Кіріспе

Шахмат ашылысы

Руй Лопес (/r//ɔɪ//, /'/r//uː//i/; ˈruj ˈlopeθ), сонымен қатар испандық ашылыс немесе испандық ойын деп аталады, мына жүргендермен сипатталады:

1. e4 e5
2. Nf3 Nc6
3. Bb5

Руй Лопес 16 ғасыр испан дін қызметкері Руй Лопес де Сегураның есімімен аталған. Бұл ең көп таралған ашылыстардың бірі, көптеген вариациялары бар. Шахмат ашылыстарының энциклопедиясында (ЭКО) C60-тан C99-ға дейінгі кодтардың барлығы Руй Лопеске берілген.

Тарих

Бұл ашылудың аты 16 ғасырдағы испан дін қызметкері Руй Лопес де Сегураның есімімен аталған. Ол 1561 жылы жазылған 150 беттік «Libro del Axedrez» шахмат кітабында осы және басқа да ашылуларды жүйелі түрде зерттеген. Лопес 3. Bb5-ті 3. Bc4-тен артық деп санайтын, ал қаралардың 2...d6 (Филидор қорғанысы) ойнауы керек деп ойлаған. Оның атымен аталғанмен, бұл нақты ашылу шамамен 1490 жылға жататын Геттинген қолжазбасында да кездеседі. Дегенмен, Рю Лопес ашылуының кеңінен қолданылуы 19 ғасырдың ортасына дейін, фин және орыс теоретик Карл Яниш оның мүмкіндіктерін «қайта ашқанға» дейін дамымады. Ашылу, шеберлер ойынындағы ашық партиялардың арасында ең көп қолданылатыны болып қала береді; оны мансабында дерлік барлық ойыншылар қолданды, олардың көпшілігі оны екі түрлі түспен де ойнады. Қаралардың теңдікке жетуі қиын болғандықтан, ашылудың кең таралған лақап аты – «Испан азаптауы».

Негізгі білім

Ең негізгі деңгейде, ақтардың үшінші қимылы e5 пешін f3 атынан қорғайтын атқа шабуыл жасайды. Ақтардың 4. Bxc6 dxc6 5. Nxe5 арқылы қараның e пешін ұтып алу қаупі көрінеді, бірақ бұл иллюзия ғана – қара 5. Qd4 жауап беріп, атты және e4 пешін бірдей шаба алады, соның арқасында жақсы позициямен пешті қайтарып алады. Дегенмен, ақтардың 3. Bb5 қадамы да жақсы, себебі ол бір фигураны дамытады, рокировкаға дайындалады және қараның патшасына қарсы потенциалды тізгін құрады. Ақтардың үшінші қимылы тікелей қауіп тудырмағандықтан, қаралар түрліше жауап бере алады. Дәстүрлі түрде, ақтардың Руй Лопес ойнаудағы мақсаты – қараның пеш құрылымын бұзу. c6 бойынша алмасудан кейін қараның қайтадан пешті ұтып алуының қандай болса да салдары теріс болады, бірақ пешті қайта ұтып алу артықшылықты береді. Бірақ, қазіргі кезде ақтар көбінесе c6 бойынша атты бишопқа алмастырмайды, 3...a6 қозғалысымен қуылған жағдайда 4. Ba4 қозғалысын ұнатады. Руй Лопес теориясы – барлық ашық ойындардың арасында ең көп зерттелгені, кейбір варианттары отыздан астам қадамға дейін талданған. Көптеген қимылдарда көптеген орынды альтернативалар бар, және олардың көпшілігі терең зерттелген. Мүмкіндіктерді қараның 3...a6 жауабына байланысты екі топқа бөлу ыңғайлы – бұл Морфи қорғанысы деп аталады, ол Пауль Морфи есімімен байланысты, бірақ ол осы варианттың авторы емес. Қараның 3...a6-дан басқа қимылдары бар варианттары көне және көбінесе қарапайым, бірақ Морфи қорғанысы варианттары жиірек ойналады.

Морфи қорғанысы: 3...a6

Қара үшін ең көп таңдалатын үшінші жүріс – Морфи қорғанысы, 3…a6, бұл ақтарды кері шегінуге немесе қараның жылқысына айырбас жасауды шешуге мәжбүрлейтін жүріс. Морфи қорғанысы осылайша ақ епископқа «сұрақ қояды», дәстүрлі қолданыс, Ларри Эванс Арон Нимцовичке жатқызған. 3…a6 жүрісінің басты мәні – ақтардың 4. Ba4 деген жалпы шегінуінен кейін, қаралар b5 жүрісі арқылы болашақтағы бекіністі бұзу мүмкіндігіне ие болады. Ақтар Нұхтың сандығы тұзағына түспеу үшін сақ болуы керек, онда қаралар a6, b5 және c4 пішіндерін жылдыру арқылы ақтардың жылқысын b3 алаңына қамап алады. Эрколь дель Рио, 1750 жылы жарық көрген «Sopra il giuoco degli Scacchi, Osservazioni pratiche dell'anonimo Modenese» (Шахмат ойыны туралы, анонимді моденестің практикалық байқаулары) трактатында 3…a6 туралы алғаш айтқан автор болды. Бұл жүріс Пауль Морфи ойнағаннан кейін танымал болды және оның құрметіне осылай аталды. Алайда, сол кездегі ықпалды шахматшы Вильгельм Штайниц бұл жүріске келіспеді; 1889 жылы ол «принцип бойынша, бұл епископты оның қалаған жеріне бағыттап жібергендіктен, зиянды болуы керек» деп жазды. Бірақ Штайництің пікірі жеңілмеді; бүгінде Рюй Лопестен басталатын барлық ойындардың 65 пайызынан астамында 3…a6 жүрісі қолданылады.

Морфи қорғанысы: жабық қорғаныстың баламалары

3 а6-дан кейін ең көп таралған нұсқа – жабық қорғаныс, ол 4. Ba4 Nf6 5.0-0 Be7 болып кетеді, бұл екі келесі бөлімде талқыланады. Осы бөлімде сипатталған жабық қорғанысқа баламалар:
4. Bxc6 (Алмасу вариациясы)
4. Ba4
4. b5 5. Bb3 Na5 (Норвегия қорғанысы)
4. b5 5. Bb3 Bc5 (Граз қорғанысы)
4. b5 5. Bb3 Bb7 (Каро вариациясы)
4. Bc5 (Классикалық қорғаныстың кейінге шегерілуі)
4. Nge7 (Коцио қорғаныстың кейінге шегерілуі)
4. g6 (Фианкетто қорғаныстың кейінге шегерілуі)
4. f5 (Шлиман қорғаныстың кейінге шегерілуі)
4. d6 (Заманауи Штейниц қорғанысы)
4. Nf6
5. Nc3 (Рюи Лопес Төрт Аттық Вариациясы)
5. Qe2 (Вормальд вариациясы)
5. d4 (Маккензи вариациясы)
5. d3 (Андерсен вариациясы)
5. 0-0
5. d6 (Ресей қорғанысы)
5. Bc5 (Мёллер қорғанысы)
5. b5 6. Bb3 Bb7 (Архангельск қорғанысы)
5. b5 6. Bb3 Bc5 (Заманауи Архангельск қорғанысы)
5. Nxe4 (Ашық қорғаныс)

