Куба революционері Камило Сьенфуэгос: Өмір және өлім сыры

Кіріспе

Кубалық революциялық жауынгер және партизан (1933–1959)

Камило Сиенфуэгос Горриаран (kaˈmilo sjeɱˈfweɣos ɣorjaˈɾan; 6 ақпан 1932 – 28 қазан 1959) – кубалық революционер. Куба революциясының маңызды тұлғаларының бірі, революциялық басшылықта Фидель Кастродан кейін екінші орынды иеленген. Испандық анархистердің ұлы, Сиенфуэгос ерте жасынан солшыл саясатқа қатысып, Фульгенсио Батистаның диктатурасына қарсы оппозициялық қозғалысқа қосылды. Ол Кастроның 26 шілде қозғалысына қосылып, Кубаға жасаған жорығына қатысты және «Гранма» жағалауына қонғандардың азағында болды. Ол тез арада Куба революциялық қарулы күштерінің ірі командирлерінің бірі және революцияның танымал басшысы ретінде көзге түсті, Лас-Вильястағы партизандық науқаны кезінде Че Геварамен жақын дос болды. 1958 жылдың желтоқсанында Ягуахай шайқасында жеңіске жеткеннен кейін, Сиенфуэгос Матансас пен Гавананы басып алды, онда жаңа революциялық үкімет оны қарулы күштердің бас қолбасшысы етіп тағайындады. Ол Куба Ұлттық армиясының жетекші тұлғаларын тазалау және оларды Фидель Кастроға адал партизан командирлерімен алмастыру мақсатында қарулы күштерді қайта ұйымдастыруды қадағалады. Хьюбер Матос Кастроның билікті консолидациялауына қарсылық көрсеткен кезде, оны Сиенфуэгос тұтқындады. Матостың бұрынғы штаб-пәтерінен Камагуэйден қайтып келе жатқанда, Сиенфуэгостың ұшағы Флорида бұғазының үстінде жоғалып кетті. Бірнеше күндік іздеу-құтқару операциясынан кейін, Куба үкіметі оның қайтыс болғанын болжады. Оның жоғалуы көптеген теорияларға әкелді, олардың көпшілігі Фидель немесе Рауль Кастроның кінәлі екенін болжады, бірақ мұндай дәлелдер табылған жоқ. Сиенфуэгос Кубада революциялық шейіт ретінде танымал болды, оның есімімен бірнеше мекеме аталды, соның ішінде Әскери мектептер жүйесі және Еңбек ордені. Сиенфуэгос Кубада өзінің көңілді және бейсауат мінезімен танымал болды, бұл оның серігі Гевараның қатаң қаталдығына қарама-қайшы келді. Оны түрлі топтар коммунист, антикоммунист немесе анархист деп атады, бірақ ол ешқашан өзінің саяси идеологиясын жария еткен жоқ. Оның үшін соғысқан сарбаздар оны достық және әкелік басшылық стилімен есінде сақтады, ал Куба үкіметі оны Фидель Кастроның адал жақтасы ретінде бағалады. Жыл сайын 28 қазанда Куба балалары оны құрметпен еске алу үшін өзендер мен теңіздерге гүлдер тастайды.

Camilo Cienfuegos Gorriarán (kaˈmilo sjeɱˈfweɣos ɣorjaˈɾan; 6 February 1932 – 28 October 1959) was a Cuban revolutionary. One of the major figures of the Cuban Revolution, he was considered second only to Fidel Castro among the revolutionary leadership. The son of Spanish anarchists, Cienfuegos engaged with left wing politics from an early age, going on to join the opposition movement against the dictatorship of Fulgencio Batista. He joined Castro's 26th of July Movement on its expedition to Cuba and was one of the few survivors of the Landing of the Granma. He quickly distinguished himself as one of the top commanders of the Cuban Revolutionary Armed Forces and a popular leading figure of the revolution, becoming close friends with Che Guevara during their guerrilla campaign in Las Villas. After winning the Battle of Yaguajay in December 1958, Cienfuegos led the capture of Matanzas and Havana, where he was appointed as commander in chief of the armed forces by the new revolutionary government. He oversaw the reorganization of the armed forces, in order to purge leading figures of the Cuban National Army and replace them with guerrilla commanders more loyal to Fidel Castro. When Huber Matos objected to Castro's consolidation of power, he was arrested by Cienfuegos. While flying back from Matos' former headquarters at Camagüey, Cienfuegos' plane disappeared over the Straits of Florida. After a few days of an attempted search and rescue operation, he was presumed dead by the Cuban government. His disappearance quickly spawned a number of conspiracy theories, many of which speculated Fidel or Raúl Castro to have been responsible, but no proof of such has been discovered. Cienfuegos has since become known as a revolutionary martyr in Cuba, with a number of institutions being dedicated to his name, including a Military Schools System and an Order of Merit. Cienfuegos was a popular figure in Cuba, due to his cheerful and carefree personality, which contrasted sharply with the strict austerity of his comrade Guevara. Although he was claimed by different factions to have been a communist, an anti communist or an anarchist, he never publicly expressed any political ideology. The soldiers that fought for him remembered him for his friendly and paternal leadership style, while the Cuban government upheld him as a loyal supporter of Fidel Castro. Every year, on 28 October, Cuban children throw flowers into the rivers and seas, in tribute to him.

Ерте өмір

1932 жылы Камило Сиенфуэгос жұмысшы отбасында дүниеге келді, Кубаға көшіп келген испандық анархистердің ұлы. Оның әкесі Рамон Сиенфуэгос Гаванада тігінші болып жұмыс істеді және солшыл саяси қозғалысқа қатысты, Solidaridad Internacional Antifascista (SIA) және Asociacíon Libertaria de Cuba (ALC) ұйымдарында жұмыс істеді. Камило әлі нәресте кезінде, оның әкесі оны Испания Азамат соғысы кезінде республикашылдарға қаржы жинау үшін бірге алып жүрді. Камилоның ағасы Османи Сиенфуэгос, сәулетші мамандығын бітірген соң, коммунистік белсенді болды, сол кезде студент-диссиденттер өте белсенді болып, Фульхенсио Батистаның антикоммунистік режимі тарапынан күшейе түскен қысымға ұшырады. Камило өзі мүсінші болу үшін өнер мектебіне түсіп, 1955 жылдың желтоқсан айында студенттік демонстрацияларға қатысты, олар билік тарапынан күшпен таратылды. Антонио Масеоға арналған ескерткішке гүл шоғын қойғаннан кейін, университетке қайтып бара жатқанда, ол және оның достары полиция тарапынан атылып жараланды. Қаржылық қиындықтарға байланысты ол мектептен шығып, әкесімен бірге киім дүкенінде жұмыс істеуге мәжбүр болды. Ол қысқа мерзімге АҚШ-қа эмиграциялап, онда заңсыз жұмыс істеді. 1956 жылы Сиенфуэгос Мексикаға көшіп, Фидель Кастроның 26 шілде қозғалысына қосылып, Кубаға экспедицияға қатысты.

Құтқарушыларды түсіру және алғашқы шабуыл

1956 жылы 2 желтоқсанда «Гранма» кемесінің құнынан кейін 26 шілде қозғалысы Сиерра-Маэстра тауына жол тартты, онда 5 желтоқсанда Куба Ұлттық армиясымен шайқасты. Көптеген партизандар тұтқындалып, қаза тауып, қалғандары тауларға қашып құтылуға мәжбүр болды. Кейіннен жергілікті шаруалар оларды Кастро бағытында көрсетті. Ол бастапқы экспедициядан аман қалған он екі адамның бірі болды. Ұлттық армияға қарсы тұзақ құруға дайындалып жатқанда, Ценфуэгос кездейсоқ түрде Ұлттық армия офицері кейпінде болған Че Гевараны атқыға жаздады. Бұл қателікке қарамастан, тұзақ сәтті аяқталды. Көп ұзамай көтерілісшілердің қатары көбейіп, жергілікті шаруалардың қолдауын алды. Жаңа келгендермен қарым-қатынас бірден жақсы болған жоқ, себебі тәжірибелілердің тәжірибесіздігіне, білімсіздігіне және қажетті жабдықтарының болмауына наразылық білдірді. Бұл үлкен революциялық қарулы күш үш ротаға бөлінді, ал Ценфуэгос кішкентай арнайы алғы шеп бөліміне басшылық етті. Ол сондай-ақ ішкі кеңестің құрамына кірді. Фидель Кастро бас қолбасшы болғандықтан, революциялық қарулы күштердің барлық жетекші командирлері тең дәрежеде болды: майор шені. 1957 жылдың наурыз айында Ұлттық армия көтерілісшілерге қарсы қарсы шабуылға көшті және сәуірдің басында оларға жеңіске жеткенін сенімді түрде мәлімдеді. Бірнеше аптадан кейін көтерілісшілер жергілікті халықтың қолдауымен Пико Туркиноға оралды. Олар ондағы шаруалардың созылмалы аштығы мен ауруларымен күресті, аграрлық реформа жүргізді және марксистік теория бойынша сабақтар берді. 1957 жылдың мамыр айында көтерілісшілер шығысқа қарай жорықтап, әскерге қарсы тағы бір шабуыл жасауды жоспарлады. Кастро Ценфуэгосты Екінші колоннаның командирі етіп тағайындағаннан кейін, 28 мамырда көтерілісшілер Уверо казармасын қоршап алып, оқ атуды бастады. Кейбір шығындарға қарамастан, көтерілісшілер жеңіске жетіп, казарманы жылдам тонады, азық-түлік пен тұтқындарды тауларға алып кетті.

