Кіріспе

Пуэрто-Риконың Виэкс аралдық муниципалитеті (/v//i/'/eɪ//k//ə//s//audio=En us Vieques from Puerto Rico pronunciation (Voice of America).ogg/; ˈbjekes), ресми атауы Isla de Vieques, – Пуэрто-Риконың аралы және муниципалитеті, Кариб теңізінің солтүстік-шығысындағы АҚШ аумағы. Виэкес кейде Испаниялық Виргин аралдары деп аталатын аралдар тобының бір бөлігі болып табылады; Пуэрто-Риконың барлық бөлігі АҚШ Виргин аралдарының батысында орналасқан. Виэкес Пуэрто-Риконың құрамында, және 400 жылдық испан отаршылдығынан кейін испандық мәдениетін сақтап келеді. Виэкес Пуэрто-Риконың басты құрлығынан шамамен 13 шақырым қашықтықта, 32 шақырымға созылып, 7 шақырым енді. Оның халқы ең көп шоғырланған кварталы – Исабель Сегунда қаласы (немесе "Изабел Екінші", кейде "Изабел II" деп те жазылады), ол аралдың солтүстік жағында орналасқан әкімшілік орталық. 2020 жылғы халық санауы бойынша Виэкесте 8 249 адам тұрады. Аралдың аты – таино тілінен алынған "кішкентай арал" немесе "кішкентай жер" деген мағына беретін сөздің испанша жазылуы. Сондай-ақ, оның "Isla Nena" деген лақап аты бар, ол көбінесе "қыз аралы" немесе "кішкентай қыз аралы" деп аударылады, бұл Пуэрто-Риконың кіші қарындасы ретіндегі бейнесін көрсетеді. Осы атты аралға Пуэрто-Рико ақыны Луис Ллоренс Торрес берген. Британдық отаршылдық кезеңінде арал "Crab Island" деп аталған. Виэкес халықаралық жағынан АҚШ Әскери-теңіз күштерінің аралды бомбалау полигоны және сынақ алаңы ретінде пайдалануына қарсы наразылықтар өткен орын ретінде танымал. Бүгінде бұрынғы Әскери-теңіз күштерінің жері ұлттық жабайы табиғат резерваты болып табылады; оның бір бөлігі жұртшылыққа ашық, бірақ көп бөлігі биологиялық немесе химиялық ластану, немесе жарылмаған қарулардың болуына байланысты жабық. Аралдағы ең әдемі жағажайлардың көпшілігі шығыс жағында (бұрынғы теңіз базасының орнында) орналасқан, оларды Әскери-теңіз күштері Қызыл жағажай, Көк жағажай, Каракас жағажай, Пата-Приета жағажай, Ла-Чива жағажай және Плата жағажай деп атаған. Батыс ұшында (бұрынғы Әскери-теңіз базасы) Пунта-Аренас орналасқан, оны Әскери-теңіз күштері "Жасыл жағажай" деп атаған. Жағажайлар көк түсті сулары мен ақ құмдарымен Кариб теңізіндегі үздік жағажайлардың қатарында саналады.

Колумбқа дейінгі тарих

Археологиялық деректерге сүйенсек, Викес алғаш рет Американың ежелгі жергілікті халықтарымен қоныстанды, олар көбінесе Оңтүстік Америкадан, шамамен б.з.б. 3000 және б.з.б. 2000 жылдары келген. Осы тарихи кезеңдегі қоныстану мерзімін бағалау әртүрлі. Бұл тайпалар тас дәуірінің мәдениетін ұстанған, олар балық аулаумен және аң аулаумен айналысқан. Луис Шанлатте мен Ивон Нарганес Пуэрто-Ферро учаскесіндегі қазба жұмыстары кезінде үлкен ошақ аймағында фрагменттелген адам қаңқасын тапты. Ошақта табылған қабыршақтардың радиокөміртекпен талдауы көрсеткендей, жерлеу шамамен б.з.б. 1900 жылға жатады. Халық арасында «Пуэрто-Ферро адамы» деп белгілі болған бұл қаңқа, Викестің оңтүстік-орталық жағалауындағы үлкен тас тобының ортасында, биолюминесценттік шығанақтың солтүстік-батысына қарай шамамен бір километр жерге жерленген. Учаскеде бүгінде орталық тастардан сәулеленетін кішірек тастардың тізбекті массивтерін көруге болады, бірақ олардың жасы мен орналасу себебі әлі белгісіз. Американың жергілікті халықтарының кезекті толқындары көп ғасырлар бойы жалғасты. Қазіргі Венесуэладан шыққан деп саналатын, аравак тілінде сөйлейтін Саладоидтар (немесе Игнери) шамамен б.з.б. 200 жылдары бұл аймаққа келген (бағалаулар әртүрлі). Бұл тайпалар өздерінің керамикалық бұйымдарымен, тасқа ою өнерімен және басқа да артефакттарымен танымал болды, соңында олар Испаниола және Кубадан келген топтармен бірігіп, қазіргі Таино мәдениетін құрады. Бұл мәдениет шамамен 1000 жылдан бастап 15 ғасырдың соңында еуропалықтар келгенге дейін гүлденді.

