Кіріспе
Италиялық шараптың аймақтық әртүрлілігі – Кианти шарабы. Кианти – негізінен Сангиовезе жүзімінен Тоскананың орталық бөлігіндегі Кианти аймағында өндірілетін итальяндық қызыл шарап. Тарихи тұрғыдан, ол сабанға оралған, құлақша тәрізді бөтелкемен байланысты болған, оны фиаско (“флакон”; : фиаски) деп атаған. Дегенмен, қазір фиасконы тек шарап жасаушылардың аз бөлігі ғана қолданады, ал Киантидің көп бөлігі стандартты пішіндегі шарап бөтелкелеріне құйылады. XIX ғасырдың соңында Барон Беттино Рикасоли (кейін Италия Корольдігінің Премьер-Министрі) Сангиовезе жүзімін араластырудың басым сорты ретінде орнатуға көмектесті, осы арқылы бүгінгі Кианти шараптарының негізін қалады. Кианти деп аталатын шарап өсіретін аймақтың алғашқы анықтамасы 1716 жылы жасалды. Ол Гайоле, Кастеллина және Радда ауылдарының маңындағы аймақты сипаттады; бұл аймақтар Lega del Chianti және кейіннен Provincia del Chianti (Кианти провинциясы) деп аталды. 1932 жылы Кианти аймағы толығымен қайта құрылды және жетіге бөлінді: Классико, Colli Aretini, Colli Fiorentini, Colline Pisane, Colli Senesi, Montalbano және Rùfina. 1932 жылы жаңадан анықталған Кианти Классико аймағына қосылған көптеген ауылдар өз атауларына «Кианти» сөзін қосты, мысалы, 1972 жылы атауын өзгерткен Греве-ин-Кианти. Chianti Classico деп белгіленген шараптар Киантидің ең үлкен суб-аймағынан шығады, оған Киантидің түпкілікті орталық аймағы кіреді. Тек осы аймақтан шыққан Кианти ғана бөтелкенің мойнында қара әтеш (gallo nero) мөрін таңбалауға құқылы, бұл шарап өндірушінің Кианти Классико консорциумының, жергілікті өндірушілер қауымдастығының мүшесі екенін көрсетеді. Флоренцияның солтүстік-шығысындағы Руфина және Пистоядан оңтүстіктегі Монтальбаноны қоспағанда, басқа да түрлері аталған провинциялардан шығады: Сиена – Colli Senesi, Флоренция – Colli Fiorentini, Ареццо – Colli Aretini және Пиза – Colline Pisane. 1996 жылы Colli Fiorentini суб-аймағының бір бөлігі Монтеспертоли деп аталды. 1970-ші жылдары өндірушілер Киантидегі ақ жүзімнің мөлшерін азайта бастады. 1995 жылы 100% Сангиовезеден жасалған Киантиді өндіру заңды болды. Шарап Кианти атауын сақтауы үшін кемінде 80% Сангиовезе жүзімінен жасалуы керек. 6 айдан кем емес кезеңде бөшкеде және одан кейін 3 ай бөтелкеде сақталған (бұрынғы 6 айлық сақтау бөшкеде қажет болмаған) ескірген Кианти шарабын Riserva деп белгілеуге болады. Қатаң талаптарға сәйкес келетін (төменгі өнімділік, жоғары спирт құрамы және құрғақ экстракт) Кианти шарабы Chianti Superiore деп белгіленуі мүмкін, бірақ Classico суб-аймағынан шыққан Кианти шарабына Superiore деп белгілеуге рұқсат етілмейді.