After the landing of the Granma on 2 December 1956, 26 July Movement made its way into the Sierra Maestra, where they were by the Cuban National Army on 5 December. Many of the guerrillas were captured and killed, forcing the rest to escape into the mountains. Cienfuegos' small group wandered around the area for days, eventually being pointed in Castro's direction by local peasants. He found himself to be one of only twelve men that had survived the initial expedition. During the set up for an ambush of the National Army, Cienfuegos accidentally almost shot Che Guevara, who was disguised as a National Army officer. Despite this mistake, the ambush went ahead successfully. The ranks of the rebels soon grew, as they gained the support of the local peasantry. Relations with new recruits didn't start off well, as the veterans were frustrated by their lack of experience, knowledge and proper equipment. This larger revolutionary armed force was divided into three companies, while Cienfuegos took command of a small special vanguard unit. It was also brought under the command of an inner council, of which Cienfuegos was also a member. With Fidel Castro as commander in chief, all of the leading commanders of the revolutionary armed forces shared equal rank: that of major. In March 1957, the National Army initiated a counter offensive against the rebels, confidently declaring victory over them by early April. Within weeks, the rebels returned to Pico Turquino, supported by the local population. There they made efforts to combat the chronic malnutrition and illness of the peasantry, carried out agrarian reform and taught classes on Marxist theory. By May 1957, the rebels were marching east, planning to launch another attack against the army. With Castro having appointed Cienfuegos as commander of the Second Column, on 28 May, the rebels surrounded the Uvero barracks and began firing on it. Despite some losses, the rebels were victorious and quickly looted the barracks, taking supplies and prisoners of war back into the mountains with them.

Гевараның бағанында

Көтеріліс толыққанды жүріп жатқандықтан, Ұлттық және Революциялық әскерлер енді Сьерра-Маэстрада билігін орнатуға тырысты. Мемлекеттік бақылаудың болмауынан аймақ хаосқа түсті, түрлі қарулы топтар көптеген зұлматтар жасады. Көтерілісшілердің өзіндік әрекет кодексі болды, ал Че Гевара ерекше қатаң тәртіпке бағынды, бұл көтерілісші командир Лало Сардиньяс бағынбаған сарбазды атқанда шиеленіс тудырды. Кастро бұл әрекетті тәртіптік шара деп қорғады және сарбаздардың көпшілігін өзінің шенін төмендетуге дауыс беруге көндірді. Оны өлімге кесуді қалаған азғын топтың көпшілігі кейіннен көтерілісшілер қатарынан шығып кетті. Сардиньяс қызметтен алынып, Гевараның алдыңғы қатарлы взводының капитаны болып тағайындалған Сиенфуэгос оның орнына келді. Сиенфуэгос пен Гевараның басшылық стилі бір-бірін толықтыратын болды, себебі "Камилоның бейкүнә мінезі Чедің қатаңдығын теңдестіруге көмектесті" және олар тез дос атанды. Кастро Сиенфуэгосқа революциялық тудың астында жасалған зұлматтар үшін соттауды қалаған "бандиттер" тобын іздеп табуды және залалсыздандыруды бұйырды. Колонна Каракас тауына барды, онда олар қытай-кубалық бандит басшысы Чино Чангты ұстап, революциялық трибуналда соттап, өлім жазасын орындады. Чангтың үш жас ізбасары масқаралық өлім жазасына ұшырады, содан кейін оларды революциялық армияға қосылуға шақырды. Олар революционерлерден ұрлық жасаған бірнеше жас бандиттерді, сондай-ақ Гевараның кейіпкеріне ұқсаған зорлаушыны ұстап алып, өлім жазасын орындады. Оқырман оққыштарға осы жазалар туралы сұрақ қойғанда, Кастро олардың санын азайтып, құжатталған фактілерді ақтады. 1957 жылдың қазан айында Гевара шегініп, аймақтағы партизан соғысын материалдық тұрғыдан қамтамасыз ету үшін өнеркәсіптік инфрақұрылымды құруға кірісті. Көп ұзамай революционерлер Эль-Хомбритода толыққанды көтерілісші экономикасын құрды, онда бөгет, аурухана, фермалар, фабрикалар мен шеберханалар болды. Келесі айда олар Анхель Санчес Москераның Ұлттық армияны көршілес аңғар арқылы алып келе жатқанын және жергілікті шаруалардың үйлерін қиратып жатқанын естіді. Сиенфуэгос оларды арттан шабуылдау үшін жіберілді, бірақ шабуыл жылдам болды және екі тарап та шегініспей тұрып, бір Ұлттық сарбаз қаза тапты. Содан кейін Сиенфуэгос екінші шабуылға тырысты, Гевараның колоннасынан күш күтіп, Ұлттық армия лагерінің жанында позиция алды. 29 қарашада көтерілісшілер барлық қашу жолдарын жауып, ағаштардың арасына жасырынып, шабуыл жасады. Ұлттық армияның көп бөлігі олар орналасқан фермадағы үйде атып өлтірілді, ал партизандық патрульдер күштердің келуін тоқтатуға тырысты. Қанды шайқастан кейін көтерілісшілер бірнеше адамын жоғалтып, шегінуге мәжбүр болды. Оларды Санчес Москераның күштері қуып жете берді, олардың қорғаныс шебі құлап кетті. Олар тағы да шабуылға дайындалды. Сиенфуэгос ағаш артынан жақын аралықтан оқ атып, шабуылды бастауға тиіс болды, содан кейін жартылай жасырылған мергендер жолға оқ атуға тиіс болды. Келесі атыс кезінде Гевараның аяғына оқ тиді, мылтығынан айырылып, қайтадан шегінуге мәжбүр болды. Гевара Кастродан шұғыл күш сұрау үшін барды, бірақ Ұлттық армия аймақтан кетіп қалғанын көрді. Ол бастапқыда қуанды, аяғына операция жасағаннан кейін Эль-Хомбритодағы базалық лагеріне оралды, ол толығымен қираған екенін көрді. 1958 жылдың жаңа жылы басталғанда, Гевараның колоннасы Ла-Месада жаңа базалық лагерь құруға кірісті. 1958 жылдың ақпан айында Гевараның қару-жарақ қоймасы көтерілісшілердің жылдың алғашқы шабуылына дайындық жүргізді, яғни Пино-дель-Агуадағы Ұлттық армия ротасына жоспарланған шабуылға. 16 ақпанда көтерілісшілер лагерьке жарылғыш заттармен шабуыл жасап, күзет бекеттерін басып алды. Бастапқы көтерілісшілердің табысынан кейін Ұлттық армия күшейтілді, ал Сиенфуэгос автоматтары алуға тырысқанда екі рет жараланды. Гевараның бұйрығымен көтерілісшілер Ұлттық армияны талқандауға тырысты, бірақ жараланған Сиенфуэгостан қолдау алмағандықтан, шегінуге шешім қабылдады. Көтерілісшілер қайтадан тауға шегініп, армияға қарсы саботаж шабуылдары жасады.

With the rebellion well under way, both the National and Revolutionary armies were now attempting to assert their rule over the Sierra Maestra. In the absence of firm state control, the region fell into chaos, as various armed groups committed a litany of abuses. The rebels themselves had a code of conduct and Che Guevara in particular was committed to strict discipline, which caused tensions with the recruits when rebel commander Lalo Sardiñas shot a disobedient soldier. Castro defended the killing as a disciplinary action, managing to persuade a majority of the soldiers to vote for his demotion. Many of those in the minority that had wanted to see him executed subsequently left the rebel forces. Sardiñas was stripped of command and replaced by Cienfuegos, who was made captain of Guevara's vanguard platoon. Cienfuegos' and Guevara's leadership styles proved complementary, as "Camilo's devil may care personality helped offset Che's strictness", and the two became fast friends. Castro ordered Cienfuegos to pursue and neutralise a group of "bandits", who they wanted to try for abuses being committed under the revolutionary banner. The column went to Mount Caracas, where they captured the Chinese Cuban bandit leader Chino Chang, tried him by revolutionary tribunal and executed him. Three of Chang's young followers were subjected to a mock execution, after which they were invited to join the revolutionary army. They also captured and executed some young bandits that had stolen from the revolutionaries, as well as a rapist that had impersonated Guevara. When interviewed about the executions, Castro downplayed the number and justified the documented cases. In October 1957, Guevara pulled back and began looking to establish industrial infrastructure in the region, so that the guerrilla war could be materially sustained. Before long, the revolutionaries had managed to establish an entire insurgent economy in El Hombrito, complete with a dam, a hospital, farms, factories and workshops. The following month, they received news that Ángel Sánchez Mosquera was leading the National Army through the adjacent valley and destroying the local peasantry's homes there. Cienfuegos was dispatched to ambush them from behind, but the engagement was quick and only resulted in one National soldier's death before both sides withdrew. Cienfuegos then attempted a second attack, taking up position near the National Army camp while waiting for reinforcements from Guevara's column. On 29 November, the rebels set their ambush, covering all routes of escape and concealing themselves in the trees. Most of the National Army soldiers were gunned down in the farmhouse they were stationed in, while guerrilla patrols attempted to hold back reinforcements from arriving. After a bloody day of fighting, the rebels were forced to retreat, having lost a number of men. They were pursued along the way by Sánchez Mosquera's forces, as their defensive lines collapsed. Again, they attempted to set up an ambush. Cienfuegos was to fire the starting shot at point blank range from behind a tree, following which partially concealed sharpshooters would open fire on the road. During the subsequent fire fight, Guevara was hit in the foot, lost his rifle and was again forced to pull back. Guevara went to request urgent reinforcements from Castro, but found that the National Army had withdrawn from the area. He was initially pleased and after his foot was operated on, returned to his base camp in El Hombrito, which he found completely destroyed. As the new year of 1958 dawned, Guevara's column began establishing a new base camp in La Mesa. In February 1958, Guevara's armory began preparing supplies for the rebel forces' first offensive of the year, a planned attack on a National Army company at Pino del Agua. On 16 February, the rebels attacked the army camp with explosives, overrunning the guard posts. After initial rebel successes, National reinforcements arrived and Cienfuegos was shot twice, while attempting to retrieve a machine gun. At Guevara's command, the rebels attempted to rout the National Army, but ultimately decided to pull back as they did not have support from the wounded Cienfuegos. The rebels retreated into the hills again, where they carried out a series of sabotage attacks against the army.

