Телекоммуникация желісінің соңғы бөлігі

Кіріспе

Телекоммуникацияларды жеткізудің соңғы кезеңі

Соңғы шақырым немесе соңғы километр – телекоммуникация, кабельдік теледидар және интернет салаларында желінің соңғы бөлігін, телекоммуникациялық қызметтерді жеке тұтынушыларға (клиенттерге) жеткізетін бөлігін білдіретін жиі қолданылатын сөз тіркесі. Нақтырақ айтқанда, соңғы шақырым – телекоммуникациялық желінің тізбегінің соңғы пайдаланушының үйіне дейін жететін бөлігін көрсетеді. Мысалдар: жергілікті телефон станциясына қосылатын мыс сымды абоненттік желілер; кабельдік теледидар сигналдарын электр бағаналарынан тұтынушылардың үйлеріне жеткізетін коаксиалды кабельдік желілер және ұялы телефондарды ұялы желіге қосатын ұялы мұнаралар. "Шақырым" сөзі метафоралық мағынада қолданылады, соңғы шақырымның ұзындығы бір шақырымнан артық немесе кем болуы мүмкін. Егер пайдаланушы деректерді жібергенде желідегі соңғы шақырым, керісінше, пайдаланушының үйінен сыртқы әлемге дейінгі алғашқы шақырым болса, "алғашқы шақырым" термині де қолданылады. Соңғы шақырым әдетте байланыс желілеріндегі жылдамдық шектеуші фактор болып табылады, оның өткізу қабілеті клиентке жеткізілетін деректер мөлшерін шектейді. Бұл телекоммуникациялық желілердің "ағаш" тәрізді топологияға ие болуына байланысты, салыстырмалы түрде жоғары сыйымдылыққа ие "бағаналар" көптеген соңғы "бұтақтарды" қамтамасыз етеді. Соңғы шақырымдағы байланыстар жүйенің ең көп және, демек, ең қымбат бөлігі болып табылады, сонымен қатар әртүрлі пайдаланушы жабдықтарымен үйлесуді қажет етеді, сондықтан жаңа технологияға жаңарту қиынға түседі. Мысалы, коммутациялық орталықтар арасындағы телефон қоңырауларын тасымалдайтын телефон магистральдары заманауи оптикалық талшықтан жасалған, бірақ соңғы шақырым әдетте бұралған жұп сымдардан тұрады, бұл технология мыс телефон кабельдері орнатылғаннан бері бір ғасырдан астам уақыт бойы өзгеріссіз сақталып келеді. Соңғы жылдары "соңғы шақырым" термині байланыс саласынан тысқары қолданысқа ие болды, тұтынушыларға тауарларды жеткізуге арналған басқа да тарату желілерін қамтиды, мысалы, тұтынушыларға су және табиғи газ жеткізетін құбырлар, сондай-ақ пошта және жүк жеткізу қызметтерінің соңғы кезеңдері. Бұл термин сонымен қатар білім беру және оқыту ұйымдарын сипаттау үшін де қолданылады, олар адамдарды жұмыс орындарымен тығыз байланыстырады.

The last mile or last kilometer is a phrase widely used in the telecommunications, cable television and internet industries to refer to the final leg of the telecommunications networks that deliver telecommunication services to retail end users (customers). More specifically, the last mile describes the portion of the telecommunications network chain that physically reaches the end user's premises. Examples are the copper wire subscriber lines connecting landline telephones to the local telephone exchange; coaxial cable service drops carrying cable television signals from utility poles to subscribers' homes, and cell towers linking local cell phones to the cellular network. The word "mile" is used metaphorically; the length of the last mile link may be more or less than a mile. Because the last mile of a network to the user is conversely the first mile from the user's premises to the outside world when the user is sending data, the term first mile is also alternatively used. The last mile is typically the speed bottleneck in communication networks; its bandwidth effectively limits the amount of data that can be delivered to the customer. This is because retail telecommunication networks have the topology of "trees", with relatively few high capacity "trunk" communication channels branching out to feed many final mile "twigs". The final mile links, being the most numerous and thus the most expensive part of the system, as well as having to interface with a wide variety of user equipment, are the most difficult to upgrade to new technology. For example, telephone trunklines that carry phone calls between switching centers are made of modern optical fiber, but the last mile is typically twisted pair wires, a technology which has essentially remained unchanged for over a century since the original laying of copper phone cables. In recent years, usage of the term "last mile" has expanded outside the communications industries, to include other distribution networks that deliver goods to customers, such as the pipes that deliver water and natural gas to customer premises, and the final legs of mail and package delivery services. The term has also been used to describe education and training providers that more tightly link individuals with job opportunities.