Валюталық өзгерісі: 4.Bxc6

Алмасу айырмасында, 4. Bxc6, (ECO C68–C69) Ақ қараның пішке құрылымын бұзады, d4 exd4 Qxd4 ойнаудың дайын, ұзақ мерзімді жоспарын алады, содан кейін барлық фигураларды алмастырып, таза пішкелікте жеңіске жетеді. Макс Эуэ осы позициядағы (патшалардан басқа барлық фигуралар алынып тасталған) таза пішкелікте Аққа жеңіс береді. Қара епископ жұбы арқылы жақсы өтемақы алады, бірақ бұл айырма Ақтың ең амбициялық айырмасы емес, бірақ бұрынғы әлем чемпиондары Эммануэль Ласкер мен Бобби Фишер оны табыспен қолданды. 4. Bxc6 соңынан, Қара көбінесе 4...dxc6 деп жауап береді. 4...bxc6 ұқсас қимылы 5. d4 exd4 6. Qxd4 жауабынан кейін сирек ойналады, бұл Аққа орталықты бақылауға мүмкіндік береді. 4...dxc6 соңынан, түсінікті 5. Nxe5 әлсіз, себебі 5...Qd4 6. Nf3 Qxe4+ 7. Qe2 Qxe2+ 8. Kxe2 Аққа Қараның епископ жұбы үшін өтемақы қалдырмайды. 19-шы және 20-шы ғасырлардың басында Эммануэль Ласкер 5. d4 exd4 6. Qxd4 Qxd4 7. Nxd4 қимылымен үлкен жетістікке жетті, ең әйгілісі – 1914 жылы Санкт-Петербургте өткен шахмат турнирінде Хосе Рауль Капабланкаға қарсы жеңісі. Содан бері Қара үшін жақсы қорғаныс әзірленді және бұл айырма Қараға сәл артықшылық береді деп есептеледі. Джон Джейкобс 2005 жылғы шілдедегі Chess Life журналында (21 бет) былай деп жазды: «Дерекқорды іздеу (20-дан астам қимылдан тұратын ойындармен шектелген, екі ойыншы да FIDE 2300+) 7. Nxd4 соңынан 1985–2002 жылдар аралығында 20 рет осы позицияға жеткен. Ақтың нәтижелері өте нашар болды: +0−7=13». 5. Nc3 соңынан, Қара көбінесе 5...f6 ойнайды, e пішкеніне қарсы қорғану үшін. Айта кетерлік ойын – 2013 жылғы FIDE әлем чемпионатының Адибан–Накамура ойыны. 5. O-O икемді қимылы кейде Барендрегт айырмасы деп аталады, бірақ оны 1960-шы жылдары қаруға айналдырған Фишер болды. 5. d4-тен айырмашылығы, бұл Қараны e пішкенін қорғауға мәжбүрлейді, көбінесе 5...f6, 5...Bg4, 5...Qd6 (ең өткір сызық, ханшар жағында қоршауға дайындық), 5...Qf6, 5...Qe7 немесе 5...Bd6. Ойналған басқа қимылдар 5...Ne7, 5...Be7 және 5...Be6. Бұл үш қимылдың идеясы мынада: егер Ақ 6. Nxe5 ойнаса, Қара 6...Qd4 ойнайды, атты және e4 пішкенін шабады. Бұл айырмаларда Ақ қолын соққаннан кейін, ашық e қатарына байланысты Qd4 қимылы e4 пішкенін қайтарып алу мүмкін емес. Белгілі ойындар – Фишер–Портиш және Фишер–Глигорич, екеуі де 1966 жылы Гаванада өткен 17-ші шахмат олимпиадасында ойналған. Ақ алмасуды бір-екі қимылға кейінге қалдыруы мүмкін: 4. Ba4 Nf6 5. Bxc6 немесе 5. O-O Be7 6. Bxc6 (кешіктірілген алмасу), мысалы; бірінші қарағанда бұл уақытты ысырап ету сияқты, бірақ Қара Nf6 ойнағандықтан, f6 арқылы пішкені қорғау мүмкін емес, ал епископ e7-де болғандықтан, Bd6 темптің жоғалуы болады.

Норвегия қорғанысы: 4.Ba4 b5 5.Bb3 Na5

Норвегиялық вариация (сондай-ақ Тайманов немесе Wing Variation деп те аталады) (ECO C70), 3 a6 4. Ba4 b5 5. Bb3 Na5 ақ пілді жоюға бағытталған, бірақ қара үшін тым көп уақыт кетіретін болып саналады. Көбінесе 6. 0-0 d6 7. d4 Nxb3 жалғасады, бірақ қара патшаны ығыстыратын 6. Bxf7+ Kxf7 7. Nxe5+ тәуекелді құрбандық та жасалған. Дегенмен, дұрыс ойынмен қаралар артық материалды сақтап, ешқандай кемшілікке ұшырамауға болады. 1950 жылдары Марк Тайманов оны біршама сәтті қолданған, бірақ ол осы күнге дейін негізгі бағыт емес. Бұл қорғаныс 1880 жылдан бері белгілі, ал 1901 жылы Карл Шлехтер оны қайта енгізді. Норвегиялық байланысты алғаш рет 1957 жылдан бастап Свейн Йоханнессен ойнады, кейін Симен Агдештейн және басқа норвегиялық ойыншылардың осы вариацияны қабылдауымен нығайтылды. 1995 жылы Джонатан Тисдалл «New in Chess Yearbook 37» журналында «Руй Лопес. Норвегиялық вариация» деген мақала жариялады.

3...a6 және ...Bc5 біріктіретін вариациялар

Грац қорғанысы, классикалық қорғаныстың кейінге шегерілуі және Мёллер қорғанысы 3…a6 жүрегімен және белсенді Bc5 қимылымен біріктіріледі. Бір ғасыр бойы қара үшін бишопты e7-ге қою қауіпсіз деп есептелді, бірақ c5-те ол әлдеқайда белсенді. Ақ c3 және d4 ойнап уақыт ұта алады, себебі қара бишопқа жылжу қажет болады, бірақ бұл көбінесе ойланғандай маңызды емес. Мёллер қорғанысы, 3…a6 4. Ba4 Nf6 5. O-O Bc5 1903 жылы Йорген Мёллер (1873–1944) «Tidskrift för Schack» журналында талдаған кезде-ақ ескі бағыт болды. Александр Алехин мансабының басында осы қорғанысты қара үшін қолданды; оның қолдауына қарамастан, ол кең танымалдылыққа ие болған жоқ, тіпті ол кейіннен оны күмәнді деп санады. Грац қорғанысы, 3…a6 4. Ba4 b5 5. Bb3 Bc5 Алоис Финк (1910 ж.т.) 1956 жылы «Österreichische Schachzeitung» және 1979 жылы «Wiener Schach Nachrichten» журналдарында талдады, бірақ ол 1990 жылдарға дейін танымал болған жоқ.