Тәуелсіз басқару

Көтерілісшілердің белсенділігі күшейген сайын Кастро олардың операциялық аймағын кеңейтуге кірісті. 27 ақпанда ол Сиенфуэгосты, Хуан Алмейданы және Рауль Кастроны өз колонналарын басқаруға тағайындады. Рауль мен Алмейданы Ориентеге партизандық қимылдар жасауға жібергенде, Сиенфуэгосты жараларынан айығуға қалдырды. Осы аралықта Кастро өзі Сиерра-Маэстрадан бөлініп шыққан "бос аймақта" өкіметін нығайта бастады. 1958 жылдың наурыз айында Кубадағы католик шіркеуі бейбіт келіссөздерді және ұлттық бірлік үкіметін құруды ұсынды, бірақ Кастро бұл бастаманы қабылдамады. Фульгенсио Батиста жағдайды түзетуге тырысқанда, 26 шілде қозғалысы мен Революциялық директория 12 наурызда Батиста режиміне қарсы жалпы ереуіл мен "тотальды соғыс" жариялайтын бірлескен манифестке қол қойды. Бірақ кәсіподақтар жалпы ереуіл шақыруын елемеді, көптеген жұмыс орындары ашық қалды және ереуілге шыққандарды Батистаның өлім отряды атып өлтірді. Жалпы ереуілдің сәтсіздігі революционерлерге ауыр соққы болды, әртүрлі топтар бір-бірін кінәлады, ал Батиста Доминикан диктаторы Рафаэль Трухильодан жаңа қару-жарақ партиясын алды. Оған жауап ретінде 26 шілде қозғалысы мен Халықтық социалистік партия режимге қарсы одақ құрды, көптеген коммунистер армияға қосылды. 16 сәуірде Сиенфуэгос Сиеррадағы активті шайқастарға оралды, Кастро оны Баямо, Мансанильо және Лас-Тунас арасындағы партизандық соғыстың қолбасшысы етіп тағайындады. Ол жерде оған Ұлттық армияны саботаждау, жабдықтау жолдарын басып алу, аграрлық реформаны және жаңа азаматтық кодексті енгізу тапсырылды. Кастро Сиерра-Маэстраны қорғауға тырысты, өйткені Батиста жаңа шабуылды жоспарлап отырғаны белгілі болды. Кастро мен Гевара штаб-пәтерін төбелерге көшірді, онда олар Санчес Москераның күштерімен қақтығысты. Гевара лагерь құрғаннан кейін Кастро оған жаңа сарбаздарды даярлау үшін әскери мектеп құруды және басқаруды тапсырды. Ол досын хатпен жұбатқан Сиенфуэгоспен майдан шебінде қайта қауышқысы келді: "Че. Жан бауырым: Фидель сені Әскери мектептің басшысы етіп тағайындағанына өте қуандым, себебі енді болашақта бірінші сыныпты сарбаздарға ие боламыз. Мен әрдайым сенің қасыңда болғым келеді, сен ұзақ уақыт бойы менің басшым болдың және боласың. Саған алғыс айтамын, енді менде пайдалы болу мүмкіндігі бар, сені жаман көрсетпеу үшін бар күшімді саламын. Мәңгілік шишаррон, Камило." 1958 жылдың 24 мамырында Ұлттық армия "Верано" операциясын бастады, бұл Сиерраға жасалған шабуыл, Кастроның жабдықтау жолдарын кесіп, күштерін әлсірету мақсатында. Ұлттық армия солтүстік майданның етегінде ілгерілегенде, Кастро оңтүстіктен барлық күштерін қайтаруға мәжбүр болды, өйткені оның қорғанысы үшін барлығы 300 сарбазы ғана болды. 26 маусымда Сиенфуэгостың патрульдік тобы Холгуиннен шақырылды, ұлттық шабуылға қарсы революциялық күштерді нығайту үшін. Революционерлер көбінесе кофе және қант плантацияларын күзетуге бағытталған армияға үнемі тұзақ құрып, өздерінің көтерілісші экономикасын дамыта берді.

With rebel activity increasing around the country, Castro moved to extend their theatre of operations. On 27 February, he appointed Cienfuegos, Juan Almeida and Raúl Castro to command their own columns. While Raúl and Almeida were dispatched to carry out guerrilla activities in Oriente, Cienfuegos was left to recover from his wounds. Meanwhile, Castro himself began consolidating his authority within the "free territory" that had been carved out of the Sierra Maestra. In March 1958, the Catholic Church in Cuba began calling for peace negotiations and the formation of a national unity government, but the initiative was rejected by Castro. As Fulgencio Batista attempted to salvage the situation, on 12 March 26 July Movement and the Revolutionary Directorate signed a joint manifesto that called for a general strike and "total war" against the Batista regime. But the call for a general strike was disregarded by the trade unions, as many workplaces remained open and any workers taking strike action were shot by Batista's death squads. The failure of the general strike was a blow to the revolutionaries, with different factions blaming each other, while Batista received new arms shipments from Dominican dictator Rafael Trujillo. In response, 26 July Movement and the Popular Socialist Party formed an alliance against the regime, with many communists joining the army. On 16 April, Cienfuegos returned to active combat in the Sierra, with Castro appointing him as commander of the guerrilla warfare in the area between Bayamo, Manzanillo and Las Tunas. There he was directed to sabotage the National Army, take over supply lines, implement agrarian reform and a new civil code. Castro aimed to defend Sierra Maestra, as it became clear that Batista was planning a new offensive. Castro and Guevara subsequently moved their headquarters into the hills, where they clashed with Sánchez Mosquera's forces. After Guevara had set up camp, Castro tasked him with establishing and running a military school in order to train new recruits. He had hoped to reunite on the front lines with Cienfuegos, who consoled his friend with a letter:

Che. Soul brother: I see Fidel has put you in charge of the Military School, which makes me very happy because now we can count on having first class soldiers in the future You've played a very principal role in this showdown and if we need you in this insurrectional stage, Cuba needs you even more when the war ends, so the Giant [Fidel] does a good thing in looking after you. I would like to be always at your side, you were my chief for a long time and you will always continue to be. Thanks to you I now have the opportunity to be more useful, I'll do the unspeakable to not make you look bad. Your eternal chicharrón, Camilo. On 24 May 1958, the National Army launched Operation Verano, an offensive into the Sierra that aimed to cut off Castro's supply lines and weaken his forces. When the National Army advanced in the foothills along the northern front, Castro was forced to withdraw all of his forces from the south, as he only had 300 soldiers for the defense. On 26 June, Cienfuegos' patrol group was recalled from Holguín, in order to reinforce the revolutionary forces against the national offensive. The revolutionaries were then able to continuously ambush the army, which mostly focused on guarding coffee and sugar plantations, while their own insurgent economy only grew.

Лас-Вилья операциясы

1958 жылдың тамызына қарай Ұлттық армия Сьеррадан толығымен шығып, Кастро жаңа шабуылдық операцияларды жоспарлай бастады. Осы кезде Орталық Кубаның Эскамбрай тауларында тәуелсіз көтерілістер басталды. Кастро Че Гевара мен Сиенфуэгосты батысқа жіберіп, шайқастың бағытын олардың басқаруына алуға тырысты. Сиенфуэгос өзінің 82 саяқты Антонио Масео колоннасын аралды аралап, Пинар-дель-Риоға қарай, оның колоннасының есімін еліктеумен жіберді. Гевараның колоннасымен бірге олар революциялық штабтан жаяу кетіп қалды, себебі олардың көліктері Ұлттық армияның шабуылынан пайдасыз болған еді. Екі колонна біршама уақыт бірге саяхаттап, күріш алқаптары мен батпақтар арқылы өтіп, Ұлттық армиядан және әуе шабуылынан қашуға тырысты. Олар 7 қыркүйекте Камагуэйге кіріп, Санта-Крус-дель-Сур қаласы түбінде Ұлттық армиямен шайқасты. Революционерлер экспедицияның қиын жағдайларына қарамастан, соғыстың қиындықтарын баяндады: қырк күндік жорық, көбінесе оңтүстік жағалаумен және компаспен ғана бағытталды. Он бес күн бойы су мен лайға дейін тізеге дейін батып, шабуылдардан сақтану үшін түнде жол жүрдік. Камагуэй арқылы жасаған тридцать бір күндік саяхатымызда он бір рет тамақтандық. Төрт күндік аштықтан кейін біз бір бие жеуге мәжбүр болдық. Біздің малдың көбісі батпақта қалды. "Че мен Камилоның батысқа қарай жорығы" кезінде революционерлер бірнеше қалалар мен көлік тораптарын басып алды. Экспедиция кезінде одан әрі қақтығыстар болды, кейде сот төрелігін тоқтатып, әділдік орнату қажет болды, Сиенфуэгос екі адамын тонау үшін атып жібергені хабарланды. Камагуэйде олар жергілікті коммунистерден көмек алды, олар 26 шілде қозғалысының үгіт-насихат листовкаларын шығаруға көмектесті. Гевара мен Сиенфуэгос Лас-Вильясқа келгенге дейін, көтеріліс көбінесе Революциялық дирекция және Эскамбрайдың Екінші ұлттық майданы сияқты тәуелсіз топтар, сондай-ақ Халықтық социалистік партияның шағын бөлімшелері және 26 шілде қозғалысы басқарды. Бұл топтар бұрын көп нәрсеге қол жеткізбеген болса да, Гевара мен Сиенфуэгостың жаңа басшылығы Лас-Вильястағы революциялық жағдайды өзгертіп, коммунистердің қозғалысқа қосылуына ықпал етті. 1958 жылдың 14 қазанында Сиенфуэгос пен Гевараның колонналары Лас-Вильясқа келді, олар Ұлттық армияның дезертирлері мен жергілікті 26 шілде қозғалысының белсенділерінен күш алды. Сол жерде Сиенфуэгостың колоннасына коммунист Феликс Торрес басқаратын тағы бір колонна қосылды, ол өзін Сиенфуэгостың басшылығына бағындырды. Олар Ұлттық армияның 450 саяқты жасағымен шайқасып, Революциялық дирекцияның жергілікті бөлімшесімен қиындықтарға тап болды. Санкти-Спиритус провинциясындағы Тринидадтан келген Энрике Олтуски дауды реттеу үшін оларға келді және бұл процесте Гевара мен Сиенфуэгоспен кездесті. Сиенфуэгостың колоннасын жергілікті коммунистік белсенділер, мысалы, Гевараның жеке көмекшісі болған Армандо Акоста қамтамасыз етті. Ол уақытының көп бөлігін кубалық ұлттық батырлар Хосе Марти мен Антонио Масеоның еңбектерін зерттеуге арналған тұрақты ұжымдық оқу сессияларын ұйымдастырумен өткізді, соңғысын Сиенфуэгос "терең дауыспен" оқыды. Революционерлер сондай-ақ Лас-Вильяста аграрлық реформа бағдарламасын жүзеге асырды, Сиенфуэгос жергілікті қант жұмысшыларын ұйымдастырып, жыл соңында ұлттық конференция өткізді. Гевара Директоратпен одақ құруға тырысқанда, Сиенфуэгос Пинар-дель-Риоға баруға "ешқандай ынта" көрсетпеді. 1958 жылғы кубалық жалпы сайлау кезінде Гевара мен Сиенфуэгос Лас-Вильяста бойкот ұйымдастырды және сайлау урналарының провинцияға әкелінуіне кедергі келтіруге тырысты. Сиенфуэгосқа провинцияның солтүстігіндегі қалаларға шабуыл жасауға бұйрық берілді, бұл сайлау күні провинциялық қозғалысты тоқтатуға мүмкіндік берді. АҚШ-тың қолдауына жүгіну үшін, президенттікке сайланған Андрес Риверо Агуэро бастапқыда елдегі саяси дағдарысты бейбіт жолмен шешуге уәде берді, бірақ тез арада Батистаның көтерілісті күшпен басу жоспарына қосылды. 1958 жылдың қарашасында Ұлттық әуе күштері күн сайын Гевараның күштерін бомбалауды бастады және Ұлттық армия бірнеше қаруланған компанияларды олардың позицияларына қарай жылжытты. Сиенфуэгос өзінің колоннасын алып келіп, Гевараны күшейтті, екі жақ бір апта бойы шайқасты. 1958 жылдың 4 желтоқсанында Ұлттық армияның шабуылдары тоқтатылды, содан кейін олар Фоментоға кері тартылды, революционерлер көптеген аумақтарды және материалдарды басып алды. Сиенфуэгос пен Гевара Ұлттық армияға қарсы жеңіске жетуді жалғастыра бергендіктен, Сиенфуэгостың колоннасына Пинар-дель-Риоға барудың орнына провинцияда қалуға бұйрық берілді. Оның орнына Сиенфуэгос пен Гевара аралды екіге бөлу үшін провинцияны толығымен басып алуды мақсат етті. Гевара 18 желтоқсанда Фоментоны, ал 21 желтоқсанда Кабайгуан мен Гуайосты басып алды, содан кейін Пласетас түйіскен жерін басып алуға көшті. Рождество күніне дейін олар провинцияның көп бөлігін басып алды, тек үлкен қалалар режимнің қолында қалды. Осы уақытта Сиенфуэгостың колоннасы провинцияның солтүстігіне жылжып, Ягуахай қаласындағы Ұлттық армия гарнизонына шабуыл жасады. Ягуахай шайқасы кезінде Сиенфуэгостың колоннасы 250 саяқты және 375 мылтықты басып алды, содан кейін одан әрі жылжыды. Бұл шабуыл Батиста режимінің соңғы соққысы болды, президент өзі елден қашуға шешім қабылдады. 1958 жылдың желтоқсан айының соңына қарай Лас-Вильяс толығымен революциялық бақылауда болды, бұл шығыстағы және батыстағы Ұлттық армия арасындағы байланысты үзіп тастады. Гевара соңғы науқанына дайындық жұмыстарын бастады. Гевара мен Сиенфуэгос Кастродан Гаванаға шабуыл жасауға бағытталған бұйрық алды, бұл "26 шілде күштерімен ғана жүзеге асырылуы керек" екенін нақтылады. "Камилоның колоннасы жетекші болуы керек, авангард, диктатура құлағанда Гавананы басып алу үшін, егер біз Камп Колумбиядан [әскери штаб-пәтер] қару-жарақтардың барлық топтарға таралуын қаламасақ, бұл болашақта өте қиын мәселе тудырады."