Испанияның отарлау кезеңі

Еуропалықтардың Виэкес аралдарын 1493 жылы Пуэрто-Рикоға қонған Христофор Колумб ашқанына кейде сенеді. Колумбтың өзі Виэкеске барған-бармағаны нақты емес, бірақ испандықтар аралды көп ұзамай өздеріне қаратып алды. 16 ғасырдың басында Виэкес аралы еуропалық басқыншыларға қарсы тайино тайпаларының көтерілісінің орталығы болды. Осыдан кейін испандықтар аралға әскер жіберіп, қарсылықты басып тастады. Тайино халқының саны қысқарып, испандықтар олардың көптеген өкілдерін өлтірді, тұтқынға алды немесе құл етті. Дегенмен, испандықтар сол кезде Виэкесті толыққанды отарлауға тырысқан жоқ, ал келесі 300 жыл бойы арал заңсыздық пен тәртіпсіздік ошағы болып қалып, пираттар мен заңнан тыс адамдардың жиналу орынына айналды. Еуропалық державалар аймақта үстемдік үшін күрескен кезде, 17 және 18 ғасырларда француз, ағылшын және даттардың аралды отарлауға жасаған бірнеше әрекеттері испандықтар тарапынан тойтарылды. 19 ғасырдың басында испандықтар аралды толыққанды қоныстандырып, қауіпсіздігін қамтамасыз ету үшін шаралар қолданды. 1811 жылы Пуэрто-Риконың сол кездегі губернаторы Дон Сальвадор Мелендес, әскери қолбасшы Хуан Росселлоны Виэкес аралдарын Пуэрто-Рикоға қосып алу процесін бастауға жіберді. 1832 жылы испандық Пуэрто-Рико әкімшілігімен келісімге сәйкес, француз Теофило Хосе Хайме Мария Ле Гийю Виэкес аралдарының губернаторы болып тағайындалды және анархиялық провинцияда тәртіп орнатуға кірісті. Ол ірі плантациялар құруға белсенді түрде қатысты, бұл әлеуметтік және экономикалық өзгерістердің басталуын білдірді. Ле Гийю қазір Виэкес аралдарының негізін қалаушы ретінде танымал (бірақ бұл құрметті атақ кейде 1843 жылдан 1852 жылға дейін губернатор болған Франсиско Сайнцке де береді, ол Виэкес аралдарының бас қаласы Изабель Сегунданы құрды, ол Испания королевасы Изабель II-нің құрметіне аталған). Виэкес аралдары 1854 жылы ресми түрде Пуэрто-Рикоға қосылды. 1816 жылы Симон Боливар кемесі Венесуэладағы жеңілістен қашып бара жатқанда Виэкес аралдарының жағасында келіп, қысқа уақытқа тоқтады. 19 ғасырдың екінші жартысында Африкадан шыққан мыңдаған құлдар Виэкес аралдарына қант плантацияларында жұмыс істеу үшін әкелінді. Олар Пуэрто-Риконың материгінен, сондай-ақ жақын орналасқан Сент-Томас, Невис, Сент-Китс, Сент-Крой және Кариб теңізінің көптеген басқа аралдарынан келді. 1873 жылы Пуэрто-Рикода құлдық жойылды.