Қазіргі заманғы Штайнциц қорғанысы: 4.Ba4 d6

Қазіргі заманғы Штайнциц қорғанысында (немесе Жаңа Штайнциц қорғанысы) (ECO C71–C76), қаралар 3…a6 және 4…Ba4 ойнап, содан кейін 4…d6 жүреді, бұл комбинацияны Александр Алекхин, Хосе Рауль Капабланка және Пол Керес жиі қолданған. Уақылы b5 жүру арқылы қысымды бұзу мүмкіндігі қараларға Ескі Штайнциц қорғанысына қарағанда көбірек еркіндік береді; атап айтқанда, Ескі Штайнцицте ақтар қараларды e5-тегі бекіністен бас тартуға мәжбүрлей алады, бірақ Қазіргі заманғы Штайнцицте қаралар бақылауды сақтай алады. Мұнда ақтардың ең мүмкін болатын жүрулері бар, соның ішінде 5. c3, 5. c4, 5. Bxc6, 5. d4 және 5. O-O. 5. c3-ден кейін f5 жүргізілсе, Siesta Variation пайда болады, ал 5. c3 Bd7 6. d4 тыныш ойынға алып келеді. 5. Bxc6+ bxc6 6. d4 (ECO C73) немесе 5. O-O Bg4 6. h3 h5 (ECO C72) жүргізілсе де, ойын өткір болады. 5. c4 және 5. d4 басталатын ескі жүрулер қаралар үшін сынамалы емес, бірақ соңғысы қиын гамбит ұсынады. Қазіргі заманғы Штайнцицке алты ECO жіктелуі бар. Ақтардың 5. d4, 5. Nc3 және 5. c4 жауаптары C71-ге кіреді, ал 5. O-O – C72. Кешіктірілген алмасу 5. Bxc6+ bxc6 6. d4 – C73. C74–C76 жүрулерінің барлығы 5. c3-тен басталады. C74 5…Nf6 қамтиды, бірақ негізінен 5…f5 6. exf5 Bxf5 7. d4 немесе 7. O-O жүрулеріне назар аударады. C75-тің негізгі жалғасы 5…Bd7 6. d4 Nge7, Рубинштейн Вариациясы. C76 қаралардың фианкеттосымен сипатталады: 5…Bd7 6. d4 g6.

Шлиманның қорғанысы кейінге қалдырылды: 4.

Шлиман қорғанысын кейінге шегеру, 3 a6 4. Ba4 f5, өте сирек кездеседі, жоғары деңгейдегі ойындарда тек 1974 жылғы кандидаттар финалында Виктор Корчной Анатолий Карповқа қарсы тең түсу үшін, және 2024 жылғы кандидаттар турнирінде Р. Праггнаннандха Видит Гуджаратиді жеңген кезде ғана қолданылды. Бұл нұсқа, дәстүрлі Шлиман қорғанысынан нашар деп есептеледі, себебі Ақ 5. d4! exd4 6. e5 деп тиімді жауап бере алады.

Wormald нұсқасы: 4.Ba4 Nf6 5.Qe2

5. Qe2 (ECO C77), алғаш рет 1840 жылдары ойналған, әдетте 5 b5 6. Bb3 Be7 7. c3, одан кейін 8. d4 жүреді. Роберт Вормалд (1834–1876) шахмат ашылыстарын зерттейтін нұсқаулықтар жазған және Стаунтонның соңғы кітабын аяқтаған, бұл жолды 1867 жылы «Шахмат әлемі» журналында талдаған. Бұл жол Паульсен-Алапин шабуылы және Шлектер вариациясы деп те белгілі.

Маккензи вариациясы: 4.Ba4 Nf6 5.d4

5. d4 (ECO C77) нұсқасы – Джордж Генри Маккензидің есімімен аталып, ол оны үнемі қолданған. Қазіргі теория бойынша, бұл ескі нұсқа аққа ешқандай артықшылықты ұсынбайды, бірақ 5. 0-0 негізгі нұсқасына балама ретінде қолданылады. Негізгі жалғасуы: 5...exd4 (5...Nxe4 6. 0-0 ашық қорғанысқа өтеді) 6. 0-0 (6. e5 Ne4 қауіпсіз) Be7 (6. Nxe4 ашық қорғаныстың Рига нұсқасына өтеді), бұл Жабық қорғаныстың орталық шабуылына (ECO C84) әкеледі.

Steinitz Қорғаныс Кейінге қалдырылған: 4.Ba4 Nf6 5.0-0 d6

Штайниц қорғанысы кейінге шегерілген (ECO C79), сондай-ақ Ресей қорғанысы деп аталады. 3...a6 4. Ba4 Nf6 5.O-O d6 қозғалыстарынан кейін, қаралар ақтар қамалдағанша d6 қозғалысын күтеді. Бұл қараларға Штайниц қорғанысы кейінге шегерілгеннің кейбір нұсқаларынан, онда ақтар патшалық қанатын қамалдайды, қашуға мүмкіндік береді. Дегенмен, f6-дағы аттың орналасуы қараларға f7–f6 арқылы орталықты қолдауға да кедергі келтіреді. Бұл айырмашылықтар бүгінде аса маңызды емес сияқты, себебі Штайниц қорғанысы кейінге шегерілген де, Ресей қорғанысы да көп жылдар бойы кең таралған жоқ. Михаил Чигорин 1890 жылдары Ресей қорғанысын ойнаған, ал кейін Акиба Рубинштейн мен Алехин де оны қолданды. Ресей қорғанысының соңғы маңызды қолданылуы 1950 жылдарда болды, сол кезде оны бірнеше орыс шеберлері ойнады. Бірақ, қазіргі таңда оның тек практикалық құндылығы бар, өйткені ақтар орталықта жылдам түрде бағыттарды ашып, үстемдікке жетудің көптеген жолдарын тапты, мұнда қаралардың дамуындағы кешігу маңызды рөл атқарады.

Архангельск қорғанысы: 4.Ba4 Nf6 5.0-0 b5 6.Bb3 Bb7

Архангельск қорғанысы (немесе Архангел қорғанысы) (ECO C78) Архангельск қаласынан шыққан совет ойыншылары, мысалы, гроссмейстер Владимир Маланюк тарапынан танымал болды. Бұл вариант 3 a6 4. Ba4 Nf6 5. O-O b5 6. Bb3 Bb7 нұсқасымен басталады. Бұл сызық жиі өткір позицияларға алып келеді, онда қаралар фианкеттелген епископтың орталыққа және патшалық қанатқа әсер етуінің, қаралардың қамалға кірудегі кешігуін өтеуіне бәс тігеді. Аққа c3 және d4 арқылы идеалды пішіндегі орталық құруға тырысу, Re1 арқылы e пішінін қорғау немесе жай ғана даму сияқты бірнеше мүмкіндік бар. Архангельск қорғанысының тактикалық негізі – қараның 7. Ng5-ке 7...d5 8. exd5 Nd4! (8...Nxd5 емес, онда ақ 9. Qh5 g6 10. Qf3 артықшылыққа ие болады) деген қозғалыспен жауап беру қабілеті болып табылады.

Қазіргі Архангельск қорғанысы: 4.Ba4 Nf6 5.0-0 b5 6.Bb3 Bc5

Қазіргі Архангельск қорғанысы (немесе Қазіргі Архангел қорғанысы) (ECO C78), кейде Нео Архангельск немесе Нео Архангел деп аталады, – бұл Мёллер қорғанысына ұқсас идеяларды қосу арқылы қалыпты Архангельск қорғанысын жетілдіру. Қара әдетте патшайымның слонын фианкеттемейді, бұл қалыпты Архангельск позицияларына өтуге алып келеді, бірақ ақтардың пішін орталығына қысымды күшейту үшін Bg4 ойнайды. Ақтардың негізгі жалғасы 7. a4, содан кейін қаралар әдеттегі 7...Rb8 қозғалысымен жауап береді, бұл осы өте күрделі вариацияның бастапқы нүктесіне жетеді. Тағы бір мүмкіндік – дәстүрлі 7. c3 d6 8. d4, және 8...Bb6 кейін қараның позициясы жақсы. 8...exd4 Löwenthal–Морфи арасындағы 1859 жылғы Лондон матчында ойналған, бұл вариацияның алғаш рет қолданылған кездері болып саналады. Фабиано Каруана – осы вариацияны ең көп қолданатын ойыншылардың бірі, оны 2020 жылғы үміткерлер турнирінде пайдаланды.