Шығындар мен тиімділік

Бұл жүйелердегі жоғары сыйымдылықтағы арналардың ортақ қасиеттерінің бірі – ресурсты ұзақ қашықтыққа тиімді жеткізу қабілеті. Жеткізілетін ресурстың аз ғана бөлігі ысырапқа кетеді, жоғалады немесе қате бағытталды. Төмен сыйымдылықтағы арналар туралы мұндай айтуға болмайды. Мұның бір себебі – масштабтың тиімділігі. Желінің соңғы нүктесіне немесе пайдаланушыға жақын орналасқан арналардың әрқайсысының қолдауында көп пайдаланушы болмайды. Олар кішкентай болғанымен, әрқайсысының ресурстың ағып өтуі үшін қолайлы жолды алу және сақтауға байланысты "орнату" жұмысы бар. Осы кішкентай арналарды қолдауға қажетті қаржы мен ресурстар көбінесе жергілікті жерден келеді. Бұл "кішкентай үкімет үлгісінің" артықшылығы болуы мүмкін. Яғни, осы арналарды басқару және ресурстармен қамтамасыз ету жергілікті ұйымдардың міндеті, сондықтан оларды оңтайландыру арқылы жергілікті ресурстарды тиімді пайдалануға және жақын маңдағы ортада ең жақсы шешімдерге қол жеткізуге болады. Дегенмен, операциялық тиімділіктің төмендігі және тасымалдау қуатына қарағанда салыстырмалы түрде жоғары орнату шығындары осы кішкентай арналарды тұтастай алғанда, толық тарату жүйесінің ең қымбат және күрделі бөлігіне айналдыруы мүмкін. Осы сипаттамалар Интернеттің пайда болуы, өсуі және қаржыландырылуы кезінде көрініс тапты. Ең алғашқы компьютерлік байланыс жеке компьютерлер арасындағы тікелей сымдық байланыс арқылы жүзеге асырылды. Бұл шағын жергілікті желілердің (LAN) кластерлеріне ұласты. TCP/IP протоколдары жиынтығы осы LAN-дардың бірнешеуін біріктіру қажеттілігінен туындады, әсіресе АҚШ Қорғаныс министрлігі, индустрия және кейбір академиялық мекемелер арасындағы ортақ жобаларға байланысты. ARPANET осы мүдделерді дамыту мақсатымен құрылды. TCP/IP протоколдары бірнеше компьютерлер мен пайдаланушыларға ортақ LAN қосылымын бөлісуге мүмкіндік бергенімен қатар, әртүрлі компьютерлер мен операциялық жүйелер үшін осы желі арқылы ақпарат алмасудың стандартизацияланған тәсілін де қамтамасыз етті. LAN-дар арасындағы байланыстарды қаржыландыру мен қолдау бір немесе бірнеше LAN-дарға таралуы мүмкін. Әрбір жаңа LAN немесе кіші желі қосылғанда, жаңа кіші желінің құрамы үлкен желіге қол жеткізе алды. Сонымен қатар, жаңа кіші желі кез келген желіге немесе желілерге қол жеткізуге мүмкіндік берді. Осылайша өсу өзара пайдалы немесе "жеңіс-жеңіс" жағдайына айналды.

