Кіріспе

Италиялық қызыл шарап, итальяндық шарап

Амароне делла Вальполичелла, көбінесе Амароне деп танылады (/UK/,/æ//m//ə/'/r//oʊ//n//eɪ//, // //n//i/, amaˈroːne), – бұл Италияның DOCG атауындағы, әдетте мол құрғақ қызыл шарап. Ол Corvina (45–95%, оның 50%-ға дейін Corvinone-мен алмастырылуы мүмкін), Rondinella (5–30%) және басқа да мақұлданған қызыл жүзім сорттарынан (25%-ға дейін) жартылай кептірілген жүзімнен жасалады. Вальполичелла Верона провинциясында, ірі Венето аймағында орналасқан. Итальян тілінде "Амароне" атауы сөзбе-сөз "үлкен ащы" дегенді білдіреді; бастапқыда бұл оны сол аймақта өндірілетін, тәтті татты Ресиото шарабынан ажырату үшін берілген.

Тарих

Вальполичеллада ежелгі заманнан бері танымал шараптар өндіріліп келген, бірақ Верона шарабы 1953 жылға дейін Амарон деп сатылмаған. «Амарон» атауын 1936 жылы Аделино Луччезе ойлап тапқан деп саналады. Шарапқа 1990 жылдың желтоқсан айында denominazione di origine controllata (DOC) статусы берілді. 2009 жылғы 4 желтоқсанда Амарон және Вальполичелланың Ресиотосы denominazione di origine controllata e garantita (DOCG) статусына көтерілді. 2008 жылы сатуға арналған жалпы өндіріс көлемі (Ресиотоны қоса алғанда) 8,57 миллион бөтелке құрады.

Процесс

Жүзімдер қазан айының алғашқы екі аптасында пісіп жетілген күйінде жиналады, ал ауа айналымын қамтамасыз ету үшін бір-біріне тым жақын емес жидектері бар шоғырлар мұқият таңдалады. Жүзімдер дәстүрлі түрде бамбук сөрелерде (жергілікті диалектте – arele) кептіріледі, бірақ көбінесе пластикалық немесе ағаш жәшіктерде кептіріледі. Бұл процесс итальян тілінде appassimento немесе rasinate (құрғату және кеуіп кету) деп аталады. Бұл судың булануы арқасында қалған қанттар мен хош иістерін шоғырландырады және француздық Vin de Paille өндірісіне ұқсас. Амаронды сығудан қалған шөміш рипассо Валполичелласын өндіруде қолданылады. Қазіргі заманғы Амарон арнайы кептіру камераларында бақыланатын жағдайларда өндіріледі. Бұл тәсіл жүзімді өңдеуді азайтады және Botrytis cinerea пайда болуын болдырмауға көмектеседі. Амаронда жүзім қабығының сапасы аса маңызды, өйткені осы компонент шарапқа таниндерді, түсті және дәмнің қарқындылығын сыйлайды. Құрғату процесі жүзімнің ішіндегі шырынды ғана шоғырландырып қоймай, жүзімнің қабығымен байланысын да арттырады. Кептіру процесінде қабықтың таниндері полимерленеді, бұл дайын шараптың жалпы тепе-теңдігіне үлес қосады. Құрғату процесі әдетте 120 күнге созылады, бірақ өндірушіге және өнімнің сапасына қарай өзгеруі мүмкін. Бұл процестің ең айқын салдары – салмақтың төмендеуі: Корвина жүзімі үшін 35-45%, Молинара үшін 30-40% және Рондинилла үшін 27-40%. Қаңтар айының соңында немесе ақпан айының басында кептіру процесі аяқталғаннан кейін жүзім ұнтақталады және 30-50 күнге созылатын құрғақ, төмен температурада ашыту процесінен өтеді. Судың азаюы ашыту процесін баяулатуы мүмкін, бұл шараптың бұзылу қаупін арттырады және жоғары ұшқыш қышқылдық сияқты шарап ақауларына әкелуі мүмкін. Ашытудан кейін шарап кем дегенде 2 жыл бойы (жұмыстан кейінгі жылдың 1 қаңтарынан бастап есептелінеді) тозу кезеңінен өтуі керек. Тозу процесі ағаш бочкаларда, дәстүрлі түрде үлкен емен бочкаларда жүргізіледі, бірақ француз немесе славян еменінен жасалған тонно (500 л) немесе барриктер (225 л) де қолданылуы мүмкін.

Вариациялар

Егер ашыту ерте тоқтатылса, нәтижесіндегі шарапта қант қалдығы болады (бір литрге 4 граммнан артық қант) және "Recioto della Valpolicella" деп аталатын тәтті шарап өндіріледі. Ресиото – бұл осы әдіспен дәстүрлі түрде өндірілетін шарап, ал бастапқыда Амарон – тым ұзақ ашыған Ресиото шараптары болған. Амароннан өзгеше, Ресиото делла Вальполицелладан көпіршікті шарап та жасауға болады. Рипассо – жартылай пісірілген Валполицелла шарабының Амаронның шүбіршігімен (қою қалдығымен) араласуынан жасалатын итальян шарабы. Әдетте, бұл егін жинаудан кейінгі көктемде жүзеге асырылады. Нәтижесіндегі шараптың түсі тереңдеп, құрамындағы танин мөлшері артып, алкоголь мен экстракттың концентрациясы жоғарылайды. "Рипассо" сөзі шарап жасау әдісін де, осы әдіспен жасалған шарапты да білдіреді және көбінесе шараптың этикеткасында кездеседі.