Еуропалық отарлау кезеңі

Арал сонымен қатар Шотландияның мүмкін болатын отар ретінде көп назарға ілікті. Аралды сатып алуға жасалған көптеген тырысыстар сәтсіз аяқталғаннан кейін, 1698 жылы Дариенге бет алған шотланд флоты жағаға қонды және Африка мен Үндістанға сауда жасау жөніндегі Шотландия компаниясының атынан аралды иеленді. Шотландияның аралдағы билігі қысқа ғана болды, себебі көп ұзамай Дания кемесі келіп, аралды өзіне қаратып алды. 1689 жылдан 1693 жылға дейін аралды Бранденбург Пруссиясы Krabbeninsel (неміс тілінде «қарапайым арал») деп басқарды, осыдан ағылшын тіліндегі Crab Island атауы пайда болды.

АҚШ бақылауы

Пуэрто-Рико 1898 жылғы Париж шартына сәйкес Испания-Америка соғысынан кейін Испаниядан беріліп, АҚШ аумағына айналды. 1899 жылы АҚШ Пуэрто-Риконың алғашқы санағын жүргізді, онда Викестің халқы 6,642 адамды құрады (бірақ бұл жақын маңдағы Кулебра аралының 704 тұрғынын да қамтыды). 1920-1930 жылдары Викестің тәуелділігі болған қант өнеркәсібі бағаның төмендеуі мен өнеркәсіптік тәртіпсіздікке байланысты құлдырауға ұшырады. Көптеген жергілікті тұрғындар жұмыс іздеу үшін материктік Пуэрто-Рикоға немесе Сент-Кройға көшіп кетуге мәжбүр болды. 1941 жылы Еуропа Екінші дүниежүзілік соғыстың ортасында болған кезде, АҚШ Әскери-теңіз күштері Пуэрто-Рико материгіндегі Рузвельт Роудс Әскери-теңіз станциясының кеңейтуі ретінде Викестің сексен пайызын сатып алды немесе басып алды. Базаның бастапқы мақсаты (ешқашан іске аспаған) Ұлыбритания нацистік Германияға түсіп қалған жағдайда британдық флот пен британдық патша отбасына қауіпсіз баспана беру болды. Бұл мәлімдеме АҚШ Әскери-теңіз күштерінің құжаттарымен және Канаданың Галифакс порты британдық флот үшін ыңғайлырақ база болар еді деген фактімен сәйкес келмейді, британдық король Георг VI Канаданың королі ретінде билік етіп тұрғанда. Дегенмен, база өзінің стратегиялық орналасуына байланысты Тынық мұхитындағы Перл-Харбордың Атлант мұхитындағы әріптесі ретінде қарастырылды. Рузвельт Роудс Әскери-теңіз станциясы Панама каналына стратегиялық жолдарды қорғау үшін өте қолайлы орын болды. Жердің көп бөлігі ірі фермалар мен қант плантацияларының иелерінен сатып алынды, ал жерді иемдену қант өнеркәсібінің толық құлдырауына әкелді. Жергілікті халықпен кеңеспей, олар онда ғасырлар бойы өмір сүрген және жерді иемденуге қарсылық көрсеткен, оны бомбалау полигонына айналдыру туралы шешім Вашингтонда қабылданды. 1960 жылдары Үнді мұхитындағы Әскери-әуе базасын салу үшін жер аударылған Шагос аралдарының бұрынғы тұрғындары сияқты, көптеген ауыл шаруашылығы жұмысшылары, олар иеленген жерге заңды құқығы болмаған, шығарылып, көшіп кетуге мәжбүр болды. АҚШ әскері 60 жылдан астам уақыт бойы (1950 жылы 9000-нан астам тұрғыны бар) аралды тікелей оқ-дәрілерді сынау полигоны ретінде пайдаланды. Әскери-теңіз күштерінің ішкі құжаттарына сәйкес, бомбалаулар жылына орташа есеппен 180 күн бойы жүргізілді. АҚШ әскері 1972 жылдан бері халыққа толы (және экзотикалық жануарлар дүниесіне толы) аралда тәулігіне 80-нен астам бомба атты. Жергілікті тұрғындар шағын балық аулау қайықтарында мұхитқа шығып, АҚШ Әскери-теңіз күштерінің әскери жаттығуларын қысқа мерзімге тоқтатты, бірақ АҚШ Әскери-теңіз күштері мен екі АҚШ Жағалау күзеті кемелері аралға кіруді бақылай бастады және қайықтарды Викестен алып кетті. 