By August 1958, the National Army had finally withdrawn from the Sierra and Castro began to plan new offensive operations. By this time, independent insurrections had broken out in the Escambray Mountains of Central Cuba. Castro decided to send Che Guevara and Cienfuegos west, in an attempt to bring the direction of the fighting under their command. Cienfuegos himself was directed to lead his 82 strong Antonio Maceo Column across the island towards Pinar del Río, in emulation of his column's namesake. Together with Guevara's own column, they left the revolutionary headquarters on foot, as their vehicles had been rendered useless by a National Army ambush. The two columns travelled together for a while, wading through rice paddies and swamps, while attempting to evade the National Army and any aerial bombardment. They advanced into Camagüey on 7 September and clashed with the National Army at Santa Cruz del Sur. The revolutionaries pressed on despite the poor conditions of the expedition, with Cienfuegos reporting in October:

Forty days of march, often with the south coast and a compass as the only guide. During fifteen days we marched with water and mud up to the knees, travelling by night to avoid ambushes during the thirty one days of our journey across Camagüey we ate eleven times. After four days of famine we had to eat a mare Almost all our animals were left in the marsh. During the "Westward March of Che and Camilo", the revolutionaries took control of a number of towns, cities and transportation hubs. Further clashes occurred during the expedition and sometimes it was necessary to stop and dispense justice, with Cienfuegos being noted to have shot two of his men for looting. In Camagüey, they received assistance from local communists, who helped produce propaganda leaflets for 26 July Movement. Before the arrival of Guevara and Cienfuegos in Las Villas, the insurrection there was mostly directed by independent groups such as the Revolutionary Directorate and the Second National Front of Escambray, as well as small detachments of the Popular Socialist Party and 26 July Movement. Although these groups had accomplished little before, the new leadership of Guevara and Cienfuegos would transform the revolutionary situation in Las Villas and prove instrumental to the adhesion of the Communists to the movement. Cienfuegos' and Guevara's columns arrived in Las Villas on 14 October 1958, gaining strength from National Army deserters and local 26 July Movement activists along the way. There Cienfuegos' column was joined by another commanded by the Communist Félix Torres, who subordinated himself to Cienfuegos' command. Together they clashed with a 450 strong detachment of the National Army and faced difficulties with a local unit of the Revolutionary Directorate, with Enrique Oltuski coming to them from Trinidad, in Sancti Spíritus Province, to mediate the dispute, and in the process meeting Guevara and Cienfuegos. Cienfuegos' column was supplied with provisions by the local communist militants such as Armando Acosta, who became Guevara's personal aide. Cienfuegos spent much of his time there organising regular collective reading sessions, dedicated to studying the works of Cuban national heroes José Martí and Antonio Maceo, the latter of whom Cienfuegos read aloud himself "in a deep voice". The revolutionaries also implemented a programme of agrarian reform in Las Villas, with Cienfuegos organising local sugar workers to hold a national conference later in the year. As Guevara attempted to form an alliance with the Directorate, Cienfuegos apparently displayed "no eagerness" to move on to his destination of Pinar del Río. When the 1958 Cuban general election was held, Guevara and Cienfuegos organised a boycott in Las Villas and attempted to prevent voting urns from being brought to the province. Cienfuegos was ordered to attack towns in the north of the province, which succeeded in bringing provincial traffic to a standstill on the day of the election. In an attempt to appeal for US support, president elect Andrés Rivero Agüero initially promised to negotiate a peaceful solution to the political crisis in the country, but quickly re committed to Batista's plan of forcefully suppressing the uprising. In November 1958, the National Air Force began bombarding Guevara's forces daily and the National Army moved several heavily armed companies towards their positions. Cienfuegos brought his Column to reinforce Guevara and the two sides battled for a week. On 4 December 1958, the National Army's offensive was halted and they were then pushed back to Fomento, with the revolutionaries capturing a large amount of territory and materiel. As Cienfuegos and Guevara continued to see success against the National Army, Cienfuegos' column was ordered to remain in the province, rather than pushing on to Pinar del Río. Instead, Cienfuegos and Guevara aimed to cut the island in half by definitively capturing the province. Guevara captured Fomento on 18 December, and Cabaiguán and Guayos on 21 December, before moving on to capture the junction at Placetas. By Christmas Day, they had captured most of the province, leaving only the major cities in the hands of the regime. Meanwhile, Cienfuegos' column moved to the north of the province and launched an attack on the National Army garrison at Yaguajay. During the ensuing Battle of Yaguajay, Cienfuegos' column captured 250 men and 375 rifles, before moving on. This offensive proved to be the coup de grâce of the Batista regime, with the President himself deciding to flee the country. By the end of December 1958, Las Villas was completely under revolutionary control, cutting communications between the National Army in the east and the west. Guevara then began making preparations for their final campaign. Guevara and Cienfuegos received orders from Castro, directing them to advance on Havana, while specifying that it "be carried out exclusively by the 26th of July forces. Camilo's column should be in the lead, the vanguard, to take over Havana when the dictatorship falls, if we don't want the weapons from Camp Columbia [military headquarters] to be distributed among all the various groups, which would present a very serious problem in the future."

