Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Добрич (болг. Добрич; тарихи атаулары: Базарджик, Хаджыоглу Пазарчик) – Болгариядағы халық саны бойынша 9-шы қала, Добрич облысының әкімшілік орталығы және Оңтүстік Добруджа аймағының астанасы. Қала елдің солтүстік-шығыс бөлігінде, Болгарияның Қара теңіз жағалауынан батысқа қарай 30 шақырым қашықтықта, Альбена, Балчик және Алтын құм сияқты курорттарға жақын орналасқан. 2012 жылғы қаңтар айының мәліметі бойынша, қаланың ішінде 79 269 адам тұрады. Қала, аймақтың ортағасырлық болгар билеушісі Добротицаның құрметіне аталған. Ауыл шаруашылығы – экономиканың ең дамыған саласы. Аймақта ең көп өндірілетін ауыл шаруашылығы өнімдері – бидай және лавандра майы. Антарктидадағы Оңтүстік Шетланд аралдарындағы Ливингстон аралындағы Добрич шығанағы осы қаланың құрметіне аталған. Қызығушылық тудыратын нысан – Добрич телемұнарасы.
Dobrich ( ; Bazargic; Hacıoğlu Pazarcık) is the 9th most populated city in Bulgaria, the administrative centre of Dobrich Province and the capital of the region of Southern Dobrudzha. It is located in the northeastern part of the country, 30 km west of the Bulgarian Black Sea Coast, not far from resorts such as Albena, Balchik, and Golden Sands. In January 2012, Dobrich was inhabited by 79,269 people within the city limits. The city is named after the Bulgarian medieval lord of the surrounding region Dobrotitsa. Agriculture is the most developed branch of the economy. The most popular types of agricultural products in the region are wheat and lavender oil. Dobrich Knoll on Livingston Island in the South Shetland Islands, Antarctica is named after Dobrich. A point of interest is the Dobrich TV Tower.
Этимология
Қала 14 ғасырдағы Добруджа билеушісі Добротицаның есімімен аталған, бұл атау славян тіліндегі "добр" түбірінен шыққан, яғни "жақсы" деген мағынаны білдіреді. Қала тарихы барысында бірнеше рет атауын өзгерткен. Қала 16 ғасырда Осман империясы тұсында құрылғанда, оны елді мекенді негіздеген түрік саяхатшы саудагерінің құрметіне Хачиоглу Пазарчик деп атаған, сондай-ақ оны ірі Пазарчик қаласынан (қазіргі Пазарджик) ажырату үшін. Автономиялық Болгар мемлекеті құрылғаннан кейін, қала тұрғындары 1882 жылдың 19 ақпанында қаланың атын Добрич деп өзгертуге дауыс берді. 1913 жылы Екінші Балқан соғысынан кейін Румыния Оңтүстік Добруджаны аннексиялағанда, қала Базаргич деп аталды, бұл оның бұрынғы түрік атының румын тіліндегі нұсқасы. 1940 жылдың 25 қыркүйегінде Крайова шарты бойынша қала Болгарияның билігіне қайта оралды және "Добрич" атауы қайта қолданысқа енді. 1949 жылы коммунистік кезеңде қала Совет маршалы Федор Толбухинның құрметіне Толбухин деп аталды. Соңында, Живков режимі құлағаннан кейін, қаланың атауы президент жарлығымен 1990 жылдың 19 қыркүйегінде "Добрич" деп қайта өзгертілді.
The city is named after the 14th century Dobrujan ruler Dobrotitsa, from the Slavic root dobr, "good". The city has had several name changes throughout its history. When the town was founded in the 16th century during the Ottoman period, it bore the name Hacıoğlu Pazarcık after the Turkish travelling merchant who established the settlement, and to distinguish it from the larger town of Pazarcık (today Pazardzhik). After the autonomous Bulgarian state was established, the citizens of the town voted to change the name to Dobrich on 19 February 1882. When Romania annexed Southern Dobruja in 1913 after the Second Balkan War, the city was known as Bazargic, the Romanian variant of its earlier Turkish name. On 25 September 1940, per the Treaty of Craiova, the city reverted to Bulgarian rule and "Dobrich" was once again in use. In 1949 during the Communist era the city was renamed Tolbukhin in honour of Soviet Marshal Fyodor Tolbukhin. Finally, after the end of the Zhivkov regime, the name of the city was changed back to "Dobrich" by presidential decree on 19 September 1990.