2001 жылдың 27 сәуірінде Әскери-теңіз күштері операцияларды қайта бастады, наразылық акциялары да қайта басталды. Осы уақытқа дейін 600-дан астам наразылық білдіруші тұтқындалған болатын. Викес мәселесі белгілі бір деңгейде танымал болды, жергілікті наразылық білдірушілерге АҚШ пен шетелден келген жақтас топтар мен көрнекті тұлғалар қосылды, соның ішінде саяси лидерлер Рубен Берриос, Роберт Ф. Кеннеди, Аль Шарптон және Джесси Джексон, әншілер Дэнни Ривера, Уилли Колон және Рикки Мартин, актерлер Эдвард Джеймс Олмос және Джимми Смитс, боксшы Феликс "Тито" Тринидад, бейсбол жұлдызы Карлос Дельгадо, жазушылар Ана Лидия Вега және Джаннина Браски, Гватемаланың Нобель сыйлығының иегері Ригоберта Менчу. Кеннедидің ұлы Айдан Коман "Викес" Кеннеди, оның әкесі наразылық акциясына қатысқаны үшін Пуэрто-Рикода түрмеде отырған кезде дүниеге келді. АҚШ Әскери-теңіз базасынан туындаған мәселелер түрлі музыканттардың әндерінде де көрініс тапты, соның ішінде Пуэрто-Риконың рок тобы Пуя, рэпер Immortal Technique және реггетон әртісі Тего Кальдерон. "The West Wing" телесериалының "The Two Bartlets" эпизодындағы бір сюжеттік желі Ақ үй штабының орынбасары Джош Лайманның досы басқарған бомбалау полигонындағы наразылыққа қатысты; кейіпкер болашақ "The West Wing" жұлдызы Джимми Смитстің үлгісі бойынша жасалған, ол Пуэрто-Риконың тумасы және онда наразылық акцияларын ұйымдастырғаны үшін бірнеше рет тұтқындалған. Осы қысымның нәтижесінде 2003 жылдың мамыр айында Әскери-теңіз күштері Викестен шығып, аралдың көп бөлігі АҚШ Балық және жабайы табиғат қызметінің басқаруындағы Ұлттық жабайы табиғат қорығы болып жарияланды. 2019 жылдың желтоқсанына қарай Викестегі Сусана Сентено ауруханасы жөнделмеген және жабық күйде қалды. Босануға дайындалып жатқан аналар туу үшін Пуэрто-Риконың бас аралдарына баруға мәжбүр болды. Диализ қажетті адамдар да бас аралға баруға мәжбүр болды. 2018 жылдың қараша айында уақытша клиникаға мобильді диализ машинасы жеткізілді. 2020 жылдың 21 қаңтарында Федералдық төтенше жағдайлар басқармасы (FEMA) Мария дауілінен келген зардаптарды жою үшін жалғыз аурухананы қайта құруға 39,5 миллион доллар бекітті. FEMA, Бюджет басқармасы "қайта құру құны" бойынша Сусан Сентено денсаулық сақтау орталығын қайта құруға қаржы бөлуге келіскеннен кейін қаражатты мақұлдады. 2020 жылы қайтыс болған 13 жасар Хайделис Морено Вентураның қасіретіне аурухананың жұмыс істемеуі мен құтқару медициналық жабдықтарының жетіспеуі себеп болды, оның отбасы адам және азаматтық құқықтарын бұзғаны үшін үкіметке сотқа шағымдануда. Аурухананы қайта құруға қаражат Хайделис қайтыс болғаннан кейін екі аптадан кейін бекітілді, бірақ 2021 жылдың 31 қаңтарына дейін ол қайта құрылмады. Губернатор Педро Пьерлуиси аурухананы қайта құрылымды 2022 жылы бастауды күткенімен, аралдағы құрылыс қиындықтары мен FEMA-ның бюрократиялық процедуралары салдарынан ол 2023 жылға дейін кешіктірілді.