Революциялық жеңісі

1959 жылдың 2 қаңтарында Сиенфуэгос пен Гевараның колонналары Кубаның астанасы Гаванаға қарай қозғалды, Гевара Ла-Кабана бекінісін басып алды. Сол күні Сиенфуэгос колоннасы Матансасқа жетіп, жергілікті полктің толық капитуляциясын қабылдады. Сайындар мылтықтарынан айырылды, бірақ Сиенфуэгос оларға тапаншаларын сақтап қалуға рұқсат берді. Содан кейін Сиенфуэгос колоннасы алға жылжып, Гаванадағы Колумбия лагерін басып алды, оның басшылығын Рамон Баркиннен қабылдады. Карлос Франки Гаванаға келген кезде Сиенфуэгостың Колумбия лагері туралы былай деп хабарлады: Мен тұтқын ретінде білген, қатыгездік пен қылмыс ошағы болған, күңгірт Колумбия лагері енді көзге көрінетін театрға айналды, оны көзге елестету мүмкін емес. Бір жағынан, Камиломен бірге жүретін, бес жүзден аспайтын сақалды көтерілісшілер, екінші жағынан, жиырма мың әскер – генералдар, полковниктер, майорлар, капитан, капралдар, сержанттар мен сарбаздар. Олар бізді көріп, әскери қимыл көрсетті. Бұл күлкіге себеп болуға жеткілікті еді. Коменданттың кабинетінде Камило, романтикалық сақалымен, Мәсіхтей көрініп, аяқ киімдерін еденге лақтырып, аяқтарын үстелге қойып, АҚШ елшісін қабылдады. Келесі күні 26 шілде қозғалысы Батиста режиміне соңғы соққы беру мақсатында жалпы ереуілге шақырды, ескі институттар революцияға тәуелді болды. Батистаның бұрынғы сарбаздары революцияға жаппай қосылғанда, жаңадан тағайындалған революциялық президент Мануэль Уррутия Сиенфуэгосты Революциялық қарулы күштердің бас қолбасшысы етіп тағайындады. 5 қаңтарда Сиенфуэгос жаңа революциялық Министрлер Кеңесінің мүшелерін Гаванаға келгенде қарсы алды, олар Кастроны күтіп отырды. Кастро астанаға келуді кешіктіргенде, Сиенфуэгос Гаванадағы революцияның публицистикалық бейнесіне айналды. Колумбия лагерінде тележурналистер келгенде, олар мыңдаған көрерменге көрсетілген сұхбатта, ол бірнеше тотықұстарды клеткалардан босатып, «олардың да бостандыққа құқығы бар» деп мәлімдеді. Сиенфуэгостың «еркіндік мінезі» революционерлердің символына айналды, Гавана оларды жақсы мінез-құлықпен кездестірді; алкоголь ішпеді және қаланы басып алғаннан кейін тоналамады. Кубада радио мен теледидардың кең таралғандығына байланысты, көп ұзамай «барлығы Камило Сиенфуэгостың кім екенін білді» және көтерілісшілердің қолбасшысын оңай тануға болды. Кастроның өзі шетелдік коммунист Геварадан гөрі Сиенфуэгостың орталық сахнада болуын қалады, өйткені «кейіпті, Стетсон киген, бейсбол ойнаған, әйелдерге көңіл бөлген, қызық әңгімешіл Камило кубалық, коммунист емес және ол халықтың қаһарманына айналды». Жағдай әлі де шиеленісіп тұрды, өйткені Революциялық Директория Президенттік сарайды ұстап тұрды және жаңа президенттің келуіне дейін оны босатудан бас тартты, Сиенфуэгос сарайға шабуыл жасауды қарастырды. Франкидің айтуынша: «Камило жартылай әзілдеп, жартылай шыншыл айтып, ескерту ретінде бірнеше зеңбірек оғын атқызу керек деді. Мен сарайдың жақтасы болмағандықтан, бұл жақсы идея сияқты көрінді, бірақ Че, жауапкершілік сезімімен, бізге зеңбірек оқтарын ысырап етудің қажеті жоқ екенін айтты және ол сабырмен сарайға оралды, Фаур Чомонмен кездесті, және мәселелер шешілді. Камило әрқашан Чеге құлақ қойды». Осылайша жағдай реттелді және сарай Уррутияға бейбіт түрде тапсырылды. 8 қаңтарда Фидель Кастро ақыры Гаванаға келді, президенттік сарайда Уррутиямен кездесіп, Сиенфуэгостың Колумбия лагерінде сөз сөйледі. Митинг барысында Кастро сөзін тоқтатып, Сиенфуэгостан «¿Voy bien, Camilo?» деп сұрады. Сиенфуэгос де: «Фидель, жақсы барас!» деп жауап берді.

On 2 January 1959, Cienfuegos' and Guevara's columns finally moved on the Cuban capital of Havana, with Guevara capturing the fortress of La Cabaña. That day, Cienfuegos' column arrived at Matanzas, where they accepted the unconditional surrender of the local regiment. The soldiers were disarmed of their rifles but allowed by Cienfuegos to keep their pistols. Cienfuegos' column then moved on and occupied Camp Columbia in Havana, which Cienfuegos received command over from Ramón Barquín. When Carlos Franqui arrived in Havana, he reported of Cienfuegos' Camp Columbia that:

The gloomy Camp Columbia, mother of the tyranny and of crime, which I had known as a prisoner, was now almost a picturesque theater, impossible to imagine. On the one hand, the bearded rebels with Camilo, no more than five hundred of them, and on the other hand, twenty thousand army soldiers intact — generals, colonels, majors, captains, corporals, sergeants, and privates. When they saw us walk by, they stood at attention. It was enough to make you burst out laughing. In the comandant's office was Camilo, with his romantic beard, looking like Christ on a spree, his boots thrown on the floor and his feet up on the table, as he received his excellency the ambassador of the United States. The following day, 26 July Movement called for a general strike to mark the final blow to the Batista regime, with the old institutions falling to the revolution with each passing hour. As Batista's former soldiers defected en masse to the revolution, the newly installed revolutionary president Manuel Urrutia appointed Cienfuegos as commander in chief of the Revolutionary Armed Forces. On 5 January, Cienfuegos welcomed members of the new revolutionary Council of Ministers as they arrived in Havana, where they awaited Castro. While Castro delayed in reaching the capital, Cienfuegos became the public face of the revolution in Havana. When visited in Camp Columbia by television reporters, who broadcast the interaction to thousands of viewers, he made a point to release a number of parrots from their birdcages, declaring "these also have a right to liberty". Cienfuegos' "easy manners" quickly became emblematic of the revolutionaries, who Havana was pleasantly surprised to find on good behavior; neither drinking alcohol nor looting the city after its capture. Due to the saturation of radio and television access in Cuba, before long, "everyone knew who Camilo Cienfuegos was" and could easily identify the rebel commander. Castro himself preferred Cienfuegos taking the center stage over the foreign communist Guevara, as the "handsome, Stetson wearing, baseball playing, womanizing, humorous Camilo was Cuban, not known to be a Communist, and had already become a popular folk hero." Tensions had not yet subsided, as the Revolutionary Directorate held on to the Presidential Palace and refused to vacate it for the arrival of the new president, with Cienfuegos considering an attack against the palace. According to Franqui: "Camilo, half joking and half serious, said a couple of cannonballs should be fired off as a warning. [ ] As I was not an admirer of the palace, I said it seemed like a good idea, but Che, with his sense of responsibility, told us it wasn't the right time to waste cannonballs, and he patiently returned to the palace, met Faure Chomón, and matters were straightened out. Camilo always listened to Che." The situation was thus diffused and the palace was peacefully handed over to Urrutia. On 8 January, Fidel Castro finally arrived in Havana, meeting with Urrutia at the presidential palace and giving a speech at Cienfuegos' Camp Columbia. During the rally, Castro interrupted his speech to ask Cienfuegos "¿Voy bien, Camilo?" Cienfuegos responded in kind, "Vas bien, Fidel!"

Бастапқы іс-әрекеттер

Революциядан кейін көптеген саяси партиялар «жаңа саяси тәртіпке» орын беру ниетімен өз еркімен таратылды. 1959 жылдың 10 қаңтарында Сиенфуэгос Халықтық Социалистік партияны (ХСП) заңдастырды, бұл партияға «егер олар шетелдік күштің мүдделерін қорғамаса, басқа демократиялық партиялар сияқты ұйымдасу құқығы бар еді» деп мәлімдеді. Че Сиенфуэгостың бұл шешімін қолдады, өзі ХСП-нің үкіметке қатысуға лайық екенін және олардың алғашқы жұмыстарына көмектесуге дайын екенін есептеді. Осы уақытта Камило ағасы Османи Сиенфуэгосты, ХСП мүшесін, Кубаның сауат ашу кампаниясын бақылайтын Революциялық Қарулы Күштердің Мәдени бөлімін құруға шақырды. Хулио Гарсия Эспиносаның сөзіне сүйенсек, Сиенфуэгос соғыста қатыспағандарына қарамастан, ХСП мүшелерінен бірнешеуін әскерде офицерлер етіп тағайындады. Сонымен қатар, Сиенфуэгос 26 шілде қозғалысы мен Халықтық Социалистік партия арасындағы екі ұйымды біріктіру мақсатындағы келіссөздерге қатысты. Революцияның жеңісін жариялағаннан кейін Сиенфуэгос үкіметте ресми лауазым алған жоқ. Оның орнына ол Гавананың түнгі өмірін ұнататын, клубтарға барып, «халықтың сүйікті баласы» ретіндегі беделін пайдаланатын. 1959 жылдың ақпан айында Сиенфуэгос Гевараның отбасына Аргентинадан оны көру үшін тегін билет ұйымдастырып, оны таң қалдырды. Егер Гевара бұл туралы білген болса, өзінің қатаң өмір салтына байланысты оған рұқсат бермеген болар еді. Гевара 2 маусымда Алеида Марчқа үйленгенде Сиенфуэгос тойды «жандандыру» үшін ром бөтелкелерімен келді. Тойдан кейін Гевара Бандунг келісімінің мемлекеттік өкілдерімен кездесу үшін Мысырға кетті. Гевара кеткен кезде оның жақтастары Кастро оны қызметтен шеттетуі мүмкін деп алаңдады және танымал емес командир тағайындалғанда Сиенфуэгосқа наразылық білдірді. Бірақ Сиенфуэгос олардың наразылығына құлақ аспай, бұйрықтарды орындамағаны үшін сарбаздарды сөгіп тастады. Революцияны бастаған Монкада казармасына жасалған шабуылдың жылдығында революциялық үкімет революцияда қаза тапқандарды еске алу үшін шіркеуге барды, содан кейін Plaza de la Revolución алаңында жаппай демонстрация өткізіп, әскери шеру ұйымдастырды. Кешкісін Estadio Latinoamericano стадионында бейсбол ойыны өтті, онда Сиенфуэгос пен Кастро «Лос Барбудос» командасынан ойнады. Бейсбол революциядан кейінгі Куба мәдениетінің маңызды бөлігіне айналды, АҚШ елшісі Филип Бонсал былай деп баяндады: «Премьер-министрдің көрсеткен шеберлігі, оның жақтастарының айтуынша, бұрынғы кәсіби бейсболшы болған, майор Камило Сиенфуэгосқа бірнеше қисық сызықтар лақтырып, жалпы алмаста көңіл көтеруі көптеген маңызды жарыстардың алдын ала шоуының ерекшелігі болды».