Ашық қорғаныс: 4.Ba4 Nf6 5.0-0 Nxe4

Ашық қорғаныста 3 a6 4. Ba4 Nf6 5. O-O Nxe4, қаралар ақтардың пешканы қайта алуға кететін уақытын пайдаланып, орталықта бекініп алуға тырысады, ал ойын көбінесе 6. d4 b5 7. Bb3 d5 8. dxe5 Be6 (бірақ 7...exd4? 8. Re1 d5 9. Nc3!, Бобби Фишер – Петар Трифунович, Блед 1961) деп жалғасады. Мұнда 8. Nxe5, бұрын Фишер қолданған, жиі кездеспейді, ал қаралар 8...Nxe5 9. dxe5 c6 соңында теңдікке қол жеткізе алады, бұл жарық түсті қосымшаны ертерек қолданбауға және d5-ті сенімді қорғауға мүмкіндік береді, ол ашық қорғаныста жиі проблема тудырады. Рига вариациясы, 6. exd4, нашар деп есептеледі; негізгі желі 7. Re1 d5 8. Nxd4 Bd6! 9. Nxc6 Bxh2+! 10. Kh1! (10. Kxh2 Qh4+ 11. Kg1 Qxf2+ мәңгілік шах арқылы теңдікке әкеледі.) Qh4 11. Rxe4+! dxe4 12. Qd8+! Qxd8 13. Nxd8+ Kxd8 14. Kxh2 Be6 (14...f5 15. Bg5) және енді ойын соңы аққа тиімді деп есептеледі, 15. Be3 немесе Nd2 (бірақ 15...Nc3 c5!, қосымшаны тұзаққа түсіруге бағытталған емес). Осы желіге әйгілі мысал – Жозе Рауль Капабланка – Эдвард Ласкер, Нью-Йорк 1915 жылғы партиясы. Ақтар объективті түрде жақсырақ, бірақ қаралар өткір позицияларға байланысты жақсы тәжірибелік мүмкіндіктерді сақтайды. Ақтардың тоғызыншы жүрісте әртүрлі нұсқалары бар, соның ішінде 9. c3, 9. Be3, 9. Qe2 және 9. Nbd2. Классикалық желі 9. c3-тен басталады, онда қаралар 9...Be7 (негізгі желі) немесе 9...Bc5 агрессивті таңдауы мүмкін. 9. c3 Bc5 10. Nbd2 O-O 11. Bc2 соңынан қаралар e4-ке жасалған шабуылға жауап беруі керек, келесі мүмкіндіктерден таңдау жасап: 11...f5, 11...Bf5, екеуі де e4-тегі күшті нүктені сақтауға бағытталған, немесе ағылшын әуесқойы Вернон Дилворт енгізген 11...Nxf2 күшті желісі. Бүгін 9. Be3 Be7 10. c3 жиі негізгі желіге, 9. c3-ке көшу үшін қолданылады, бұл ретте Дилворт нұсқасын болдырмауға мүмкіндік береді. Ескі жалғасы – 11...f5, онда 12. Nb3 Bb6 13. Nfd4 Nxd4 14. Nxd4 Bxd4 соңынан ақтар Боголюбовтың 15. Qxd4 жүрісімен артықшылыққа ие болады. Оның орнына, өте өткір La Grande Variante 15. cxd4 f4 16. f3 Ng3 17. hxg3 fxg3 18. Qd3 Bf5 19. Bxf5 Qh4 21. Bh3 Qxd4+ 22. Kh1 Qxe5 жалғасады, нәтижесі белгісіз. Осы вариациядағы ең танымал партия – Смыслов – Решевский, 1945 жылғы КСРО – АҚШ радио матчы. Смыслов осы желіні зерттегеннен кейін тез жеңіске жетті. Решевский талдауды көрмеген және шахмат сағатымен тақтадағы позицияны шешуге бекер тырысты. Дилворт вариациясы (немесе шабуыл), 11...Nxf2 12. Rxf2 f6 13. exf6 Bxf2+ 14. Kxf2 Qxf6 қараға жақсы ұпай жинады, ал ақ ойыншыға көп тұзақтар бар. Негізгі желі екі жақ үшін де ойнауға қиын, бірақ күшті теңдікке бейім теңгерімсіз ойынға әкеледі. Артур Юсупов – Дилвортты бірнеше рет қолданған бірнеше гроссмейстердің бірі. Хауэлл шабуылында (ECO C81), 9. Qe2, ақтар d5-ке қарсы ойынға Rd1-ден кейін ұмтылады. Ойын көбінесе 9...Be7 10. Rd1 соңынан 10...Nc5 немесе 10...O-O деп жалғасады. Пауль Керес 1948 жылғы әлем чемпионатында Макс Эуэ мен Сэмюэл Решевскийге қарсы осы желіні ойнады. Бұл ойынды әлемнің No.2 Фабиано Каруана және басқалар ойнады, ол Chessbase үшін өзінің видео сериясында осыны ұсынады. Карповтың жүрісі, 9. Nbd2, қараның мүмкіндіктерін шектейді. 1978 жылғы Карпов – Корчной әлем чемпионатының матчында 9. Nbd2 Nc5 10. c3 d4 (10...Be7 – бұл ескі, бірақ әлі де танымал жүріс) соңынан Карпов таңғажайып 11. Ng5 жүрісін енгізді, оны оның жаттықтырушысы Игорь Зайцев ұсынған. Егер қаралар 11...Qxg5 атпен атса, ақтар 12. Qf3 жүрісімен материалды қайтарады. Бұл вариация 1995 жылғы Каспаров – Ананд әлем чемпионатының матчында шешуші рөл атқарды, онда Ананд қара ретінде сәтті қорғауға қабілетсіз болды.

Келесіге ауыстырылды:

Кейінгі алмасу айырмасының кейкестемесі (немесе екі рет кейкестемесі) (ECO C85), 6. Bxc6, алмасу вариациясына қарағанда темпты жоғалтады, бірақ өтемақы ретінде f6-дағы қара жылқы және e7-дегі піл қолайсыз жағдайда орналасады. f6-дағы жылқы қараға f7–f6 қозғалысымен e-кезеңді қолдауға кедергі келтіреді, ал піл e7-де біршама әрекетсіз тұрады.

Орталық шабуыл: 6.d4

Орталық шабуыл (немесе орталық вариациясы) (ECO C84), 6. d4, өткір ойынға алып келеді. 6...exd4 (6...Nxe4 және 6...b5 де мүмкін нұсқалар) 7. Re1 b5 (7...0-0 8. e5 Ne8 ойнауға болатын балама) Ақ 8. Bb3 немесе өткір 8. e5 тамашасын таңдай алады. Егер 7. e5 болса, қаралар ақ түлкінің e1-де болмауынан пайдаланып, 7...Ne4 ойнайды, мақсаты 8...Nc5 болуы мүмкін.

