Кіріспе
Лахас (ˈlaxas) – Пуэрто-Риконың оңтүстік-батысындағы Лахас аңғарында орналасқан қала және муниципалитет. Ол Кариб теңізіне шектес, Сан-Герман және Сабана-Гранде қалаларының солтүстігінде, Кабо-Рохоның шығысында және Гуаниканың батысында жатыр. Лахас 11 бариодан және Лахас Пуэблодан (қаланың орталығы және әкімшілік орталығы) тұрады. Бұл Сан-Герман-Кабо-Рохо метрополитендік статистикалық аймағының бір бөлігі.
Lajas (ˈlaxas) is a town and municipality of Puerto Rico located in the Lajas Valley in southwestern Puerto Rico, on the southern coast of the island, bordering the Caribbean Sea, south of San Germán and Sabana Grande; east of Cabo Rojo; and west of Guánica. Lajas is spread over 11 barrios plus Lajas Pueblo (the downtown area and the administrative center of the city). It is part of the San Germán Cabo Rojo Metropolitan Statistical Area.
Тарих
Лахас аңғарында орналасқан қала 1883 жылы Xueta Teodoro Jácome Pagán құрған. Хуэттер (Chuetas) – Майорка еврейлері (сефард каталондық еврейлер). Кейбір отбасылар өздерінің тегін Якомеден кастиль тіліндегі Сантьягоға өзгертті. Якоме – Джеймстің (Яаков) Майоркадағы атауы. Майоркадан келген каталондық еврейлер Борикеннің (Пуэрто-Рико) оңтүстігіне алғашқы қоныс аударушылардың арасында болды. Пуэрто-Рико 1898 жылғы Париж шарты бойынша Испания-Америка соғысынан кейін Испаниядан АҚШ-қа берілді және АҚШ колониясы болды. 1899 жылы АҚШ Соғыс министрлігі Пуэрто-Рикода халық санағын жүргізіп, Лахаста 8 789 адам тұратынын анықтады. Ла Паргера ауылы әйгілі Фосфоресцентті шығанақты және оның көптеген кіші аралдарын көру үшін танымал туристік орын. Parador La Parguera Пуэрто-Риколық комик Генри ЛаФонт (Жулио Панкорбо Ортис) құрды. Бокерон бариосындағы Эль-Комбате қауымының адамдарын "мата кон аха" ("балтамен өлтірушілер") деп атайды, бұл атау тұзды далалар үшін болған шайқас туралы халық әңгімелеріне негізделген. Кабо-Роходан келгендер балтамен, ал Лахастан келгендер тас лақтырып шайқасқан. Лахас тұрғындары қарсылық көрсеткендіктен, оларды "тира пидрас" ("тас лақтыратындар") деп атайды. 2017 жылдың 20 қыркүйегінде Мария дауылы Пуэрто-Риконы шарлады. Лахаста 270-тен астам үйдің шатыры қирады. Дауыл Лахастың ананас өнеркәсібін жойды.
География
Лахас оңтүстік жағалауда орналасқан. Лагуна Картахена ұлттық жануарлар қоры Лахас ауданындағы ұлттық қорғалатын аймақ болып табылады.
Салалар
Баррио (қазіргі заманда шағын әкімшілік бөлімдерге ұқсас) және суббарриолар секторлар деп аталатын кішігірім аймақтарға одан әрі бөлінеді. Секторлардың түрлері әртүрлі болуы мүмкін, мысалы, қалыпты сектор, урбанизация, репарто, барриада, резиденциал және тағы да басқалар.
Арнайы қауымдастықтар
Пуэрто-Риконың арнайы қауымдастықтары – әлеуметтік оқшалануға ұшыраған азаматтары бар маргиналды қауымдастықтар. Картада осы қауымдастықтар мемлекеттің дерлік барлық муниципалитеттерінде кездесетіні көрсетілген. 2014 жылы тізімде болған 742 орынның ішінде Лахас муниципалитетіндегі келесі бариолар, қауымдастықтар, секторлар немесе аудандар болды: Эль Папайо, Эль Тендал, Сабана Йегуас сектор, Ла Хая, Лас Куэвас, Лос Жовильос, Магуайо, Пинялехос және Токио.
Үкімет
Пуэрто-Рикодағы барлық муниципалитеттер сияқты, Лахас та мэр басқарады. Қазіргі мэр – Жаңа прогрессивті партиядан (PNP) Джейсон Мартинес. Мартинес 2020 жылғы жалпы сайлауда сайланды. Қала Пурто-Риконың V сенаторлық округіне жатады, оны екі сенатор ұсынады. 2012 жылы Халықтық демократиялық партиясынан Рамон Руис және Мартин Варгас Моралес округтік сенаторлар болып сайланды.
Көлік
Лахаста 5 көпір бар.
Таңбалар
Лахас муниципалитетінің ресми туы мен елтаңбасы бар.
Ту
Ту үш көлденең жолақтан тұрады: жоғарғысы жасыл, ортаңғысы ақ, ал төменгісі ашық сары. Сол жақтағы тік ақ жолақ ақ крест құрайды. Кресттің ортасында піскен сары ананас орналасқан. Крестің айналасында он бір алтын жұлдыз бар: жоғарғы бөлігінде бесеу, ал төменгі бөлігінде алтауы, шеңбер түрінде.
Елтаңба
Ол алтын түстес, оңнан солға қарай диагональмен өтетін жасыл жолақты; алтын – жердің байлығын, ал жасыл – Лахасқа табиғат ананың сыйлаған аңғардың сұлулығын көрсетеді. Жолақтың екі шеті алтын және қара жиекті ананаспен безендірілген. Жолақтың ортасында, сондай-ақ алтын түсті теңіз қабығы бейнеленген. Сол жақ жоғарғы бөлігінде қызыл кардиналдың бас киімі, ал төменгі бөлігінде жасыл түсті қызыл зәкір бар; қалқанда үш мұнаралы қамал бейнеленген, әр мұнарада екі терезе және есік бар. Қалқанның төменгі жағында, сыртында "Ciudad Cardenalicia" (Кардиналдық қала) деген жазуы бар баннер орналасқан. Бұл, Лахаста туған және Пуэрто-Рикодан шыққан Католик шіркеуінің алғашқы және жалғыз кардиналы Луис Апонте Мартинеске арналған. Баннер мен жазу қара түсті.