The high capacity conduits in these systems tend to also have in common the ability to efficiently transfer the resource over a long distance. Only a small fraction of the resource being transferred is wasted, lost, or misdirected. The same cannot necessarily be said of lower capacity conduits. One reason has to do with the efficiency of scale. Conduits that are located closer to the endpoint, or end user, do not individually have as many users supporting them. Even though they are smaller, each has the overhead of an "installation" obtaining and maintaining a suitable path over which the resource can flow. The funding and resources supporting these smaller conduits tend to come from the immediate locale. This can have the advantage of a "small government model". That is, the management and resources for these conduits is provided by local entities and therefore can be optimized to achieve the best solutions in the immediate environment and also to make best use of local resources. However, the lower operating efficiencies and relatively greater installation expenses, compared with the transfer capacities, can cause these smaller conduits, as a whole, to be the most expensive and difficult part of the complete distribution system. These characteristics have been displayed in the birth, growth, and funding of the Internet. The earliest inter computer communication tended to be accomplished with direct wireline connections between individual computers. These grew into clusters of small local area networks (LAN). The TCP/IP suite of protocols was born out of the need to connect several of these LANs together, particularly as related to common projects among the United States Department of Defense, industry and some academic institutions. ARPANET came into being to further these interests. In addition to providing a way for multiple computers and users to share a common inter LAN connection, the TCP/IP protocols provided a standardized way for dissimilar computers and operating systems to exchange information over this inter network. The funding and support for the connections among LANs could be spread over one or even several LANs. As each new LAN, or subnet, was added, the new subnet's constituents enjoyed access to the greater network. At the same time the new subnet enabled access to any network or networks with which it was already networked. Thus the growth became a mutually inclusive or "win win" event.

Масштабтық үнемдеу

Жалпы алғанда, масштаб эффектісі арқасында желінің сыйымдылығы артқан сайын, оның қуаттылығын арттырудың құны төмендейді. Кез келген желі құрумен байланысты қосымша шығындар болады. Алайда, қуаттылықты арттырғанда, қолданылып жатқан технологияның мүмкіндіктері шегінде бұл шығындар қайталанбайды. Интернет пайдаланушылар саны кейбір есептер бойынша әр он сегіз ай сайын екі есеге өсіп келеді, нәтижесінде масштаб эффектісі ең ұзақ қашықтықтағы және ең жоғары сыйымдылықтағы магистральдық желілерді қамтамасыз етеді. Соңғы жылдары оптикалық талшық байланысының қуаты, қолдау көрсететін саланың көмегімен, сыйымдылықтың өсуіне әкелді. АҚШ-та орнатылған талшықтық инфрақұрылымның көп бөлігі қазіргі уақытта артық сыйымдылық болғандықтан пайдаланылмайды – "қоңыр талшық". Бұл артық магистральдық қуаттылық, пайдаланушыларға арналған деректердің жылдамдығы мен жалпы деректер көлемінің өсуіне қарамастан сақталып тұр. Бастапқыда жоғары жылдамдықты қосылым тек LAN желілері арасында болды. Аяқтаушы пайдаланушылар бірнеше жүз бит/с жылдамдықпен деректерді жеткізе алатын телефон желілері мен модемдерін пайдаланды. Бүгінде дерлік барлық пайдаланушылар осы бастапқы жылдамдықтан 100 есе немесе одан да көп есе жоғары жылдамдықпен қол жеткізе алады.

Қылмыстық жүйелер (оның ішінде оптикалық талшықтар)

Сымдық жүйелер ақпаратты тасымалдайтын энергия (ICE) үшін бағытталған арналарды қамтамасыз етеді. Олардың бәрі де қорғанышпен жабдықталған, бұл сыртқы шу көздеріне сезімталдығын азайтады. Бұл беру желілерінің жоғалтуы ұзындығына пропорционал. Периодтық күшейту болмаса, ақпарат ағынын қолдау үшін жеткілікті сигнал/шу қатынасын (S/N) қамтамасыз ете алмайтын белгілі бір максималды ұзындығы бар. Диэлектрлік оптикалық талшық жүйелері жоғары құнмен салыстырғанда, көбірек ақпаратты тасымалдай алады.

Жергілікті желілер (LAN)

Дәстүрлі сымды жергілікті желілік жүйелер желідегі екі немесе одан көп түйіндер арасында мыс коаксиалдық кабель немесе бұрылған жұп сымдарды қажет етеді. Көптеме жүйелер 100 Мбит/с жылдамдықпен жұмыс істейді, ал жаңалары 1000 Мбит/с немесе одан да жоғары жылдамдықты қолдайды. Сызықтың ұзындығы соқтығысуды анықтау және одан сақтану талаптарымен шектелуі мүмкін, сонымен қатар сигналдың жоғалуы мен осы сымдардағы шағылысулар да ең көп қашықтықты анықтайды. Жеке пайдаланушыға қолжетімді ақпарат көлемінің азаюы, ортақ жергілікті желіні пайдаланатын пайдаланушылар санына пропорционал.