In the wake of the revolution, most political parties dissolved themselves voluntarily, hoping to make way for a "new political order". By 10 January 1959, Cienfuegos had legalized the Popular Socialist Party (PSP), declaring that it "would have rights to organize themselves like all other democratic parties providing that they did not represent the interests of a foreign power". Che supported Cienfuegos' decision, himself considering the PSP to have proven themselves worthy of participating in the government and aiding them in their early operations. Meanwhile, Camilo solicited his brother Osmany Cienfuegos, a member of the PSP, to establish a Cultural Section of the Revolutionary Armed Forces that would oversee the Cuban literacy campaign. According to Julio García Espinosa, Cienfuegos also commissioned a number of PSP members as officers in the army, even though they hadn't fought in the war. Cienfuegos also participated in talks between 26 July Movement and the Popular Socialist Party, which aimed at merging the two organisations. Having declared victory for the Revolution, Cienfuegos never ended up taking an official position within the government. He instead preferred to enjoy Havana's nightlife, going to clubs and reveling in his status as "the spoiled darling of the masses". In February 1959, Cienfuegos surprised Guevara by arranging a free flight for Guevara's family to come see him from Argentina. If Guevara had known about it, he may not have allowed it, due to his self imposed austerity. When Guevara married Aleida March on 2 June, Cienfuegos arrived with bottles of rum "to liven up" the wedding reception. Shortly after the wedding, Guevara went to Egypt to meet with state representatives of the Bandung Pact. While away, Guevara's men began to worry that he had been removed by Castro, protesting to Cienfuegos when an unpopular commander was named as his substitute. But Cienfuegos proved unmoved by their complaints and reprimanded the soldiers for not obeying orders. On the anniversary of the attack on the Moncada Barracks that had started the Revolution, the revolutionary government went to mass, where they commemorated those that fell during the revolution, before presiding over a mass demonstration at Plaza de la Revolución, followed by a military parade. Later that night, they held a baseball game at the Estadio Latinoamericano, where Cienfuegos and Castro played for a team called "Los Barbudos" Baseball quickly became a fixture of post revolutionary Cuban culture, with United States ambassador Philip Bonsal observing: "The spectacle of the Prime Minister, alleged by his admirers to have been a promising pitcher of big league caliber, throwing a few curves to Major Camilo Cienfuegos, a former minor leaguer, and generally clowning about on the diamond was a feature of the pregame show of many important contests."

Революцияның нығаюы

Көп ұзамай, Сиенфуэгос Кастроның билікті нығайта бастағанын байқады. Кастро тез арада Сиенфуэгосқа, Рамиро Вальдеске және Виктор Пинаға жаңа Барлау басқармасын құруды тапсырды, оны Вальдес басқарды. Кастро сондай-ақ қарулы күштерді қайта ұйымдастыра бастады, ескі Ұлттық армияның офицерлерін тазалап, оларды Кастроға жеке адалдығы бар бұрынғы партизандардың жаңа әскери элитасымен алмастырды. Бастапқыда Сиенфуэгос Революциялық және Ұлттық армияларды теңгерімді біріктіруді көздегенмен, Кастро оны тез арада "әскери күштерді революцияға адал адамдармен қайта ұйымдастыру қажеттігіне" көндірді, "төңкерістің серіктестері емес". Осы процесте Сиенфуэгос Революциялық қарулы күштердің бас штабына тағайындалды, полковник Хосе Рего Рубидоның орнын басты. 1959 жылдың қыркүйегінде Сиенфуэгос Кастро бауырларымен бірге Санта-Клараға барды, онда олар 26 шілде қозғалысының провинциялық басшыларын, революциялық армияны және Ұлттық жер реформасы институтын (INRA) жұмыстан босатып, оларды Кастроның сенімді жақтастарымен алмастырды. Осы уақыт ішінде Кастро Доминикан Республикасына басып кіру және Рафаэль Трухильоны құлату үшін 200 доминикандық және 10 кубалық партизандарды жіберді. Олардың көбі тұтқындалып, азапталды және өлтірілді. Бұл оқиға жүзеге асырылмас бұрын Саша Волман экспедиция сәтсіз аяқталады деп қорқып, оны тоқтатуды өтінді. Сиенфуэгос келісіп, Кастроны тоқтатуға көндіруге тырысты, бірақ ол жоспарды іске қосты. Кейін Волман экспедицияның "сәтсіздікке ұшырауы үшін жасалғанын" мәлімдеді. Кастро мен либералды президент Мануэль Уррутия арасындағы қақтығыс, онда біріншісі екіншісін құлату үшін жақтастарын жинады, авторитарлық мемлекет құруға негіз салды, Кастро азаматтық үкімет институттарының барлығын таратып жіберді. Оқиғалар кезінде Сиенфуэгос "[Ф]идельдің ойнағанды жақсы көретіні анық" деп шағымданады.

Хьюбер Матос ісі

Кастроның билікті консолидациялауы, сондай-ақ үкіметтегі Халықтық Социалистік партияның өкілдігінің артуы Революциялық армияның кейбір офицерлерін алаңдата бастады. Камагуэй провинциясының командирі Хубер Матос өзінің алаңдаушылықтарын Ценфуэгоспен бөлісті, ол жағдайды зерттеуге уәде берді. 1959 жылдың қазан айында Рауль Кастро Революциялық қарулы күштер министрі болып тағайындалды, бұл бұрынғыда оның үстелдігі болған Ценфуэгостың лауазымын төмендетті. Бұл Хубер Матостың отставкаға кетуіне әкелді, ол Фидель Кастроны «революцияны жерге көмуде» деп айыптады. Фидель Матосқа мемлекетке опасыздық жасағаны үшін айып тақты және жазғырық түрде жауап берді. Ценфуэгос, Гевара және президент Освальдо Дортикос Кастроның Матосқа таққан айыптамаларын қателік деп санады және оны соттағанда Фидельді кешірімді болуға көндіруге тырысты. Рауль Кастро Ценфуэгосқа Матосты қамауға бұйрық бергенде, ол бастапқыда бас тартты, бірақ Фидель жеке бұйрық бергеннен кейін ғана оны орындауға мәжбүр болды. Фидель Ценфуэгосты Камагуэйге жіберді, онда Матостың күштері өз командиріне адал болды. Матос өзінің офицерлеріне үкіметке қарсы ешқандай құйрық болмағанын көрсету үшін Ценфуэгостың келуіне құрметпен қарауды бұйырды, бірақ олар бірден жаппай отставкаға шықты. Ценфуэгос Матосты және оның ілесушілерін қарсылықсыз қамауға алды, бұрынғы серігін қолғаппен шектеуден бас тартты және баспасөз алдында оның қасында жүрді. Содан кейін Матос Гаванаға қайтарылды. Ценфуэгос Матостың басшылығын өз мойнына алу үшін Камагуэйде қалды және провинцияның қарулы күштерін толық қайта ұйымдастыруды бақылады.

Жоғалу

1959 жылғы 28 қазанда Сиенфуэгостың Cessna 310 ұшағы Камагуэйден Гаванаға ұшып кетті. Оның ұшағы жоғалып кетті, көрінеу Кариб теңізінде құлаған болуы мүмкін. Оның жоғалуы туралы хабар 30 қазанға дейін жарияланбады. Рауль Кастро бұл туралы Кабинетке хабарлағанда, Фидель таңғалып, қатты ренжіді, ал үкімет дереу іздеу-құтқару операциясын тапсырды. Ел бойынша католиктер Сиенфуэгостың құрметіне діни шерулер өткізді, ал саяси жетекшілер жоғалған серігіне деген алаңдаушылықтарын кеңінен жариялады. Әскерилер барлық мүмкін ақпаратты жинап, ұшақ апатына куә болған деген шаруалармен сөйлесіп, тіпті экстрасенспен де кеңесті. АҚШ елшісі Филип Бонсалдың айтуынша, ол іздеу жұмысына көмектесу үшін бірнеше американдық ұшақ ұсынған, бірақ Куба үкіметі оларды ұшақтың құлауы мүмкін емес аймаққа жіберді. Кастро іздеу операциясы туралы есепте американдық көмек туралы еш айтпады. Жариялау мақсатында Кастро әке-шешесімен бірге Сиенфуэгосты іздеп жүргенін түсірді, олар жоғалған ұлын аспанда іздеп тұрып суретке түсті. Бірақ Кастромен бірге іздеу рейсіне қатысқандардың кейбірі оның іздеуге шынайы құштарлық танытпағанын және Сиенфуэгостың тағдырына бейжай қарағанын айтты. Өзі жоғалу фактісін тергеп жүрген кезде, Сиенфуэгостың бұрынғы көмекшісі майор Кристобаль Наранхоны капитан Мануэль Беатон өлтірді, көрінеу Беатон үмітсіздіктен кейін мас күйде дау кезінде. Сиерра-Маэстраға қашып, қарақшы болғаннан кейін Беатон келесі жылы өлтірілді, бұл көптеген адамдарды Сиенфуэгостың жоғалуында кінәлі күштердің болуын күдіктендірді. 5 қарашада Сиенфуэгос табылған деп жалған хабар тарады, соның салдарынан елде жұмыс тоқтатылып, адамдар көшеге шығып қуанышпен тойлады. Руби Харт Филлипс «саудагерлер кеңсе қызметкерлері қашып кеткендіктен дүкендерін жабуға мәжбүр болды. Майор Сиенфуэгос соншалықты танымал екенін білгенде таң қалдым» деді. Көптеген католиктер бұл кереметті біздің Қамқоршымыз Ханымға немесе апостол Иудаға жатқызды. Бірақ шындығында ұшақтың қирандылары табылмады. Сиенфуэгостың табылуы туралы хабардан бірнеше сағат өткен соң, Революциялық қарулы күштер оның дұрыс еместігін жоққа шығарды, бұл Кастроны өлтіру мақсатымен жасалған контрреволюциялық үгіт екенін мәлімдеді. Содан кейін Куба үкіметі Камило Сиенфуэгосты қайтыс болған деп жариялады. Оның денесі әлі табылмаған, ал ресми нұсқа дәлелденген де, жоққа шығарылмаған да емес. Матосқа революциялық трибуналда көрсетілімдік сот өкімі оқылғанда, Сиенфуэгос революциялық шейітке айналды. Фидель Кастро Сиенфуэгостың өлімінен кейін билікті нығайтуды жеделдетті, оны кубалықтарды «революцияны кез келген құнмен қорғау» қажеттігіне көндіру үшін пайдаланды. Бұл сот тәуелсіздігінің аяқталуына және революциялық трибуналдардың қайта құрылуына әкелді, олар «контрреволюциялық» анықтамасын кеңейтіп, ереуілді қылмыстық қылмыс деп жариялады, «саяси тұтқын» санатын жойды және бірлесіп кінәлілік принципін қабылдады. Prensa Libre олардың және Сиенфуэгостың арасындағы шиеленіс күшейгені туралы хабарлағаннан кейін Кастролар баспасөз бостандығына қарсы науқанды бастады.