Морфи шабуыл: 6.Nc3

Морфи шабуылы (ECO C84), 1859 жылы Пол Морфи көзін байлап ойнаған бірнеше партияда бұл идеяны енгізгендіктен, оның атымен аталады. Бұл шабуыл агрессивті және ақтарға аз ғана артықшылық әкелуі мүмкін, бірақ 6. Re1 және 6. d3-ге қарағанда кем. Осы екі жүргізілімге ұқсас, ақтардың e пішінін қорғауы қараларды ақтардың слонын 6...b5 (6...d6 де мүмкін, бірақ одан аз танымал) жүргізілімімен қууға мәжбүр етеді. 7. Bb3-тен кейін, қаралар 7...0-0 немесе 7...d6 ойнауы мүмкін. 7...0-0 ойнап, содан кейін d5 пішінін құрбан етуді көздейтін Маршалл шабуылының стиліндегі идеялардың мәні аз, себебі ақтардың c3-дегі аты d5 пішінін бақылайды және ақтардың ханыша жағы жақсы дамыған, ал әдетте Маршалл шабуылының артықшылығы – ақтардың нашар дамыған ханыша жағы. 7...d6, 8. Nd5 Na5 9. Nxe7 Qxe7 10. d3 0-0 негізгі жүргізілімінде, қаралар ақтардың слондарынан Nxb3 жүргізілімімен айырылады, бұл Морфи шабуылындағы кең таралған шабуыл идеясын көрсетеді; Nd5. Негізгі жүргізілімде 8. Nxd5? дұрыс емес, себебі 9. Bxd5! ақтарға d5 алқабындағы күшті слонды қалдырады, ол қорғалмаған c6 атқа қиындық тудырады. 7...0-0-дан кейін 8. d3 6. d3 негізгі жүргізілімдерінің біріне өтеді, 6...b5 7. Bb3 0-0 8. Nc3. Пол Керес және Борис Спасский екеуі де мансаптарында бірнеше рет ойнаған (олардың екеуі де бір-біріне қарсы бір рет ойнаған), ал Зигберт Тарраш 1911 жылы Шлехтермен өткен матчында үш рет ойнаған (осы ретпен 1 жеңіс, 1 тең, 1 жеңіліс), бірақ ол 6-шы жүргізілімде ақтар үшін ең аз танымал нұсқа болып қала береді.

Ворралл шабуыл: 6.Qe2

Воррал шабуылында (ECO C86) ақ түстің 6. Re1-інің орнына 6. Qe2-і қолданылады. Мұндағы мақсат – патшайым e-пешкасын қолдап, мұнараға d1-ге жылжуға мүмкіндік беру, осы арқылы d-пешкасының алға жылжуына көмектесу, бірақ мұндайға әрқашан уақыт жете бермейді. Ойын көбінесе 6...b5 7. Bb3, содан кейін 7. 0-0 8. c3 және 8...d5 немесе 8...d6 қозғалыстарымен жалғасады. Пол Керес бұл комбинацияны бірнеше рет ойнаған. Жақында Сергей Тивяков та ойнады, ал Найджел Шорт 1992 жылы Анатолий Карповқа қарсы өткен матчында екі рет қолданды және екі ойында да жеңіске жетті.

Қазіргі сызық: 6.d3

6. d3 ойнағанда, көбінесе Мартинес вариациясы деп аталады, ақтар Маршалл шабуылынан және Маршаллға қарсы барлық басқа да қозғалыстардан аулақ қалады. Ақ 7. Bxc6-мен e5 пешкасын ұтып алуға қауіптендіреді, қараға 6…d6 немесе 6…b5 таңдау мүмкіндігін береді. 6…d6 ойналса, e5 пешкасы берік қорғалған болады, ал қаралар 7…b5 және 8…Na5 арқылы ақтардың Рю Лопес пілшегін айырбастауға тырысады. Ақ әдетте 7. c3 ойнайды, ал 8…0-0 кейін 9. Nbd2 немесе 9. Re1 таңдауға мүмкіндік алады. Қара 6…b5 ойнаса, 7. Bb3 d6 (7…0-0 де мүмкін) ойналғаннан кейін, ақ 8…Na5 қауіпін 8. a3 (8. c3 немесе 8. a4 де жақсы) ойнау арқылы таратып, 8…0-0 (немесе тікелей 8…Na5) ойналғаннан кейін 9. Nc3-мен Рю Лопестің қазіргі заманғы түріне жетеді. Бұл позицияға алғаш рет Вишванатан Ананд пен Майкл Адамс арасындағы жоғары деңгейдегі ойында, 2013 жылғы Grenke Chess Classic турнирінде қол жеткізілді. 6. d3 топ ойыншылар арасында кең танымал болды және 6. Re1 негізгі қозғалысын алмастыруға жақындады. Бұл вариация 6. Re1 қозғалысына көшуге мүмкіндік береді, бірақ ыңғайлырақ қозғалыс тәртібімен. Мысалы, 6. Re1 ойналғаннан кейін туындауы мүмкін 8. a4 анти-Маршалл вариациясында, негізгі қозғалыстардың бірі 8…Bb7 9. d3, оған 6. d3 b5 7. Bb3 0-0 8. a4 Bb7 9. Re1 арқылы да жетуге болады. Анти-Маршаллға қарсы күрестің тағы бір қиын жолы – 8…b4, содан кейін ақтар 9. a5 (Na5-тің алдын алу үшін) d6 10. d3 Be6! ойнауға тырысуы мүмкін, онда пілдерді айырбастаудан қашуға болмайды (негізгі қозғалыстар 11. Bxe6 немесе 11. Nbd2 Bxb3). Егер қаралар айырбастаудан бас тартса, 11. Nbd2 Rb8 12. Nc4 ойналып, ақтар позицияда белгілі бір артықшылыққа ие болуы мүмкін. Екінші жағынан, 6. d3 b5 7. Bb3 0-0 8. a4 b4 9. a5 d6 10. Nbd2 Be6 11. Nc4! ойналса, ақтар айырбастаудан аулақ болып, кейін Re1 ойнау арқылы тікелей анти-Маршалл позициясына көше алады. Сирек жағдайларда, 6. d3 d6 7. c3 0-0 8. Re1 b5 9. Bc2 Bb7 10. Nbd2 Re8 11. h3 Bf8 12. d4 қозғалыстары арқылы ойын дәстүрлі жабық испандық позициясына (7…d6) ауысуы мүмкін, бұл Зайцев жүйесінде жақсы зерттелген позицияға жетеді, бірақ екі ойыншы да осы позицияда көптеген нүктелерде ауытқуы мүмкін. Сондай-ақ, 6…b5 7. Bb3 d6 8. c3 0-0 ойналғаннан кейін Пилник вариациясына көшуге болады, онда 9. Re1 Пилник позициясына көшеді, Маршалл шабуылынан сәтті аулақ сақталады (Пилникте ол болмайды). Жалпы алғанда, егер 6…b5 7. Bb3 d6 8. c3 ойналса, позициялар Зайцев, Флор, Смыслов, Карпов, Брейер немесе Чигорин сияқты дәстүрлі жабық испандық позицияларына ұқсауы мүмкін, онда ақтар 10. d3 (немесе Чигорин позициясында 10. Bc2 c5 ойналғаннан кейін 11. d3) ойнайды, 10. d4 (немесе Чигоринде 11. d4) орнына. Ақтар Re1 және h3 ойнаса. Әр жағдайда, 10. d3 10. d4-тен әлдеқайда аз танымал (сондай-ақ Чигорин үшін 11. d4), бірақ d4-тен басқа, ешқашан қанағаттандырмайтын жалғыз қозғалыс. Осы вариацияларда 10. d3 жиі осы вариацияның «тыныш» түрі деп аталады (тыныш Брейер, тыныш Флор, тыныш Чигорин және т.б.). Flohr–Zaitsev типтес позицияларда, ақтар h3 ойнамай d3–d4 жылдам ойнап, дәстүрлі Зайцевке қарағанда темпті жоғалтуы мүмкін, бірақ h3 қозғалысы жоғалатын нәрсе, ол b7-ге орналасқан пілмен маңызды емес, сондықтан h3 тек luft береді (Пилникпен ортақ идея).

