: стратегиялық психотерапияның итальяндық қауымдастығы), тіпті тесттің мақсаты туралы немесе оны жүргізудің кез келген егжей-тегжейі туралы ақпаратты жұртшылықтан жасыру керек деп кеңес береді, тіпті тестті "алдау" іс жүзінде мүмкін емес деп есептелсе де. 2008 жылдың 9 қыркүйегінде Hogrefe Роршахтың сиялы дақтарына авторлық құқықты талап етуге тырысты, Бразилиялық психолог Ней Лимонге қарсы Дүниежүзілік Интеллектуалдық Меншік Ұйымына шағым түсірген кезде. Бұл шағымдар қабылданбады. 2009 жылдың мамыр айында Швейцарияның Schluep and Degen заң фирмасы Роршах тестіне ұқсас ақпаратты қамтитын тағы екі веб-сайтқа шағым жіберді. Психологтар кейде этикалық себептерге сүйеніп, тараптар сұраған кезде сотқа тесттерді және тест деректерін жариялаудан бас тартады; мұндай бас тартулар адвокаттардың процесті толық түсінуіне кедергі келтіріп, сарапшылардың қарсы сараптамасына кедергі келтіреді деп дәлелденді. APA этикалық стандарты 1.23(b) психологтың процестерді толық және тиісті сапада құжаттандыруға жауапкершілігі бар екенін айтады, бұл сот тарапынан қарауға мүмкіндік береді. 2009 жылы психологиялық қоғамдастықта дау туындады, "Роршах тесті" мақаласында түпнұсқалық Роршах тақталары мен интерпретацияларға қатысты зерттеу нәтижелері жарияланғанда. Жедел жәрдем бөлімінің дәрігері Джеймс Хайлман оны көзді тексеру кестесін жариялаумен салыстырды: адамдар көзді тексеру алдында көзді тексеру кестесін жаттауға еркін болса да, оның көру қабілетін диагностикалау құралы ретіндегі тиімділігі төмендеген жоқ. Жасырындыққа қарсы шыққандар үшін сиялы дақтардың жариялануы "өте ауыртпалы жағдай" деп сипатталды, өйткені ондаған мың зерттеу жұмыстары "науқастың жауаптарын психологиялық жағдайлармен байланыстыруға" тырысқан. The Globe and Mail газеті де осы пікірді қолдады. Кейінірек, 2009 жылдың тамызында екі психолог Хайлманға қарсы Саскачеван медициналық лицензиялық кеңесіне шағым түсірді, оның суреттерін жүктеуі кәсіби емес мінез-құлық екенін мәлімдеді. 2012 жылы суреттерді жариялаудың салдары туралы екі мақала жарияланды. Біріншісі Wikipedia-дағы Роршах пікірсайысы кезінде тестке деген негативті көзқарасты зерттеді, ал екіншісі Wikipedia мақаласын оқу тестте "жақсы" нәтижелерді жасауға көмектеседі деп болжады. Роршах суреттерін жариялауды тестті псевдоғылым деп санайтын сыншылар да құптады. Skeptical Inquirer журналының редакторы Бенджамин Радфорд Роршахтың "жақсы дәлелдерге қарағанда дәстүрге байланысты" қалғанын айтты және тестті жариялау оның жойылуын жеделдетуіне үміттенеді.