Телефон

ХХ ғасырдың соңында, егер желінің максималды ұзындығы бақыланса, қолданыстағы мыс телефон желілерін пайдаланудың жақсаруы олардың мүмкіндіктерін арттырды. Жоғары тарату ені мен жақсартылған модуляцияны қолдау арқылы осы цифрлық абоненттік желілер бұрынғы дауыстық желілерге қарағанда 20-50 есеге дейін артық қуаттылықты қамтамасыз етті. Бұл әдістер ортаның негізгі физикалық қасиеттерін және шектеулерін өзгертуге негізделмеген, олар бұрылып өрілген жұп сымдарды енгізуден басқа, 1877 жылы Bell Telephone Company алғашқы телефон стансасын ашқан кездегіден ешқандай айырмашылығы жоқ. Мыс негізіндегі байланыс инфрақұрылымының тарихы мен ұзақ қызмет ету мерзімі – технологиялық инновациялар арқылы қарапайым идеялардан жаңа құндылық алу қабілетінің дәлелі, сонымен қатар мыс байланыс инфрақұрылымына жасалған инвестициялардың кірісі азайып бара жатқанының ескертуі. Инженерлерді физикалық түрде тексеруге, жөндеуге, ауыстыруға және жаңа мыс қосылымдарын орнатуға жіберу шығындары, әсіресе ауылдық жерлерде кеңжолақты қызмет көрсетуде маңызды. G.Fast және VDSL2 сияқты жаңа технологиялар қолданыстағы мыс желілері арқылы ауылдық жерлерге кеңжолақты қолжеткізуге арналған тиімді жоғары жылдамдықты шешімдерді ұсынады. Осыған байланысты көптеген компаниялар автоматтандырылған кросс-байланыстарды (кабинеттік автоматтандырылған тарату тізбектерін) әзірледі, бұл қолданыстағы мыс желілерін күтіп ұстаумен байланысты белгісіздік пен шығындарды жоюға мүмкіндік береді. Бұл жүйелер әдетте автоматтандырылған коммутацияның кейбір түрлерін қамтиды, ал кейбіреулері ISP өкіліне веб-интерфейс арқылы орталық кеңседен жеке баруды (техникалық сапарды) қажет ететін операцияларды аяқтауға мүмкіндік беретін сынақ функцияларын қамтиды. Көптеген елдерде тұрақты телефон байланысы арқылы жеке кәсіпкерлік телефон абоненттерін жергілікті телефон стансасына қосатын соңғы шақырымдық байланыс көбінесе ISDN30 болып табылады, ол бір уақытта 30 телефон қоңырауын қабылдай алады.

КТҚ

Қоғамдық антенналық теледидар жүйелері, сондай-ақ кабельді теледидар деп аталатын бұл жүйелер, қолданыстағы физикалық кабельдер арқылы екі бағытты байланыс мүмкіндігін ұсыну үшін кеңейтілді. Дегенмен, олар негізінен ортақ пайдаланылатын жүйелер болып табылады, сондықтан кері бағыттағы ақпарат ағыны үшін қол жетімді спектр және қамтамасыз етілетін сигнал/шу қатынасы (S/N) шектеулі. Бастапқыда бір бағытты теледидар байланысы үшін жасалғандай, кабельдегі сигнал жоғалуын азайту үшін жүйе ішінде белгілі бір аралықта орналасқан күшейткіштер қолданылады. Бұл факторлар, әсіресе көптеген пайдаланушылар кабельдік немесе қолжетімді желінің бір бөлігін ортақ пайдаланғанда, әрбір пайдаланушыға арналған ақпараттық сыйымдылықтың максималды деңгейін анықтайды.