the wine
Chianti is an Italian red wine produced in the Chianti region of central Tuscany, principally from the Sangiovese grape. It was historically associated with a squat bottle enclosed in a straw basket, called a fiasco ("flask"; : fiaschi). However, the fiasco is now only used by a few makers of the wine; most Chianti is bottled in more standard shaped wine bottles. In the latter nineteenth century, Baron Bettino Ricasoli (later Prime Minister of the Kingdom of Italy) helped establish Sangiovese as the blend's dominant grape variety, creating the blueprint for today's Chianti wines. The first definition of a wine area called Chianti was made in 1716. It described the area near the villages of Gaiole, Castellina and Radda; the so called Lega del Chianti and later Provincia del Chianti (Chianti province). In 1932 the Chianti area was completely redrawn and divided into seven sub areas: Classico, Colli Aretini, Colli Fiorentini, Colline Pisane, Colli Senesi, Montalbano and Rùfina. Most of the villages that in 1932 were added to the newly defined Chianti Classico region added in Chianti to their names, for example Greve in Chianti, which amended its name in 1972. Wines labelled Chianti Classico come from the largest sub area of Chianti, which includes the original Chianti heartland. Only Chianti from this sub zone may display the black rooster (gallo nero) seal on the neck of the bottle, which indicates that the producer of the wine is a member of the Chianti Classico Consortium, the local association of producers. Other variants, with the exception of Rufina north east of Florence and Montalbano south of Pistoia, originate in the named provinces: Siena for the Colli Senesi, Florence for the Colli Fiorentini, Arezzo for the Colli Aretini and Pisa for the Colline Pisane. In 1996 part of the Colli Fiorentini sub area was renamed Montespertoli. During the 1970s producers started to reduce the quantity of white grapes in Chianti. In 1995 it became legal to produce a Chianti with 100% Sangiovese. For a wine to retain the name of Chianti it must be produced with at least 80% Sangiovese grapes. Aged Chianti (at least 6 months in barrel and 3 more in bottle before release, instead of 6 months aging without barreling necessary) may be labelled as Riserva. Chianti that meets more stringent requirements (lower yield, higher alcohol content and dry extract) may be labelled as Chianti Superiore, although Chianti from the Classico sub area is not allowed in any event to be labelled as Superiore.
Тарих
"Chianti шарабы" туралы ең алғашқы жазбалар 14 ғасырға дейін барып жетеді, сол кезде Флоренция төңірегіндегі "Chianti тауларында" жүзім шаруашылығы гүлденгені белгілі болды. 1250 жыл шамасында Кастеллина, Гайоле және Радда қалалары арасында "Кьянти лигасы" (Lega del Chianti) деп аталатын әскери одақ құрылды, бұл осы аймақтан шыққан шарапқа осы аттың берілуіне себеп болды. 1398 жылы Чианти алғаш рет ақ шарап ретінде тіркелді, бірақ сол кездегі ұқсас құжаттарда Чиантидің қызыл шараптары да талқыланды. Чианти шарабын жіктеуге жасалған алғашқы әрекет 1427 жылы Флоренцияның айналасындағы ауылдардың шараптарына тарифтік жүйе енгізген кезде жасалды, соның ішінде "Chianti және оның барлық провинциясы" деп аталатын аймақ та болды. Рикасолиден бұрын, Канайоло Сангиовеземен бірге Чианти қоспасында басым сорт ретінде көзге түсті, ал Малвасия Бьянка Лунга көмекші рөлдерді атқарды. 19 ғасырдың ортасында Рикасоли Сангиовезеге негізделген Чианти рецептін жасады. Ол белгілі бір формуланы жасап, таратып жүр деген сенім бар болғанымен (әдетте 70% Сангиовезе, 20% Канайоло, 10% Малвасия Бьянка Лунга), оның сол кездегі хаттары мұны растамайды. 20 ғасырдың соңында Чианти көбінесе сабаннан тоқылған сыламы бөтелкеде сатылатын қарапайым Чиантимен байланысты болды, оны фиаско деп атады. Алайда, сол кезеңде амбициялы өндірушілердің бір тобы DOC ережелерінен тыс жұмыс істей бастады, олар жоғары сапалы шарап жасауға тырысты. Осы шараптар кейін "Супер Тоскана" деп аталды. Чианти аймағының барлық шаруашылықтары бір жылда 8 миллионнан астам DOC деңгейінен жоғары сапалы шараптарды өндіреді. Бүгінде Чиантидің көп бөлігі екі негізгі атауға жатады: негізгі деңгейдегі Чианти, жеті белгіленген кіші аймақтан шыққан шараптар және Chianti Classico DOCG. 2006 жылғы мәліметтер бойынша, Chianti Classico кіші аймағында жүздіктер бар еді. Gran Selezione шарапхананың өз жүзімінен ғана жасалады және әдеттегі Chianti Classico-ға қарағанда қатаң ережелер бойынша өсіріледі.