Тарих
Қазіргі Добричтің қоныстануының алғашқы дәлелдері б.з.д. 4-3 ғасырларға дейін жетеді. Латынша Abrittum атауымен белгілі болған қала, Төменгі Моэзия Рим провинциясының маңызды бөлігі болды және елорданың митрополиті Марцианополистің суфрагандық епископтығына ие болды, бірақ католик епархиясы кейіннен жойылды. Б.з. 2-4 ғасырлар мен 7-11 ғасырларға жататын қираған үйлер, соның ішінде қала орталығындағы түрлі діни қабірлермен болгар некрополі де табылды. 11 ғасырда печенегтердің шабуылы Добруджаның ішкі аймақтарын қиратты, нәтижесінде Екінші Болгар империясы кезінде көптеген елді мекендерде адам қалмады. Қала 16 ғасырда түрік саудагері Хачиоглу Пазарчик тарапынан қайта құрылды және 1882 жылға дейін оның атымен аталды. 1646-1650 жылдарға қатысты Осман деректерінде қалада 1000-нан астам үй, 100-ге жуық дүкен, үш қонақүй, үш түрік моншасы, он екі мешіт және он екі мектеп болғандығы көрсетілген. 17-19 ғасырларда қала қолөнер, сауда және ауыл шаруашылығы орталығы ретінде дамыды, тоқу, үй тігісі, мыс шеберлігі, былғары өңдеу және бидай, зығыр, жүн, ірімшік сияқты ауыл шаруашылығы өнімдерімен мәшһүр болды. 19 ғасырдың басында қала халқы 12 000-ға жетті, олардың көпшілігі орыс-түрік соғыстарынан кейін Шығыс Болгариядан келген қашқын болды. Осы кезеңде қаланың мәдени келбеті қалыптасты. Бірінші православие шіркеуі 1843 жылы салынды. Қала 1878 жылдың 27 қаңтарында Осман империясынан азат етіліп, 1882 жылдың 19 ақпанында Добрич деп қайта аталды. 1913 жылғы Бухарест келісімі (1919 жылғы Нойиль келісімімен расталған) бойынша Добрич және Оңтүстік Добруджаның барлық аймағы 1940 жылға дейін Румыния құрамына кірді. Осы кезеңде қала Базаргик деп аталды, бұл түрік аты Хачиоглу Пазарчиктың өзгеруі болды және Калиакра округінің (румын тілінде județ) орталығы болды. 1940 жылдың 25 қыркүйегінде болгар әскері 7 қыркүйекте Крайова келісіміне қол қойғаннан кейін қалаға кірді. Бұл күн қала мерекесі ретінде тойланды, кейіннен 25 қыркүйекке ауыстырылды. 1949 жылы коммунистік билік кезінде Добрич Совет Одағының маршалы Федор Толбухин құрметіне Толбухин (Толбухин) деп аталды. 1990 жылдың 19 қыркүйегінде президент жарлығымен қаланың ескі аты Добрич қайта орнатылды. Добрич атауының жаңартылуына қарамастан, қала 21 ғасырда да бұрынғы коммунистік архитектуралық стильді сақтап тұр. Аймақтың көлік тіркелімінің коды өзгеріссіз қалды – TX (ТолбуХин; Толбухин) аббревиатурасы.
The first evidence of settlement in what is now Dobrich dates from the 4th or 3rd century BC. Under the Latin name Abrittum, it was a city of the Roman province of Moesia Inferior, important enough to become a suffragan bishopric of the Metropolitan of the capital, Marcianopolis, but the Catholic diocese faded later. Ruins from 2nd to 4th centuries AD and the 7th to 11th centuries have also been found, including a Bulgar necropolis featuring pagan graves in the centre of the city. During the 11th century, Pecheneg invasions devastated the interior of Dobruja, leaving many settlements in the region uninhabited at the time of the Second Bulgarian Empire. The settlement was founded for a second time in the 16th century by the Turkish merchant Hacıoğlu Pazarcık, whose name it bore until 1882. According to Ottoman data from 1646–1650, there were over 1,000 houses in the city, about 100 shops, three inns, three Turkish baths, twelve mosques and twelve schools. From the 17th to the 19th century, the city developed as a handicraft, trade and agricultural centre, being famous for its weaving, homespun tailoring, coppersmith's trade, leather work and agricultural products, such as wheat, linseed, wool and cheese. At the beginning of the 19th century, the city's population reached 12,000, many of whom refugees from eastern Bulgaria after the Russo Turkish Wars. The cultural appearance of the city was also formed. The first Orthodox church was built in 1843. The city was liberated from the Ottoman Empire on 27 January 1878 and renamed Dobrich on 19 February 1882. After the Treaty of Bucharest of 1913 (confirmed by the Treaty of Neuilly of 1919), Dobrich and the whole of Southern Dobruja were incorporated in Romania for a period until 1940. During that time, the city bore the name Bazargic, which is a transformation of the earlier Turkish name Hacıoğlu Pazarcık, and was centre of Caliacra County (județ in Romanian). On 25 September 1940, the Bulgarian army marched into the city after signing Treaty of Craiova on September 7, 1940; date celebrated as the city's holiday, later changed to September 25. In 1949, during the period of Communist rule, Dobrich was renamed Tolbukhin (Толбухин) after Marshal of the Soviet Union Fyodor Tolbukhin. On 19 September 1990, a presidential decree restored the city's old name of Dobrich. Despite the renewing of the name Dobrich architecturally maintains an ex communist outlook even in the 21st century. The vehicle registration plate code for the region has also remained unchanged; it is the abbreviation TX (from ТолбуХин; Тolbukhin).
География
Добрич елдің солтүстік-шығыс бөлігінде, Болгарияның Қара теңіз жағалауынан батысқа қарай 30 шақырым қашықтықта, Альбена, Балчик және Алтын құмдар сияқты курорттарға жақын орналасқан.