Авербах нұсқасы: 6.Re1 d6

Авербах вариациясында (C87), Юрий Авербахтың есімімен аталатын, қаралар 6…d6 қозғалысымен қауіп төндірген e пешкасын қорғайды, ал ақ пілді 6…b5 арқылы қуудың орнына. Бұл қорғаныс қазіргі заманғы Штайниц және орыс қорғаныстарымен ұқсастықтары бар, себебі қаралар патшайым жағын әлсірететін b5 қозғалысынан аулақ болады. Ақ 7. Bxc6 bxc6 8. d4 немесе 7. c3 Bg4 деп жауап бере алады (қаралар үшін жабық қорғаныстың әдеттегі бағыттарына көшу үшін бұл тым кеш, себебі 7…b5 болған жағдайда 8. Bc2 мүмкіндігі туады, бұл аққа басқа вариациялардағы Bb3–c2 екі қозғалыстың орнына темпты сақтайды). Бұл байланыс аққа d2–d4 ойнауға уақытша кедергі келтіреді. Қара бетке жауап ретінде ақ 8. h3 Bh5 9. Bxc6 bxc6 10. d4 арқылы d4 қозғалысын күштеп жүзеге асыруға, немесе d4 қозғалысын кейінге шегеріп, 8. d3 ойнап, содан кейін Nbd2–f1–g3 арқылы атты патша жағына маневрлеуге болады.

Trajković Вариациясы: 6.Re1 b5 7.Bb3 Bb7

6 d6-ның баламасы 6 b5 7. Bb3 Bb7. Бұл Трайкович вариациясы деп аталады. Қара 8. c3 d5 9. exd5 Nxd5 10. Nxe5 Nxe5 11. Rxe5 Nf4 арқылы пішінді құрбандыққа шалуы мүмкін.

7...0-0

Алтыдан кейін Re1 b5 7. Bb3, қаралар көбінесе 7…0-0 ойнайды. Ақтар 8. c3 d5 соңынан Маршалл шабуылынан қашып, 8. a4, 8. h3, 8. d4 және 8. d3 сияқты балама қадамдарды ойнай алады. Бұл қадамдар қараны d5 ойнаудан тоқтатуға бағытталғандықтан, олар жиі "Маршаллға қарсы" жүйелер деп аталады. Егер Ақ 8. c3 таңдаса, қара 8…d6 арқылы негізгі бағытқа өтумен қатар, 8…d5 ойнап, Маршалл шабуылын бастауға мүмкіндік алады.

Негізгі желі: 4.Ba4 Nf6 5.0-0 Be7 6.Re1 b5 7.Bb3 d6 8.c3 0-0

Жабық Рю-Лопестің негізгі желілері 6. Re1 b5 7. Bb3 d6 8. c3 0 0 жалғасады. Ақ енді 9. d3 немесе 9. d4 ойнай алады, бірақ ең көп таралғаны 9. h3, ол d4-ке дайындық жасайды және Bg4-тің қолайсыз тұтқасын болдырмайды. Бұл ашылудың негізгі желісі деп санауға болады, мыңдаған жоғары деңгейдегі ойындар осы позицияға жеткен. Ақ d4 ойнауға, содан кейін Nbd2–f1–g3 жүргізуді мақсат етеді, бұл e4-ті ашық диагональдардағы пілдермен және екі жылқымен қараның патшалық жағына қауіп төндіретіндей нығайтады. Қара бұл жылқы маневріне патшайым жағында кеңейіп, орталықта әрекет жасап немесе e4-ке қысым көрсету арқылы қарсы тұруға тырысады. 6. Re1 b5 7. Bb3 d6 8. c3 0 0 кейін:
9. d3 (Пилник вариациясы)
9. d4 (Йейтс вариациясы)
9. Bg4 (Боголжубов вариациясы)
9. Bg4 10. a4 (Йейтс вариациясы, қысқа шабуыл)
9. a3 (Сюэтин вариациясы)
9. Bc2 (Лутиков вариациясы)
9. h3
9. Na5 (Чигорин вариациясы)
9. Nb8 (Брейер вариациясы)
9. Bb7 (Зайцев вариациясы)
9. Nd7 (Карпов вариациясы)
9. Be6 (Холмов вариациясы)
9. h6 (Смыслов вариациясы)
9. Qd7 (Смыслов вариациясы)
9. a5 (Керес вариациясы)

Пильник нұсқасы: 9.d3

Пилник вариациясы, Герман Пилник есімімен аталады, сонымен қатар Теичманн вариациясы деп те белгілі, Теичманн–Шлехтер ойыны, Карлсбад 1911 жылдан бастау алады. Ақ 9. d3-ті ойнайды, жағдайлар қолайлы болғанда кейін d4-ке жылжуды көздейді. d2–d3–d4 жүргенімен d2–d4-ке қарағанда темпты жоғалтқандай болса да, Ақ h3-ті ойнаудан бас тарта алады, темпті қайтаруға мүмкіндік алады, әсіресе Қара Bb7 ойнаса. Пилник соңғы жылдары қысқа қайта жандануды бастан өткерді, бірақ бұл негізінен 6. d3 арқылы транспозиция нәтижесінде болды, ол Маршалл шабуылынан сақтануға мүмкіндік береді. 6. d3-тен басталып Пилникке әкелетін қадамдар: 6. d3 b5 7. Bb3 d6 8. c3 0 0 9. Re1.

Ятс және Боголюбоу варианттары: 9.d4

Ақ әдетте 9. h3 ойнайды, 9. d4-ке (Yates Variation) қарағанда, себебі 9. d4 Bg4 (Bogoljubow Variation) соңынан ақ патшаның жылқысы тігіліп қалып, қиын жағдайға түседі. Бұл вариация Capablanca–Bogoljubow ойынынан (Лондон, 1922) атын алған.

Чигориннің өзгеруі: 9.h3 Na5

Чигорин вариациясын Михаил Чигорин 20 ғасырдың басында жетілдірді және ол елу жылдан астам уақыт бойы Рю Лопеске қарсы негізгі қара қорғаныс болды. 9…Na5 жүрегімен қаралар ақ епископты a2–g8 диагоналінен ығыстырып, c пешкасын патшайым жағына кеңейтуге мүмкіндік береді. 10. Bc2 c5 11. d4 соңынан қаралардың классикалық жалғасы 11…Qc7 болып табылады, ол e5 пешкасын нығайтады және патшайымды c вертикаліне орналастырады, бұл вертикаль кейін cxd4 соққысынан кейін ашылуы мүмкін. Бұл позициядағы қаралардың басқа мүмкіндіктері 11…Bb7 және 11…Nd7; соңғысын Керес 1960 жылдары бірнеше рет қолданды. Чигорин вариациясының танымалдылығы төмендеді, себебі қаралар a5-тегі атты қайтадан ойынға енгізуге белгілі бір уақыт жұмсауы керек. Чигорин төрт ECO классификациясына бөлінеді. C96-да қара немесе ақ 10…Bc2 соққысынан кейін өзгеше қимыл жасайды және классикалық негізгі позиция 10…c5 11. d4 Qc7-ке жетпейді. C97-де ақ диаграммадан 12. a4, 12. d5, 12. b4 немесе негізгі 12. Nbd2 жүрегімен жалғастырады, ал қаралар Be6, Rd8, Re8, Bb7 немесе Bd7 жауабымен жауап береді. C98 классификациясы 12. Nbd2 Nc6 позициясын, ал C99 12. Nbd2 cxd4 13. cxd4 позициясын қамтиды.