On 28 October 1959, Cienfuegos' Cessna 310 took off from Camagüey, headed for Havana. Cienfuegos disappeared along the way, his plane apparently having been lost in the Caribbean Sea. News of his disappearance was not reported until 30 October. When news of it was brought to the Cabinet by Raúl Castro, Fidel seemed surprised and visibly upset, and the government quickly ordered a search and rescue operation. Throughout the country, Catholics held mass processions in honour of Cienfuegos and the political leadership widely publicised their concern for their lost comrade. The military followed any leads they could, speaking with peasants that claimed to have witnessed a plane crash and even consulting a spiritualist. According to United States ambassador Philip Bonsal, he had provided a number of American planes to cooperate in the search efforts, but the Cuban government assigned them to a location where it was unlikely the plane could have been. Castro never mentioned American assistance in his report of the search efforts. For publicity, Castro was filmed searching for Cienfuegos with his parents, who posed for pictures searching the skies for their lost son. But some of those who accompanied Castro on these search flights claimed that he never appeared to be emotionally invested in the search and seemed indifferent to Cienfuegos' fate. While himself investigating the disappearance, Cienfuegos' former aide Major Cristóbal Naranjo was murdered by Captain Manuel Beatón, apparently during a drunken argument after Beatón was passed over for a promotion. After escaping into the Sierra Maestra and becoming a bandit, Beatón was himself assassinated the following year, prompting many to suspect foul play in the disappearance of Cienfuegos. Cienfuegos was falsely reported to have been found on 5 November, and work stopped throughout the country as people came out into the streets to celebrate. Ruby Hart Phillips reported that "merchants were forced to close their stores because the clerks deserted. I was surprised to learn that Major Cienfuegos was so popular." Many Catholics credited Our Lady of Charity or Jude the Apostle for the miracle. But in reality, no sign of a plane wreckage had actually been found. Hours after the report of Cienfuegos' discovery, the Revolutionary Armed Forces denied its validity, alleging it to have been counter revolutionary propaganda that had aimed to assassinate Castro. The Cuban government subsequently declared Camilo Cienfuegos to be presumed dead. His body has never been discovered and the official story has neither been proven nor disproven. While Matos was given a show trial by a revolutionary tribunal, Cienfuegos was made into a revolutionary martyr. Fidel Castro accelerated his consolidation of power after Cienfuegos' death, using it as a reason to convince Cubans of the need to "defend the Revolution at all costs". This meant the end of judicial independence and the re establishment of revolutionary tribunals, which expanded the definition of "counter revolutionary" by criminalising strike action, eliminating the category of "political prisoner" and assuming collective guilt by association. After the Prensa Libre reported on allegations of rising tensions between them and Cienfuegos, the Castros also began to campaign against freedom of the press.

Тұлға

Кубалық-американдық тарихшы Сэмюэл Фарбердің пікірінше, Сиенфуэгос – "әзіл сезімімен, би мен бейсболға деген үлкен қызығушылығымен, жақсы сырт келбетімен, әйелдерге деген құштарлығымен және жалпы өмірге деген қуанышымен" нағыз кубалық, еркек, қалалық адамның үлгісі еді. Британдық тарихшы Хью Томасқа қарағанда, Сиенфуэгос "ашық, көңілді мінезімен және жылы күлкісімен Кастроның өзінен де танымал болуға жақын еді". Америкалық тарихшы Роберт Квирктің айтуынша, Сиенфуэгостың "жайлы, достық мінезі мен Ескі Ұстанымдағы сақалы 26 шілдедегі көшбасшының қасында халыққа жақын бейне жасады". 1959 жылғы қаңтарда Колумбия лагерінде Сиенфуэгоспен кездескен АҚШ елшісі Эрл Э.Т.Смит оны "әдепті, бірақ алыс" санады. Смиттен кейін келген Филип Бонсалға "Сиенфуэгос еркін және ашық болды. Ол өзін адамдардың басшысы ретінде көрсетті, бірақ билікті пайдалануға ешқандай құштарлығы болған жоқ. Ол ләззатқа, көңілді өмірге ұмтылды. Оның кейбір қатал революционерлердің ұнатпайтын достықтары мен байланыстары болуы мүмкін еді". Ал британдық елші Лейчестер Колтманға "Камилоның қатал келбеті, қара сақалы және жұмсақ, қадірлі мінезі оны Кастродан да Мәсіхке ұқсата түсті". Қаржы министрі Рауль Чибас оны "балашақ бойындағы адам, әрқашан мылтықпен ойнайтын" десе, оның орнын басып кірген Руфо Лопес Фреске оны "көңілді, бақытты, сәтті, еріншекті" деп сипаттады. "Богемия" газеті де оны Робинзон Крузомен салыстырды. Сиенфуэгостың "ештеңеден қауіп көрмейтін мінезі" көбінесе Гевараның "қатаңдығымен" салыстырылды, бірақ екеуі революциялық басшылыққа қосылғаннан кейін жақын дос атанды.

Саяси идеология

Сиенфуэгос ешқандай саяси идеологияға ашық мойын бұрмаған және Кастроға жеке адалдығын сақтағанмен, күшті саяси нанымы болмаған сияқты көрінді. Фарбердің сөзіне қарағанда, ол "Кастро ағайындыларымен де, Че Геварамен де салыстырғанда саяси тұрғыдан аз жетілген" болды. Сиенфуэгос өзі Куба революциясын авторитарлыққа қарсы және "коммунистік емес" деп есептеді және Кастроның осы мәселедегі ұстанымы өзгергеннен кейін де бұл пікірін қайталап айтты. Сиенфуэгос үшін революция "кубалық [толығымен кубалық] [ ] пальма ағаштары сияқты кубалық, бірегей және тек кубалық" болды. Ол осы революцияның нұсқасы үшін "қажетті сәт туғанда" өлуге ант берді. Көптеген адамдар оның коммунистік көзқарастары болуы мүмкін деп болжады, бірақ мұндай нақты дәлелдер табылмады. The New York Times газетінің журналисі Тад Сзулк оны "жасырын коммунист" деп сипаттаса, Кастроның биографы Георги Энн Гейерге "Камилоның коммунист емес, романтикалық революционер болғаны даусыз" деді. Фидель Кастро өзі Сиенфуэгосты "таза революциялық жан, коммунистік негіз" деп атады, бірақ оның "саяси деңгейі төмен" болғандықтан қолбасшылықтан алынуы мүмкін екенін де айтты. Басқалары оны антикоммунист деп атады немесе бейтарап тұрғысынан сипаттады. Кейбіреулер оның үлкен ағасы Османи Сиенфуэгостың ықпалын да атап өтті, ол берілген коммунист болды. Испан анархистерінің ұлы, халықаралық анархистік қозғалыстың көптеген өкілдері Сиенфуэгостың өзі анархист болғанын мәлімдеді. Куба үкіметі халықаралық қолдау алу үшін оның либертариандық қағидаларын да пайдаланды. Бірақ кубалық-американдық тарихшы Франк Фернандес бұл сипаттамаға қарсы шығып, Сиенфуэгостың Куба анархистік қозғалысына қатысы бар-жоғын күмәндандырды.

Басшылық стилі

Куба революциясы кезінде ол өте тез арада ең танымал революциялық көшбасшылардың бірі ретінде көзге түсті. Фидель Кастроның сенімді серігі ретінде, Сиенфуэгос Че Гевара мен Рауль Кастроға тең дәрежеде әйгілі болды, кейбір жағдайларда тіпті Фидельдің өзінен кейін екінші болып саналды. Лас Вилластағы әскери науқаны Гевараның науқанындай сәтті өтпесе де, соғыстың соңғы айларындағы Сиенфуэгостың іс-қимылдары оған революциялық көшбасшы ретінде ерекше атақ әкелді. Ол қабілетті әскери қолбасшы болғанымен, ешқашан өзгелерге билік етуге құштарлық танытқан жоқ. Революциядан кейін Сиенфуэгосты әскерлері жылы лебізбен еске алды, олар оның мейірімді басшылық стилін "басшының" емес, ата-ананың немесе ұстаздың стилімен салыстырды, тіпті "оның тұтқындарды бірінші тамақтандыруды талап еткенін" айтты. Тактикалық мәселелерде ол зорлық-зомбылық пен кек алудан бас тарту арқылы революциялық қозғалыстағы көптеген адамдардан ерекшеленді. 1958 жылдың қазан айында Кубадағы масондық ұйым, көтерілісшілер ұстаған адамды азаптап не өлтіруі мүмкін деген алаңдаушылық білдіргенде, ол мұндай әрекетті тіпті ойламағанын, себебі бұл революционерлердің әдістерін қарсыластарының деңгейіне түсіретінін жауап берді.