Dobrich is located in the northeastern part of the country, 30 km west of the Bulgarian Black Sea Coast, not far from resorts such as Albena, Balchik, and Golden Sands.
Ауа
Добрич муниципалитетінде атмосфералық ауа сапасы, Варна облыстық қоршаған ортаны қорғау және су ресурстары инспекциясының (RIEWR) көшпелі станциясымен бақыланады. Станция көміртек оксиді, озон, азот оксидтері, күкірт диоксиді және майда шаң бөлшектерінің мөлшерін өлшейтін автоматты мониторинг құрылғыларымен жабдықталған. Муниципалитет 2003 жылы қабылданған шаң бөлшектерінің мөлшерін азайту бағдарламасын іске асыруда.
In the municipality of Dobrich, the quality of atmospheric air is monitored by the mobile station for emission control of the Regional Inspectorate for the Environment and Water Resources (RIEWR) Varna. The station is equipped with automatic monitoring devices measuring the quantities of carbon oxide, ozone, nitrogen oxides, sulfuric dioxide, and fine dust particles. The municipality is implementing a program for decreasing the quantities of dust particles, which was adopted by the municipal council in 2003.
Су ресурстары
Өңірде жер бетіндегі су ресурстары жеткіліксіз, көбінесе су тапшылығы болады. Қала сумен бұрғылау ұңғымалары мен қаланың жанындағы су жиналатын аймақтардан қамтамасыз етіледі. Сегіз сорғы станциясы бактериясыз, қосымша өңдеуді қажет етпейтін ауыз сумен жабдықтайды. Су көздері үздіріссіз жұмыс істейді. Әрбір көздің төңірегінде қауіпсіздік аймағы орналасқан, ал су таратылуы компьютерлермен бақыланады. Әкімдік толыққанды сумен жабдықтау желісімен мақтана алады.
Surface water resources are insufficient in the region, with often water shortages. The town is supplied with water from drill wells and water catchment areas located near the town. Eight pumping stations provide bacteria free drinking water which does not need further treatment. The water sources are in constant operation. A security area surrounds each source, and the water distribution is controlled by computers. The municipality boasts a complete water supply network.
Жасыл аймақтар
Қалалық жасыл жүйе жоспары қала және қала маңындағы жасыл аймақтардың жағдайымен қатар, өсімдік түрлерінің әртүрлілігін де зерттейді. Жасыл жүйеге келесі жасыл аймақтар кіреді: халыққа арналған саябақтар мен бақтар, арнайы саябақтар мен бақтар, санитарлық-қорғау жасылдандыру, көлік бойындағы жасылдандыру (көшелер мен жолдар), және белгілі бір мақсатта пайдаланылатын жасылдандыру.
The municipal Green System Plan examines the status of the existing urban and suburban green areas, as well as the variety of the plant species. The Green System includes the following categories of green areas: public parks and gardens, special parks and gardens, sanitary/protective greening, transportation greening (streets and roads), and limited usage greening.
Экономика
Бүгінде Добрич – Добруджа облысының заманауи өнеркәсіптік, ауыл шаруашылығы және көлік орталығы, Болгарияның ең ірі он қаласының бірі, елдің солтүстік-шығыс экономикалық аймағындағы маңызды мәдени, экономикалық және әкімшілік орталық. Добричтің экономикалық профилін азық-түлік өнеркәсібі анықтайды, ол қалалық өнеркәсіп көлемінің 50%-дан астамын, сондай-ақ жеңіл өнеркәсіпті қамтамасыз етеді. Өңірдің ауыл шаруашылығына байлығы бағалы шикізат көзі болып табылады. Аймақтың ерекше ерекшеліктері ауыл шаруашылығын аудан экономикасының басым салаларының бірі ретінде дамытуға мүмкіндік береді. Добрич жоғары сапалы өнімдерді өндіреді, олар жергілікті жерде өңделіп, ішкі және шетел нарықтарында бәсекеге қабілетті. Муниципалитет аумағындағы егістік жерлердің жалпы көлемі 7700 гектарды құрайды. Басты егістер – бидай, жүгері, күнбағыс. Муниципалитеттегі маңызды сала – азық-түлік өнеркәсібі. Сүт өнімдері, нан және кондитерлік тауарлар, май және маргарин, шарап және спиртті ішімдіктер өндірісіндегі ұлттық үлес айтарлықтай. Қалада елдегі ең ірі ауыл шаруашылығы көрмесі – «Ауыл шаруашылығы және оған байланысты барлық нәрсе» өтеді. Қала экономикасының маңызды бөлігін жеңіл өнеркәсіп құрайды, ол ерлер мен әйелдер киімдерін, жиһаздарды, маталарды, былғары және жакард бұйымдарын шығарады. Аймақтың табиғи және климаттық жағдайларының өте қолайлы үйлесімі ауыл шаруашылығының жоғары деңгейде дамуының негізгі шарты болып табылады. Бұл аудан экономикасының басымдық салаларының бірі болып қана қоймай, дәл қазір де солай болып табылады. Ірі ауыл шаруашылығы аймағының орталығы болумен қатар, Добрич муниципалитеті жақсы дамыған өнеркәсіптік кешенге ие. Қалада азық-түлік өнеркәсібінің салалары дамыған: сүт өнімдері, шұжық, макарон, шарап және спиртті ішімдіктер, сусындар, құс еті, ұн, нан және кондитерлік өнімдер; жеңіл өнеркәсіп: ерлер мен әйелдер киімдері, былғары киімдері, жиһаз және аяқ киім; машина жасау: аккумуляторлар, сүт өңдеуге арналған жабдықтар, жартылай тіркемелер мен контейнерлер, ауыл шаруашылығы машиналары, автомобильдер мен жүк көліктеріне арналған радиаторлар мен сүзгілер, пластик бұйымдар; құрылыс: ғимараттар мен құрылыстар, жобалау, азаматтық және өнеркәсіптік құрылыс. Сауданы дамытудың тағы бір түрі – ұлттық және халықаралық деңгейдегі жыл сайынғы жәрмеңкелер мен көрмелерді ұйымдастыру, мысалы, «Ауыл шаруашылығы және оған байланысты барлық нәрсе», «Ұлттық тұқымдар мен көшеттер жәрмеңкесі», «Ара шаруашылығы», «Сауда, шараптар мен деликатестер», «Болгарияда жасалған». «Добрич жәрмеңкесі» АҚ-ның осы іс-шараларды сәтті өткізудегі рөлі маңызды.