Үкімет

Виэкес – Пуэрто-Риконың муниципалитеті, "муниципалитет" деп аударылады және бұл контексте шамамен "ауданға" тең. Ол Пуэрто-Риконың Каролина сайлау округінің құрамында орналасқан. Жергілікті басқару қазіргі уақытта Джунито Корсино басшылығымен жүзеге асырылады. Виэкес Пуэрто-Риконың VIII сенат округіне жатады, оны екі сенатор ұсынады. 2012 жылы Педро А. Родригес және Луис Даниэль Ривера округтік сенаторлар болып сайланды.

Салалар

Барриолар (кішігірім әкімшілік бөлімдер) секторлар деп аталатын одан да кіші аудандарға бөлінеді. Секторлардың түрлері әртүрлі болуы мүмкін, мысалы, қалыпты сектор, урбанизация, репарто, барриада, резиденциал және тағы да басқалар.

Арнайы қауымдастықтар

Пуэрто-Риконың арнайы қауымдастықтары – әлеуметтік оқшалануға ұшыраған азаматтары бар маргиналды қауымдастықтар. Картада осы қауымдастықтар мемлекеттің дерлік барлық муниципалитеттерінде кездесетіні көрсетілген. 2014 жылы тізімде болған 742 орынның ішінде Викесте келесі бариолар, қауымдастықтар, секторлар немесе аудандар болды: Флорида бариосындағы Гобео секторы, Бравос де Бостон, Ягуэис, Монте Кармело, Позо Прието (Монте Санто) және Вилла Боринкен.

Биолюминесценттік шығанақ

Викес биолюминесцентті шығанағы (Пуэрто Москито, Москито шығанағы немесе "Био шығанағы" деп те аталады) 2006 жылы Гиннес рекордтар кітабында әлемдегі "ең жарқын биолюминесцентті шығанақ" деп жарияланды және Пуэрто-Рикодағы бес ұлттық табиғи ескерткіштің бірі болып саналады. Шығанақтағы жарық шығуына, су қозғалғанда жарық беретін және неон көк түсті із қалдыратын динофлагеллат Пиродиний бахаменсі атты микроорганизм себепті. Биолюминесценция үшін қажетті жағдайларды бірнеше фактор тудырады: суды қоршаған қызыл мангр ағаштары (организмдер мангр ормандарымен байланысты болғанымен, мангр осы түрмен міндетті түрде байланысты емес); шығанақтың төңірегіндегі қазіргі заманғы құрылыстардың толық болмауы; судың жеткілікті түрде жылы және терең болуы; және мұхитқа апаратын шағын арна динофлагеллаттарды шығанақта ұстап тұрады. Бұл шағын арна испандық кемелердегі адамдардың шығанақты мұхиттан бөліп-қоршауға тырысуының нәтижесінде жасанды түрде жасалды. Испандықтар бұл аймақты алғаш зерттеген кезде кездескен биолюминесценцияны шайтанның ісі деп ойлап, арнаға үлкен тастарды тастау арқылы теңіз суының кіруін тоқтатуға тырысты. Бірақ испандықтардың тырысы қазір оқшауланған шығанақтағы жарық шығуын сақтап, күшейтуге ғана себеп болды. Шығанақта каякпен жүруге рұқсат етіледі және оны жергілікті қызметкерлер арқылы ұйымдастыруға болады.

Климат

Виекес жылы, салыстырмалы түрде құрғақ, тропикалық климатқа ие. Жыл бойы температураның өзгеруі шамалы, орташа күндізгі максималды температура қаңтарда белгілі бір деңгейде, ал қыркүйекте белгілі бір деңгейге жетеді. Орташа күндізгі минималды температура шамамен 18°F немесе 6°C төмен. Жылдық жауын-шашынның орташа мөлшері шамамен, қыркүйек айы ең көп жауын-шашын жауатын ай. Аралдың батыс бөлігі шығыс бөлігіне қарағанда көбірек жауын-шашын алады. Басым желдер шығыстан соғады. Виекес тропикалық дауылдарға ұшырауға бейім және маусымнан қарашаға дейін дауылдар қаупі бар. 1989 жылы "Хуго" даулы қызылшасы аралға елеулі зиян келтірді, ал 2017 жылы "Мария" даулы да үлкен зардаптарға алып келді.

2020 жыл

2020 жылғы санақ бойынша Виекс – 8 249 тұрғыны бар, Марикао мен Кулебрадан кейін халық саны ең аз үшінші муниципалитет. Тұрғындардың 8,0%-ы испан тілді емес, бұл Пуэрто-Рикода Кулебрадан кейін испан тілділер саны ең аз екінші муниципалитет. Бұл 2010 жылғы көрсеткіштен жоғары, сол кезде халықтың тек 5,7%-ы испан тілді емес еді.

Тіл

Испан және ағылшын тілдері ресми тілдер деп мойындалған. Испан тілі көптеген тұрғындардың негізгі тілі болып табылады.