Жоғалу туралы болжамдар

Сиенфуэгос жоғалып кеткеннен кейін көптеген адамдар оқиғалар туралы әртүрлі болжамдар жасады, тіпті кейбіреулері қылмыс болуы мүмкін деген күдікке де келді. Оның ұшағының пилоты тәжірибесіз болған, ал үкімет ұшақтың дауылдан құлағанын мәлімдегенімен, сол күні ауа райы ұшуға қолайлы еді. Оның ұшағы ұшқан аймақ радармен де қадағалануға тиіс болған. Сиенфуэгостың ұшағы көтерілген базаның капитаны Роберто де Карденас, ұшақтың тағдыры алдын ала жоспарланғанын айтты, өйткені ешкім Сиенфуэгосты ұшақта көрмеген, ал базадағы басқалары өлтірілген немесе басылған. Кейбіреулер оны өзінің қарсыласы Рауль Кастроның өлтіргенін болжады. Бұл гипотезаны Хубер Матос та қолдады, ол өзінің тұтқындалуы мен Камилоның жоғалуының байланысты екеніне сенді. Карлос Франки Рауль Кастроның Сиенфуэгостың қауіпсіздігін қамтамасыз етуге тапсырған тыңшысы Освальдо Санческе күдік танытты. Басқалары Фидель Кастроның өзі Сиенфуэгосты өлтіруге бұйрық бергенін күдіктенді, бұл оның Матосты тұтқындауға құлшынбауымен немесе Сиенфуэгостың Кастроға тым ұнауымен байланысты болуы мүмкін деп болжады. Кейбір күмәнданғандар Кастроның Сиенфуэгостың табылғанын жалған жариялап, халықтың оған деген сезімін білуге тырысқанын айтты. Кастроны сынағандардың кейбіреулері оның өзі Сиенфуэгосты өлтірмегенмен, "Фидельдің ерекшелігі – адамдарды өлтіруге жіберу" деді. Хосе Пардо Ллада, Кастромен бірге Сиенфуэгосты іздеу кезінде болған, кейін "Кастро Камилоны өлтірмеген болуы мүмкін, бірақ оның өліміне немқұрайлы болды" деді. Че Гевара Кастроның Сиенфуэгостың жоғалуына қатысы бар деп ешқашан күдікпен қараған жоқ және көп жылдар бойы Фидельге адал болды. Филипп Бонсал да Кастролардың кінәлі болуы мүмкін деген ойға келген жоқ, өйткені ол "Сиенфуэгос ешкімге қауіпті емес" деп сенді. Тағы бір болжам бойынша, оның ұшағы жаудың ұшағы деп жаңылысып, Куба Әуе Күштерінің пилоты тарапынан атып түсірілген. Сондай-ақ, Сиенфуэгос өлімін сахналап, АҚШ-қа қашып кеткен деген де болжам бар, кейбіреулер оның Тампадағы Ибор қаласына барғанын айтады. 1960 жылы Гаванадан Майамиге қашқан бұрынғы медбике, ол Сиенфуэгосқа күтім жасағанын мәлімдеді, бірақ кейіннен ол "ақылсыз" деп жарияланды. Британдық тарихшы Хью Томас Сиенфуэгостың жоғалуының құпиясы ешқашан ашылмауы мүмкін екенін болжады.

Almost immediately after Cienfuegos disappeared, many people began to speculate about the events and some even suspected foul play. The pilot of Cienfuegos' plane had been inexperienced, and although the government claimed that the plane had been taken down by a squall, the weather that day had actually been clear for flying. The area that his plane was flying would also have been covered by radar. The captain of the base that Cienfuegos' plane took off from, Roberto de Cárdenas, alleged that the flight's fate had been plotted, claiming that nobody had seen Cienfuegos in the airplane and that others on the base were either killed or overpowered. Some alleged he had been assassinated by his rival Raúl Castro. Proponents of this hypothesis included Huber Matos himself, who was convinced that his arrest and Camilo's disappearance were related. Carlos Franqui suspected the intelligence agent Osvaldo Sánchez, who had been charged with ensuring the security of Cienfuegos by Raúl Castro. Others suspected that Fidel Castro himself ordered the assassination of Cienfuegos, speculating that it had something to do with his apparent reluctance to arrest Matos, or that Cienfuegos was growing too popular for Castro's liking. Some skeptics speculated that Castro had falsely announced that Cienfuegos was found in order to gauge the public's feelings about him. Some critics of Castro claimed that while he had not killed Cienfuegos himself, "one of the specialties of Fidel is to send people to be killed." José Pardo Llada, who was with Castro during the search for Cienfuegos, later said that "He [Castro] may not have killed Camilo, but he certainly didn't feel his death". Che Guevara himself never suspected the Castros of involvement in Cienfuegos' disappearance and remained personally loyal to Fidel for years afterwards. Philip Bonsal also never considered foul play by the Castros to have been a possibility, as he believed that "Cienfuegos was no threat to any one." Another speculation was that his plane had been mistaken for a hostile aircraft and shot down by a Cuban Air Force pilot. There has also been speculation that Cienfuegos faked his death and fled to the US, as some speculate it may have been to Ybor City in Tampa. In 1960, a former nurse from Havana that had fled to Miami claimed she had nursed Cienfuegos, but she was later declared "insane". British historian Hugh Thomas himself speculated whether the mystery of Cienfuegos' disappearance would ever be solved.

Достар мен отбасы

Камило қайтыс болғаннан кейін көп ұзамай оның інісі Османи Сиенфуэгос инженер Мануэль Рей Ривероның орнына Мемлекеттік жұмыстар министрі болып тағайындалды. Ол осы лауазымда 1966 жылдың ақпанына дейін қызмет етті, содан кейін Коммунистік партияның сыртқы қатынастар комиссиясының төрағасы болып тағайындалды. Ол сондай-ақ Куба Коммунистік партиясының Орталық комитетіне де кірді және 1976 жылы Мемлекеттік кеңестің мүшесі және Министрлер Кеңесінің хатшысы болды. Че Гевара өз ұлына Камило есімін Сиенфуэгостың құрметіне қойды және Кубадан кеткеннен кейін кабинетінде оның суретін іліп қойды. Гевара 1961 жылы жарық көрген "Геррильялық соғыс" кітабын да Сиенфуэгосқа арнап, кітаптың мұқабасына оның суретін салған.

Еске алу салтанаты

Жыл сайын 28 қазанда Кубаның барлық мектеп оқушылары Камило Ценфуэгостың құрметіне теңізге немесе өзенге гүл тастайды. Бұл Кубалықтардың Флорида бұғазында оның ұшағы жоғалған деген хабарды естіген кезде өздігінен гүл тастауының дәстүрін қайталайды. Оның қайтысының 50 жылдығына орай, 2009 жылдың 28 қазанында Ценфуэгостың бейнесінің болаттан жасалған контуры және "Vas bien, Fidel" деген сөздер Plaza de la Revolución алаңындағы ғимараттың қабырғасына қосылды. Революциядан кейін Кубадағы көшелер мен ғимараттар Революцияның батырларының есімдерімен аталып, олардың ішінде Ценфуэгос та болды. Санта-Крус-дель-Норте муниципалитетінде бұрын "Херши" деп аталған ауыл оның құрметіне Камило Ценфуэгос деп қайта аталды. 1958 жылғы шайқаста Батиста әскерлерінің казармасы орналасқан Ягуахай қаласында Ценфуэгосқа арналған мұражай салынды. Мұражайда шайқастың диорамасы, сондай-ақ революцияға дейін, оның кезінде және одан кейін Ценфуэгостың өміріне қатысты материалдар бар. Мұражайдың алдында оның үлкен мүсіні орнатылған. Ауылдық жерлерде тұрғындардың өмір деңгейін жақсарту мақсатында 1960 жылдың шілдесінде Фидель Кастро Сиерра-Маэстра тауындағы, көбінесе білімсіз шаруа балаларына арналған Камило Ценфуэгос тау интернатын ашты. 1966 жылы 11-ден 17 жасқа дейінгі оқушыларға әскери білім беру үшін Камило Ценфуэгос әскери мектептері жүйесі құрылды. Осы мектептерді бітірген түлектер кадет мектептеріне оқуға басымдықпен қабылданды, нәтижесінде бес жыл ішінде әскери-технологиялық институтының студенттерінің 74% Камило Ценфуэгос мектептерін бітіргендер еді. Матансас университеті де "Камило Ценфуэгос" деген атауды алып жүр. 1979 жылдың 10 желтоқсанында Куба үкіметі оның құрметіне социалистік еңбек ордені – Ценфуэгос орденін тағайындау туралы жарлық шығарды. Камило 20 кубин песосы және 20 кубин айырбасталатын песосы банкноталарында да бейнеленген. Бұрын қолданыста болған 40 центтік монеталарда да оның суреті болған.

On 28 October each year, school children throughout Cuba throw flowers into the sea or a river to honor Camilo Cienfuegos, repeating the spontaneous tribute of the Cubans who tossed flowers into the ocean when they heard his plane had been lost over the Cuba Florida Strait. To mark the 50th anniversary of his death, on 28 October 2009, a steel outline of Cienfuegos' face and the words "Vas bien, Fidel" were added to the side of the building on the Plaza de la Revolución. After the revolution, streets and buildings throughout Cuba were renamed after heroes of the Revolution, including Cienfuegos himself. A village previously known as "Hershey", in the municipality of Santa Cruz del Norte, was renamed to Camilo Cienfuegos in his honour. A museum dedicated to Cienfuegos was built in Yaguajay, at the site of the barracks of the Batista's forces during the 1958 battle. The museum includes a diorama of the battle, as well as material relating to Cienfuegos' life before, during, and after the revolution. A large statue of him stands in front of the museum. As part of a campaign to improve the standards of living in rural areas, in July 1960, Fidel Castro dedicated the Camilo Cienfuegos Mountain Boarding School, which was established as a school for the largely uneducated peasant children of the Sierra Maestra. In 1966, the Camilo Cienfuegos Military Schools System was also established to provide military education to students aged 11 to 17. Graduates from these high schools received priority admission to cadet schools, such that within five years, 74% of students at the military technological institute were graduates from the Camilo Cienfuegos Schools. The University of Matanzas also bears the name "Camilo Cienfuegos". On 10 December 1979, the Cuban government decreed the establishment of the Order of Cienfuegos, a socialist order of merit named in his honour. Camilo is also remembered on the 20 Cuban peso bill and the 20 Cuban convertible peso bill. He was also pictured on the 40 cent coins, now discontinued.

Танымал мәдениет

Сиенфуэгос революциялық қабырға суреттерінде де бейнеленген, кейде оған діни мағына берілген. 2008 жылғы «Че» фильмінде Сантьяго Кабрера Сиенфуэгос рөлін «ерекше шабытпен» сомдады.