Today Dobrich is a modern industrial agricultural and transport center of the Dobrudzha region, one of the ten largest cities in Bulgaria an important cultural, economic and administrative center in the northeastern economic region of the country. The economic profile of Dobrich is determined by the food industry, which provides over 50% of the volume of urban industry, as well as light industry. The rich agricultural area provides valuable raw materials. The specific features of the region are a prerequisite for the development of agriculture as one of the priority sectors in the economy of the district. Dobrich produces high quality products, which are processed on site and are competitive on both domestic and foreign markets. The arable agricultural land in the territory of the municipality is 7700 ha. The main crops are wheat, corn, sunflower. The structure determining branch in the municipality is the food industry. The share in the national scale in the production of dairy products, bread and confectionery, oil and margarine, wines and spirits is solid. The city hosts the largest agricultural exhibition in the country, "Agriculture and everything about it." A significant share of the city's economy is occupied by light industry with the production of men's and women's clothing, furniture, fabrics, leather, jacquard products. The extremely favorable combination of natural and climatic conditions in the region are a real prerequisite for the high level of agricultural development. It has always been and is now also one of the priority sectors in the district's economy. Apart from being the center of a large agricultural region, the municipality of Dobrich has a well formed industrial complex. The city has developed the branches of the food industry / production of dairy products, sausages, pasta, wines and spirits, soft drinks; poultry meat products, flour, bread and confectionery /, light industry / production of men's and women's clothing, leather clothing, furniture and footwear /, mechanical engineering / production of batteries, machinery and equipment for milk processing, semi trailers and containers, agricultural machinery , radiators and filters for cars and trucks, plastic products /, construction / construction of buildings and facilities, design, civil and industrial construction /. Another form of trade development is the organization of annual fairs and exhibitions on a national and international scale, such as "Agriculture and everything about it", "National Exchange for Seeds and Seedlings", "Beekeeping", "Trade, wines and delicacies" , "Made in Bulgaria", as the role of "Dobrich Fair" AD is essential for their successful implementation.
Ауыл шаруашылығы
Ауыл шаруашылығы экономиканың ең дамыған саласы болып табылады. Бұның басты себебі – орта, яғни климат, топырақ және таза жерлер. Добрич облысының жерінің 81%-ы ауыл шаруашылығына арналған, бұл шамамен 4,000,000 декарді құрайды. Оның 70%-дан астамы өңделеді, бұл Добричті елдегі егістік алқабының бірінші аймағына айналдырады. Ауыл шаруашылығы, егіншілік және мал шаруашылығы Добрич экономикасының ең маңызды бөлігін құрайды. Облыс құрамында "Болгарияның астық қоймасы" деп аталатын Добруджа аймағы бар. Добричте өндірілетін негізгі өнімдер: нан және ұннан жасалған тағамдар, барлық түрдегі шұжық өнімдері, сүт және сүт тағамдары, құс еті, маргарин және өсімдік майлары, шарап, газдалған сусындар. Облыстағы ең ірі құс шаруашылығы орналасқан. Сондай-ақ, маңызды өндіріс орындары – сүт зауыты (Болгариядағы ең ірі зауыттардың бірі) және нан зауыты (Болгариядағы ең ірі зауыттардың бірі) болып табылады. Басқа салалардан да маңызды өнімдер өндіріледі: цемент, электр құралдары, киім, кондитерлік өнімдер, жиһаз, автомобиль аккумуляторлары, ыдыс-аяқтар, сонымен қатар тамақ және сусын өнеркәсібінде көптеген зауыттар жұмыс істейді.
