Кіріспе

Англия ханзадасы Ричард Шрусбери, Йорк герцогы (17 тамыз 1473 жыл) Англия королі Эдуард IV және Элизабет Вудвиллдің алтыншы баласы және екінші ұлы болды, ол Шрусбериде дүниеге келді. Ричард пен оның үлкен ағасы, Англия королі Эдуард V болып қысқа ғана уақыт патшалық құрған, 1483 жылы олардың емілген ағасы Ричард III патша болғаннан кейін жасырын түрде жоғалып кетті.

Герцогтік мемлекеттер

1474 жылғы мамыр айында Ричард Йорк герцогы болып тағайындалды және келесі жылы Гартер орденінің рыцары атанды. Осы кезден бастап, Англия патшасының екінші ұлының Йорк герцогы болуы дәстүрге айналды. Ол 1476 жылғы 12 маусымда Нотингем графы болды. 1478 жылғы 15 қаңтарда Вестминстердегі Сент-Стефан капелінде, 4 жасында 5 жастағы Анна де Моубрейге, Норфолк графинясының 8-ші ұрпағына үйленді. Анна 1476 жылы Моубрейдің кең байлықтарын мұраға алған еді. Йорктің әкесінің титулы Анна оны мұраға ала алмағандықтан тоқтатылғандықтан, ол 1477 жылғы 7 ақпанда Норфолк герцогы және Уоррен графы атанды. 1481 жылғы қарашада Анна де Моубрей қайтыс болғанда, оның мүлігі Вильям, Беркли виконты мен Джон, Говард лордына тиіс болды. 1483 жылғы қаңтарда Парламент Моубрей байлықтарын Ричард, Йорк және Норфолк герцогына өмір бойына, ал одан кейін, егер оның мұрагерлері болса, оларға беру туралы заң қабылдады. Екі заңды мұрагердің құқықтары жойылды; Беркли виконты қаржылық қиындыққа тап болды және король Эдуард IV оның қарыздарын төлеп, кешірді. Беркли 1483 жылы Парламент алдында Моубрей байлығына деген талаптарынан бас тартты. Говард лорды үшін ештеңе істелмеді.

Мұрагерге үміткер

Оның әкесі 1483 жылдың 9 сәуірінде қайтыс болды. Осылайша, оның ағасы, Уэльс принці Эдуард Англия королі атанды және осылай жарияланды, ал Ричард оның мұрагері деп танылды. Отбасының қауіпсіздігінен сескену себебімен, жесір патшайым 1483 жылдың сәуір айында отбасымен Вестминстер аббаттығына пана іздеп келді. Оның үлкен ұлын оның регенті, Глостер герцогы Ричард, Лондон мұнарасына алып кетті, бұл оның тәж кию дайындықтары үшін жасалған деп айтылады. 1483 жылдың маусым айында Глостер герцогы Ричардтан оның ағасы, король Эдуард V-тің қасына мұнараға қосылуын сұрады, және королева Елизавета осы жас баласын беруге мәжбүр болды. Қазір Роберт Стиллингтон, Бат және Уэллс епискобы болған дін қызметкері, Эдуард IV-нің 1461 жылы леди Элеонора Талботқа үйленуге келісімін бергенін куәландырды. Эдуард 1464 жылы Елизавета Вудвилльге үйленген кезде леди Элеонора әлі тірі болған. Ал, қайтыс болған корольдің ағасы Ричард Глостер герцогының регенттік кеңесі, бұл екі әйелге үйленудің заңсыздық жағдайы екенін анықтады. Бұл Елизавета Вудвилльмен жасалған екінші некенің заңдылығын жойды және олардың барлық балаларының заңдылығын күмәнді етті. Titulus Regius Эдуард пен Ричардты заңды емес деп жариялады және 1483 жылдың 25 маусымында мұрагерлік тізімінен шығарды. Глостер герцогы, Эдуард IV-нің жалғыз тірі қалған ағасы ретінде, Ричард III патша атанды.