Экономика

Бір кездері арал экономикасының негізгі тірегі болған қант өнеркәсібі 20 ғасырдың басында төмендеді және 1940 жылдары АҚШ Әскери-теңіз күштері қант қамысы плантацияларының көп бөлігін иеленген кезде құлдырады. Бастапқы кеме құрылысы кезеңінен кейін аралда өмір сүру мүмкіндігі көбейіп, балық аулау немесе шаруашылықпен айналысу ғана емес, сонымен қатар Әскери-теңіз күштерінде жұмыс істеу де мүмкін болды. Аралда авокадо, банан, кокос, дәнді дақылдар, папайя және тәтті картоп өсіріледі. АҚШ Әскери-теңіз күштері жергілікті тұрғындарға тұрақты жұмыс орындарын ұсынып, олардың экономикасына үлкен пайда әкелді. 1970 жылдардан бастап General Electric компаниясы өндіріс орнында бірнеше жүз жұмысшыны жұмысқа алды, бірақ кейіннен ол жабылды. Жұмыссыздық кеңінен таралды, нәтижесінде әлеуметтік мәселелер туды. 2000 жылғы АҚШ халық санауы 1999 жылғы доллармен есептегенде орташа отбасылық табыстың 9 331 долларға (АҚШ бойынша 41 994 долларға қарағанда) және еңбекке қабілетті 16 жастан асқан халықтың 35,8%-ының (АҚШ бойынша 63,9%-ға қарағанда) еңбек етіп жатқанын көрсетті. 2003 жылы АҚШ Әскери-теңіз күштерінің келіп кеткеннен кейін аралдың нашар экономикасы қирады, сондықтан аралдың ауыл шаруашылығы экономикасын қайта жандандыру, бұрынғы бомбалау полигондарының ластанған аймақтарын тазалау және Виексті туристік орталық ретінде дамыту жөнінде жұмыстар жүргізілуге тиіс болды. Қазіргі таңда Әскери-теңіз күштерінің тазалау жұмыстары аралдағы ең ірі жұмыс беруші болып табылады және соңғы бес жылда жалақы, тұрғын үй, көлік құралдары, салықтар және қызметтер арқылы жергілікті экономикаға 20 миллион доллардан астам үлес қосты. Әскери-теңіз күштері бірнеше жергілікті арал тұрғындарына арнайы оқу курстарын ұсынды.

Туризм

Алпыс жыл бойы Викестің көп бөлігі АҚШ Әскери-теңіз күштерінің бақылауында болды, ал арал туризм үшін дерлік дамымады. Бұл дамудың болмауы қазір маңызды артықшылық ретінде насистеледі. Виек экотуризм бағытында, тыныш, табиғаты бұзылмаған, ауылдық шарапаттылығымен және таза, қараусыз жағажайларымен әсем арал ретінде танымал, және жылдамдап танымал демалыс орнына айналуда. Әскери-теңіз күштері кеткеннен кейін аралдағы жағдай тұрақталды, бірақ шетелдік әзірлеушілердің жерге құмарлығы және тым жоғары дамудан қаушады, жергілікті тұрғындардың наразылығын тудырды, сондай-ақ кейде антиамерикандық көңіл-күй туралы хабарлар да пайда болады. Бұрын Әскери-теңіз күштеріне тиесілі болған жерлер АҚШ Ұлттық балық және жабайы табиғат қызметіне, сондай-ақ Пуэрто-Рико және Виекс билігіне басқаруға берілді. Аралдың шығыс ұшындағы бұрынғы бомбалау полигоны аумағы ауыр ластанудан зардап шегеді, бірақ қалған аумақтар көпшілікке ашық, оның ішінде әскери оқулар кезінде азаматтарға қол жеткізе алмаған көптеген әдемі жағажайлар бар. Су астында жүзуге арналған жағдай өте жақсы, әсіресе Синий жағажайда (Bahía de la Chiva). Ла-Уэка сияқты археологиялық ескерткіштерден және қараусыз жағажайлардан басқа, Виек ерекшелігі – екі таза биолюминесцентті шығанақтың болуы, оның ішінде Москито шығанағы. Виек аралы пасо-фино жылқыларымен де әйгілі, олар жергілікті тұрғындарға тиесілі және аралдың кейбір бөліктерінде еркін жүреді. 2011 жылы TripAdvisor Виексті әлемдегі үздік 25 жағажайдың қатарына қосты, «Егер сіз жағажайларды коммерциялық дамусыз жақсы көретін болсаңыз, Виекс аралы – 40-тан астам жағажайы бар және бірде-бір светофор жоқ жер» деп жазды. 2020 жылдың жазынан бастап COVID-19 пандемиясына байланысты аралға саяхат шектелді.