Agriculture is the most developed branch of the economy. The main reason for this is the environment – climate, soils and clean lands. 81% of all the land in Dobrich is agricultural, almost 4,000,000 decares. More than 70% of it is cultivated, which makes Dobrich №1 cultivated region in the country. Farming, plant growing and stock breeding are the most important part of the economy in Dobrich. Dobrudja territory, called the “granary of Bulgaria” is part of the district. Some of the end products made in Dobrich are: bread and flour products, all kinds of sausages, milk and dairy products, poultry products, margarine and vegetable oils, wine, soft drinks. The biggest bird farm is located in the district. Other factories of great importance are the milk factory (one of the biggest factories in Bulgaria), the bread factory (one of the biggest factories in Bulgaria). Additional important products from other industries are cement, electric appliances, clothes, confection, furniture, car batteries, containers and there are many other factories from the food and beverage industry.
Газдандыру
Қалалық стратегияда газбен жабдықтау жобасы аясында тұрғын үйлер, коммуналдық және өнеркәсіптік секторлар газбен қамтамасыз етілуі көзделген. Газ құбыры желісі 43 808 метрге дейін созылды. Қазіргі уақытта тұрғын алаптарды газдандыру жұмыстары жүргізілуде. Білім беру, әкімшілік, денсаулық сақтау және әлеуметтік қызмет салаларындағы барлық қалалық мекемелер газ құбыры желісіне қосылды.
The municipal strategy provides that the household, utility and industrial sectors be supplied with gas under a project for gasification. The network of gas pipelines has been extended to 43,808 metres. Currently we are working on the gasification of the residential areas. All municipal establishments from the educational, administrative, healthcare and social service sectors have already been covered by the gas supply network.
Байланыс
Добричте хат тасымалдау қызметтері үшін алты кеңсе бар. Олар қаланың барлық аумағын қамтиды, соның арқасында қала тұрғындарының қажеттіліктері толыққанды қанағаттандырылады. Добрич муниципалитеті екі жергілікті телефон желісімен байланысқан, олар төрт аналогтық және бір цифрлық стансаны пайдаланады.
Dobrich has six offices for postal services. They cover the whole territory of the town thus meeting the needs of the community. The municipality of Dobrich is wired by two local landline telecommunication networks which operate four analogue and one digital exchanges.
"Святой Георгий" шіркеуі
Шіркеу Добричтегі қайта өрлеу дәуіріндегі ең көне шіркеу. Ол қаланың орталығында, Этнографиялық үйдің тікелей жанында орналасқан. Бұл ғимарат мәдени мұра ескерігі болып табылады. Ол 1864 жылы Крым соғысы кезінде өртеніп кеткен 1843 жылғы ескі христиан шіркеуінің орнында, төменгі болгар ауданымен бірге салынған. Сәулеттік тұрғыдан алғанда, жаңа шіркеу үш кемелі базилика. Ол Добрич және Добрич ауданындағы болгар халқының қайырымдылықтары есебінен, ұлы болгар қайта өрлеуінің қайраткері Иван Хаджи Вальковтың ауласында салынған. Ғимаратты белгілі болгар шебері Колю Фичето мектебінен шыққан немесе онымен таныс белгісіз шеберлер салған деп есептеледі. Ішкі фрескаларды Дебар өнер мектебінің өкілі Козьма Блаженов салған, ол сондай-ақ оюлы иконостас жасаушысы да болған. Иконаларды сол кездегі танымал суретшілер – Жеровналық Недко Тодорович, Пирдоптық Хараламби Тодоров және Шумендік Николай Василев салған. Шіркеу 1889 жылы епископ Симеонмен киеленді.
The church is the oldest church from the Revival period in Dobrich. It is located in the center of the town, in the immediate vicinity of the Ethnographic house. The building is a cultural heritage site. It was built in 1864, on the spot of an older Christian church from 1843 that burned down during the Crimean War, together with the lower Bulgarian neighborhood. In an architectural sense, the new church is a three nave basilica. It was built with the donations of the Bulgarian population in Dobrich and the Dobrich district, in the courtyard of the great Bulgarian Revival figure Ivan Hadzhi Valkov. It is assumed that the church was made by unknown craftsmen who belonged or at least were familiar with the school of the famous Bulgarian master Kolyu Ficheto. The frescoes inside are made by Kozma Blazhenov, a representative of the Debar Art School, who also made the engraved iconostasis. The icons were painted by painters famous at the time – Nedko Todorovic from Zheravna, Haralambi Todorov from Pirdop and Nikolay Vasilev from Shumen. The church was consecrated in 1889 by Bishop Simeon.
Ақтөбе шіркеуі
"Қасиетті Үштік" шіркеуі Добрич қаласының орталығында орналасқан. Осы жерде орналасқан ескі шіркеу ғимараты 1859 жылы қазіргі шіркеудің сол жағында салынған. Кейіннен қаладағы алғашқы мектеп оған қосылды, онда өзара оқыту жүйесі қолданылды. Қазіргі шіркеу 1911 жылы салынды. Сәулеттік тұрғыдан алғанда, ол классикалық үш кемелі базилика, күмбез және қоңырау мұнарасынан тұрады. Оның иконостасының иконаларын Репин шәкірті Господин Желязков салған.
The “Holy Trinity” church is located in the center of Dobrich. The older church building that was situated at this place was built in 1859, to the left of the entrance of today’s church. It was later joined by the first school in the town, where the mutual instruction approach was used. The present church was built in 1911. Architecturally speaking, it is a classic three nave basilica, a dome and a bell tower. The icons of its iconostasis were painted by Gospodin Zhelyazkov, a student of Repin.