Оптикалық талшықтар

Талшық жоғары ақпараттық сыйымдылықты ұсынады және XXI ғасырдың басында кеңінен қолданылатын ортаға айналды ("Fiber to the x"), өйткені қазіргі заманғы қосымшалардың жолақтық енінің артуына байланысты оның кеңейтуге болатын мүмкіндігі зор. 2004 жылы телекоммуникациялық алып Verizon компаниясының атқарушы вице-президенті және бас технологиялық директоры Ричард Линчтің айтуынша, компания әлемнің жолақтық қолдануларға қарай жылжуын байқады, себебі тұтынушылар кең жолақтың барлық мүмкіндіктерін жақсы көріп, екі бағытты қолданушылар жасаған контентті қоса алғанда, одан мүмкіндігінше көп нәрсені пайдалануға құштар болды. Мыс және коаксиалдық желілер бұл талаптарды қанағаттандыра алмайтын, тіпті қанағаттандыра да алмағандықтан, Verizon FiOS арқылы үйге талшықты қосуға белсенді түрде көшті. Талшық – бұл болашаққа бағытталған технология, ол бүгінгі қолданушылардың қажеттіліктерін қанағаттандырады, бірақ басқа мыс негізіндегі және сымсыз желілерден айырмашылығы, талшықтық инфрақұрылымды өзгертусіз, соңғы нүктелердегі оптикалық және электрондық құралдарды жаңарту арқылы жылдар бойына мүмкіндіктерді ұсынады. Талшық желісі бар ағаштарға немесе құбырларға орнатылады, ал құнының көп бөлігі еңбек ақысына жұмсалады, бұл іске қосу кезеңінде аймақтық экономиканы дамытуға көмектеседі және болашақ аймақтық сауда үшін маңызды негіз құрайды. Мыс құнының жоғары болуына байланысты мыс сымдары ұрлыққа ұшырайды, бірақ оптикалық талшықтар ұрылар үшін тартымды емес. Оптикалық талшықтар басқа нәрсеге айналдырылмайды, ал мысты жоғалтусыз қайта өңдеуге болады.

Сымсыз жеткізу жүйелері

Мобильді CDN клиентке жету үшін сымсыз жүйе қолданылған кездегі соңғы милялық байланысты жіктеу үшін «мобильді миля» терминін енгізді. Сымдық жеткізу жүйелерінен өзгеше, сымсыз жүйелер ICE (ақпаратты) тарату үшін бағытталмайтын толқындарды пайдаланады. Бұл жүйелердің барлығы қорғалмаған және жағымсыз сигналдар мен шу көздеріне осал. Бұл толқындар бағытталмай, кеңістікте таралады, сондықтан бос кеңістікте олар кері квадрат заңы бойынша әлсірейді, яғни әлсіреу қашықтықтың квадратына кері пропорционал. Осылайша, жоғалтулар ұзындық артқан сайын сымдық жүйелерге қарағанда баяу артады, себебі сымдық жүйелерде жоғалту экспоненциалды түрде өседі. Бос кеңістікте белгілі бір ұзындықтан асып кеткенде, сымсыз жүйедегі жоғалтулар сымдық жүйедегіден төмен болады. Бірақ іс жүзінде атмосфераның болуы, әсіресе жер бедері, ғимараттар мен жапырақтардың тудырған кедергілері бос кеңістіктегі жоғалтудан әлдеқайда артық шығындарға алып келуі мүмкін. Толқындардың шағылысуы, сынуы және дифракциясы олардың таралу сипаттамаларын өзгертеді, сондықтан осы бұрмалануларды ескеретін арнайы жүйелер қажет. Сымсыз жүйелердің соңғы милядағы қолданыста сымдық жүйелерге қарағанда артықшылығы – желілерді орнату қажеттігінің жоқтығы. Дегенмен, олардың бағытталмау қасиеті оларды қажетсіз шу мен сигналдарға осал етеді. Сондықтан спектрді қайта пайдалану мүмкіндігі шектелуі мүмкін.

