Кіріспе

Осман империясының аумақтық бірлігі

Баджрак (айтылуы /b//eɪ//r//ɑː//k/ немесе /b//aɪ//r//ɑː//k/, мағынасы "ту" немесе "жалау") – Балқан таулы шекаралық аймандарындағы ауылдардан құралған Осман империясының аумақтық бірлігі, оның негізінде әскери жинақ жүргізілді. Ол 17 ғасырдың соңында енгізілді және Румелияда Осман билігі аяқталғанға дейін қолданылып келді. Баджрак бір немесе бірнеше рудан тұрды. Ол ерекше түрде Солтүстік Албанияда және Косовоның бір бөлігінде (Призрен және Скутари санджақтарында) қолданылды, онда 19 ғасырда бұл аймақтар Сербия және Черногория княздықтарымен шекара құрады. Бұл санджақтарда гег албандары (мұсылмандар және католиктер), сербтер және славян мұсылмандары қоныстанды. Албандар бұл жүйені өз рулық құрылымына бейімдеді, ал баджрактар Сербия Корольдігі (1882–1918) және Албания Халық Социалистік Республикасы (1944–1992) кезеңінде де сақталды.

Шолу

Баджрак – Осман империясының аумақтық бірлігі, бірнеше ауылдан тұратын және олардан әскери жиын-теру ұйымдастырылатын "аумақтық әскери ұйым". Баджрак бір немесе бірнеше рудан құралған. Көптеген кіші рулар бір баджракта тұруы мүмкін, ал ірі рулар бірнеше баджракты қамтыды; көбінесе баджрактар ("ту ұстаушы") руға жетекшілік етсе, кейбір жағдайларда бір баджрак бірнеше руға жетекшілік ететін немесе бір руда бірнеше баджрактар болатын.

Албанияда

Энкеге (1955) сәйкес, Дукаджин жотасында "алты баджрак – Шала, Шоши, Кир, Гаджай, План және Топлан" тұрған, ал Протероға (1973) сәйкес, сол кезде "Пулати, Шала және Шоши, Душмани, Топлана, Никаж және Мертури" кірген.

Сербия мен Югославияда

Косовоны Сербия Корольдігі басып алғаннан кейін албандар баджракты өздерінің рулық жүйесіне (фис деп аталады) қосты. Югославия билігі осы жүйе арқылы қалыптасқан феодалдық қатынастарды жоюға тырысты.