Армян шіркеуі Святой Ованнесс
Ол 1894 жылы 1830 жылғы ескі ғибадатхананың орнына салынды. Оны итальяндық сәулетшілер жобалаған. Бұл бір кемелі шіркеу, тас іргетасы мен қабырғалары бар, ал төбесі ағаштан. Ғибадатхана ішінде 19 ғасырда суреттелген армян қасиеттілерінің түпнұсқа бейнелерін көруге болады.
It was built in 1894, replacing an old temple from 1830. It was designed by Italian architects. It is a one nave church with stone foundations and walls and a wooden roof. In the temple you can see original images of Armenian saints painted in the 19th century.
Мәдениет
Атауы Суреті Этнографиялық үй Этнографиялық үй 1860 жылы бидай саудагерімен салынған. Бұл Ренессанс дәуірінің әдеттегі сәулеттік ескерткіші. Бір ғасырдан кейін үй қайта жаңартылып, музейге айналдырылды. Музейге келгендер жергілікті халықтың дәстүрлі киім-кешегін, үйдің (асүйдің), жатын бөлмесін және ішінде азық-түлік дайындауға және сақтауға арналған ыдыстар мен шаруашылық құралдары мен заттар қойылған жертөлені көре алады. Жоғарғы қабаттағы қонақ бөлмесі Котелден көшіп келген бай саудагердің үйінің атмосферасын қалпына келтіреді. Қалған бөлмелерде үйдің бұрынғы келбеті, шкаф және жайлы верандасы жаңартылды. Архитектуралық-этнографиялық кешен "Ескі Добрич" Қазіргі қала орталығында, бұрынғы Одун Чаршия орнында орналасқан этнографиялық музей, 19-шы ғасырдың соңы мен 20-шы ғасырдың бірінші жартысының дәстүрлі Добруджа қолөнерін сақтап, көрсетеді. Ескі қалалық шаршия шеберлері ғасырлар бойы жалғасып келе жатқан дәстүрді жалғастыруда. Ескі қол технологияларын пайдалана отырып, 30-дан астам шеберханаларда сазгерлік, металл өңдеу, кесте, тоқыма, ағаш бұйымдар жасау, алтынмен жұмыс және басқа да бұйымдар жасалады. Кешеннің ортасында 18-шы ғасырда салынған ескі сағат мұнарасы орналасқан, ол қаланың болгар Ренессансының символы. Йордан Йовковқа арналған естелік үйі 1980 жылы үй-музейге қосымша, Болгариядағы бірегей тұрақты музей экспозициясы – "Йордан Йовков – өмірі мен шығармашылық жолы" ашылды және жазушының ең бай қоры орналастырылды. Йовковтың кабинеті және Стоймен Стойловтың "Йовков кейіпкерлерінің әлемінде" атты керемет қабырғалық суреті қызығушылық тудырады. "Дора Габе" атты жаңа көрме – "Йордан Йовков – өмірі мен шығармашылық жолы" экспозициясының лирикалық жалғасы, мәңгілікке толы ұмытылмас сәт. Жылдар бойы Йордан Йовковтың үй-музейі Йовковты зерттеу орталығы ретінде бекініп, болгар ғалымдары ғана емес, халықаралық ғылыми қауымдастық тарапынан да мойындалды. Йордан Йовковтың үйі мен Йордан Йовков мұражайы Олар болгар әдебиетінің классигі, ұлы жазушы және гуманист, қысқа әңгіме жанрының шебері Йордан Йовковты еске алады. Оның кейбір шығармалары 40 тілге аударылып, әлемдік әдебиет антологияларына енген. Мұражайда суретші Стоймен Стойловтың "Йовков кейіпкерлерінің әлемі" атты керамикалық коллекциясы бар. Болгария сәулетшілер одағының 30 жылдығына орай мұражай ғимараты ең жоғары сәулеттік дизайн жүлдесі – Архскармен (архитекторлары А. Стоянов, П. Ганчев, А. Коев, Г. Михайлов) марапатталды. Әскери зират мұражайы Добрич қаласында Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Болгариядағы ең ірі әскери зират орналасқан. Зират 1916 жылғы қала шайқастарына байланысты бірегей мәдениет ескерткіші. Мұнда төрт дін мен жеті ұлттың 3000-нан астам сарбазы жерленген – болгарлар, орыстар, румындар, немістер, түріктер, сербтер және еврейлер. 1922 жылы Добруджа халқы өз қаражатымен Добрич суретшісі Никола Тахтуновтың иконографиясымен Киелі Михаил Архангел атындағы сүйекханалық шіркеуін салды. Мұражайда "Добрич эпосы 1916" экспозициясын көруге болады. Жаңа және жаңағы тарих мұражайы Добрич қаласындағы ескі казино ғимаратында орналасқан. Ол Добруджаның 1878 жылдан бүгінгі күнге дейінгі тарихының куәліктерін жинақтайды. Мұражай қорындарында 100 000-нан астам мұражайлық құндылықтар сақталған. Ескі Добрич, Добруджа мәселесі (1878 – 1940), Добрич эпосы 1916, Қалалық парк Санкт-Джордж, Жаңа заман қаруы, Бүгінгі саяси партиялар жинағы қызығушылық тудырады. Музей экспозициясы Добруджаның румындық үстемдігі кезінде, 1940 жылы оңтүстік бөлігінің Болгарияға бейбіт түрде қайтарылуы және көптеген басқа да құнды музей коллекцияларын көрсетеді. Добрич көркемсурет галереясы Добрич көркемсурет галереясы қала орталығында орналасқан. Бұл бірегей мәдениет ескерткіші, Болгарияның 100 ұлттық туристік көрікті жерлерінің бірі. Ол 20-шы ғасырдың басында сот-әкімшілік мақсаттар үшін салынған, қала өмірінде маңызды орын алады. Онжылдықтар бойы онда түрлі мекемелер орналасқан. 1981 жылы ғимарат галереяға айналды. Мұнда болгар өнерінің шедеврлерінің тұрақты экспозициясын көруге болады – 20-шы ғасырдың басынан 1990 жылдарға дейінгі суреттер, мүсіндер және графика, сондай-ақ Златью Бояджиев, Владимир Димитров – Майстор, Дехко Узунов, Бенчо Обрешков сияқты ең танымал болгар суретшілерінің туындылары, Болгарияның ұлттық алтын қорының бір бөлігі және ең танымал заманауи суретшілердің графикалық туындылары бар.