Жарық толқындары мен ашық кеңістіктегі оптика

Көрінетін және инфрақызыл жарық толқындары радиожиіліктік толқындардан әлдеқайда қысқа. Оларды деректерді тарату үшін пайдалану еркін кеңістіктегі оптикалық байланыс деп аталады. Ұзындығы қысқа болғандықтан, жарық толқындарын кішкентай линзамен/антеннамен шоғырландыруға немесе параллельдеуге болады, бұл радио толқындарына қарағанда әлдеқайда тиімді. Осының арқасында қабылдағыш құрылмы жіберілген сигналдың үлкен бөлігін қалпына келтіре алады. Сонымен қатар, жоғары жиілігінің есесінен деректерді жоғары жылдамдықпен таратуға мүмкіндік туады. Дегенмен, нақты қолданыста, соңғы бір километрлік аймақта кедергілер мен сәуленің бағытын жоғалтуы, сондай-ақ атмосфера құрауындағы, әсіресе тұман мен жаңбырдағы сіңіру, ұзақ қашықтықта сымсыз байланысқа қолдануын шектеуі мүмкін.

Радио толқындары

Радиожиіліктер (RF), төменгі жиіліктерден микротолқындық аймаққа дейін, көрінетін жарықтан әлдеқайда ұзын толқын ұзындығына ие. Бұл сәулелерді жарық сияқты тығыз шоғырландыру мүмкін болмаса да, тіпті ең қарапайым, барлық бағыттағы антеннаның апертурасы немесе "қолтарту ауданы" кез келген қолданылатын оптикалық жүйедегі линзадан әлдеқайда үлкен болады. Бұл ерекшелік, бағытталмаған жүйелер үшін күшті әлсіреуге немесе "жол жоғалтуға" әкеледі. Шындығында, "жол жоғалту" термині шартты, өйткені бос кеңістікте энергия жоғалмайды. Керісінше, ол жай ғана қабылдағыш антеннамен қабылданбайды. Жиілік артқан сайын берілістің төмендеуі – белгілі бір антенна түрінің апертурасының өзгеруінен туындайтын құбылыс. "Соңғы шақырым" мәселесіне қатысты, бұл ұзын толқын ұзындықтары барлық бағытты немесе секторлы берілімдерді қарастырғанда, жарық толқындарынан артықшылыққа ие. Радиоантенналардың үлкен апертурасы берілген жол ұзындығы үшін сигнал деңгейінің жоғары болуын қамтамасыз етеді, демек, ақпараттың жоғары сыйымдылығына мүмкіндік береді. Алайда, төменгі тасымалдаушы жиіліктері Шеннон теңдеуімен талап етілетін жоғары ақпараттық енділікті қолдауға қабілетсіз, егер S/N-нің практикалық шектеріне жетілген болса. Осы себептерге байланысты, сымсыз радиожүйелер ұзын жолдар арқылы берілетін төменгі ақпараттық сыйымдылықтағы хабар тарату үшін ең қолайлы. Ал жоғары ақпараттық сыйымдылықты қамтамасыз ету үшін, қысқа қашықтықтағы нүктеден нүктеге бағытталған сымсыз жарық толқыны жүйелері тиімдірек.

Бір бағыттағы (тарату) радио және телекоммуникациялар

Тарихи тұрғыдан алғанда, жоғары ақпараттық сыйымдылықты хабар таратудың көп бөлігі төмен жиіліктерді пайдаланған, әдетте UHF теледидар аймағынан аспайтын, ал теледидардың өзі осыған басты мысал. Құрлықтағы теледидар, жеткілікті ақпараттық ені бар 50 МГц-тен жоғары және жоғарыда айтылғандай, жолдан сигналдың әлсіреуіне байланысты туындайтын мәселелерге байланысты 1000 МГц-тен төмен жиіліктермен шектелген.

Екі бағытты сымсыз байланыс

Екі жақты байланыс жүйелері көбінесе аудио, факсимиле немесе радиотелетип сияқты ақпарат көлемі аз қолданыстармен шектелген. Көп жағдайда екі жақты бейне байланысы, жердегі микротолқынды телефон және деректер магистральдық желілері сияқты жоғары сыйымды жүйелер UHF немесе микротолқынды жиіліктерде және нүктеден нүктеге байланыс арналарында қолданылып келді. Үшінші буын ұялы телефон жүйелері сияқты жоғары сыйымды жүйелерге, қалыпты ортада байланысты сақтау үшін, тығыз орналасқан базалық станциялардың кең инфрақұрылымы қажет, себебі мұндай ортада сигналдың әлсіреуі бос кеңістіктегіден әлдеқайда жоғары болады және пайдаланушылардың кез келген бағыттан қол жеткізуі талап етіледі.