Брейердің вариациясы: 9.h3 Nb8

Брейердің вариациясын 1911 жылы Гюла Брейер ұсынған, бірақ Брейердің осы жолды қолданғаны туралы ешқандай ойын тіркелмеген. Брейер вариациясы 1960-шы жылдарға дейін танымал болған жоқ, ол кезде Борис Спасский және басқалар оны қабылдады. Атап айтқанда, Спасскийдің 1965 жылы Тбилисиде Михаил Талға екі рет тікелей жеңісі оның беделін арттырды, ал Спасскийдің Брейермен карьералық көрсеткіші оң болды. Бұл вариация көптеген жоғары деңгейдегі ойыншылардың таңдауы болды, себебі ақ түсті ойыншылар оған қарсы үстемдік ете алмай қиналды. Дегенмен, қазіргі уақытта бұл вариация тым пассивті деп есептеледі, ал ойыншылар Берлин немесе Петроффты ойнағанды жөн көреді, себебі олар тезірек теңдікке келуге мүмкіндік береді. 9...Nb8 қаралар c пешкасын босатады және атты d7-ге бағыттап, ол e5 пешкасын қолдайды. Егер ақ 10. d3 арқылы орталықты нығайтса, ашылу ECO коды C94 ретінде жіктеледі. Көбірек таралған жалғасы 10. d4 – ECO C95. Негізгі желі 10. d4 Nbd7 11. Nbd2 Bb7 12. Bc2 Re8 13. Nf1 Bf8 деп жалғасады. Қаралар exd4 арқылы e4 пешкасын ұтып алуға қауіптендіреді, бұл пешкаға шабуылды ашады, сондықтан ақ 14. Ng3 ойнайды. Қаралар әдетте ақтардың атын f5-ке өтпеуі үшін 14...g6 ойнайды. Содан кейін ақ 15. a4 арқылы қара патшайым қанатына шабуылдауға тырысады. Қаралар 15...c5 арқылы орталықта басымдыққа ұмтылады. Ақ патша немесе патшайым қанатына шабуылдауға мүмкіндік алады. Бұл 16. d5 арқылы орталықтың шешілуін күштеп жүзеге асырады. Қара 16...c4 арқылы патшайым қанатындағы әлсіз жағдайларды пайдалана алады. Ақ 17. Bg5 арқылы патша қанатына шабуылдауға тырысады, күштерін патша жағына жылжытады. Қаралар 17...h6 арқылы пілді ығыстырады. Логикалық шегініс – 18. Be3, оған 18...Nc5 жауабы келеді. Ақ 19. Qd2 ойнайды, 19...h5 қозғалысын күштеп жүзеге асырады. Бұл маневрдің мақсаты – қаралардың патша қанатын әлсірету.

Зайцев Варианты: 9.h3 Bb7

Зайцев вариациясы (Флор-Зайцев вариациясы деп те аталады) Игорь Зайцев ұсынған, ол көп жыл бойы Карповтың бапкерлерінің бірі болды. Карповтың сүйіктісі саналатын Зайцев, Руй Лопестің ең маңызды вариацияларының бірі болып табылады. 9… Bb7 қаралар 10. d4 Re8 11. Nbd2 Bf8 соңынан e4-ке күшті қысым жасауға дайындалады, онда ойын өте күрделі және тактикалық бола алады. Егер қаралар жеңіске ұмтылса, бұл позицияның бір кемшілігі – ақтар қараларды басқа қорғанысқа көшуге мәжбүрлейді немесе 11. Ng5 Rf8 12. Nf3 арқылы позицияны қайталаумен теңдікке келуге мүмкіндік береді. Бүгінде Зайцев вариациясының теориясы орта ойыннан асып, кеңейді, сондықтан жоғары деңгейде оны көру сирек, себебі көп теорияны жаттап алу қажет.

Карпов Вариациясы: 9.h3 Nd7

Карпов 1990 жылғы әлем чемпионатында 9…Nd7 жүрегін бірнеше рет сынады, бірақ Каспаров 18-ші партияда оған қарсы маңызды артықшылыққа қол жеткізді. Бұл позиция берік, бірақ сәл төмендеу. Сандар шатастырады, себебі 9…Nd7-ні де Чигорин варианты деп атайды, сондықтан Руй Лопестің осы атпен екі нұсқасы бар, бірақ 9…Na5 жүрегі көбінесе Чигоринмен байланысты. Бұл қорғаныс Пауль Керестің құрметіне Керес варианты деп те аталады.

Хольмовтың өзгеруі: 9.h3 Be6

Хольмовтың 9…Be6 вариациясы 1980-ші жылдары танымал болды, бірақ қазір шеберлік деңгейінде ойналатыны азайды. Басты қадамдар: 10. d4 Bxb3 11. axb3 (11. Qxb3 – тағы бір мүмкіндік) exd4 12. cxd4 d5 13. e5 Ne4 14. Nc3 f5 15. exf6 Bxf6 16. Nxe4 dxe4 17. Rxe4 Qd5 18. Rg4, онда ақтардың қосымша пешкасы қаралардың жақсырақ үйлесім тапқан және белсенді пішіндерінен бағалырақ екені көрсетілді.

Smyslov нұсқасы: 9.h3 h6

Смыслов вариациясы (ECO C93) – Зайцев вариациясына ұқсас жоспар. 9…h6-мен қаралар 10…Re8 және 11…Bf8 ойнауға дайындалады, 10.Ng5 қаупінсіз. 9…h6-мен темпты жоғалту аққа Nbd2–f1–g3 маневрін аяқтауға жеткілікті уақыт береді, ал бұл қадам қараның патшалық қанатын әлсіретуі мүмкін. Зайцев – қаралар h6 қадамын жасамай, темпті сақтауға тырысатын, жақсартылған Смыслов деп қарастыруға болады. Каспаров 1997 жылғы «Адам мен машина» матчының 2-ойынында Deep Blue шахмат компьютеріне жеңілген кезде Смыслов вариациясын ойнады. Светозар Глигорич – C93 вариациясын ең көп ойнаған шахматшы.

Смыслов нұсқасы: 9.h3 Qd7

9. Qd7 – Смысловтың тағы бір нұсқасы.

Қара қорғаныстар 3...a6-дан басқа

Бұл бөлімдегі нұсқалардың ішінде Берлин және Шлиман қорғаныстары бүгінде ең көп таралған, одан кейін Классикалық қорғаныс келеді. 3 Nge7 (Коцио қорғанысы) 3 g6 (Смыслов немесе Фьянчетто қорғанысы) 3 Nd4 (Бирд қорғанысы) 3 d6 (Штейнциц қорғанысы) 3 f5!? (Шлиман қорғанысы) 3 Bc5 (Классикалық немесе Кордел қорғанысы) 3 Nf6 (Берлин қорғанысы) және қараның сирек қолданылатын басқа үшінші жүргендері.

Коцио Қорғаныс: 3...

Коцио қорғанысы (ECO C60 бөлігі), 3...Nge7, қаралардың үшінші жүргілісіндегі қорғаныстардың ең аз танымал және ескіргені болып есептеледі. Бент Ларсен оны кейде табыспен қолданса да, ол Руй Лопестің ең аз зерттелген вариацияларының бірі болып қалады.

Смыслов Қорғанысы: 3...g6

Смыслов қорғанысы, Фьянчетто қорғанысы, Барнс қорғанысы немесе Пиллсбери қорғанысы (ECO C60 құрамына кіреді), 3…g6 – Василий Смыслов пен Борис Спасский сирек ойнаған тыныш позициялық жүйе, 1980-ші жылдары 4. c3 a6! қараларға жақсы мүмкіндік беретіні анықталғаннан кейін танымал болды. Кейін 4. d4 exd4 5. Bg5 аққа артықшылық екені анықталды, сондықтан бұл вариант бүгінде сирек қолданылады. Александр Халифман 4. d4 exd4 5. c3 қызықты гамбиттық бағытты ұсынған, алайда осыдан туындайтын кейбір позициялар әлі толыққанды зерттелген жоқ.