Name Description Photo Ethnographic House The Ethnographic House was built in 1860 by a rich trader of wheat. It represents a typical for the renaissance age architectural monument. A century later the house was restored and turned into a museum representing the life and livelihood of the population of Dobrudzha of the end of 19th and the beginning of the 20th century. Visitors of the museum have the opportunity to meet and see the traditional clothing of the local people, the house (kitchen), the bedroom and the basement where exhibited are original dishes for preparing and preservation of conserved food and agricultural tools and items related to the household work. On the upper floor, in the guestroom recreated is the atmosphere of the home of a rich trader, emigrated from Kotel. In the rest of the rooms restored are the previous looks of the house, the closet as well as the cozy porch. Architectural – Ethnographic Complex "The Old Dobrich" Established in the city center of the contemporary town, on the place of the Odun Charshiya, the ethnographic museum “The Old Dobrich” preserves and represents the traditional Dobrudzha crafts from the end of the 19th and the first half of the 20th century. In the renovated old city charshiya craftsmen continue a tradition from many centuries. Using old hand technologies and with original instruments, in more than 30 workshops created are traditional items of pottery, blacksmith, embroidery, weaving, cooperage, homespun, goldsmith and others. In the center of the complex restored is the old clock tower built in the 18th century – a symbol of the Bulgarian renaissance spirit of the town. House Memorial “Yordan Yovkov” In 1980 to the house museum is built a house memorial where settled is the one of its kind in Bulgaria permanent museum exposition “Yordan Yovkov – life and creative path” and located is the richest fund of the writer. Of interest are the cabinet of Yovkov and the remarkable mural of Stoimen Stoilov “In the world of Yovkov’s characters”. The new exhibition “Dora Gabe” is a lyrical continuation of the exposition “Yordan Yovkov – life and creative path”, an unforgettable moment of eternity. During the years the house museum with house memorial “Yordan Yovkov” confirmed itself as a center of the view of Yovkov, recognized not only among Bulgarians but among international scientific community as well. The House of Yordan Yovkov and Yordan Yovkov Museum They commemorate the classic of Bulgarian literature, the great writer and humanist, the master of the short story genre Yordan Yovkov. Some of his works have been translated in 40 languages and included in anthologies of world literature. The museum houses a remarkable piece of art the ceramic collection The World of Yovkov's Personages by artist Stoimen Stoilov. On the 30th anniversary of the Union of Bulgarian Architects, the building of the museum was awarded the highest architectural design prize Archscar (architects A. Stoyanov, P. Ganchev, A. Koev, G. Mihaylov). Museum of Military Cemetery In the town of Dobrich located is the largest military cemetery in Bulgaria of the time of the World War I. The cemetery is a unique monument of culture related to the fights of the town in 1916. In it, buried are over 3000 soldiers of four religions and seven nationalities – Bulgarians, Russians, Romanians, Germans, Turkish, Serbians and Jews. In 1922 the people of Dobrudzha, with their own money build an ossuary chapel St. Archangel Michael, iconography by the Dobrich painter Nikola Tahtunov. In the museum you may view the exposition “Dobrich Epic 1916”. New and newest history The museum of new and newest history is located in the building of the old casino in the town of Dobrich. It collects evidence of the history of Dobrudzha of 1878 up to today. In its funds preserved are over 100 000 museum valuables. Interesting are the collection of the Old Dobrich, the Dobrudzha Question (1878 – 1940), the Dobrich epic 1916, the City Park St. George, Weapon of New Time, Political Parties Today. The exposition of the museum represents the faith of Dobrudzha during the Romanian domination, the peaceful retrieving of the south part to Bulgaria in 1940 as well as many other valuable museum collections. Art Gallery Dobrich The Art Gallery of Dobrich is in the city center. It is a unique statute of culture, one of the 100th national touristic sights of Bulgaria. It was built in the beginning of the 20th century for a judicial administrative purposes, it takes a key place in the city life. Along the decades it has housed different institutions. In 1981 the building becomes a gallery. In it you may see a permanent exposition of masterpieces of Bulgarian art – paintings, sculptures and graphics of the beginning of the 20th century to the 1990s – paintings of the most famous Bulgarian painters as Zlatyu Boyadzhiev, Vladimir Dimitrov – Maystora, Dechko Uzunov, Bencho Obreshkov and many others, part of the national golden fund of Bulgaria as well as graphics of the most famous contemporary artists.