Спутниктік байланыс

Ақырғы пайдаланушыларға ақпарат жеткізу үшін спутниктік жүйелердің, тіпті Жердің төменгі орбитасындағы спутниктер үшін де, табиғатынан ұзақ жол ұзындығы болады. Оларды іске қосу өте қымбат болғандықтан, әрбір спутник көптеген пайдаланушыға қызмет көрсетуі тиіс. Сонымен қатар, геостационарлық спутниктердің өте ұзақ жолы көптеген нақты уақыт қолданбаларын мүмкінсіз ететін ақпараттың кешігуіне себеп болады. «Соңғы миль» мәселесін шешу ретінде спутниктік жүйелердің қолданылу және бөлісу шектеулері бар. Олар таратып жатқан ICE салыстырмалы түрде кең географиялық аймаққа таралуы керек. Бұл, егер өте үлкен немесе бағытталған жерүстілік антенналар қолданылмаса, алынған сигналдың әлсіз болуына әкеледі. Спутник сигнал қабылдағанда да ұқсас мәселе туындайды. Бұл жағдайда спутниктік жүйе көптеген пайдаланушыларды қолдау үшін өте жоғары ақпараттық сыйымдылыққа ие болуы керек, сондай-ақ әрбір пайдаланушының үлкен антеннасы болуы қажет, оған бағыттылық және бағыттау талаптары қоса, тіпті қарапайым ақпарат беру жылдамдығын алу үшін де. Бұл талаптар жоғары ақпараттық сыйымдылықты, екі бағытты ақпараттық жүйелерді экономикалық тұрғыдан тиімсіз етеді. Осы себептердің бірінен Иридиум спутниктік жүйесі үлкен жетістікке жете алмады.

Тарату мен нүктеден нүктеге қатынау

Жердегі және спутниктік жүйелер үшін экономикалық, жоғары сыйымды, соңғы шақырым байланысын қамтамасыз ету үшін нүктеден нүктеге тарату жүйелері қажет. Өте кішкентай географиялық аймақтардан басқа, хабар тарату жүйелері жоғары S/N қатынасын тек төмен жиіліктерде ғана қамтамасыз ете алады, бірақ онда көптеген пайдаланушыларға қажетті үлкен ақпараттық сыйымдылықты қолдауға жеткілікті спектр жоқ. Аймақты толыққанды "жабу" мүмкін болғанымен, мұндай жүйелердің басты ерекшелігі – сәулеленген энергияның көп бөлігі пайдаланушыға жетпей, зыянға ұшырайды. Ақпараттық қажеттіліктер артқан сайын, салыстырмалы түрде аз сандағы жергілікті пайдаланушыларға ақпаратты тиімді таратуға мүмкіндік беретін сымсыз желілік жүйелер (кейде микро немесе нано ұялар деп те аталады) энергияның ысырабын өтеу үшін тым көп тарату орындары немесе қатысу нүктелерін қажет етеді.

Аралық жүйе

Жақында сымдық және сымсыз жүйелердің арасында жаңа ақпарат тасымалдау түрі табылды. Ол Е желі деп аталады, бір орталық өткізгішті пайдаланады, бірақ сыртқы өткізгіш немесе қорғаныш қабаты жоқ. Энергия жазық толқын түрінде тасымалданады, ол радио толқындарынан айырмалы түрде тарамайды, бірақ радио сияқты сыртқы бағыттағыш құрылымы да жоқ. Бұл жүйе сымдық және сымсыз жүйелердің қасиеттерін біріктіреді және RF-тан микротолқынды жиіліктерге дейінгі кең ауқымдағы қолданыстағы электр желілерін пайдалана отырып, жоғары ақпараттық сыйымдылықты қамтамасыз ете алады.

Жолды агрегациялау

Агрегация – жылдам және сенімді қосылысқа қол жеткізу үшін бірнеше желіні біріктіру әдісі. Кейбір компаниялар ADSL агрегациясы (немесе "бондау") Ұлыбританиядағы соңғы қадам мәселесін шешуге көмектеседі деп санайды.