Құстың қорғанысы: 3...

Құс қорғанысы (ECO C61), 3 Nd4 – қазіргі шахмат тәжірибесінде сирек кездесетін нұсқа. Ақ сақ болса, артықшылыққа ие болуға мүмкіндік алады. Ең дұрыс жүргізілістер: 4. Nxd4 exd4 5. O-O Bc5 6. d3 c6 7. Ba4 Ne7. Бұл қорғаныс 1843 жылы Пол Рудольф фон Бильгердің «Шахмат ойынының нұсқаулығы» еңбегінде жарияланған, ал Хенри Берд 19 ғасырдың соңында оны зерттеген. Берд қара түспен кем дегенде 25 рет ойнап, +9−13=3 (тоғыз жеңіс, он үш жеңіліс, үш теңдік) нәтиже көрсеткен. Кейіннен Зигберт Тарраш, Борис Спасский және Александр Халифман турнирлерде бірнеше рет осы қорғанысты қолданған. Ол кейде күтпеген қару ретінде пайдаланғанымен, Бердтен кейін ешбір мықты шебер оны тұрақты түрде қолданбады. Әлем чемпионы Магнус Карлсен 2014 жылғы Шахмат Олимпиадасында Иван Шаричке қарсы қара түспен ойнап, жеңіліске ұшырады.

Штайниц Қорғау: 3...d6

Штайниц қорғанысы (кейде Ескі Штайниц қорғанысы деп те аталады) (ECO C62), 3…d6, берік, бірақ пассивті және қысыңқы. Бірінші әлем чемпионы Вильгельм Штайництің сүйікті қорғанысы, және әлем чемпиондары мен сарапшы қорғаушылар Эммануэль Ласкер, Хосе Капабланка, кейде Василий Смыслов жиі ойнаған, бірақ Бірінші дүниежүзілік соғыстан кейін оның қолданылуы азайды, себебі оның ішкі пассивтігі испандық қорғаныстың белсендірек тәсілдерін іздеуге себеп болды. Ақтардың ең тікелей тәсілі – 4. d4, қараның e5-тегі пішініне бірден шабуыл жасау, ал 4. c3 және 4. 0-0 – қолданылатын баламалар. 4. d4 соңынан қара 4…Bd7 жүреді, бұл байланысты бұзады, сонымен қатар ақтардың 5. Bxc6 және 6. dxe5 арқылы пішінді жеңу қаупіне қарсы тұрады. Содан кейін ақтар 5. Nc3 ойнайды, e4-ті қорғайды және пішінді жеңу қаупін жаңартады, ал қара 5…Nf6 жауап береді. 6. 0-0, Be7 және 7. Re1 соңынан қара 7…exd4 жүруге мәжбүр болады, өйткені 7…0-0? Тарраш тұзағына әкеледі. Қазіргі заманғы Штайниц қорғанысы (3…a6 4. Ba4 d6) қараға еркіндік береді және одан көп танымал.

Шлиманның қорғанысы: 3...f5

Шлиманн қорғанысы немесе Шлиманн–Яниш гамбиті (ECO C63), 3…f5, ұзақ жылдар бойы беріктігімен және теңдікке ұмтылуымен танымал және көбінесе «Берлин қабырғасы» деп аталады. Берлин қорғанысын 19-шы ғасырдың соңы мен 20-шы ғасырдың басында Эммануэль Ласкер және басқалар ойнады, олар әдетте Стейнциц қорғанысының стилінде 4. O-O-ға 4…d6 жауап берді. Бұл тәсіл, Стейнцицтің ескі түрі сияқты, пассивтілігіне байланысты уақыт өте келе сұйылып, бүкіл вариация сирек кездесе бастады. Артур Бискуйер Берлинде ондаған жылдар бойы ойнады, бірақ әрқашан 4. O-O Nxe4 нұсқасын таңдады. Владимир Крамник 2000 жылғы әлем чемпионатында Гарри Каспаровқа қарсы сәтті пайдаланғаннан бері Берлин қайта жанданды: тіпті Алексей Широв, Веселин Топалов, Хикару Накамура және өзі Каспаров сияқты динамикалық стильдегі ойыншылар да оны сынап көрді, ал Магнус Карлсен мен Висванатан Ананд оны 2013 және 2014 жылғы әлем чемпионаттарында қолданды (Карлсен оны кеңінен пайдаланды). Қараның үшінші жүрісі e-пешкасын жеңіп алуға тікелей қауіп төндірмейді – қара оны алса, ақ e5-те пешканы қайтарып алады. Ақ 4. O-O-дан кейін әдетте рокировка жасайды. 4. O-O-дан кейін қаралар 4…Nxe4 (Берлиннің негізгі вариациясы) немесе 4…Bc5 (Берлиннің классикалық вариациясы) сияқты берік ойын таңдай алады. Қара үшін тағы бір мүмкіндік – 1890 жылдан бері сирек кездесетін 6…bxc6 7. dxe5 Nb7, бірақ ақ қараның екі піліне қарамастан, артықшылығын сақтайды, себебі қараға белсенді қарсы шабуыл жасау қиын. Дегенмен, теңдікке бейімділігіне қарамастан, Берлиннің эндшпилі 3…Nf6-дан басталатын барлық вариацияның ең қиын сынағы болып табылады және осы жерде көптеген теориялық зерттеулер жасалды. Бүгінгі күні көпшіліктің пікірі бойынша, қаралар Берлин эндшпилінде дұрыс ойнаса, теңдік сақтай алады, сондықтан ойыншылар 4. O-O Nxe4 5. Re1 желісіне көшті, бұл ақтардың ашылуда артықшылық алуға жасаған ең жақсы әрекеті саналады және Фабиано Каруана Ruy Lopez ашылуы бойынша Chessbase Series-інде қолдайды. Ақтың 4. Nc3 жүрісі Төрт атты ойынға, испандық вариациясына ауысады. 4. d3 маңызды балама болып табылады, «Анти-Берлин» деп аталады, ол Берлиннің эндшпилінен қашады. Вильгельм Штайнциц әлем чемпионы болған кезінде онымен көптеген керемет жеңістерге қол жеткізді. Қара үшін негізгі жауаптар 4…d6 және 4…Bc5, соңғысы көбірек танымал. Ақтың 4…Bc5-тен кейінгі ең маңызды жалғасулары 5. O-O, 5. Bxc6 және 5. c3. 4. d3-ке 4…Ne7 жауабы жиі кездеспейді, ол Мортимер тұзағын құруға тырысады. Тағы бір мүмкіндік – 4. Bxc6 дереу ойнау. Қараның негізгі жауаптары 4…dxc6 және 4…bxc6, соңғысы Берлин қорғанысында ойнауға болады, Морфи қорғанысындағы алмасу вариациясынан айырмашылығы. Бұл жоғарыдағы «Анти-Берлинге» ауысуы мүмкін, егер ақ 5. d3 жалғаса берсе немесе 4…bxc6 жағдайында 5. O-O Nxe4 немесе 5. d4 Nxe4 негізгі желіге ауысады, бірақ ақтың 4…bxc6-ға басқа жалғасулары да бар, мысалы 5. Nc3, ал қара 5. O-O және 5. d4 екі нұсқасына да басқа жауаптар бере алады. Берлинге ECO кодтары C65–C67 тағайындалған. C65 коды 4. O-O-ға баламаларды қамтиды, оның ішінде 4. d3 және 4. O-O Bc5. C66 коды 4. O-O d6 құрайды, ал C67 – 4. O-O Nxe4.