Сент-Джордж қалалық саябағы
Добрич тұрғындары арасында «Санкт-Джордж қалалық саябағы» немесе «қалалық бақ» деп белгілі болған бұл орын, Добрич қаласының азаматтары мен қонақтары ең көп баратын жері болып табылады. 1867 жылы «Бильдието» (қалалық әкімшілік кеңесі) алғашқы қалалық бақты құру үшін Карабоклука ауданындағы жерді таңдады. Қалалық саябақты дамытуға Градинаровилер отбасы зор үлес қосты. Оның ауданы 430 десятинаны құрайды және бірнеше секторға бөлінген: «Ескі бақ», балалар секторы – ойын-сауық аймағы, саябақ көлдері аймағы, тау террасаларындағы бақшалар аймағы, спорт аймағы және т.б. 1999 жылы қалалық саябақтың ескі бағы мәдениет және бағбандар өнерінің ескерткіші деп жарияланды. Саябақ Добричтің орталық жаяу жүргіншілер аймағының тікелей жанында орналасқан. Бұл парк елдегі ең көне бес қалалық саябақтың бірі. Оған мәдени мұра ретінде жарияланған ескі бақ, балалар алаңы, көлдер, террасалы тау бақтары және спорт алаңы кіреді. Күні бүгінге дейін келушілер өткен ғасырдың басында Еуропадан әкелінген кейбір өсімдік түрлерін көре алады. Паркте сонымен қатар қалалық музейлердің бірі орналасқан, онда уақытша және келуші көрмелерге арналған жеке зал бар.
The City Park St. George or the city garden as known among people of Dobrich is the most visited place in Dobrich by its citizens and guests. In the far year of 1867 Bildieto (the City Municipal Council) selects a place in the neighborhood of Karabokluka for establishment of the first city garden. An enormous contribution for development of the city park art has the family of Gradinarovi. Its area is 430 dca and is divided into several sectors – “The Old Garden”, Children’s sector – a zone for games and fun, park lakes zone, zone of rock terrace gardens, sports zone etc. In 1999 the old garden of the city park is announced to be a monument of culture and garden park art. The park is located immediately next to the central pedestrian zone in Dobrich. The park is one of the five oldest city parks in the country. It covers – the old garden, declared to be a cultural heritage site, a children's area, lakes, terraced rock gardens and a sports area. Even today the visitors can see some plant species imported from Europe at the beginning of the last century. The park hosts also one on the town museums, with a separate room for temporary and visiting exhibitions.
Табиғат және жануарларды қорғау орталығы
Бұл орталық Болгарияда ғана емес, Шығыс Еуропада да өзінің түрінде бірегей. Болгар-швейцар жобасы аясында құрылған бұл орталық 16 гектар аумақты алып жатыр, 50 жылдық өсімдіктермен (ағаштар мен бұталармен) және қолайлы қол жетімділікпен қамтамасыз етілген. Зоопаркта 40-тан астам жануар түрі қоныстанды: бұғы, қарақұйрық, егерше, альпака, лама, муфлон, ешкі, Пржевальскийдің жылқысы, қоңыр аю, бизон, фазан, сарыбас, пеликан, экзотикалық және су құстары, тасбақалар және т.б. Олар табиғи орталарына өте жақын жағдайларда өмір сүреді. Зоопарктың басты мақсаты – жойылу қаупі төнген жануар түрлерін көбейту және табиғатқа қайта енгізу.
The centre is the only one of its kind not only in Bulgaria but also in Eastern Europe. Founded under a Bulgarian Swiss project, it boasts an area of 16 hectares, 50 year old vegetation (trees and bushes), and a convenient access. The zoo houses over 40 animal species deer, roe, raccoon, alpaca, llamas, mouflons, goats, Przhevalski's horses, brown bears, bison, pheasants, storks, pelicans exotic and water birds, turtles, etc. which live in conditions very close to their natural habitats. A priority for the zoo is the reproduction and re introduction of endangered animal species.
Добрич теле мұнарасы
Добрич телемұнарасы радио, теледидар және телекоммуникациялық жабдықтарды орналастырады. Оның биіктігі 146 метр және нығайтылған бетоннан салынған. Петр Андреев жобалаған бұл мұнара 1979 жылы аяқталды және бұрын ашық болған, қазірде келушілерге жабық сарайшасы бар. Оның дизайны да ерекше.
Dobrich TV Tower houses broadcasting equipment for radio, television and telecommunications. It is 146 metres tall and built of reinforced concrete. The tower, which was designed by Petar Andreev, was completed in 1979 and has an observation deck that is no longer open to visitors. It is also remarkable by its design.