Таңбалар

Муниципионың ресми туы мен елтаңбасы бар.

Ту

1975 жылы бекітілген Виекс туында қалалық гербтің бейнесі бейнеленген және оның символикасы сақталған. Ол бірдей ендегі, кезектесіп орналасқан төрт ақ және үш көк түсті жеті көлденең түзу жолақтан тұрады. Ортасында сары түсті бейнеленген, қарапайымдатылған қамал суреті бар жасыл ромб орналасқан. Гербте көрінетін теңіз тәжі байрақта көрсетілмеген.

Елтаңба

Күміс және көк түсті толқындармен қапталған қалқанда алтын қамал орналасқан жасыл ромб бейнеленген, ал ромбтың үстінде күміс желкендері бар алтын тәж тұр. Күміс және көк түсті толқындар Виекес аралының айналасындағы теңізді бейнелейді. Жасыл ромбтың ішінде дәстүрлі испандық геральдикалық қамал түрінде бейнеленген Виекестің тарихи бекінісі көрсетілген. 2019 жылы губернатор Ванда Васкес Гарсед аралдар мен Сейба арасындағы үзілісті және тұрақсыз паром қызметі мәселесін шешетінін мәлімдеді. Виексте 13 көпір бар, олардың ешқайсысы ерекше көзге түспейді.

Қоғамдық денсаулық

Викестегі қатерлі ісік ауруының жоғары деңгейі аралдағы ұзақ жылдар бойы жүргізілген қару-жарақ сынақтарымен байланыстырылып келді. Пуэрто-Риконың қатерлі ісік тізілімінің эпидемиологы Найда Фигероаның мәлімдемесінше, зерттеулер 1995 жылдан 1999 жылға дейін Викестегі қатерлі ісік ауруларының көрсеткіші негізгі аралға қарағанда 31 пайызға жоғары болған. Американдық қатерлі ісік қоғамының эпидемиологиялық зерттеулер бөлімінің басшысы Майкл Тун, Викестегі халықтың аздығын ескере отырып, көрсеткіштердегі айырмашылықтар кездейсоқтыққа байланысты болуы мүмкін екенін ескертті. 2000 жылғы Ядролық реттеу комиссиясының баяндамасында "халықтың қалыпты (табиғи) деңгейден асып түсетін кемітілген уранға ұшырағаны анықталған жоқ" делінген. Алайда, бомбалау полигонындағы жайлы шығанақтағы қираған кемелердің бірінің зерттеуі, оның 1958 жылы Тынық мұхитында ядролық сынақтарда қолданылған "Киллен" кемесі екенін көрсетті. 2002 жылға қарай, шығанақтағы қираған кемелерден 1958 жылғы ядролық сынақтарда сәулеленген мыңдаған тонна болат жоғалып кеткені белгілі болды. Бұл болат 35 жылдан бері із-түзсіз жоғалып, АҚШ Әскери-теңіз күштері, Қоршаған ортаны қорғау агенттігі және АҚШ-тың Уытты заттар мен аурулар тізілімі агенттігі (ATSDR) оны әлі күнге дейін таба алмады. Қираған кемелердің арасында белгісіз шығу тегі бар жүздеген темір барабандар табылды. Олардың кімге тиесілі екені және ішінде не бар екені толыққанды тексерілген жоқ. Улы металдар мен басқа да химиялық заттардан туындауы мүмкін ластану туралы алаңдаушылықтарға жауап ретінде, ATSDR 1999–2002 жылдары Викестің топырағын, суын, ауасын, балықтарын және теңіз өнімдерін зиянды заттарға тексеру үшін бірқатар зерттеулер жүргізді. ATSDR зерттеуінің жалпы қорытындысы бойынша, Әскери-теңіз күштерінің қызметі салдарынан халық денсаулығына қауіп төнуі мүмкін емес. Пуэрто-Риконың экологиялық тобы "Каса Пуэбло" Викестің флорасы мен фаунасына қатысты бірқатар зерттеулер жүргізілгенін хабарлады, олар өсімдіктер мен жануарлар тіндерінің үлгілерінде улы элементтердің жоғары деңгейін анық көрсетті. Осының салдарынан Вике аралының экологиялық азық тізбегіне кері әсер тиді.