Psychologists object to the publication of psychological test material out of concerns that a patient's test responses will be influenced ("primed") by previous exposure. The Canadian Psychological Association takes the position that, "Publishing the questions and answers to any psychological test compromises its usefulness" and calls for "keeping psychological tests out of the public domain." The same statement quotes their president as saying, "The CPA's concern is not with the publication of the cards and responses to the Rorschach test per se, for which there is some controversy in the psychological literature and disagreement among experts, but with the larger issue of the publication and dissemination of psychological test content". From a legal standpoint, the Rorschach test images have been in the public domain for many years in most countries, particularly those with a copyright term of up to 70 years post mortem auctoris. They have been in the public domain in Hermann Rorschach's native Switzerland since 1992 (70 years after the author's death, or 50 years after the cut off date of 1942), according to Swiss copyright law. They are also in the public domain under United States copyright law where all works published before 1923 are considered to be in the public domain. This means that the Rorschach images may be used by anyone for any purpose. William Poundstone was, perhaps, first to make them public in his 1983 book Big Secrets, where he also described the method of administering the test. The American Psychological Association (APA) has a code of ethics that supports "freedom of inquiry and expression" and helping "the public in developing informed judgments". It claims that its goals include "the welfare and protection of the individuals and groups with whom psychologists work", and it requires that psychologists "make reasonable efforts to maintain the integrity and security of test materials". The APA has also raised concerns that the dissemination of test materials might impose "very concrete harm to the general public". It has not taken a position on publication of the Rorschach plates but noted "there are a limited number of standardized psychological tests considered appropriate for a given purpose". A public statement by the British Psychological Society expresses similar concerns about psychological tests (without mentioning any test by name) and considers the "release of [test] materials to unqualified individuals" to be misuse if it is against the wishes of the test publisher. In his 1998 book Ethics in Psychology, Gerald Koocher notes that some believe "reprinting copies of the Rorschach plates and listing common responses represents a serious unethical act" for psychologists and is indicative of "questionable professional judgment". Another association, the Associazione Italiana di Psicoterapia Strategica Integrata (literally: Italian Association of Strategic Psychotherapy), recommend that even information about the purpose of the test or any detail of its administration should be kept from the public, even though "cheating" the test is held to be practically impossible. On September 9, 2008, Hogrefe attempted to claim copyright over the Rorschach ink blots during filings of a complaint with the World Intellectual Property Organization against the Brazilian psychologist Ney Limonge. These complaints were denied. Further complaints were sent to two other websites that contained information similar to the Rorschach test in May 2009 by legal firm Schluep and Degen of Switzerland. Psychologists have sometimes refused to disclose tests and test data to courts when asked to do so by the parties, citing ethical reasons; it is argued that such refusals may hinder full understanding of the process by the attorneys, and impede cross examination of the experts. APA ethical standard 1.23(b) states that the psychologist has a responsibility to document processes in detail and of adequate quality to allow reasonable scrutiny by the court. Controversy ensued in the psychological community in 2009 when the original Rorschach plates and research results on interpretations were published in the "Rorschach test" article on Wikipedia. James Heilman, an emergency room physician involved in the debate, compared it to the publication of the eye test chart: though people are likewise free to memorize the eye chart before an eye test, its general usefulness as a diagnostic tool for eyesight has not diminished. For those opposed to exposure, publication of the inkblots is described as a "particularly painful development", given the tens of thousands of research papers which have, over many years, "tried to link a patient's responses to certain psychological conditions." and The Globe and Mail. Later that year, in August 2009, two psychologists filed a complaint against Heilman with the Saskatchewan medical licensing board, arguing that his uploading of the images constituted unprofessional behavior. In 2012, two articles were published showing consequences of the publication of the images in Wikipedia. The first one studied negative attitudes towards the test generated during the Wikipedia Rorschach debate, while the second suggested that reading the Wikipedia article could help to fake "good" results in the test. Publication of the Rorschach images is also welcomed by critics who consider the test to be pseudoscience. Benjamin Radford, editor of Skeptical Inquirer magazine, stated that the Rorschach "has remained in use more out of tradition than good evidence" and was hopeful that publication of the test might finally hasten its demise.

Өнер мен БАҚ-та

Австралиялық суретші Бен Квилли өзінің суреттерінде Роршах техникасын қолданды. Ол қалың майлы бояуды мақтата түсіріп, екінші, боялмаған мақтаны біріншісіне басып, осы әдіспен пайда болған пішіннен туындысын жасайды. "Күзетшілер" комиксіндегі сол аттас, ойдан шығарылған антигеройдің маскасы және оның 2009 жылғы киноадаптациясы, сынақтарда қолданылған суреттерге негізделген, үнемі өзгеріп тұратын сиялы дақты көрсетеді. 1999 жылғы София Копполаның "Өз-өзіне қол жұмсаған қыздар" фильмінде Сесилия кейіпкеріне бұл сынақтан өту ұсынылады, ал Дэвид Кроненбергтің "Ауылбарыс" (2002) фильмінің басында Роршахтың сиялы дақтары қолданылған. 2022 жылы Малаялам тілінде "Роршах" атты фильм түсірілді, бас рөлде Маммути актерi ойнады, бұл сынақ туралы әлеуметтік желілерде сұрақтар мен талқылауларға себеп болды. 2017 жылғы "Mindhunter" телесериалының 1-ші маусымының трейлерінде қанды сиялы дақ көрсетілген. "Fallout: New Vegas" ойынында Doc Mitchell кейіпкері, бас жарақаттан жазылып жатқан ойыншы кейіпкеріне баға беру үшін сынақтан үш картаны пайдаланады. VII, VI және II карталары осы ретпен қолданылады. Ойыншы алдын ала дайындалған жауаптар тізімінен жауап береді, содан кейін ойыншының дағдыларын арттыратын бонус анықталады. II картаға қатысты қоғамдық мод, оның "Екі аю қолдасып тұрғандай" көрінеді деген келісімге байланысты жасалды. Бұл "Адал жүректер" қосымшасында "Екі қолдасып тұрған аю" деп аталатын кейіпкерге шабыттандырды.