Мүмкін тағдыры

Йорк герцогін король Ричард III 1483 жылдың ортасында Лондон мұнарасына жіберді, онда ол ағасымен бірге тұтқынға алынды. Олар кейде мұнара бағында көрінетін, бірақ 1483 жылдың жазынан кейін олар туралы ешқандай мәлімет болмады. Олардың екеуі – «Мұнарадағы ханзадалар» – жоғалып кеткеннен кейін не болғаны әлі де белгісіз. Тюдор тарихы оның ағасы Ричардты кінәлауға асықты. Томас Мор ханзадалардың жастықтарымен тұншықтырылып өлтірілгенін жазды, оның бұл әңгімесі Уильям Шекспирдің «Ричард III» пьесасының негізін құрайды, онда Тиррелл Форрест пен Дайтонды Ричардтың бұйрығымен ханзадаларды өлтіруге жалдандырады. Ричард III-ті кейіннен қайта қарау оның кінәсін күмәнді етті, бұл 17 ғасырдың басында Уильям Корнуоллиспен басталды. Балалар жоғалу алдында Эдвардқа дәрігер жиі келіп тұратын; тарихшы Дэвид Болдуин замандастары Эдвардтың аурудан немесе оны емдеу әрекеттерінен қайтыс болғанын ойлаған болуы мүмкін деп болжайды. 1674 жылы мұнараның баспалдағын қайта жарақтап жатқан жұмысшылар екі баланың сүйектерін тапты. Король Чарльз II-нің бұйрығымен олар кейін Вестминстер аббаттығына Эдуард пен Ричардтың есімдері жазылған құмыраға қойылды. 1933 жылы сүйектер қайта зерттелді, сол кезде қаңқалардың толық емес екені және жануарлардың сүйектерімен бірге жерленгені анықталды. Бұл сүйектердің ханзадаларға тиесілі екені ешқашан дәлелденген жоқ. 1789 жылы Виндзордағы Сент-Джордж капелласында жөндеу жұмыстарын жүргізіп жатқан жұмысшылар Эдуард IV және Элизабет Вудвиллдің мазартасын қайта тауып, кездейсоқ бұзып жіберді. Оған іргелес тағы бір мазар болды, онда екі баланың табыты табылды. Бұл мазарға Эдуард IV-нің екі баласының есімдері жазылған: екі жасында қайтыс болған Бедфорд герцогы Георг; және 14 жасында қайтыс болған Мэри Йорк. Екеуі де корольден бұрын қайтыс болған. Алайда, бұл екі баланың сүйектері кейін капелланың басқа жерінен табылғандықтан, мазардағы балалар табыттарының кімге тиесілі екені белгісіз қалды. 1486 жылы Ричард Шрусберидің үлкен әпкесі Елизавета Генрих VII-ге үйленді, осылайша Йорк және Ланкастер үйлері біріктірілді.

Перкин Уорбек

1491 жылы Корк қаласында фламанд тегінен шыққан жас Перкин Уорбек, Ирландия қаласының бұрынғы мэрі Джон Атвотер бастаған Йорк тарапынан қолдау көрсеткендер тарапынан Ричард деп жарияланды. Ол Тауэрден қашып шыққанын және арадағы жылдарды қашқан күйде өткізгенін айтты. Келесі алты жыл ішінде Уорбек Еуропаны аралап, Киелі Рим императоры Максимилиан I және Шотландия королі Джеймс IV сияқты бірнеше монархтардан Англияның "Ричард IV" ретінде мойындылық алды. Бұл қолдауға нақты Ричардтың тәтесі Йорк әйелі Маргарет та кірді. 1497 жылы Англияға жасаған сәтсіз шабуылдан кейін тұтқындалған Уорбек Лондон мұнарасында қамалды. Ол өзін жалғаншы екенін мойындады және кейін қашып кетуге тырысқан кезде жазаланды.

Қарулар

Патшаның ұлы болғандықтан, Ричардқа патшалықтың қару-жарағын пайдалануға рұқсат берілді, күміс түсті таспамен (label argent) және алғашқы бөлігінде қызыл түсті кантонмен (canton gules) ерекшеленді.